Orzeczenie · 2026-06-23

I CSK 3401/25Zmiana wynagrodzenia kuratora po wyroku TK

Sąd
Sąd Najwyższy
Miejsce
Warszawa
Data
2026-06-23
SNCywilnepostępowanie cywilneWysokanajwyższy
Sąd NajwyższypostanowieniekuratormałoletniwynagrodzenieTrybunał Konstytucyjnykoszty postępowaniak.p.c.

Sąd Najwyższy, w składzie SSN Ewa Stefańska, na posiedzeniu niejawnym w dniu 23 czerwca 2026 r., rozpoznał wniosek kuratora małoletniego pozwanego B.B. o zmianę postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 24 marca 2026 r. w sprawie I CSK 3401/25. Sprawa dotyczyła powództwa syndyka masy upadłości M.P. przeciwko małoletniemu o uznanie czynności prawnej za bezskuteczną. Pierwotnym postanowieniem z 24 marca 2026 r. przyznano kuratorowi wynagrodzenie w kwocie 2 160 zł za czynności podjęte w postępowaniu kasacyjnym, opierając się na przepisach rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 9 marca 2018 r. oraz z dnia 22 października 2015 r. Kurator wniósł o zmianę tego postanowienia i przyznanie mu kwoty 5 400 zł powiększonej o podatek VAT, argumentując to wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 23 kwietnia 2025 r. (SK 89/22), który zakwestionował przepisy dotyczące wynagrodzeń kuratorów. Sąd Najwyższy uznał wniosek za zasadny, powołując się na art. 359 § 1 i § 2 k.p.c., który umożliwia zmianę postanowień niekończących postępowania, nawet prawomocnych, jeśli nastąpiła zmiana okoliczności lub jeśli zostały wydane na podstawie przepisu uznanego przez TK za niezgodny z Konstytucją. W związku z tym, Sąd Najwyższy zmienił punkt 3 postanowienia z dnia 24 marca 2026 r., przyznając kuratorowi adw. J.G. kwotę 5 400 zł plus VAT tytułem wynagrodzenia za reprezentowanie małoletniego w postępowaniu kasacyjnym, ustalając je na podstawie nowych przepisów rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 14 maja 2024 r.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Zmiana postanowień prawomocnych w przypadku niezgodności przepisów z Konstytucją, ustalanie wynagrodzenia kuratorów po wyrokach TK.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy głównie postanowień niekończących postępowania i sytuacji, gdy przepisy stały się niezgodne z Konstytucją.

Zagadnienia prawne (1)

Czy postanowienie o przyznaniu wynagrodzenia kuratorowi, które zostało wydane na podstawie przepisów uznanych później przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodne z Konstytucją, może być zmienione na podstawie art. 359 § 2 k.p.c.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, postanowienie o przyznaniu wynagrodzenia kuratorowi nie kończy postępowania i może być zmienione na podstawie art. 359 § 2 k.p.c., jeśli zostało wydane na podstawie przepisu uznanego przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z Konstytucją.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołał się na art. 359 § 1 i § 2 k.p.c., wskazując, że postanowienia niekończące postępowania mogą być zmieniane w razie zmiany okoliczności lub gdy oparto je na przepisie uznanym przez TK za niezgodny z Konstytucją. Ponieważ postanowienie o wynagrodzeniu kuratora nie kończy postępowania, a przepisy, na których się opierało, zostały zakwestionowane przez TK, wniosek o zmianę był zasadny.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Zmiana postanowienia
Strona wygrywająca
kurator małoletniego pozwanego

Strony

NazwaTypRola
A.K. - Syndyk masy upadłości M. P.innepowód
małoletni B.B.osoba_fizycznapozwany
kurator małoletniego pozwanego B.B. adw. J.G.innekurator

Przepisy (5)

Główne

k.p.c. art. 359 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne.

k.p.c. art. 359 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Postanowienia, o których mowa w § 1, mogą być zmieniane lub uchylane także wtedy, gdy zostały wydane na podstawie aktu normatywnego uznanego przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z Konstytucją.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 14 maja 2024 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego kosztów pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu § § 8 pkt 7 w zw. z § 16 ust. 4 pkt 2 i § 4 ust. 3

Podstawa nowego rozstrzygnięcia o wynagrodzeniu po uwzględnieniu wyroku TK.

Pomocnicze

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 9 marca 2018 r. w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej § § 1 ust. 1

Podstawa pierwotnego rozstrzygnięcia o wynagrodzeniu, zakwestionowana przez TK.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie § § 2 pkt 7 w zw. § 10 ust. 4 pkt 2

Podstawa pierwotnego rozstrzygnięcia o wynagrodzeniu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 23 kwietnia 2025 r., SK 89/22, kwestionujący przepisy dotyczące wynagrodzenia kuratorów. • Możliwość zmiany prawomocnych postanowień na podstawie art. 359 § 2 k.p.c., gdy zostały wydane na podstawie przepisu uznanego przez TK za niezgodny z Konstytucją.

Godne uwagi sformułowania

Postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. • Postanowienia, o których mowa w § 1, mogą być zmieniane lub uchylane także wtedy, gdy zostały wydane na podstawie aktu normatywnego uznanego przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z Konstytucją.

Skład orzekający

Ewa Stefańska

przewodniczący-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Zmiana postanowień prawomocnych w przypadku niezgodności przepisów z Konstytucją, ustalanie wynagrodzenia kuratorów po wyrokach TK."

Ograniczenia: Dotyczy głównie postanowień niekończących postępowania i sytuacji, gdy przepisy stały się niezgodne z Konstytucją.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak wyroki Trybunału Konstytucyjnego wpływają na bieżące postępowania sądowe i mogą prowadzić do zmiany prawomocnych orzeczeń, co jest istotne dla praktyków prawa.

“Wyrok TK zmienia zasady: Sąd Najwyższy koryguje wynagrodzenie kuratora po latach.”

Dane finansowe

wynagrodzenie kuratora: 5400 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst