Pełny tekst orzeczenia

I CSK 1206/25

Oryginalna, niezmieniona treść orzeczenia. Jeżeli chcesz przeczytać analizę (zagadnienia prawne, podstawa prawna, argumentacja, rozstrzygnięcie), wróć do strony orzeczenia.

I CSK 1206/25 
 
 
  
POSTANOWIENIE 
  
26 marca 2026 r. 
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: 
  
SSN Małgorzata Manowska 
  
na posiedzeniu niejawnym 26 marca 2026 r. w Warszawie 
w sprawie z powództwa W.F. 
przeciwko B.L. 
o zapłatę, 
na skutek skargi kasacyjnej B.L. 
od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie 
z 13 września 2024 r., XXVII Ca 2515/23,  
  
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania,  
2. nie obciąża B.L. kosztami postępowania kasacyjnego.  
  
(M.M.)  
  
UZASADNIENIE 
 
Wyrokiem z 31 marca 2023 r. Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy 
w Warszawie zasądził od B.L. na rzecz W.F. kwotę 65 300,40 zł wraz z odsetkami 
ustawowymi od 29 października 2014 r. do 31 grudnia 2015 r. oraz z odsetkami 
ustawowymi za opóźnienie. 
Sąd ten ustalił, że powodowi przysługuje spółdzielcze własnościowe prawo 
do lokalu nr […] położonego w W. przy ul. […], w mieszkaniu tym zamieszkiwała 
pozwana B.L. Powód wystąpił z pozwem o eksmisję przeciwko pozwanej. 
W postępowaniu toczącym się pod sygnaturą akt IV C 398/05 Sąd Rejonowy dla 
m.st. Warszawy w Warszawie wydał 19 października 2005 r. wyrok, w którym 
nakazał pozwanej opuszczenie i opróżnienie wskazanego lokalu mieszkalnego. 

I CSK 1206/25              
2 
 
 
Przeciwko pozwanej powód na podstawie wyroku eksmisyjnego prowadził 
postępowanie egzekucyjne, które zakończyło się opuszczeniem przez pozwaną 
lokalu w 2022 r. W okresie objętym niniejszym postępowaniem, tj. od września 2011 
r. do września 2014 r. lokal zajmowała B.L., zaś powód nie miał dostępu do niego, 
choć domagał się tego. Pismem z dnia 29 września 2014 r. pozwana została 
wezwana przez pełnomocnika powoda do zapłaty na rzecz powoda kwoty 72 
000,00 zł tytułem bezumownego zajmowania jego mieszkania. Pozwana nie płaciła 
powodowi za korzystanie z lokalu. 
Od wyroku Sądu I instancji pozwana wniosła apelację, którą wyrokiem  
z 13 września 2024 r. Sąd Okręgowy w Warszawie oddalił. 
Od wyroku Sądu II instancji pozwana wniosła skargę kasacyjną stosownie do 
art. 3984 § 2 k.p.c. w zw. z art. 3989 § 1 pkt. 4 k.p.c., stwierdzając, że wniosek 
o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania uzasadnia oczywista zasadność 
skargi kasacyjnej w zakresie: 
– wystąpienia istotnego zagadnienia prawnego, polegającego na potrzebie 
wyjaśnienia dopuszczalności przyjmowania za własne przez sąd II instancji ustaleń 
faktycznych sądu I instancji, w sytuacji zgłoszenia w apelacji zarzutu braku 
wszechstronnego rozważenia zebranego w sprawie materiału dowodowego oraz 
ustalenie okoliczności faktycznych wyłącznie na podstawie twierdzeń powoda, oraz 
czy w związku z tym wynikający z art. 378 § 1 k.p.c. nakaz rozważenia zarzutów 
apelacji nie skutkuje obowiązkiem przeprowadzenia przez sąd II instancji własnej 
oceny materiału dowodowego w zakresie zgłoszonego zarzutu, która powinna 
znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu wyroku; 
– naruszenia art. 233 § 1 w zw. z art. 391 oraz art. 378 § 1 i art. 382 k.p.c., 
art. 386 § 2 k.p.c., a także art. 386 § 2 k.p.c. w zw. z art. 6 Konwencji Praw 
Człowieka i Podstawowych Wolności oraz art. 45 Konstytucji RP poprzez 
utrzymanie wyroku I instancji, w sytuacji, gdy istniała podstawa nieważności 
określona w przepisie art. 379 pkt 4 k.p.c. 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do 
rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje 
potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub 

I CSK 1206/25              
3 
 
 
wywołujących 
rozbieżności 
w orzecznictwie 
sądów, 
zachodzi 
nieważność 
postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Nakładając na 
skarżącego obowiązek wskazania i uzasadnienia oznaczonej przesłanki przyjęcia 
skargi kasacyjnej do rozpoznania, ustawodawca zagwarantował, że skarga 
kasacyjna, jako nadzwyczajny środek zaskarżenia prawomocnych orzeczeń, będzie 
realizować funkcje publicznoprawne. Ograniczenie ilości przesłanek, wskazanych 
w art. 3989 § 1 k.p.c. ma zapewnić, że przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania 
ustrojowo i procesowo będzie uzasadnione jedynie w tych przypadkach, w których 
mogą być zrealizowane jej funkcje publicznoprawne, a skarga nie stanie się 
instrumentem wykorzystywanym w każdej jednostkowej sprawie. Ostatecznie, nie 
w każdej sprawie skarga kasacyjna może być przyjęta do rozpoznania. 
W przeciwnym razie Sąd Najwyższy stałby się, wbrew obowiązującym przepisom, 
sądem trzeciej instancji, a nie jest przecież jego zadaniem dokonywanie korekty 
ewentualnych błędów w zakresie stosowania, czy też wykładni prawa, w każdej 
indywidualnej sprawie. 
Powołując się na przesłankę oczywistej zasadności skargi kasacyjnej  
(art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.), strona powinna przedstawić stosowną argumentację 
prawną zmierzającą do wykazania kwalifikowanego, ewidentnego naruszenia 
wskazanych przez nią przepisów prawa, możliwego do stwierdzenia bez 
merytorycznej analizy zaskarżonego wyroku oraz podstaw kasacyjnych (zob. m.in. 
postanowienia SN z 10 stycznia 2003 r., V CZ 187/02, OSNC 2004, nr 3, poz. 49  
i z 11 sierpnia 2011 r., IV CSK 163/11). 
Skarżąca oparła swój wniosek o przyjęcie niniejszej skargi kasacyjnej do 
rozpoznania stwierdzając, że skarga jest oczywiście uzasadniona, gdyż występuje 
w niej istotne zagadnienie prawne. Jednak w orzecznictwie Sądu Najwyższego 
wskazuje się, że między przesłankami przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania 
z art. 3989 § 1 pkt 1 i z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. zachodzi relacja logicznego 
wykluczania się (zob. m.in. postanowienia SN: 23 stycznia 2025 r., I CSK 4077/23, 
6 marca 2025 r., I CSK 2314/24, 15 kwietnia 2025 r., I CSK 441/25). 
Niezależnie od tego należy podkreślić, odnosząc się do przesłanek przyjęcia 
skargi kasacyjnej do rozpoznania wskazanych przez skarżącą, że konstrukcja 

I CSK 1206/25              
4 
 
 
uzasadnienia wyroku sądu drugiej instancji jest obecnie uregulowana wyczerpująco 
i odrębnie w art. 387 § 21 k.p.c. Zgodnie z art. 387 § 21 pkt 2 k.p.c. w uzasadnieniu 
wyroku 
sądu 
drugiej 
instancji 
wyjaśnienie 
podstawy 
prawnej 
wyroku 
z przytoczeniem przepisów prawa powinno objąć ocenę poszczególnych zarzutów 
apelacyjnych, a poza tym może ograniczyć się do stwierdzenia, że sąd drugiej 
instancji przyjął za własne oceny sądu pierwszej instancji (zob. wyrok  
z 26 lutego 2026 r., II CSKP 822/24). Sąd II instancji natomiast w sposób 
wyczerpujący wyjaśnił, dlaczego uznał, iż Sąd Rejonowy nie dopuścił się 
zarzucanych mu uchybień w postaci naruszeń procesowych oraz błędów 
w zastosowaniu prawa materialnego i w sposób poprawny przeprowadził w sprawie 
postępowanie dowodowe i na jego podstawie poczynił prawidłowe ustalenia 
faktyczne, zaś wydane przez ten Sąd rozstrzygnięcie odpowiada przepisom prawa. 
Ponadto według ugruntowanego w orzecznictwie Sądu Najwyższego poglądu, sąd 
drugiej instancji jest obowiązany zamieścić w swoim uzasadnieniu wyłącznie takie 
elementy, które ze względu na treść apelacji i zakres rozpoznania są potrzebne do 
rozstrzygnięcia sprawy, ale nie ma zarazem obowiązku wyrażania szczegółowego 
stanowiska do wszystkich kwestii podnoszonych przez strony, jeżeli nie mają one 
istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy (zob. m.in. postanowienie SN  
z 16 marca 2012 r., IV CSK 373/11). 
Skarga kasacyjna nie jest oczywiście uzasadniona, gdyż skarżąca w istocie 
kwestionuje ustalenia (m.in. powołując art. 233 k.p.c.). Należy podkreślić, że skarga 
kasacyjna jest instrumentem prawidłowości stosowania prawa przez sądy, a nie 
służy do kontroli ustaleń faktycznych przyjętych za podstawę zaskarżonego 
orzeczenia. Nie można zatem przenosić do postępowania kasacyjnego sporów 
dotyczących stanu faktycznego, gdyż jego ustalenie należy do sądów meriti, a Sąd 
Najwyższy nie ma w tym zakresie żadnych, ustrojowych ani procesowych 
kompetencji (zob. m.in. wyrok SN z 14 stycznia 2000 r., I CKN 1169/99,  
OSNC 1169/99, OSNC 2000, nr 7–8, poz. 139 czy też postanowienie SN  
z 18 lipca 2014 r., IV CSK 671/13). 
Odnosząc się do podnoszonej przez skarżącą kwestii nieważności 
postępowania 
i jej 
nieobecności 
(z 
powodu 
pogorszenia 
stanu 
zdrowia 

I CSK 1206/25              
5 
 
 
i hospitalizowania) podczas wydania orzeczenia w sprawie to należy wskazać, że 
na rozprawie obecny był jej pełnomocnik (protokół, k. 622). 
Skarżąca wybiórczo potraktowała powołany we wniosku o przyjęcie skargi 
kasacyjnej do rozpoznania wyrok Sądu Najwyższego z 23 listopada 2022 r.,  
II CSKP 970/22 (OSNC 2023, nr 5, poz. 55), gdyż w uzasadnieniu tegoż orzeczenia 
wskazano, że nieodroczenie rozprawy na podstawie art. 214 § 1 k.p.c., nawet jeżeli 
stanowiło uchybienie procesowe sądu, nie zawsze skutkuje nieważnością 
postępowania. Tak jest w szczególności wówczas, gdy z okoliczności sprawy 
wynika, 
że 
strona 
już 
zajęła 
stanowisko 
co 
do 
wszystkich 
kwestii 
prawnomaterialnych w postępowaniu, zgłosiła wszystkie istotne dowody dla 
poparcia swoich tez, ustosunkowała się do twierdzeń strony przeciwnej 
(postanowienie SN z 10 kwietnia 2014 r., IV CSK 463/13). Zatem niezastosowanie 
się przez sąd do dyspozycji k.p.c. może w niektórych przypadkach prowadzić do 
nieważności postępowania z powodu pozbawienia strony możności obrony swych 
praw, ale nie ma oczywistego związku między naruszeniem art. 214 § 1 k.p.c. 
i nieważnością postępowania (art. 379 pkt 5 k.p.c.). 
Za zbyt daleko idące uznać Sąd Najwyższy uznał stanowisko, że wadliwe 
oddalenie wniosku o odroczenie rozprawy, na której zapadło orzeczenie kończące 
postępowanie, stanowi takie uchybienie przepisom postępowania, które zawsze 
pozbawia stronę domagającą się odroczenia rozprawy możliwości obrony jej praw, 
prowadząc do nieważności postępowania (zob. wyroki SN: z 18 marca 1981 r., 
I PRN 8/81, OSNC 1981, Nr 10, poz. 201; z 28 listopada 1997 r., I CKU 175/97; 
z 15 stycznia 2004 r.,; z 16 kwietnia 2008 r., V CSK 564/07; z 4 lipca 2008 r.,  
I CSK 20/08; z 4 marca 2009 r., IV CSK 468/08; z 15 marca 2012 r.). 
Wątpliwości skarżącej dotyczące składu Sądu I instancji, który jej zdaniem 
tworzył asesor sądowy powołany na stanowisko na wniosek Krajowej Rady 
Sądownictwa wyłonionej w sposób niezgodny z Konstytucją Rzeczypospolitej 
Polskiej w świetle uchwały składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego – zasadzie 
prawnej – z 10 października 2024 r., III CZP 44/23 (OSNC 2025, nr 6, poz. 59), jak 
również pozostałe podniesione w skardze kasacyjnej kwestie nie wskazują, że 

I CSK 1206/25              
6 
 
 
skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, ani że w sprawie występuje istotne 
zagadnienie prawne, nie zachodzą zatem przesłanki z art.  3989 § 1 pkt 1 i 4 k.p.c. 
Z tych przyczyn Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania na 
podstawie art. 3989 § 2 k.p.c., o kosztach postępowania kasacyjnego orzekając na 
podstawie art. 102 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c.  
  
Małgorzata Manowska 
 
  
(M.M.) 
[SOP]