Orzeczenie · 2024-02-16

I C 466/23

Sąd
Sąd Rejonowy w Gdyni
Miejsce
Gdynia
Data
2024-02-16
SAOSCywilneochrona konsumentówWysokarejonowy
kredyt konsumenckisankcja kredytu darmowegoochrona konsumentaRRSOumowa cesjinieważność umowykoszty procesu

Sąd Rejonowy w Gdyni rozpoznał sprawę z powództwa spółki z o.o. przeciwko bankowi o zapłatę kwoty 30.237,94 zł z tytułu sankcji kredytu darmowego, powołując się na umowę cesji wierzytelności zawartą z konsumentem. Powódka domagała się zwrotu wszelkich kosztów kredytu poniesionych przez konsumenta. Pozwana wniosła o oddalenie powództwa, kwestionując zasadność roszczenia. Sąd ustalił, że umowa kredytu konsumenckiego została zawarta w lutym 2021 roku, a konsument dokonał wcześniejszej spłaty. Powódka uzyskała wierzytelność na podstawie umowy cesji i pełnomocnictwa od konsumenta. Sąd, analizując przepisy ustawy o kredycie konsumenckim oraz dyrektywę unijną, uznał, że sankcja kredytu darmowego powinna być stosowana proporcjonalnie i nie może być mechanizmem automatycznym. W ocenie sądu, konsument nie poniósł szkody majątkowej ani nie został wprowadzony w błąd co do rozmiaru zobowiązań, a zarzuty dotyczące Rzeczywistej Rocznej Stopy Oprocentowania (RRSO) miały charakter oportunistyczny. Sąd podkreślił, że RRSO służy do porównywania ofert, a jego ewentualne nieprawidłowe wyliczenie nie musi prowadzić do zastosowania sankcji kredytu darmowego, zwłaszcza gdy nie wpłynęło na wybór oferty przez konsumenta. Dodatkowo, sąd uznał umowę cesji za nieważną na podstawie art. 58 § 1 k.c. w związku z art. 353^1 k.c. z powodu rażącej nieekwiwalentności świadczeń i niejasnych obowiązków cesjonariusza. W związku z powyższym, sąd oddalił powództwo i zasądził od powódki na rzecz pozwanej zwrot kosztów procesu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja zasady proporcjonalności przy stosowaniu sankcji kredytu darmowego oraz ocena ważności umów cesji wierzytelności w kontekście ochrony konsumentów.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której zarzuty wobec umowy kredytowej są podnoszone przez wyspecjalizowanego cesjonariusza, a umowa cesji jest kwestionowana.

Zagadnienia prawne (2)

Czy naruszenie obowiązków informacyjnych przez kredytodawcę uzasadnia zastosowanie sankcji kredytu darmowego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, nie każde naruszenie obowiązków informacyjnych uzasadnia zastosowanie sankcji kredytu darmowego. Sankcja ta powinna być stosowana proporcjonalnie, a jej zastosowanie nie może być mechaniczne. Konsument musi wykazać, że poniósł szkodę majątkową lub został wprowadzony w błąd.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że sankcja kredytu darmowego, choć wymagana przez prawo UE, musi być stosowana proporcjonalnie. Analiza celów dyrektywy wskazuje na potrzebę ochrony konsumenta przed nieuczciwymi praktykami, ale nie oznacza automatycznego pozbawienia kredytodawcy wynagrodzenia za każde naruszenie. W przypadku, gdy wyliczenie RRSO było zawyżone, ale nie wprowadziło konsumenta w błąd co do jego zobowiązań i nie spowodowało szkody, sankcja nie powinna być stosowana. Sąd odwołał się również do art. 5 k.c. w kontekście sprzeczności skorzystania z uprawnienia ze społeczno-gospodarczym celem prawa.

Czy umowa cesji wierzytelności, na podstawie której powódka dochodzi roszczenia, jest ważna?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, umowa cesji jest nieważna z powodu rażącej nieekwiwalentności świadczeń i niejasno określonych obowiązków cesjonariusza.

Uzasadnienie

Sąd uznał umowę cesji za nieważną na podstawie art. 58 § 1 k.c. w zw. z art. 353^1 k.c. z dwóch powodów: po pierwsze, ze względu na rażącą nieekwiwalentność świadczeń (przyjęta przez cesjonariusza 50% wartość świadczenia była wielokrotnie wyższa od przeciętnego wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika), a po drugie, z uwagi na niejasny sposób określenia obowiązków cesjonariusza przez ogólne odesłanie do przepisów prawa polskiego, co wyłączało możliwość działania cedenta bez wyraźnego obowiązku działania po stronie cesjonariusza.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie powództwa
Strona wygrywająca
pozwany

Strony

NazwaTypRola
(...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnościąspółkapowód
(...) imienia F. S.instytucjapozwany

Przepisy (9)

Główne

u.k.k. art. 45 § 1

Ustawa o kredycie konsumenckim

k.c. art. 5

Kodeks cywilny

k.c. art. 58 § 1

Kodeks cywilny

k.c. art. 353 § 1

Kodeks cywilny

Pomocnicze

k.c. art. 410 § 1

Kodeks cywilny

k.c. art. 405

Kodeks cywilny

u.k.k. art. 29 § 1

Ustawa o kredycie konsumenckim

u.k.k. art. 30 § 1

Ustawa o kredycie konsumenckim

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak szkody majątkowej konsumenta. • Brak wprowadzenia konsumenta w błąd co do kosztów kredytu. • Nieważność umowy cesji z powodu rażącej nieekwiwalentności świadczeń. • Nieważność umowy cesji z powodu niejasnych obowiązków cesjonariusza. • Sankcja kredytu darmowego musi być proporcjonalna i nie może być stosowana automatycznie. • Zastosowanie art. 5 k.c. w ocenie proporcjonalności sankcji.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 30 ust. 1 pkt 10 u.k.k. poprzez nieprawidłowe wyliczenie RRSO. • Naruszenie przepisów dotyczących oprocentowania skredytowanych kosztów kredytu. • Roszczenie powódki oparte na ważnej umowie cesji.

Godne uwagi sformułowania

Sankcja ta ma być tak odstraszająca i skuteczna jak i proporcjonalna. • Chodzi tu o to, że o ile obowiązki te wiążą i same w sobie są bezwzględne, to jednak na gruncie rozpatrywania przed sądem skutku wad umowy pod kątem dotkliwej sankcji (kredyt darmowy) muszą być brane pod uwagę pod kątem ich istotności in casu, aby sankcja ta nie była mechanizmem automatycznym („ślepym”), pomijającym istotne uwarunkowania danego przypadku. • Podniesienie przez powódkę kwestii nieprawidłowości wyliczenia Rzeczywistej Rocznej Stopy Oprocentowania w spornej umowie ma charakter zarzutu czysto oportunistycznego. • RRSO jest wskaźnikiem, który ma służyć dla konsumenta wyłącznie jako środek do porównywania różnych ofert rynkowych. • Umowa cesji jest nieważna z powodu rażącej nieekwiwalentności wzajemnych świadczeń oraz z uwagi na niejasny sposób określone obowiązki cesjonariusza.

Skład orzekający

Sławomir Splitt

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja zasady proporcjonalności przy stosowaniu sankcji kredytu darmowego oraz ocena ważności umów cesji wierzytelności w kontekście ochrony konsumentów."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której zarzuty wobec umowy kredytowej są podnoszone przez wyspecjalizowanego cesjonariusza, a umowa cesji jest kwestionowana.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy popularnej wśród konsumentów sankcji kredytu darmowego, ale z nietypowym zwrotem akcji – nieważnością umowy cesji, co podważa legitymację powoda. Pokazuje też, że sądy coraz częściej analizują proporcjonalność sankcji i stosują art. 5 k.c.

Sankcja kredytu darmowego? Tylko jeśli nie masz nieważnej umowy cesji!

Dane finansowe

WPS: 30 237,94 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Cytowane w odpowiedziach

Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst