I CSK 4012/24

I CSK 4012/24 
 
 
  
POSTANOWIENIE 
  
28 kwietnia 2026 r. 
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: 
  
SSN Agnieszka Piotrowska 
  
na posiedzeniu niejawnym 28 kwietnia 2026 r. w Warszawie 
w sprawie z powództwa Syndyka masy upadłości A. spółki z ograniczoną 
odpowiedzialnością w upadłości likwidacyjnej w O. 
przeciwko N.F., M.R. i M.R.1  
o zapłatę, 
na skutek skargi kasacyjnej N.F., M.R. i M.R.1  
od wyroku Sądu Apelacyjnego w Białymstoku 
z 12 czerwca 2024 r., I AGa 34/24,  
  
1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania,  
2) zasądza od pozwanych solidarnie na rzecz powoda koszty 
postępowania 
kasacyjnego w 
kwocie 
2700 
(dwa 
tysiące 
siedemset) zł z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za 
opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego za czas po 
upływie 
tygodnia od dnia 
doręczenia 
pozwanym 
odpisu 
postanowienia do dnia zapłaty.  
  
  
  
UZASADNIENIE 
 
Wyrokiem z 12 czerwca 2024 r. Sąd Apelacyjny w Białymstoku zmienił 
wyrok, Sądu Okręgowego w Olsztynie z 28 grudnia 2023 r. w ten sposób, że 
zasądził od pozwanych N.F., M.R. i M.R.1 solidarnie na rzecz powoda A. spółki z o.o.  
w O. w upadłości likwidacyjnej kwotę 158.643,76 zł z odsetkami ustawowymi za 

I CSK 4012/24              
2 
 
 
opóźnienie od 5 marca 2021 r. do dnia zapłaty oraz oddalił powództwo i apelację 
pozwanych w pozostałej części.   
Pozwani wnieśli skargę kasacyjną, opierając wniosek o jej przyjęcie do 
rozpoznania na przyczynach kasacyjnych objętych art. 3989 § 1 pkt 1, 2 i 4   k.p.c.  
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
 
      Skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia przysługującym 
od prawomocnych orzeczeń sądu drugiej instancji, służącym ochronie interesu 
publicznego przez zapewnienie jednolitości wykładni i stosowania prawa, wkład 
Sądu Najwyższego w rozwój orzecznictwa i nauki prawa oraz eliminowanie z obrotu 
prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu nieważnym lub orzeczeń 
oczywiście niezgodnych z prawem. Stosownie do 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy 
przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania w razie wykazania przez stronę, że w 
sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni 
przepisów 
prawnych 
budzących 
poważne 
wątpliwości 
lub 
wywołujących 
rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub 
skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Z punktu widzenia funkcji oraz 
założeń 
skargi 
kasacyjnej 
jako 
nadzwyczajnego 
środka 
zaskarżenia, 
rolą ,,przedsądu” jest wstępna selekcja skarg pod kątem spełniania wymienionych 
wyżej 
kryteriów 
(przyczyn 
kasacyjnych) 
kwalifikujących 
skargę 
do 
jej 
przedstawienia Sądowi Najwyższemu w celu merytorycznego rozpoznania.  
We wniosku o przyjęcie skargi skarżący podnieśli, że w sprawie powstało 
istotne zagadnienie prawne, czy w przypadku zgłoszenia przez stronę w apelacji 
nowych faktów i dowodów, które strona mogła powołać przed Sądem pierwszej 
instancji, lecz które dotyczą istotnych kwestii dla rozstrzygnięcia sprawy. Sąd 
drugiej instancji powinien pominąć te dowody zgodnie z art. 381 k.p.c..,  kierując się 
zasadą koncentracji materiału dowodowego, czy też w takiej sytuacji Sąd powinien 
zmierzać do sprawiedliwego rozpatrzenia sprawy zgodnie z art. 45 ust. 1 
Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej w zw. z art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie praw 
człowieka i podstawowych wolności i dążyć do urzeczywistnienia zasady prawdy 
materialnej, tym bardziej, iż zgodnie z art. 232 zd. 2 k.p.c., Sąd jest uprawniony do 

I CSK 4012/24              
3 
 
 
dopuszczania z urzędu dowodów, które nie zostały nawet wskazane przez stronę - 
jeśli 
między 
innymi 
zachodzą 
obawy 
wydania 
orzeczenia 
oczywiście 
nieprawidłowego. Kolejne zagadnienia prawne dotyczy kwestii, czy niezgłoszenie 
określonych faktów i dowodów w postępowaniu przed Sądem pierwszej instancji 
można uznać za zawinione przez samą stronę, w przypadku jeśli strona 
dowiedziała się od nowego pełnomocnika o konieczności przedłożenia określonych 
dowodów dopiero po jego ustanowieniu na etapie sporządzania apelacji, czy nowy 
pełnomocnik ustanowiony do wniesienia apelacji jest związany aktywnością 
dowodową poprzedniego pełnomocnika, czy w przypadku, gdy strona korzysta z 
pomocy nowego pełnomocnika, który uświadamia stronę co do konieczności 
przedłożenia nowych dowodów, czy dyscyplinowanie strony przez pominięcie 
wniosków dowodowych zgłoszonych w apelacji spełnia cele art. 381 k.p.c.,  skoro 
ani sama strona nie posiadała świadomości w tym zakresie, a nowy pełnomocnik 
nie miał możliwości  zgłoszenia tych dowodów na wcześniejszym etapie. 
Skarżący podnieśli także, że w ich ocenie w sprawie pojawiła się potrzeba 
wykładni art. 381 k.p.c. w kontekście powołanych wyżej przepisów, a ponadto 
skarga jest oczywiście uzasadniona ze względu na pominięcie przez Sąd 
Apelacyjny wszystkich wniosków dowodowych zawartych w apelacji.  
           W nawiązaniu do przytoczonych przyczyn kasacyjnych należy przypomnieć, 
że w świetle utrwalonego orzecznictwa Sądu Najwyższego oraz poglądów nauki, 
istotnym zagadnieniem prawnym w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. jest 
problem nowy i dotychczas niewyjaśniony, dotyczący ważnego abstrakcyjnego 
zagadnienia jurydycznego, którego rozstrzygnięcie przez Sąd Najwyższy przy 
okazji rozpoznania skargi kasacyjnej przyczyni się do rozwoju orzecznictwa i nauki 
prawa oraz będzie miało znaczenie nie tylko dla tej konkretnej, jednostkowej 
sprawy, ale także dla innych podobnych spraw (zob. postanowienie Sądu 
Najwyższego z 18 września 2012 r., II CSK 180/12. oraz z 2 grudnia 2014 r., II CSK 
376/14). Skarżący powinien sformułować to zagadnienie w sposób przyjęty przy 
zwracaniu się przez sąd powszechny z pytaniem prawnym do Sądu Najwyższego 
na podstawie art.390 k.p.c., zawrzeć we wniosku pogłębiony wywód prawny 
uzasadniający zgłoszone wątpliwości, wykazać zasadność proponowanego 
sposobu ich rozstrzygnięcia, a także wadliwość rozwiązania przez Sąd drugiej 

I CSK 4012/24              
4 
 
 
instancji przedstawionego problemu prawnego w sposób rzutujący na wynik sprawy 
(zob. postanowienia Sądu Najwyższego z 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002, 
Nr 1, poz. 11; z 2 grudnia 2014 r., II CSK 376/14 oraz z 9 kwietnia 2015 r., V CSK 
547/14).  Powołanie się na przyczynę kasacyjną, przewidzianą w art. 3899 § 1 pkt 2 
k.p.c. nakłada na skarżących obowiązek wskazania przepisów prawa, których 
wykładnia budzi poważne wątpliwości lub wywołuje rozbieżności w orzecznictwie, 
szczegółowego 
opisania, na 
czym 
polegają 
powzięte przez 
skarżącego 
wątpliwości, wykazania,  że mają one poważny charakter, przez co ich wykładnia 
przez Sąd Najwyższy jest niezbędna do rozstrzygnięcia wniesionej przez 
skarżącego skargi kasacyjnej, a także  przedstawienia orzeczeń sądów, w których 
dokonano 
różnej 
interpretacji 
przepisów, 
prowadzących 
do 
odmiennych 
rozstrzygnięć w zbliżonych lub tożsamych stanach faktycznych  (por. postanowienia 
Sądu Najwyższego z 8 lipca 2008 r., I CSK 11/08 oraz z 12 grudnia 2008 r., II PK 
220/08). 
           Oparcie wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania na jej oczywistej 
zasadności nakładało na skarżących powinność wykazania, że Sąd drugiej instancji 
dopuścił się oczywistego naruszenia przytoczonych we wniosku przepisów prawa 
materialnego lub procesowego, dostrzegalnego prima facie, przy wykorzystaniu 
podstawowej wiedzy prawniczej. Oczywiste jest tylko to, co można dostrzec bez 
potrzeby głębszej analizy sprawy. Zarzucane uchybienia muszą mieć zatem 
kwalifikowany charakter, dotyczyć konkretnych przepisów prawa i być dostrzegalne 
w sposób jednoznaczny i oczywisty, na pierwszy rzut oka, co skarżący winien 
wykazać we wniosku bez odwoływania się do podstaw kasacyjnych i ich 
uzasadnienia, które nie podlegają badaniu na etapie tak zwanego przedsądu (zob. 
postanowienia Sądu Najwyższego z 12 grudnia 2000, V CKN 1780/00, OSNC 
2001, Nr 3, poz. 52; z 22 marca 2001 r., V CZ 131/00, OSNC 2001, Nr 10, poz. 156 
oraz z 15 czerwca 2018 r., III CSK 38/18).Należy też przypomnieć, że zgodnie z 
powszechnie aprobowanym w orzecznictwie i nauce prawa poglądem, o przyjęciu 
skargi kasacyjnej do rozpoznania nie decyduje per se nawet oczywiste naruszenie 
konkretnego przepisu, lecz jego skutek polegający na wydaniu oczywiście 
nieprawidłowego orzeczenia, które nie może się ostać (zob. postanowienie Sądu 
Najwyższego z 7 stycznia 2003 r., I PK 227/02, OSNP 2004 r., Nr 13, poz. 230). 

I CSK 4012/24              
5 
 
 
          Żadna z przytoczonych przyczyn kasacyjnych nie została przez skarżących 
wykazana. Zagadnienia prawne dotyczące art. 381 k.p.c. nie spełniają wymagań 
abstrakcyjnych zagadnień jurydycznych w przedstawionym wyżej rozumieniu, 
charakteryzujących się walorem nowości, dotychczas nierozstrzygniętych w 
orzecznictwie 
Sądu 
Najwyższego 
lub 
będących 
przedmiotem 
poważnych 
kontrowersji w orzecznictwie Sądu Najwyższego i nauce prawa, skutkujących 
wydawaniem rozbieżnych rozstrzygnięć, a przez to wymagających wypowiedzi 
Sądu 
Najwyższego. 
Wywody 
prawne 
dotyczące 
zgłoszonych 
wątpliwości 
interpretacyjnych na gruncie art. 381 k.p.c. także nie spełniają przedstawionych 
wyżej wymagań, albowiem sprowadzają się, w istocie, do kwestionowania decyzji 
procesowej Sądu Apelacyjnego w sytuacji, w której sami skarżący przyznali, że 
zgłosili w apelacji fakty i dowody, które mogli i powinni byli powołać w postępowaniu 
przed Sądem pierwszej instancji. Działania lub zaniechania reprezentującego ich 
wówczas zawodowego pełnomocnika procesowego nie uzasadniają wskazanych 
zagadnień prawnych ani wątpliwości interpretacyjnych, skoro za działania 
pełnomocnika odpowiada procesowo strona w tym sensie, że ponosi ona 
konsekwencje działań lub zaniechań pełnomocnika, który z kolei odpowiada wobec 
strony na podstawie umowy zlecenia o zastępstwo procesowe.     
          Skarżący nie wykazali także oczywistej, widocznej prima vista wadliwości 
zaskarżonego postanowienia Sądu drugiej instancji w przedstawionym wyżej  
rozumieniu. Należy ponadto zwrócić uwagę na niekoherentność powołanych 
przyczyn kasacyjnych. Oczywistość skargi kasacyjnej ma miejsce w razie 
sprzeczności zaskarżonego orzeczenia z powszechnie akceptowaną, utrwaloną i 
niebudzącą jakichkolwiek wątpliwości wykładnią prawa.  Przesłanki pierwsza i 
druga opierają się natomiast na założeniu, że takiej zgodności brak, co więcej, z 
uwagi na poważne wątpliwości i rozbieżności w orzecznictwie, zachodzi potrzeba 
merytorycznej wypowiedzi Sądu Najwyższego we wskazanej w skardze kwestii. 
      W tym stanie rzeczy orzeczono, jak w sentencji. O kosztach postępowania 
kasacyjnego na rzecz powoda, który wniósł odpowiedź na skargę kasacyjną, 
orzeczono na podstawie art.98 i 108  

I CSK 4012/24              
6 
 
 
w zw. z art. 39821 i art. 391 § 1 k.p.c. oraz § 10 ust.4 pkt 2 w zw. z § 5 pkt 6 
rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie 
opłat za czynności adwokackie (jedn. tekst : Dz.U. z 2023 r., poz.1964 ). 
  
  
                                                                  Agnieszka Piotrowska 
 
  
(A.D.) 
[SOP]