Orzeczenie · 2025-04-16

I CSK 635/25

Sąd
Sąd Najwyższy
Miejsce
Warszawa
Data
2025-04-16
SNCywilnezobowiązaniaWysokanajwyższy
kredyt hipotecznykredyt frankowyskarga kasacyjnaniedozwolone postanowienia umowneSąd Najwyższyuchwałakoszty postępowania

Pozwany Bank złożył skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w Szczecinie w sprawie o ustalenie, dotyczącej umowy kredytu hipotecznego indeksowanego walutą obcą. Skarżący argumentował, że sprawa dotyczy istotnych zagadnień prawnych związanych z wykładnią postanowień takiej umowy oraz skutkami uznania ich za niedozwolone, a także potrzebą wykładni przepisów przez Sąd Najwyższy. Sąd Najwyższy, analizując przedstawione zagadnienia, stwierdził, że w ostatnich latach ukształtowała się bogata linia orzecznicza dotycząca tzw. kredytów frankowych, która została podsumowana uchwałą całej izby III CZP 25/22, mającą moc zasady prawnej. Uchwała ta określiła zasady dotyczące niewiążących postanowień umownych, skutków braku wiążącego kursu waluty, roszczeń o zwrot nienależnego świadczenia oraz początku biegu przedawnienia. W związku z tym, że skarżący nie przedstawił nowych problemów prawnych, które nie zostałyby dotychczas rozwiązane, Sąd Najwyższy na podstawie art. 398^9 § 1 i 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania kasacyjnego nastąpiło na podstawie przepisów k.p.c. i rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ugruntowane stanowisko Sądu Najwyższego w sprawie tzw. kredytów frankowych, w szczególności w kontekście uchwały III CZP 25/22.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy wyłącznie spraw o odmowę przyjęcia skargi kasacyjnej w sprawach kredytów frankowych, gdzie nie wykazano istnienia istotnego zagadnienia prawnego.

Zagadnienia prawne (4)

Czy w sprawie dotyczącej kredytu indeksowanego lub denominowanego walutą obcą, w razie uznania postanowienia określającego kurs waluty za niedozwolone, możliwe jest zastąpienie go innym sposobem określenia kursu wynikającym z przepisów prawa lub zwyczajów?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, w obowiązującym stanie prawnym nie można przyjąć, że miejsce niedozwolonego postanowienia zajmuje inny sposób określenia kursu waluty obcej wynikający z przepisów prawa lub zwyczajów.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy w uchwale III CZP 25/22 przyjął, że w przypadku uznania postanowienia umowy kredytu indeksowanego lub denominowanego za niedozwolone, nie można go zastąpić innym sposobem określenia kursu waluty wynikającym z przepisów prawa lub zwyczajów.

Jakie są skutki dla umowy kredytu indeksowanego lub denominowanego, jeśli jej postanowienia dotyczące kursu waluty zostaną uznane za niedozwolone i umowa nie wiąże w tym zakresie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Jeżeli umowa nie wiąże w pozostałym zakresie z powodu niedozwolonego charakteru jej postanowień, powstają samodzielne roszczenia o zwrot nienależnego świadczenia na rzecz każdej ze stron, a umowa nie wiąże także w pozostałym zakresie.

Uzasadnienie

Uchwała III CZP 25/22 Sądu Najwyższego stanowi, że w przypadku niemożliwości ustalenia wiążącego strony kursu waluty obcej w umowie kredytu indeksowanego lub denominowanego, umowa nie wiąże także w pozostałym zakresie. Powstają wówczas samodzielne roszczenia o zwrot nienależnego świadczenia.

Kiedy rozpoczyna się bieg przedawnienia roszczenia banku o zwrot kwot wypłaconych z tytułu kredytu, jeśli umowa nie wiąże z powodu niedozwolonych postanowień?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Bieg przedawnienia roszczenia banku o zwrot kwot wypłaconych z tytułu kredytu rozpoczyna się co do zasady od dnia następującego po dniu, w którym kredytobiorca zakwestionował względem banku związanie postanowieniami umowy.

Uzasadnienie

Zgodnie z uchwałą III CZP 25/22 SN, jeżeli umowa kredytu nie wiąże z powodu niedozwolonego charakteru jej postanowień, bieg przedawnienia roszczenia banku o zwrot kwot wypłaconych z tytułu kredytu rozpoczyna się od dnia następującego po dniu zakwestionowania przez kredytobiorcę związania postanowieniami umowy.

Czy w przypadku niewiążącej umowy kredytu z powodu niedozwolonych postanowień, istnieje podstawa prawna do żądania odsetek lub innego wynagrodzenia za korzystanie ze środków?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeżeli umowa kredytu nie wiąże z powodu niedozwolonego charakteru jej postanowień, nie ma podstawy prawnej do żądania przez którąkolwiek ze stron odsetek lub innego wynagrodzenia z tytułu korzystania z jej środków pieniężnych.

Uzasadnienie

Uchwała III CZP 25/22 SN wskazuje, że w sytuacji, gdy umowa kredytu nie wiąże z powodu niedozwolonych postanowień, brak jest podstawy prawnej do żądania odsetek lub innego wynagrodzenia za korzystanie ze środków pieniężnych.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej

Strony

NazwaTypRola
P. A.osoba_fizycznapowód
W. Z.osoba_fizycznapowódka
Bank w W.spółkapozwany

Przepisy (5)

Główne

k.p.c. art. 398 § 9 § 1 i 2

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Pomocnicze

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do rozstrzygnięcia o kosztach postępowania.

u.SN art. 87

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Przepis określający moc zasady prawnej uchwał SN.

u.SN art. 88

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Przepis określający tryb zmiany zasady prawnej.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych § § 10 ust. 4 pkt 2 i § 2 pkt 6

Podstawa do ustalenia wysokości opłat za czynności radców prawnych w postępowaniu kasacyjnym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Istniejące orzecznictwo Sądu Najwyższego i uchwała całej izby III CZP 25/22 rozstrzygają podniesione przez skarżącego zagadnienia prawne dotyczące kredytów frankowych. • Skarżący nie przedstawił nowych problemów prawnych wymagających wyjaśnienia przez Sąd Najwyższy.

Odrzucone argumenty

Skarga kasacyjna zawiera istotne zagadnienia prawne związane z wykładnią postanowień umowy o kredyt hipoteczny indeksowany walutą obcą. • Przepisy prawa, w oparciu o które sformułowano zagadnienia, wymagają wykładni Sądu Najwyższego.

Godne uwagi sformułowania

Potrzebę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania jako podstawę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania musi mieć charakter doniosły z punktu widzenia rozstrzygnięcia sprawy i nie może być rozwiązane w świetle dotychczasowego orzecznictwa. • Rozwój orzecznictwa na temat tzw. „kredytów frankowych” zakończył się 25 kwietnia 2024 r. powzięciem przez SN w składzie całej izby uchwały III CZP 25/22, mającej moc zasady prawnej ex lege.

Skład orzekający

Mariusz Załucki

przewodniczący-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ugruntowane stanowisko Sądu Najwyższego w sprawie tzw. kredytów frankowych, w szczególności w kontekście uchwały III CZP 25/22."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie spraw o odmowę przyjęcia skargi kasacyjnej w sprawach kredytów frankowych, gdzie nie wykazano istnienia istotnego zagadnienia prawnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Orzeczenie potwierdza ugruntowaną linię orzeczniczą SN w sprawach kredytów frankowych, co jest nadal gorącym tematem dla wielu kredytobiorców i prawników.

Sąd Najwyższy zamyka drzwi skargom kasacyjnym w sprawach kredytów frankowych – co oznacza uchwała III CZP 25/22?

Dane finansowe

zwrot kosztów postępowania kasacyjnego: 4050 PLN

zwrot kosztów postępowania kasacyjnego: 4050 PLN

Sektor

bankowość

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Cytowane w odpowiedziach

Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst