Orzeczenie · 2022-12-29

I CSK 3439/22Odmową przyjęcia skargi kasacyjnej przez SN

Sąd
Sąd Najwyższy
Miejsce
Warszawa
Data
2022-12-29
SNCywilnepostępowanie cywilneWysokanajwyższy
skarga kasacyjnasąd najwyższyprzedsądprzesłankipowaga rzeczy osądzonejkpcpostępowanie cywilneodrzucenie pozwu

Sąd Najwyższy rozpatrywał skargę kasacyjną powódki M.T. od postanowienia Sądu Apelacyjnego w Lublinie, które oddaliło jej zażalenie na postanowienie Sądu Okręgowego o odrzuceniu pozwu. Powódka zarzucała naruszenie art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. i art. 366 k.p.c., wskazując na istotne zagadnienie prawne dotyczące powagi rzeczy osądzonej oraz oczywistą zasadność skargi z powodu kwalifikowanego naruszenia przepisów. Sąd Najwyższy przypomniał, że skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia służącym ochronie interesu publicznego, a jej przyjęcie do rozpoznania podlega wstępnej ocenie (przedsądowi) na podstawie art. 398^9 § 1 k.p.c. Sąd podkreślił, że skarżący musi wykazać istnienie co najmniej jednej z przesłanek, takich jak istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów, nieważność postępowania lub oczywista zasadność skargi. W niniejszej sprawie Sąd Najwyższy stwierdził, że skarżąca nie sprostała tym wymaganiom. Nie przedstawiła istoty zagadnienia prawnego w sposób abstrakcyjny, nie wykazała rozbieżności interpretacyjnych ani oczywistej wadliwości zaskarżonego orzeczenia. W konsekwencji, na podstawie art. 398^9 § 2 k.p.c., Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził koszty zastępstwa procesowego z urzędu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej, wymogi formalne i merytoryczne skargi kasacyjnej, przesłanki przyjęcia skargi do rozpoznania (przedsąd), rozróżnienie między istotnym zagadnieniem prawnym a oczywistą zasadnością skargi.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy wyłącznie postępowania kasacyjnego przed Sądem Najwyższym.

Zagadnienia prawne (3)

Czy skarga kasacyjna spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania, w szczególności czy występuje istotne zagadnienie prawne lub oczywista zasadność skargi?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, skarga kasacyjna nie spełnia przesłanek przyjęcia jej do rozpoznania.

Uzasadnienie

Skarżąca nie wykazała istnienia istotnego zagadnienia prawnego ani oczywistej zasadności skargi. Przedstawione zagadnienie dotyczące powagi rzeczy osądzonej nie zostało sformułowane jako problem prawny wymagający rozstrzygnięcia i nie wykazano rozbieżności interpretacyjnych. Brak również dowodów na oczywistą wadliwość zaskarżonego orzeczenia.

Jakie są kryteria przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Przyjęcie skargi kasacyjnej wymaga spełnienia co najmniej jednej z przesłanek określonych w art. 398^9 § 1 k.p.c., takich jak istnienie istotnego zagadnienia prawnego, potrzeba wykładni przepisów, nieważność postępowania lub oczywista zasadność skargi.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że skarga kasacyjna jest środkiem nadzwyczajnym, a jej przyjęcie podlega selekcji w ramach przedsądu. Skarżący musi profesjonalnie uzasadnić wniosek o przyjęcie skargi, nawiązując do wskazanych przesłanek, a nie tylko do podstaw kasacyjnych.

Czy można łączyć przesłankę istotnego zagadnienia prawnego z przesłanką oczywistej zasadności skargi przy wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Generalnie nie, ponieważ te przesłanki wzajemnie się wykluczają.

Uzasadnienie

Występowanie poważnych wątpliwości prawnych (wymagających interwencji SN) zazwyczaj wyklucza możliwość stwierdzenia oczywistej zasadności skargi, która zakłada widoczne prima facie naruszenie prawa.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania
Strona wygrywająca
Skarb Państwa - Sąd Apelacyjny w Lublinie

Strony

NazwaTypRola
M.T.osoba_fizycznapowódka
R. P.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (8)

Główne

k.p.c. art. 398^9 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania cywilnego

Wymaga przedstawienia problemu o charakterze abstrakcyjnym, nierozstrzygniętego w dotychczasowym orzecznictwie i wymagającego pogłębionej wykładni.

k.p.c. art. 398^9 § § 1 pkt 4

Kodeks postępowania cywilnego

Wymaga powołania się na kwalifikowaną postać naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego oraz przeprowadzenia wywodu zmierzającego do wykazania oczywistej wadliwości orzeczenia.

Pomocnicze

k.p.c. art. 199 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 366

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398^4 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398^9 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Dz.U. 2016 poz. 1714 art. 4 § ust. 1 i 3

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu

Dz.U. 2016 poz. 1714 art. 8 § pkt 7 w zw. z § 16 ust. 4 pkt 2

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak wykazania przez skarżącą istotnego zagadnienia prawnego. • Brak wykazania przez skarżącą oczywistej zasadności skargi kasacyjnej. • Niespełnienie przez skarżącą wymogów formalnych i merytorycznych wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej.

Odrzucone argumenty

Istnienie istotnego zagadnienia prawnego dotyczącego powagi rzeczy osądzonej. • Oczywista zasadność skargi kasacyjnej z powodu kwalifikowanego naruszenia art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c.

Godne uwagi sformułowania

Skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni, a także w celu usunięcia z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń umożliwiający rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej. • Koniecznej selekcji skarg pod kątem realizacji tego celu służy instytucja tzw. przedsądu, ustanowiona w art. 398^9 k.p.c., w ramach której Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny skargi kasacyjnej. • Rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego w kwestii przyjęcia bądź odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania wynika z oceny czy okoliczności powołane przez skarżącego odpowiadają tym, o których mowa w art. 398^9 § 1 k.p.c. • Łączenie przesłanki oczywistej zasadności skargi kasacyjnej z występowaniem w sprawie istotnego zagadnienia prawnego lub potrzeby wykładni przepisów prawa budzi poważne zastrzeżenia. • Oczywistość naruszenia ma miejsce wówczas, gdy jest ono widoczne prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, bez potrzeby wchodzenia w szczegóły czy dokonywania pogłębionej analizy tekstu wchodzących w grę przepisów i doszukiwania się ich znaczenia.

Skład orzekający

Joanna Misztal-Konecka

Prezes SN

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej, wymogi formalne i merytoryczne skargi kasacyjnej, przesłanki przyjęcia skargi do rozpoznania (przedsąd), rozróżnienie między istotnym zagadnieniem prawnym a oczywistą zasadnością skargi."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie postępowania kasacyjnego przed Sądem Najwyższym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie wyjaśnia kluczowe zasady dotyczące funkcjonowania skargi kasacyjnej i procedury przedsądu, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego.

Sąd Najwyższy stawia tamę nadużywaniu skargi kasacyjnej: kluczowe zasady przedsądu.

Sektor

cywilne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst