Pełny tekst orzeczenia

I CSK 3130/23

Oryginalna, niezmieniona treść orzeczenia. Jeżeli chcesz przeczytać analizę (zagadnienia prawne, podstawa prawna, argumentacja, rozstrzygnięcie), wróć do strony orzeczenia.

I CSK 3130/23 
 
 
  
POSTANOWIENIE 
  
18 listopada 2025 r. 
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: 
  
SSN Marcin Trzebiatowski 
  
na posiedzeniu niejawnym 18 listopada 2025 r. w Warszawie 
w sprawie z powództwa K. S. 
przeciwko […] spółce akcyjnej w W. 
o zapłatę, 
na skutek skargi kasacyjnej […] spółki akcyjnej w W. 
od wyroku Sądu Apelacyjnego w Katowicach 
z 28 lutego 2023 r., I ACa 253/22,  
  
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;  
2. zasądza od […] S.A. w W. na rzecz K. S. 5.400 (pięć tysięcy 
czterysta) 
zł 
z odsetkami 
w 
wysokości 
odsetek 
ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia 
pieniężnego za czas po upływie tygodnia od doręczenia 
powodowi odpisu niniejszego postanowienia tytułem 
kosztów postępowania kasacyjnego.  
  
  
 
 
 
(M.K.) 
  
UZASADNIENIE 
 

I CSK 3130/23              
2 
 
 
Pozwany […] S.A. w W. wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu 
Apelacyjnego w Katowicach z 28 lutego 2023 r. Wniosek o jej przyjęcie do 
rozpoznania uzasadnił występowaniem istotnego zagadnienia prawnego, potrzebą 
wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących 
rozbieżności w orzecznictwie sądów oraz nieważnością postępowania. 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do 
rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje 
potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub 
wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność 
postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.  
Jak zaznaczono wyżej, skarżący oparł wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej 
do rozpoznania na kilku spośród wymienionych przesłanek, tj. pierwszej, drugiej 
i trzeciej z nich. 
Przez istotne zagadnienie prawne, o którym mowa w art. 3989 § 1 pkt 1 
k.p.c., należy rozumieć problem o charakterze prawnym, powstały na tle 
konkretnego przepisu prawa, mający charakter rzeczywisty w tym znaczeniu, że 
jego rozwiązanie stwarza realne i poważne trudności. Problem ten musi mieć 
charakter uniwersalny, co oznacza, że jego rozwiązanie powinno służyć 
rozstrzyganiu innych, podobnych spraw. Chodzi przy tym o problem, którego 
wyjaśnienie jest konieczne dla rozstrzygnięcia danej sprawy, a więc problem 
pozostający w związku z podstawami skargi oraz z wiążącym Sąd Najwyższy, 
a ustalonym przez sąd drugiej instancji, stanem faktycznym sprawy (art. 39813 § 2 
k.p.c.), jak też w związku z podstawą prawną zaskarżonego wyroku (postanowienia 
SN: z 21 maja 2013 r., IV CSK 53/13 oraz z 3 lutego 2012 r. I UK 271/11). 
Konieczne jest przy tym przytoczenie argumentów prawnych, które prowadzą do 
rozbieżnych ocen. Skarżący powinien nie tylko wskazać przepis prawa 
(materialnego lub procesowego), którego dotyczy zagadnienie, lecz także 
przedstawić pogłębioną argumentację prawną w celu wykazania, że zagadnienie 
jest 
istotne, 
a 
jego 
rozstrzygnięcie 
ma 
znaczenie 
dla 
merytorycznego 

I CSK 3130/23              
3 
 
 
rozstrzygnięcia w jego sprawie (m.in. postanowienia SN: z 23 sierpnia 2007 r., I UK 
134/07 oraz z 9 lutego 2011 r., III SK 41/10). 
Natomiast oparcie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na 
tym, że istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne 
wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów wymaga 
wykazania, że określony przepis prawa, mimo, iż budzi poważne wątpliwości, nie 
doczekał się wykładni albo niejednolita wykładnia wywołuje wyraźnie wskazane 
przez skarżącego rozbieżności w orzecznictwie w odniesieniu do identycznych lub 
podobnych stanów faktycznych, które należy przytoczyć (postanowienia SN: z 13 
czerwca 2008 r., III CSK 104/08; z 28 marca 2007 r., II CSK 84/07). 
Przedstawioną problematykę skarżący ujął w pytaniach: „Czy dopuszczalne 
jest wyeliminowanie przez strony charakteru niedozwolonego w rozumieniu art. 
3851 k.c. (abuzywność) postanowień umowy kredytu dotyczących indeksacji 
(waloryzacji4) do kursu waluty obcej, odsyłających do Tabeli Kursów banku-
kredytodawcy, poprzez zastąpienie lub uzupełnienie ich, wskutek zawarcia aneksu 
do umowy, postanowieniami pozbawionymi abuzywnego charakteru, dającymi 
możliwość korzystania przez kredytobiorcę z dowolnie wybranego kursu, poprzez 
samodzielne nabywanie waluty obcej na poczet spłaty kredytu?; Czy norma 
zawarta w umowie kredytu indeksowanego (waloryzowanego) do kursu waluty 
obcej, zawierająca odesłanie do kursu określonego w tabeli kursowej publikowanej 
przez bank, podlega kontroli z punktu widzenia przesłanek abuzywności, czy też 
kontrola taka jest wyłączona na mocy art. 1 ust. 2 Dyrektywy Rady 93/13/EWG 
z dnia 5 kwietnia 1993 r. w sprawie nieuczciwych warunków w umowach 
konsumenckich (dalej jako „Dyrektywa 93/13"), z uwagi na fakt, że publikowanie 
kursów walutowych przez banki oparte jest na ustawowej podstawie prawnej, tj. art. 
111 ust. 1 pkt. 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (Dz.U 2020, 
poz. 288, dalej jako „Prawo bankowe")?; Czy określenie niedozwolone 
postanowienia umowne w rozumieniu art. 3851 § 1 i 2 k.c., dotyczy określonych 
przez strony umowy norm postępowania - czy też, przeciwnie, wyodrębnione 
redakcyjnie fragmenty tekstu umowy oraz czy dopuszczalne jest wyeliminowanie 
z umowy całości kwestionowanych jednostek redakcyjnych w sytuacji, gdy 
stwierdzono abuzywność wyłącznie w odniesieniu do części zawartych tam norm?; 

I CSK 3130/23              
4 
 
 
Czy w przypadku, gdy proces poinformowania konsumenta o ryzykach, 
wynikających z wprowadzenia do umowy kredytu klauzul przewidujących 
indeksację (waloryzację) kursem waluty obcej, polegał na przedstawieniu 
konsumentowi 
szczegółowej 
informacji 
o 
ryzyku 
kursowym 
związanym 
z zaciągnięciem kredytu (było to stałym elementem procedury Banku), a konsument 
potwierdził 
przekazanie 
informacji 
w 
zakresie 
ryzyka 
kursowego 
oraz 
zaakceptowania 
zasad 
funkcjonowania 
kredytu 
indeksowanego 
składając 
oświadczenie zawarte w umowie, to czy klauzule obciążające konsumenta 
ryzykiem kursowym mają charakter jednoznaczny i nie stanowią postanowień 
niedozwolonych w rozumieniu art. 3851 § 1 k.c.?; Czy norma, zawarta w umowie 
kredytu indeksowanego (waloryzowanego) do kursu waluty obcej, regulująca 
odesłanie do konkretnego źródła pochodzenia kursu walutowego (tzw. „klauzula 
spreadu”), stanowi normę regulującą główne świadczenia stron w rozumieniu art. 
3851 § 1 k.c. oraz czy norma ta należy do essentialia negotii umowy kredytu?; Czy 
stwierdzenie przez Sąd niezwiązania konsumenta normą, zawartą w umowie 
kredytu indeksowanego (waloryzowanego) do kursu waluty obcej, regulującą 
odesłanie do konkretnego źródła pochodzenia kursu walutowego (kursu kupna 
i sprzedaży, tzw. klauzula spreadu), skutkuje również niezwiązaniem konsumenta 
normą, zgodnie z którą wartość wzajemnych świadczeń uzależniona jest od kursu 
waluty obcej (tzw. klauzula ryzyka) oraz czy niezwiązanie konsumenta klauzulą 
ryzyka skutkuje upadkiem umowy?; Czy jest zgodna z zasadami proporcjonalności, 
równości i pewności prawa, wynikającymi z Konstytucji oraz przepisów prawa 
unijnego, jak również z celami Dyrektywy 93/13 oraz z celami art. 3851 § 2 k.c., 
wykładnia polegająca na twierdzeniu, że niezwiązanie stron klauzulą spreadu, ma 
rzekomo skutkować niezwiązaniem również klauzulą ryzyka, co ma prowadzić do 
przekształcenia umowy z mocą wsteczną w kredyt Złotowy, ale oprocentowany 
w oparciu o parametr ekonomiczny właściwy wyłącznie dla waluty indeksacji 
(waloryzacji), co z kolei mogłoby prowadzić do stwierdzenia nieważności całej 
umowy?; Czy stwierdzenie przez Sąd niezwiązania konsumenta normą, zawartą 
w umowie kredytu indeksowanego (waloryzowanego) do kursu waluty obcej, 
regulującą odesłanie do konkretnego źródła pochodzenia kursu walutowego (kursu 
kupna i sprzedaży, tzw. klauzula spreadu), przy jednoczesnym stwierdzeniu że 

I CSK 3130/23              
5 
 
 
konsument jest związany normą, zgodnie z którą wartość wzajemnych świadczeń 
uzależniona jest od kursu waluty obcej (tzw. klauzula ryzyka), skutkuje 
koniecznością dokonania wykładni postanowień umowy z pominięciem klauzuli 
spreadu, natomiast z wykorzystaniem przepisów dyspozytywnych w brzmieniu 
aktualnym na dzień zamknięcia rozprawy, w szczególności art. 358 § 2 k.c. lub art. 
24 ust. 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o Narodowym Banku Polskim (dalej: 
„ustawa o NBP"), oraz stwierdzeniem, że umowa podlega wykonaniu, 
z wykorzystaniem do przeliczeń kursu średniego waluty indeksacji publikowanego 
przez Narodowy Bank Polski, aktualnego na dzień danej operacji finansowej?”. 
Ponadto skarżący wskazał na potrzebę wykładni art. 3851 § 1 i 2 k.c. w zw. 
z art. 6 ust. 1 Dyrektywy 93/13, art. 3851 § 1 k.c., art. 316 § 1 k.p.c. w zw. z art. 
3851 § 2 k.c., w zw. z art. 3 k.c. w zw. z art. 6 ust. 1 i art. 7 ust. 1 Dyrektywy 93/13, 
art. 3851 § 2 k.c. w zw. z art. 7 ust. 1 i art. 8b ust. 1 Dyrektywy 93/13 i art. 3531 k.c. 
w zw. z art. 2, art. 31 ust. 3 i art. 32 ust. 1 Konstytucji. 
Analiza wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania, jego uzasadnienia, 
a także uzasadnień orzeczeń sądów obu instancji, nie daje podstaw do uznania, że 
rzeczywiście zachodzi przesłanka potrzeby wykładni przepisów budzących 
poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów. 
Należy zauważyć, że przepisy dotyczące przedstawionej problematyki były 
przedmiotem wykładni Trybunału Sprawiedliwości UE oraz Sądu Najwyższego. 
Problemy sformułowane przez skarżącego obecnie można zatem uznać za 
wyjaśnione. 
W judykaturze Sądu Najwyższego obecnie dominuje pogląd, że klauzule 
kształtujące mechanizm indeksacji, zastrzeżone w umowie kredytu złotowego 
indeksowanego do waluty obcej (denominowanego w walucie obcej), określają 
główne świadczenie kredytobiorcy (np. wyrok SN z 11 grudnia 2019 r., V CSK 
382/18, OSNC-ZD 2021, nr 2, poz. 20). Pogląd ten uwzględnia stanowisko 
Trybunału Sprawiedliwości UE, w orzecznictwie którego podkreśla się, że za 
postanowienia umowne mieszczące się w pojęciu „głównego przedmiotu umowy” 
w rozumieniu art. 4 ust. 2 Dyrektywy 93/13 należy uważać te, które określają 
podstawowe świadczenia w ramach danej umowy i które z tego względu 

I CSK 3130/23              
6 
 
 
charakteryzują tę umowę (wyroki TSUE: z 30 kwietnia 2014 r., w sprawie C-26/13, 
Árpád Kásler i Hajnalka Káslerné Rábai przeciwko OTP Jelzálogbank Zrt, pkt 49-
50, ECLI:EU:C:2014:282; z 26 lutego 2015 r., w sprawie C-143/13, Bogdan Matei 
i Ioana 
Ofelia 
Matei 
przeciwko 
SC 
Volksbank 
România 
SA, 
pkt 
54, 
ECLI:EU:C:2015:127; z 23 kwietnia 2015 r., w sprawie C-96/14, Jean-Claude Van 
Hove przeciwko CNP Assurances SA, pkt 33, ECLI:EU:C:2015:262; z 20 września 
2017 r., w sprawie C-186/16, Ruxandra Paula Andriciuc i in. przeciwko Banca 
Românească SA, pkt 35, ECLI:EU:C:2017:703). Za takie uznawane są klauzule 
indeksacyjne (waloryzacyjne), jak i postanowienia odnoszące się do ustalonego 
w walucie obcej mechanizmu waloryzacji świadczeń (określane niekiedy jako 
„klauzule ryzyka walutowego”), które wiążą się z obciążeniem kredytobiorcy  
– konsumenta ryzykiem zmiany kursu waluty i związanym z tym ryzykiem 
zwiększenia kosztu kredytu (wyroki TSUE: 20 września 2017 r., w sprawie  
C-186/16, Ruxandra Paula Andriciuc i in. przeciwko Banca Românească SA, pkt 
37, ECLI:EU:C:2017:703; z 20 września 2018 r., w sprawie C-51/17, OTP Bank 
Nyrt. i OTP Faktoring Követeléskezelő Zrt przeciwko Teréz Ilyés i Emil Kiss, pkt 68, 
ECLI:EU:C:2018:750; z 14 marca 2019 r., w sprawie C-118/17, Zsuzsanna Dunai 
przeciwko ERSTE Bank Hungary Zrt, pkt 48, ECLI:EU:C:2019:207; z 3 
października 2019 r., w sprawie C-260/18, Kamil Dziubak i Justyna Dziubak 
przeciwko Raiffeisen Bank International AG, pkt 44, ECLI:EU:C:2019:819). 
Klauzule waloryzacyjne, które nie zostały wyrażone w umowie kredytu w sposób 
jasny i precyzyjny, podlegają badaniu pod kątem spełnienia przesłanek z art. 3851 § 
1 k.c. W orzecznictwie Trybunału wyjaśniono, iż wymaganie wyrażenia warunku 
umownego prostym i zrozumiałym językiem nakazuje, by umowa przedstawiała 
w sposób przejrzysty konkretne działanie mechanizmu, do którego odnosi się ów 
warunek, a także, w zależności od przypadku, związek między tym mechanizmem 
a mechanizmem przewidzianym w innych warunkach, tak by konsument był 
w stanie oszacować, w oparciu o jednoznaczne i zrozumiałe kryteria, wypływające 
dla niego z tej umowy konsekwencje ekonomiczne.  
Z kolei Sąd Najwyższy wyjaśnił, że postanowienia umowy (regulaminu), 
określające zarówno zasady przeliczenia kwoty udzielonego kredytu na złotówki 
przy wypłacie kredytu, jak i spłacanych rat na walutę obcą, pozwalające bankowi 

I CSK 3130/23              
7 
 
 
swobodnie kształtować kurs waluty obcej, mają charakter niedozwolonych 
postanowień umownych. Takie klauzule mają charakter abuzywny, bowiem 
kształtują prawa i obowiązki konsumenta w sposób sprzeczny z dobrymi 
obyczajami, rażąco naruszając jego interesy. Sprzeczność z dobrymi obyczajami 
i naruszenie interesów konsumenta polega w tym przypadku na uzależnieniu 
wysokości świadczenia banku oraz wysokości świadczenia konsumenta od 
swobodnej decyzji banku. Zarówno przeliczenie kwoty kredytu na złotówki w chwili 
jego wypłaty, jak i przeliczenie odwrotne w chwili wymagalności poszczególnych 
spłacanych rat, służy bowiem określeniu wysokości świadczenia konsumenta. 
Takie postanowienia, które uprawniają bank do jednostronnego ustalenia kursów 
walut, są nietransparentne i pozostawiają pole do arbitralnego działania banku. 
W ten sposób obarczają kredytobiorcę nieprzewidywalnym ryzykiem oraz naruszają 
równorzędność stron. Skonstruowane w ten sposób, w ślad za wzorcem 
stosowanym przez bank, uregulowanie umowne są niedopuszczalne, niezależnie 
od tego, czy swoboda przedsiębiorcy (banku) w ustaleniu kursu jest pełna, czy też 
w jakiś sposób ograniczona, np. w razie wprowadzenia możliwych maksymalnych 
odchyleń od kursu ustalanego z wykorzystaniem obiektywnych kryteriów (np. wyrok 
SN z 22 stycznia 2016 r., I CSK 1049/14, OSNC 2016, nr 11, poz. 134). 
Sąd Najwyższy przyjmuje również, że abuzywne klauzule indeksacyjne są 
od początku, z mocy samego prawa, dotknięte bezskutecznością na korzyść 
kredytobiorcy, chyba że następczo udzieli on świadomej i wolnej zgody na te 
klauzule i w ten sposób przywróci ich skuteczność z mocą wsteczną (uchwała 
składu siedmiu sędziów SN – zasada prawna – z 7 maja 2021 r., III CZP 6/21, 
OSNC 2021, nr 9, poz. 56). 
Poza 
tym 
wyeliminowanie 
z 
łączącej 
strony 
umowy 
abuzywnych 
postanowień umownych rodzi konieczność dokonania oceny czy umowa 
w pozostałym zakresie jest możliwa do utrzymania. Wyeliminowanie ryzyka 
kursowego, charakterystycznego dla umowy kredytu indeksowanego do waluty 
obcej i uzasadniającego powiązanie stawki oprocentowania ze stawką LIBOR, jest 
równoznaczne z tak daleko idącym przekształceniem umowy, że należy ją uznać za 
umowę o odmiennej istocie i charakterze, choćby nadal chodziło tu tylko o inny 
podtyp czy wariant umowy kredytu. Oznacza to z kolei, że po wyeliminowaniu tego 

I CSK 3130/23              
8 
 
 
rodzaju klauzul utrzymanie umowy o charakterze zamierzonym przez strony nie jest 
możliwe, co przemawia za opowiedzeniem się o jej nieważności (wyrok SN z 11 
grudnia 2019 r., V CSK 382/18, OSNC-ZD B/2021, poz. 20). Wyeliminowanie 
abuzywnych klauzul przeliczeniowych nie prowadzi do utrzymania w mocy kredytu 
indeksowanego kursem CHF jako kredytu złotowego oprocentowanego według 
stawki LIBOR. Brak także podstaw do zastąpienia stawki oprocentowania LIBOR 
stawką WIBOR (wyroki SN: z 10 maja 2022 r., II CSKP 285/22, OSNC-ZD D/2022, 
poz. 45; oraz z 13 maja 2022 r., II CSKP 293/22). 
Należy 
przypomnieć, 
że 
oceny 
czy 
postanowienie 
umowne 
jest 
niedozwolone (art. 3851 § 1 k.c.), dokonuje się według stanu z chwili zawarcia 
umowy (uchwała składu siedmiu sędziów SN z 20 czerwca 2018 r., III CZP 29/17, 
OSNC 2019, nr 1, poz. 2). Wykładnia językowa art. 3851 § 1 zdanie pierwsze k.c. 
nie stwarza podstaw do przyjęcia, że w ramach oceny abuzywności postanowienia 
istotny jest sposób jego stosowania przez przedsiębiorcę. Decydujące znaczenie 
ma nie to, w jaki sposób przedsiębiorca stosuje postanowienie i dla kogo jest to 
korzystne, lecz to, w jaki sposób postanowienie kształtuje prawa i obowiązki 
konsumenta. Z przepisu wynika, że przedmiotem oceny jest samo postanowienie, 
a więc wyrażona w określonej formie (przeważnie słownej) treść normatywna, tzn. 
norma lub jej element określający prawa lub obowiązki stron (uchwała składu 
siedmiu sędziów SN z 20 listopada 2015 r., III CZP 17/15, OSNC 2016, nr 4, poz. 
40), a jej punktem odniesienia – sposób oddziaływania postanowienia na prawa 
i obowiązki konsumenta. Samo postanowienie może bezpośrednio kształtować 
prawa i obowiązki tylko w sensie normatywnym, wpływając na zakres i strukturę 
praw lub obowiązków stron. Taka interpretacja pozostaje w zgodzie z powszechnie 
akceptowanym poglądem, że art. 3851 § 1 k.c. jest instrumentem kontroli treści 
umowy (stosunku prawnego). To, w jaki sposób postanowienie jest stosowane, jest 
kwestią odrębną, do której art. 3851 § 1 zdanie pierwsze k.c. wprost się nie odnosi 
(uchwała SN z 20 czerwca 2018 r., III CZP 29/17, OSNC 2019, nr 1, poz. 2). 
Sankcje będące konsekwencją abuzywności postanowień umownych działają ze 
skutkiem ex tunc, co oznacza, że zdarzenia o charakterze następczym w stosunku 
do daty zawarcia umowy zawierającej klauzule abuzywne pozostają bez znaczenia 

I CSK 3130/23              
9 
 
 
dla takiego charakteru tych postanowień umownych (wyjątek stanowi wola 
konsumenta). 
W razie stwierdzenia abuzywności klauzuli ryzyka walutowego i klauzul 
przeliczeniowych utrzymanie umowy nie jest możliwe z prawnego punktu widzenia. 
Jest tak zwłaszcza wówczas, gdy unieważnienie tych klauzul doprowadziłoby nie 
tylko do zniesienia mechanizmu indeksacji oraz różnic kursów walutowych, ale 
również – pośrednio – do zaniknięcia ryzyka kursowego, które jest bezpośrednio 
związane z indeksacją kredytu do waluty. W konsekwencji art. 6 ust. 1 Dyrektywy 
93/13 nie stoi na przeszkodzie temu, aby sąd krajowy, po stwierdzeniu 
nieuczciwego charakteru niektórych warunków umowy kredytu indeksowanego do 
waluty obcej i oprocentowanego według stopy procentowej bezpośrednio 
powiązanej ze stopą międzybankową danej waluty, przyjął, zgodnie z prawem 
krajowym, że ta umowa nie może nadal obowiązywać bez   takich warunków z tego 
powodu, iż ich usunięcie spowodowałoby zmianę charakteru głównego przedmiotu 
umowy (wyroki TSUE: z 14 marca 2019 r., w sprawie C-118/17, Zsuzsanna Dunai 
przeciwko ERSTE Bank Hungary Zrt, pkt 52, ECLI:EU:C:2019:207; z 5 czerwca 
2019 r., w sprawie C-38/17, GT przeciwko HS, pkt 43, ECLI:EU:C:2019:461; z 3 
października 2019 r., w sprawie C-260/18, Kamil Dziubak i Justyna Dziubak 
przeciwko Raiffeisen Bank International AG, pkt 44 i 45, ECLI:EU:C:2019:819; 
a także postanowienie SN z 24 listopada 2022 r., I CSK 3127/22). 
Poza s powyższymi zarzutami wobec zaskarżonego wyroku skarżący 
podniósł, że w niniejszej sprawie zachodzi również nieważność postępowania na 
podstawie art. 379 pkt 4 k.p.c. Zdaniem skarżącego skład Sądu orzekającego w II 
instancji był sprzeczny z przepisami prawa, ponieważ Sąd II instancji rozpoznał 
sprawę cywilną w składzie jednego sędziego na podstawie art. 15zzs1 ust. 1 pkt 4 
ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczegółowych rozwiązaniach związanych 
z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób 
zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t.j.: Dz.U. z 2021 r., poz. 
2095 ze zm., dalej jako „ustawa o COVID-19"), co ograniczało prawo do 
sprawiedliwego rozpatrzenia sprawy i nie było konieczne dla ochrony zdrowia 
publicznego, a zatem przepis ten nie znajdował zastosowania jako sprzeczny z art. 
45 ust. 1, art. 2 oraz art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, zgodnie z uchwałą Sądu 

I CSK 3130/23              
10 
 
 
Najwyższego z 26 kwietnia 2023 r., III PZP 6/22, więc zastosowanie znajdował 
przepis ogólny art. 367 § 3 k.p.c., a sprawę należało rozpoznać w składzie trzech 
sędziów. 
Należy jednak zauważyć, że w uchwale składu siedmiu sędziów Sądu 
Najwyższego z 26 kwietnia 2023 r., III PZP 6/22 (OSNP 2023, nr 10, poz. 104) – na 
którą powołał się skarżący – rozpoznanie sprawy cywilnej przez sąd drugiej 
instancji w składzie jednego sędziego, ukształtowanym na podstawie art. 15zzs1 
ust. 1 pkt 4 ustawy o COVID-19, ogranicza prawo do sprawiedliwego rozpatrzenia 
sprawy (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP), ponieważ nie jest konieczne dla ochrony 
zdrowia publicznego (art. 2 i art. 31 ust. 3 Konstytucji RP) i prowadzi do 
nieważności postępowania (art. 379 pkt 4 k.p.c.). W uchwale tej postanowiono 
nadać jej moc zasady prawnej, przyjmując, że przyjęta w uchwale wykładnia prawa 
obowiązuje od dnia jej podjęcia. Sąd Najwyższy w powiększonym składzie, który 
wydał tę uchwałę wyjaśnił, że przyjęta w niej wykładnia prawa obowiązuje od dnia 
jej podjęcia, gdyż brak tego ograniczenia byłby niepożądany ze społecznego 
punktu widzenia i prowadziłby do nadwyrężenia powagi władzy sądowniczej oraz 
wizerunku sądownictwa. Oznacza to, że wydanie orzeczenia przez sąd drugiej 
instancji w składzie ukształtowanym na podstawie art. 15zzs1 ust. 1 pkt 4 ustawy 
COVID-19 w okresie do dnia 26 kwietnia 2023 r. włącznie, nie może stanowić 
samoistnej podstawy do stwierdzenia nieważności postępowania na podstawie art. 
379 pkt 4 k.p.c. (np. wyroki SN z 20 marca 2024 r., II CSKP 2164/22 oraz z 21 
czerwca 2024 r., II CSKP 718/23, a także postanowienia SN: z 29 kwietnia 2022 r., 
III CZP 77/22 oraz z 28 lipca 2023 r., I CSK 4249/22). Stanowisko to podziela 
również Sąd Najwyższy w składzie rozpoznającym skargę kasacyjną. 
Wobec okoliczności, że zaskarżony wyrok został wydany 28 lutego 2023 r., 
nie zachodzi wskazana przez skarżącego nieważność postępowania. 
Mając powyższe na uwadze, nie można przyjąć, że przesłanki przyjęcia 
skargi kasacyjnej do rozpoznania zostały wykazane w sposób właściwy. 
Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji (art. 3989 § 2 k.p.c.). 
  
  

I CSK 3130/23              
11 
 
 
(M.K.) 
[a.ł]