I CZ 7/97

Sygn. akt I CZ 7/97 
 
 
P O S T A N O W I E N I E 
Dnia  6 marca 1997 r. 
 
 
Sąd Najwyższy Izba Cywilna 
w składzie następującym: 
 
Przewodniczący:  Prezes  SN  -  T. Ereciński  (spraw.) 
 
Sędziowie:                        SN   - G. Filcek 
 
                                         SA   - T. Domińczyk  
           
 
po rozpoznaniu w dniu 6 marca 1997 roku 
na posiedzeniu niejawnym 
sprawy z wniosku G. S. 
z udziałem L. i N. S.-S. 
o ustalenie sposobu korzystania 
na skutek zażalenia uczestników postępowania 
na postanowienie Sądu Wojewódzkiego w S. 
z dnia 22 listopada 1996 roku, sygn. akt II Ca […]   
 
p o s t a n a w i a :  
 
 
oddalić zażalenie.     
 
 

 
2 
U Z A S A D N I E N I E 
 
 
Zaskarżonym postanowieniem Sąd Wojewódzki w S. odrzucił kasację 
od postanowienia tegoż Sądu z 27.IX.1996 r. oddalającego rewizję uczestników 
postępowania L. i N. S.-S. od postanowienia sądu I instancji. W uzasadnieniu 
sąd odwoławczy wskazał, że przedmiotem rozstrzygnięcia w sprawie było 
ustalenie sposobu korzystania z nieruchomości, a kasacja w takich sprawach 
nie przysługuje. 
 
Skarżący zarzucił oparcie postanowienia na nieistniejącym przepisie art. 
5935 kpc oraz naruszeniu art. 5191 § 2 pkt 1 przez przyjęcie, że podział 
nieruchomości quoad usum nie mieści się w pojęciu spraw dotyczących zarządu 
związanego ze współwłasnością i wnosił o zmianę zaskarżonego postanowienia 
poprzez przyjęcie wniesionej kasacji”. 
 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
 
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. 
Zaskarżone postanowienie oparte zostało na art. 3935 kpc. Powołanie przepisu 
art. 5935 było oczywistą omyłką drukarską. Na marginesie tylko można 
wskazać, że skarżący podobnie powołuje się na nieistniejący art. 519 § 2 kpc 
(chodzi oczywiście o art. 5191 § 2 kpc). 
 
Z art. 5191 § 2 pkt 1 kpc wynika, że kasacja nie przysługuje w sprawach 
dotyczących zarządu związanego ze współwłasnością lub użytkowaniem. 
Trudno podzielić pogląd skarżącego, że przepis ten „sformułowany jest 
niezwykle nieprecyzyjnie”. Kwestionowanego sformułowania używa bowiem 
tytuł rozdziału 3 działu III tytułu II księgi drugiej kpc. (art. 611-616). Wywieść z 
tego można, że zamiarem ustawodawcy było stwierdzenie, iż niedopuszczalne 
jest wnoszenie kasacji w sprawach rozpoznawanych w postępowaniu 
nieprocesowym z zakresu prawa rzeczowego w rozumieniu przepisów art. 611-
616 kpc. 
 

 
3 
 
Nie ulega wątpliwości że współwłaściciel rzeczy może wystąpić, na 
podstawie prawa materialnego, o wyznaczenie zarządcy przez sąd: jeżeli nie 
można uzyskać zgody większości współwłaścicieli w istotnych sprawach 
dotyczących zarządu rzeczą lub jeżeli większość współwłaścicieli narusza 
zasady prawidłowego zarządu lub krzywdzi mniejszość. Właściciel zaś rzeczy 
obciążonej użytkowaniem może żądać z ważnych przyczyn od użytkownika 
zabezpieczenia, a po bezskutecznym upływie terminu - wyznaczenia przez sąd 
zarządcy, (por. art. 269 kc). Przy zastosowaniu przepisów o zarządzie rzeczą 
wspólnie rozstrzygać także można w postępowaniu nieprocesowym spory 
wynikłe między współużytkownikami wieczystymi co do zakresu korzystania 
każdego z nich z działki oddanej im w wieczyste użytkowanie (tak SN w 
uchwale III CZP 82/72, OSNCP 1973, poz. 125) 
 
W szczególności orzekanie sądu co do wykonywania zarządu przez 
właścicieli rzeczy może dotyczyć rozporządzeń i czynności wskazanych w art. 
199 i 201-202 k.c. 
 
Ponadto należy przyjąć, że każdy ze współwłaścicieli (art. 206 k.c.), może 
żądać, aby współwłaściciele podjęli decyzję co do wydzielenia wszystkim lub 
niektórym z nich części rzeczy do tymczasowego osobnego użytku. W razie 
odmowy podjęcia takiej decyzji albo podjęcia decyzji krzywdzącej, Sąd na 
żądanie współwłaściciela może wydać w tym przedmiocie odpowiednie 
orzeczenie. Decyzja współwłaścicieli o sposobie takiego rozdzielnego 
korzystania (podział quad usum) jest z reguły czynnością zwykłego zarządu (i 
taką była w niniejszej sprawie) i w konsekwencji podstawą rozstrzygnięcia 
przez sąd żądania współwłaściciela jest przepis art. 201 k.c. Sprawy oparte na 
tej podstawie, należą - zgodnie z art. 616 kpc do postępowania nieprocesowego 
(Zob. także Orzeczenia SN: z 8.I.1980 r. III CZP 80/79, OSNCP 1980, nr 9, poz. 
157 i z 25.I.1981 r. III CRN 263/80, OSPiKA 1981, nr 7-8, poz. 136). 
 
W rezultacie decyduje to o niedopuszczalności kasacji na podstawie art. 
5191 § 2 pkt 1 kpc. 

 
4 
 
Z tych względów zażalenie na odrzucenie kasacji jako nieuzasadnione 
należało oddalić na podstawie art. 39318 w zw. z art. 39319, 397 § 2 i 385 kpc.  
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
aw 
jg