I CSK 4109/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozpoznał skargę kasacyjną syndyka masy upadłości Banku S.A. od wyroku częściowego Sądu Apelacyjnego w Szczecinie. Skarżący domagał się przyjęcia skargi do rozpoznania, powołując się na istotne zagadnienie prawne dotyczące tego, czy postępowanie o ustalenie nieistnienia stosunku prawnego umowy kredytu waloryzowanego do waluty obcej, wytoczone przeciwko upadłemu bankowi, jest sprawą o wierzytelność podlegającą zgłoszeniu do masy upadłości i czy powinno zostać zawieszone. Wskazał również na potrzebę wykładni przepisów Prawa upadłościowego w zakresie zasad wspólnego dochodzenia roszczeń wierzycieli. Sąd Najwyższy, analizując przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, stwierdził, że wskazane zagadnienie prawne zostało już rozstrzygnięte uchwałą Sądu Najwyższego z dnia 19 września 2024 r., III CZP 5/24. Zgodnie z tą uchwałą, postępowanie o ustalenie nieistnienia stosunku prawnego umowy kredytu przeciwko upadłemu bankowi nie jest sprawą o wierzytelność podlegającą zgłoszeniu do masy upadłości i może być kontynuowane z udziałem syndyka. W związku z tym, Sąd Najwyższy uznał, że nie zachodzą przesłanki z art. 398^9 § 1 pkt 1 i 2 k.p.c., i odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów Prawa upadłościowego w kontekście postępowań o ustalenie stosunku prawnego przeciwko upadłemu bankowi oraz zasady przyjmowania skarg kasacyjnych przez Sąd Najwyższy.
Dotyczy specyficznej sytuacji ogłoszenia upadłości banku w trakcie postępowania o ustalenie stosunku prawnego.
Zagadnienia prawne (2)
Czy postępowanie sądowe z powództwa kredytobiorcy o ustalenie nieistnienia stosunku prawnego z umowy kredytu waloryzowanego do waluty obcej, wytoczone przeciwko upadłemu bankowi, jest sprawą o wierzytelność, która podlega zgłoszeniu do masy upadłości w rozumieniu art. 145 ust. 1 ustawy Prawo upadłościowe i tym samym podlega zawieszeniu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, postępowanie takie nie jest sprawą o wierzytelność podlegającą zgłoszeniu do masy upadłości i może być podjęte z chwilą ustalenia osoby pełniącej funkcję syndyka.
Uzasadnienie
Postępowanie o ustalenie nieistnienia stosunku prawnego nie ma bezpośredniego odpowiednika w procedurze ustalania listy wierzytelności w postępowaniu upadłościowym. Zawieszenie takich postępowań mogłoby naruszać prawo stron do sądu. Celem art. 145 ust. 1 Prawa upadłościowego jest zatamowanie postępowań, które mogą stać się zbędne wskutek umieszczenia wierzytelności na liście, co nie dotyczy spraw o ustalenie.
Czy ustawa Prawo upadłościowe określa zasady wspólnego dochodzenia roszczeń wierzycieli od niewypłacalnych dłużników będących przedsiębiorcami jedynie co do wierzytelności pieniężnych, czy też do wszelkich wierzytelności?
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Z. R. | osoba_fizyczna | powód |
| H. R. | osoba_fizyczna | powód |
| M. G. | osoba_fizyczna | powódka |
| syndyk masy upadłości Bank spółki akcyjnej w W. | spółka | pozwany |
Przepisy (10)
Główne
k.p.c. art. 398^9 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania cywilnego
Przesłanka przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania ze względu na istotne zagadnienie prawne.
k.p.c. art. 398^9 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania cywilnego
Przesłanka przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania ze względu na potrzebę wykładni przepisów prawnych wywołujących poważne wątpliwości i rozbieżności w orzecznictwie.
pr. up. art. 145 § ust. 1
Ustawa Prawo upadłościowe
Dotyczy spraw o wierzytelność, która podlega zgłoszeniu do masy upadłości i powoduje zawieszenie postępowania.
k.p.c. art. 398^9 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna do odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Pomocnicze
k.p.c. art. 174 § § 1 pkt 4
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do zawieszenia postępowania w przypadku ogłoszenia upadłości strony.
k.p.c. art. 177 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 189
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy powództwa o ustalenie istnienia lub nieistnienia prawa lub stosunku prawnego.
pr. up. art. 1 § ust. 1 pkt 1
Ustawa Prawo upadłościowe
k.p.c. art. 180 § § 1 pkt 4 lit. b
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do podjęcia postępowania z udziałem syndyka masy upadłości.
pr. up. art. 75 § ust. 1
Ustawa Prawo upadłościowe
Argumenty
Godne uwagi sformułowania
Skarga kasacyjna jest kwalifikowanym środkiem prawnym, którego rozpoznanie przez Sąd Najwyższy musi być uzasadnione względami o szczególnej doniosłości, wykraczającymi poza indywidualny interes skarżącego, a leżącymi w interesie powszechnym. • Koniecznej selekcji skarg pod kątem realizacji tego celu służy instytucja tzw. przedsądu, ustanowiona w art. 398^9 k.p.c., w ramach której Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny skargi kasacyjnej. • Postępowanie upadłościowe, którego istotnym elementem jest sporządzenie listy wierzytelności zaspokajanych z masy upadłości, zasadniczo nie stwarza zainteresowanym możliwości dochodzenia roszczenia procesowego o ustalenie istnienia lub nieistnienia prawa lub stosunku prawnego. • Celem art. 145 ust. 1 pr. up. jest zatamowanie biegu postępowań sądowych, które mogą stać się zbędne wskutek umieszczenia wierzytelności na liście, nie jest bowiem aktualny w odniesieniu do spraw o ustalenie.
Skład orzekający
Agnieszka Góra-Błaszczykowska
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa upadłościowego w kontekście postępowań o ustalenie stosunku prawnego przeciwko upadłemu bankowi oraz zasady przyjmowania skarg kasacyjnych przez Sąd Najwyższy."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ogłoszenia upadłości banku w trakcie postępowania o ustalenie stosunku prawnego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego związanego z upadłością banków i prawami konsumentów, a także procedury kasacyjnej przed Sądem Najwyższym. Rozstrzygnięcie SN wyjaśnia kluczowe kwestie proceduralne.
“Upadłość banku nie blokuje sprawy o ustalenie stosunku prawnego – wyjaśnia Sąd Najwyższy.”
Dane finansowe
zasądzone: 176 928,86 PLN
zasądzone: 88 464,44 PLN
Sektor
bankowość
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.