Pełny tekst orzeczenia

I CSK 1144/26

Oryginalna, niezmieniona treść orzeczenia. Jeżeli chcesz przeczytać analizę (zagadnienia prawne, podstawa prawna, argumentacja, rozstrzygnięcie), wróć do strony orzeczenia.

I CSK 1144/26 
 
 
  
POSTANOWIENIE 
 
  
7 października 2026 r. 
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: 
  
SSN Marta Romańska 
  
na posiedzeniu niejawnym 7 października 2026 r. w Warszawie 
w sprawie z powództwa E.D. i P.D. 
przeciwko Bank spółce akcyjnej w W. 
o ustalenie i zapłatę, 
na skutek skargi kasacyjnej Bank spółki akcyjnej w W. 
od wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi  
z 26 września 2025 r., I ACa 8/24, 
  
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;  
2. zasądza od pozwanego na rzecz powodów kwotę 5.400 (pięć 
tysięcy czterysta) zł z odsetkami w wysokości odsetek 
ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego 
za czas po upływie tygodnia od doręczenia pozwanemu odpisu 
niniejszego 
postanowienia, 
tytułem 
kosztów 
postępowania 
kasacyjnego. 
  
[dr]  
  
 
 
 
 
 
 
 

I CSK 1144/26 
2 
 
UZASADNIENIE 
  
Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie 
występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów 
prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności 
w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna 
jest oczywiście uzasadniona (art. 3989 § 1 k.p.c.). Obowiązkiem skarżącego jest 
sformułowanie i uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania 
w nawiązaniu do powyższych przesłanek, a rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego 
w kwestii przyjęcia bądź odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania wynika 
z oceny, czy okoliczności powołane przez skarżącego odpowiadają tym, o których 
jest mowa w art. 3989 § 1 k.p.c. 
Pozwany wniósł o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania z uwagi na 
występujące w sprawie istotne zagadnienia prawne, wywołujące w orzecznictwie 
rozbieżne oceny prawne w związku z wykładnią art. 221 k.c. w zw. z art. 3851 § 1 i 2 
k.c., wymagające rozstrzygnięcia, „czy osoba fizyczna, zawierająca długoterminowe 
zobowiązanie kredytowe, która wprawdzie w chwili zawierania spornej umowy 
kredytu hipotecznego przeznaczonego na cele mieszkaniowe nie wskazywała, iż 
środki pochodzące z tej umowy zostaną przeznaczone na cele związane 
z prowadzoną działalnością gospodarczą lub cel zarobkowy/inwestycyjny, a nie na 
zaspokajanie podstawowych potrzeb mieszkaniowych, po zawarciu umowy, 
wykorzystywała środki pochodzące z kredytu na cele związane z prowadzoną 
działalnością gospodarczą lub cel zarobkowy (działalność nierejestrowaną), posiada 
w ramach przedmiotowej umowy status konsumenta, uprawniający ją do wytaczania 
przeciwko przedsiębiorcy roszczeń opartych o treść przepisów Dyrektywy 93/13 oraz 
polskich norm przepisy te implementujące, zawartych w art. 3851 § 1 i 2 k.c.” oraz 
pozostające w związku z wykładnią art. 358 § 2 k.c. w zw. z art. 3851 § 1 i 2 k.c., 
wymagające rozstrzygnięcia, „czy sąd orzekający może zastąpić postanowienie 
abuzywne, kursem rynkowym (obiektywnym kursem średnim NBP) lub zastosować 
przepis dyspozytywny z art. 358 § 2 k.c., z uwagi na fakt, iż przepis ten stanowi normę 
prawną, która może znaleźć zastosowanie w sprawie, a Sąd winien podjąć wszelkie 
działania prowadzące do przywrócenia równowagi kontraktowej stron?”. 

I CSK 1144/26 
3 
 
Zgodnie z ustaloną linią orzecznictwa, powołanie się na występowanie 
w sprawie istotnego zagadnienia prawnego jako na przesłankę przyjęcia skargi 
kasacyjnej do 
rozpoznania 
wymaga 
określenia 
problemu 
o 
charakterze 
abstrakcyjnym, 
nierozstrzygniętego 
w 
dotychczasowym 
orzecznictwie 
i wymagającego pogłębionej wykładni. Skarżący powinien to zagadnienie 
sformułować oraz przedstawić argumentację jurydyczną uzasadniającą tezę 
o możliwości rozbieżnych ocen prawnych w związku ze stosowaniem przepisów, na 
tle których ono powstało. Zagadnienie powinno być ponadto „istotne” z uwagi na 
wagę problemu interpretacyjnego, którego dotyczy dla systemu prawa. Skoro jednak 
skarga kasacyjna jest wnoszona w konkretnej sprawie, to zarówno charakter 
rozpoznawanego roszczenia, jak i ustalony przez sądy meriti stan faktyczny, którym 
Sąd Najwyższy byłby związany (art. 3983 § 3 i art. 39813 § 2 k.p.c.), musi pozostawać 
w związku z przedstawionym przez skarżącego zagadnieniem prawnym i pozwalać 
na jego rozstrzygnięcie. 
O potrzebie wykładni przepisów prawnych jako przesłance przyjęcia skargi 
kasacyjnej do rozpoznania można mówić wtedy, gdy z mającego zastosowanie lub 
mogącego mieć zastosowanie w sprawie przepisu dekodowane są różne normy 
prawne, a brak jest wypowiedzi w doktrynie i orzecznictwie, które by te różnice 
usuwały i wyjaśniały przyczyny ich występowania. Ponadto, potrzeba wykładni 
przepisów prawnych nie powstaje, gdy Sąd Najwyższy zajmował co do nich 
stanowisko i wyrażał poglądy we wcześniej wydanych orzeczeniach, a nie zaszły 
żadne okoliczności uzasadniające ich zmianę.  
Status strony czynności jako konsumenta nie podlega ocenie in abstracto, lecz 
w relacji do konkretnej czynności prawnej, a przypisaniu go kontrahentowi 
przedsiębiorcy decyduje cel, w jakim dokonuje on czynności z przedsiębiorą, który 
ma być niezwiązany z działalnością gospodarczą lub zawodową owego kontrahenta. 
Bezpośredni związek dokonanej czynności prawnej z prowadzoną działalnością 
gospodarczą lub zawodową istnieje, w sytuacji gdy dokonana czynność prawna nie 
zmierza przynajmniej częściowo do zaspokojenia osobistych (konsumpcyjnych) 
potrzeb (zob. wyroki Sądu Najwyższego z 27 maja 2022 r., II CSKP 314/22, OSNC-
ZD 2022, nr D, poz. 50, z 13 czerwca 2012 r., II CSK 515/11, z 3 października 2014 
r., V CSK 630/13, OSNC 2015, nr 7-8, poz. 96, z 18 kwietnia 2023 r., II CSKP 914/22, 
z 28 marca 2024 r., II CSKP 1605/22, z 8 marca 2024 r., II CSKP 85/24; wyrok SN 

I CSK 1144/26 
4 
 
z 10 stycznia 2025 r., II CSKP 1262/24). W orzecznictwie Sądu Najwyższego 
wskazuje się, że nawet jeżeli umowa kredytu została zawarta do użytku częściowo 
związanego z działalnością gospodarczą lub zawodową kredytobiorcy, a w części 
niezwiązanego z tą działalnością, to należy go uznać za konsumenta w sytuacji, gdy 
cel działalności gospodarczej lub zawodowej nie jest dominujący w ogólnym 
kontekście tej umowy. Oznacza to, że kredyt mieszany nie będzie miał charakteru 
konsumenckiego tylko wtedy, gdy cel związany z działalnością gospodarczą ma 
w umowie charakter dominujący (zob. wyrok Sądu Najwyższego z 13 czerwca 2025 
r., II CSKP 1075/23). 
Skarżący w istocie zmierza do zakwestionowania statusu powodów jako 
konsumentów i w konsekwencji zmierza do pozbawienia ich ochrony w odniesieniu 
do żądań zgłoszonych w związku z wprowadzeniem do umów kredytów 
indeksowanych (denominowanych) do waluty franka szwajcarskiego klauzul 
abuzywnych. Z motywów zaskarżonego orzeczenia wynika, że powodowie zawarli 
umowę kredytu, działając jako konsumenci. Kredyt został im udzielony jako osobom 
nieprowadzącym działalności gospodarczej, nie zaś przedsiębiorcom. Powodowie 
przeznaczyli środki z umowy kredytu na zakup lokalu, w którym mieszkają. 
Nieruchomość służy zatem zaspokojeniu potrzeb bytowych powodów. Formalne 
zarejestrowanie 
wykonywania 
przez 
powoda 
działalności 
gospodarczej 
w zakupionym lokalu nie ma dla tej oceny znaczenia, gdyż powód faktycznie nie 
wykonywał działalności na terenie lokalu. Stroną umowy kredytu była też powódka, 
która działalności gospodarczej nie prowadzi.  
Ustalenia faktyczne Sądów meriti będące podstawą wyprowadzenia wniosku, 
że powodowie zawarli umowę kredytu jako konsumenci są dla Sądu Najwyższego 
wiążące i niemożliwe wprost do zakwestionowania w postępowaniu kasacyjnym (art. 
3983 § 3 i art. 39813 § 2 k.p.c.).  
Oceny, czy postanowienie umowne jest niedozwolone (art. 3851 § 1 k.c.), 
dokonuje się według stanu z chwili zawarcia umowy (uchwała składu siedmiu 
sędziów Sądu Najwyższego z 20 czerwca 2018 r., III CZP 29/17, OSNC 2019, nr 1, 
poz. 2). Wykładnia językowa art. 3851 § 1 zdanie pierwsze k.c. nie daje podstaw do 
przyjęcia, że w ramach oceny abuzywności postanowienia istotny jest sposób jego 
stosowania przez przedsiębiorcę. Decydujące znaczenie ma bowiem to, w jaki 
sposób postanowienie kształtuje prawa i obowiązki konsumenta. Z przepisu wynika, 

I CSK 1144/26 
5 
 
że przedmiotem oceny jest samo postanowienie, a więc wyrażona w określonej 
formie (przeważnie słownej) treść normatywna, tzn. norma lub jej element 
określający prawa lub obowiązki stron (zob. uchwałę siedmiu sędziów Sądu 
Najwyższego z 20 listopada 2015 r., III CZP 17/15), a jej punktem odniesienia – 
sposób oddziaływania postanowienia na prawa i obowiązki konsumenta. Samo 
postanowienie może bezpośrednio kształtować prawa i obowiązki tylko w sensie 
normatywnym, wpływając na zakres i strukturę praw lub obowiązków stron. Taka 
interpretacja pozostaje w zgodzie z powszechnie akceptowanym poglądem, że art. 
3851 k.c. jest instrumentem kontroli treści umowy (stosunku prawnego). To, w jaki 
sposób postanowienie jest stosowane, jest kwestią odrębną, do której art. 3851 § 1 
zdanie pierwsze k.c. wprost się nie odnosi (zob. uchwałę Sądu Najwyższego z 20 
czerwca 2018 r., III CZP 29/17, OSNC 2019, nr 1, poz. 2). Sankcje będące 
konsekwencją abuzywności postanowień umownych działają ze skutkiem ex tunc, 
co oznacza, że zdarzenia o charakterze następczym w stosunku do daty zawarcia 
umowy zawierającej klauzule abuzywne pozostają bez znaczenia dla takiego 
charakteru tych postanowień umownych (wyjątek stanowi wola konsumenta).  
W orzecznictwie Sądu Najwyższego obecnie dominuje pogląd, że klauzule 
kształtujące mechanizm indeksacji, zastrzeżone w umowie kredytu złotowego 
indeksowanego do waluty obcej (denominowanego w walucie obcej), stanowią 
główne świadczenie kredytobiorcy (por. np. wyroki Sądu Najwyższego z 11 grudnia 
2019 r., V CSK 382/18, OSNC-ZD 2021, nr B, poz. 20, z 13 maja 2022 r., II CSKP 
464/22 i z 10 marca 2023 r., II CSKP 1017/22 oraz powołane tam orzecznictwo). 
Pogląd ten uwzględnia stanowisko Trybunału Sprawiedliwości UE, zgodnie z którym 
za postanowienia umowne mieszczące się w pojęciu „głównego przedmiotu umowy” 
w rozumieniu art. 4 ust. 2 dyrektywy 93/13 należy uważać te, które określają 
podstawowe świadczenia w ramach danej umowy i które z tego względu 
charakteryzują tę umowę (por. wyroki Trybunału Sprawiedliwości UE z 30 kwietnia 
2014 r., C-26/13, Kásler i Káslerné Rábai, pkt 49-50; z 26 lutego 2015 r., C-143/13, 
Matei, pkt 54; z 23 kwietnia 2015 r., C-96/14, Van Hove, pkt 33; z 20 września 2017 
r., C-186/16, Andriciuc i in., pkt 35). Za takie uznawane są klauzule indeksacyjne 
(waloryzacyjne), jak i postanowienia dotyczące ustalonego w walucie obcej 
mechanizmu waloryzacji świadczeń (określane niekiedy jako „klauzule ryzyka 
walutowego”), które wiążą się z obciążeniem kredytobiorcy – konsumenta ryzykiem 
zmiany kursu waluty i związanym z tym ryzykiem zwiększenia kosztu kredytu (zob. 

I CSK 1144/26 
6 
 
wyroki Trybunału Sprawiedliwości UE z 20 września 2017 r., C-186/16, Andriciuc i in., 
pkt 37; z 20 września 2018 r., C-51/17, OTP Bank i OTP Faktoring, pkt 68; z 14 marca 
2019 r., C-118/17, Dunai, pkt 48; z 3 października 2019 r., C-260/18, pkt 44). 
Klauzule waloryzacyjne, które nie zostały wyrażone w umowie kredytu 
w sposób jasny i precyzyjny, podlegają badaniu pod kątem spełnienia przesłanek 
określonych w art. 3851 § 1 k.c. W orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości UE 
wyjaśniono, że wymaganie wyrażenia warunku umownego prostym i zrozumiałym 
językiem nakazuje, by umowa przedstawiała w sposób przejrzysty konkretne 
działanie mechanizmu, do którego odnosi się ów warunek, a także, w zależności od 
przypadku, związek między tym mechanizmem a mechanizmem przewidzianym 
w innych warunkach, tak, by konsument był w stanie oszacować, w oparciu 
o jednoznaczne i zrozumiałe kryteria, wypływające dla niego z tej umowy 
konsekwencje ekonomiczne. Postanowienia umowy (regulaminu), określające 
zarówno zasady przeliczenia kwoty udzielonego kredytu na złotówki przy wypłacie 
kredytu, jak i spłacanych rat na walutę obcą, pozwalające bankowi swobodnie 
kształtować kurs waluty obcej, mają charakter niedozwolonych postanowień 
umownych.  
Abuzywne klauzule indeksacyjne są od początku, z mocy samego prawa, 
dotknięte bezskutecznością na korzyść kredytobiorcy, chyba że następczo udzieli on 
świadomej i wolnej zgody na te klauzule i w ten sposób przywróci ich 
skuteczność z mocą wsteczną (zob. uchwałę siedmiu sędziów Sądu Najwyższego – 
zasada prawna – z 7 maja 2021 r., III CZP 6/21, OSNC 2021, nr 9, poz. 56). Powód 
takiej zgody nie udzielił, o czym świadczą jego twierdzenia i zarzuty podnoszone 
w toku procesu.  
Jak wyjaśniono w orzecznictwie Sądu Najwyższego, jeżeli eliminacja 
niedozwolonego postanowienia umownego doprowadzi do takiej deformacji regulacji 
umownej, że na podstawie pozostałych postanowień nie da się odtworzyć treści 
praw i obowiązków stron, to nie można przyjąć, iż strony pozostają związane 
pozostałą częścią umowy. Koresponduje to z art. 6 ust. 1 dyrektywy 93/13, który 
przewiduje, że nieuczciwe warunki w umowach zawieranych przez sprzedawców lub 
dostawców z konsumentami nie będą wiążące dla konsumenta, a umowa 
w pozostałej części będzie nadal obowiązywała strony, jeżeli jest to możliwe po 
wyłączeniu z niej nieuczciwych warunków (zob. m.in. uchwała składu siedmiu 

I CSK 1144/26 
7 
 
sędziów Sądu Najwyższego z 7 maja 2021 r., III CZP 6/21 oraz wyroki Sądu 
Najwyższego z 1 marca 2017 r., IV CSK 285/16 oraz z 24 października 2018 r., 
II CSK 632/17).  
W wyroku z 29 kwietnia 2021 r., C-19/20, Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, 
że wykładni art. 6 ust. 1 i art. 7 ust. 1 dyrektywy 93/13 należy dokonywać w ten 
sposób, że z jednej strony nie stoją one na przeszkodzie temu, by sąd krajowy usunął 
jedynie nieuczciwy element warunku umowy zawartej między przedsiębiorcą 
a konsumentem, w wypadku gdy odstraszający cel tej dyrektywy jest realizowany 
przez krajowe przepisy ustawowe regulujące korzystanie z niego, o ile element ten 
stanowi odrębne zobowiązanie umowne, które może być przedmiotem indywidualnej 
kontroli pod kątem nieuczciwego charakteru. Z drugiej strony przepisy te stoją na 
przeszkodzie temu, by sąd odsyłający usunął jedynie nieuczciwy element warunku 
umowy zawartej między przedsiębiorcą a konsumentem, jeżeli takie usunięcie 
sprowadzałoby się do zmiany treści tego warunku poprzez zmianę jego istoty. 
W razie stwierdzenia abuzywności klauzuli ryzyka walutowego i klauzul 
przeliczeniowych utrzymanie umowy nie jest możliwe z prawnego punktu widzenia. 
Jest tak zwłaszcza wówczas, gdy unieważnienie tych klauzul doprowadziłoby nie 
tylko do zniesienia mechanizmu indeksacji oraz różnic kursów walutowych, ale 
również – pośrednio – do zaniknięcia ryzyka kursowego, które jest bezpośrednio 
związane z indeksacją kredytu do waluty. W konsekwencji art. 6 ust. 1 dyrektywy 
93/13 nie stoi na przeszkodzie temu, aby sąd krajowy, po stwierdzeniu nieuczciwego 
charakteru niektórych warunków umowy kredytu indeksowanego do waluty obcej 
i oprocentowanego według stopy procentowej bezpośrednio powiązanej ze stopą 
międzybankową danej waluty, przyjął, zgodnie z prawem krajowym, że ta umowa nie 
może nadal obowiązywać bez takich warunków z tego powodu, iż ich usunięcie 
spowodowałoby zmianę charakteru głównego przedmiotu umowy (zob. wyroki 
Trybunału Sprawiedliwości UE z 14 marca 2019 r., C-118/17, pkt 52; z 5 czerwca 
2019 r., C-38/17, HS, pkt 43; z 3 października 2019 r., C-260/18, pkt 44 i 45; 
wyrok Sądu Najwyższego z 11 grudnia 2019 r., V CSK 382/19). 
W uzasadnieniu uchwały składu siedmiu sędziów – zasada prawna – z 7 maja 
2021 r., III CZP 6/21 (OSNC 2021, nr 9, poz. 56) Sąd Najwyższy wyjaśnił, że 
zastąpienie klauzul niedozwolonych rozwiązaniami przewidzianymi w innych 
przepisach wchodzi w rachubę tylko wtedy, gdy (koniunkcja przesłanek): 1) po 

I CSK 1144/26 
8 
 
wyłączeniu klauzuli abuzywnej umowa nie może obowiązywać, o czym decyduje 
obiektywne podejście w świetle prawa krajowego, a zatem wola jednej ze stron, 
w tym konsumenta, nie ma w tym zakresie rozstrzygającego znaczenia (por. 
też wyroki Trybunału Sprawiedliwości UE z 15 marca 2012 r., C-453/10, Jana 
Pereničova, pkt 33-34, z 14 marca 2019 r., C-118/17, Zsuzsanna Dunai, pkt 40, 
51, z 26 marca 2019 r., C-70/17 i C-179, Abanca Corporación Bancaria, pkt 57, z 3 
października 2019 r., C-260/18, pkt 39-41, z 29 kwietnia 2021 r., C-19/20, I.W. i R.W., 
pkt 83, 89, z 2 września 2021 r., C-932/19, OTP Jelzálogbank i in., pkt 49-50, 
z 8 września 2022 r., C-80/21, C-81/21 i C-82/21, D.B.P., pkt 74, z 8 września 2022 
r., w połączonych sprawach C-80/21, C-81/21 i C-82/21, D.B.P., pkt 67, 74 oraz z 12 
października 2023 r., C-645/22, Luminor Bank, pkt 29, 37); 2) całkowity upadek 
umowy naraża konsumenta na „szczególnie niekorzystne konsekwencje”, w świetle 
okoliczności istniejących lub możliwych do przewidzenia w czasie sporu (por. wyrok 
Sądu Najwyższego z 8 marca 2023 r., II CSKP 617/22; por. też wyroki Trybunału 
Sprawiedliwości UE z 3 października 2019 r., C-260/18, Kamil Dziubak, pkt 51, 
z 8 września 2022 r., C-80/21, C-81/21 i C-82/21, D.B.P., pkt 67, z 27 kwietnia 2023 
r., C-705/21, AxFina Hungary, pkt 41 oraz z 23 listopada 2023 r., C-321/22, Provident 
Polska, pkt 87, z uwzględnieniem rzeczywistych i bieżących interesów konsumenta 
i z zastrzeżeniem, że „do celów tej oceny decydująca jest wola wyrażona przez 
konsumenta w tym względzie” w tym sensie, że jeżeli sąd poinformował konsumenta 
w sposób obiektywny i wyczerpujący o skutkach prawnych oraz szczególnie 
szkodliwych skutkach ekonomicznych, jakie może mieć dla niego unieważnienie 
umowy, sąd ten nie może, po uwzględnieniu jego woli stwierdzenia nieważności 
umowy, sprzeciwić się zrzeczeniu się przez niego ochrony przyznanej im przez 
dyrektywę 93/13 (por. wyroki Trybunału Sprawiedliwości UE z 8 września 2022 r., C-
80/21, C-81/21 i C-82/21, D.B.P., pkt 78 w związku z pkt 74-75, z 16 marca 2023 r., 
C-6/22, M.B.,U.B.,M.B. przeciwko X S.A. (M.B. i in.), pkt 43-45 i teza oraz z 12 
października 2023 r., C-645/22, Luminor Bank, pkt 29; postanowienie Trybunału 
Sprawiedliwości UE z 18 października 2023 r., C-117/23, Eurobank Bulgaria, pkt 66, 
a z drugiej strony sąd nie może chronić konsumenta przed upadkiem umowy, jeżeli 
ocenia, że nie naraża on go na „szczególnie niekorzystne konsekwencje”, choćby 
konsument domagał się tej ochrony (por. wyrok Trybunału Sprawiedliwości UE z 12 
października 2023 r., C-645/22, Luminor Bank, pkt 38, 40-41); 3) istnieje przepis 
dyspozytywny albo przepis „mający zastosowanie, gdy strony danej umowy wyrażą 

I CSK 1144/26 
9 
 
na to zgodę”, który mógłby zastąpić wyłączone niedozwolone postanowienie 
umowne, umożliwiając utrzymanie umowy (z korzyścią dla konsumenta); jeżeli 
niedozwolone postanowienie umowne odzwierciedlało obowiązujący przepis 
ustawowy mający zastosowanie w przypadku porozumienia stron, w rachubę 
wchodzi także zastąpienie niedozwolonego postanowienia „tym stanowiącym punkt 
odniesienia przepisem ustawowym w nowym brzmieniu przyjętym już po zawarciu 
umowy” (np. wyrok Trybunału Sprawiedliwości UE z 26 marca 2019 r., C-70/17 i C-
179/17 Abanca Corporación Bancaria, pkt 59-64 i teza).  
W judykaturze wielokrotnie wskazywano na niedopuszczalność zastąpienia 
niedozwolonych postanowień kursowych przez sięgnięcie do art. 358 § 2 k.c., do 
przepisów o charakterze ogólnym, przewidujących, iż skutki wyrażone w treści 
czynności prawnej są uzupełniane w szczególności przez skutki wynikające z zasad 
słuszności lub ustalonych zwyczajów, które nie stanowią przepisów dyspozytywnych 
lub przepisów mających zastosowanie, jeżeli strony umowy wyrażą na to zgodę (por. 
wyroki Trybunału Sprawiedliwości UE z 3 października 2019 r., C-260/18, , pkt 62 
oraz pkt 3 sentencji, z 8 września 2022 r., C-80/21, C-81/21 i C-82/21,  D.B.P., pkt 
77, z 12 stycznia 2023 r., C-395/21, D.V., pkt 63, 65 i z 16 marca 2023 r., C-6/22, 
M.B. i in., pkt 56), wykładni oświadczeń woli (art. 65 k.c.) czy art. 41 Prawa 
wekslowego (por. w szczególności wyroki Sądu Najwyższego z 27 maja 2022 r., 
II CSKP 395/22, z 8 listopada 2022 r., II CSKP 1153/22, z 20 lutego 2023 r., II CSKP 
809/22, z 27 kwietnia 2023 r., II CSKP 1027/22, i z 19 stycznia 2024 r., II CSKP 
874/22). W wyroku z 18 listopada 2021 r., C-212/20, A.S.A., pkt 68, 70, 78, teza, 
Trybunał Sprawiedliwości UE stwierdził, że art. 5 i 6 dyrektywy 93/13 należy 
interpretować w ten sposób, że stoją one na przeszkodzie temu, by sąd krajowy, 
który 
stwierdził 
nieuczciwy 
charakter 
warunku 
umowy 
zawartej 
między 
przedsiębiorcą a konsumentem w rozumieniu art. 3 ust. 1 tej dyrektywy, dokonał 
wykładni tego warunku w celu złagodzenia jego nieuczciwego charakteru, nawet jeśli 
taka wykładnia odpowiadałaby wspólnej woli stron. 
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 3989 § 1 i 2 k.p.c. oraz – co do 
kosztów postępowania – art. 98 § 1, 11 i 3 k.p.c. w zw. z art. 39821 i art. 391 § 1 k.p.c., 
§ 2 pkt 7 w związku z § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 
października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2026 
r. poz. 118), orzeczono jak w postanowieniu. 

I CSK 1144/26 
10 
 
 
  
  
[dr] 
[a.ł]