Orzeczenie · 2018-04-13

I C 330/17

Sąd
Sąd Rejonowy w Kętrzynie
Miejsce
Kętrzyn
Data
2018-04-13
SAOSCywilneprawo rzeczoweWysokarejonowy
skarga pauliańskabezskuteczność czynności prawnejpokrzywdzenie wierzycielaniewypłacalność dłużnikanieruchomościumowa sprzedażydarowiznadobra wiaraświadomość pokrzywdzenia

Powódka B. K. wystąpiła z pozwem o uznanie za bezskuteczną umowy sprzedaży udziałów w nieruchomościach, zawartej między jej dłużnikiem A. D. a jego córką M. D. (obecnie M. S. (1)). Powódka dochodziła zaspokojenia swojej wierzytelności w kwocie 44 482 zł z tytułu niezwróconej pożyczki, która została potwierdzona prawomocnym nakazem zapłaty. Sąd ustalił, że przed wydaniem nakazu zapłaty, A. D. wraz z żoną E. D. sprzedali i darowali udziały w nieruchomościach swojej córce M. D. za kwotę 35 000 zł. W wyniku tej transakcji, a także wcześniejszej umorzonej egzekucji, dłużnik stał się niewypłacalny. Sąd oparł swoje rozstrzygnięcie na art. 527 Kodeksu cywilnego, uznając, że wszystkie przesłanki do uznania czynności za bezskuteczną zostały spełnione. Kluczowe było ustalenie, że pozwana M. S. (1) wiedziała o długu ojca wobec powódki i o jego zamiarze pokrzywdzenia wierzycieli, co zostało wykazane wbrew jej zeznaniom, a na podstawie wiarygodnych zeznań powódki oraz innych dowodów. Sąd oddalił jednak żądanie nakazania pozwanej zezwolenia na przeprowadzenie egzekucji, wskazując, że wyrok uwzględniający powództwo na podstawie art. 527 KC sam w sobie daje wierzycielowi prawo zaspokojenia się z przedmiotu czynności prawnej. O kosztach postępowania orzeczono na zasadzie odpowiedzialności strony przegrywającej.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie przesłanek uznania czynności prawnej za bezskuteczną na podstawie art. 527 k.c., w szczególności w kontekście wiedzy osoby trzeciej o zamiarze pokrzywdzenia wierzyciela oraz niewypłacalności dłużnika. Wyjaśnienie skutków prawnych uwzględnienia skargi pauliańskiej.

Ograniczenia stosowania

Stosowanie w sprawach, gdzie występuje podejrzenie ukrywania majątku przez dłużnika w celu uniknięcia egzekucji.

Zagadnienia prawne (2)

Czy umowa sprzedaży udziałów w nieruchomościach zawarta przez dłużnika z osobą trzecią (jego córką) jest bezskuteczna w stosunku do wierzyciela, jeśli dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzycieli, a osoba trzecia o tym wiedziała lub mogła się dowiedzieć?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, umowa sprzedaży udziałów w nieruchomościach zawarta przez dłużnika A. D. z jego córką M. S. (1) jest bezskuteczna w stosunku do wierzycielki B. K., ponieważ zostały spełnione przesłanki z art. 527 § 1 i 3 k.c.

Uzasadnienie

Sąd ustalił, że dłużnik A. D. stał się niewypłacalny wskutek sprzedaży udziałów w nieruchomościach swojej córce, co potwierdził umorzony postępowanie egzekucyjne. Pozwana M. S. (1) wiedziała o długu ojca wobec powódki i o jego zamiarze pokrzywdzenia wierzycieli, co wynika z zeznań powódki i innych dowodów, mimo zaprzeczeń pozwanej. Cena sprzedaży była rażąco niska w porównaniu do wcześniejszych ustaleń.

Czy wierzyciel, którego czynność prawna dłużnika została uznana za bezskuteczną na podstawie art. 527 KC, może żądać od osoby trzeciej zezwolenia na przeprowadzenie egzekucji z nabytego przez nią majątku?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wierzyciel nie może żądać od osoby trzeciej zezwolenia na przeprowadzenie egzekucji. Wyrok uwzględniający powództwo na podstawie art. 527 KC sam w sobie daje wierzycielowi prawo zaspokojenia się z przedmiotu czynności prawnej, pozostającego nadal w majątku osoby trzeciej, przed jej wierzycielami.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na orzecznictwo Sądu Najwyższego, zgodnie z którym wyrok uwzględniający skargę pauliańską umożliwia wierzycielowi prowadzenie egzekucji z przedmiotu czynności prawnej na podstawie tytułu wykonawczego przeciwko dłużnikowi, bez konieczności uzyskiwania tytułu przeciwko osobie trzeciej.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uznanie czynności prawnej za bezskuteczną w stosunku do powódki, oddalenie powództwa w pozostałej części.
Strona wygrywająca
B. K.

Strony

NazwaTypRola
B. K.osoba_fizycznapowódka
M. S. (1)osoba_fizycznapozwana
A. D.osoba_fizycznadłużnik
E. D.osoba_fizycznawspółsprzedająca/darująca
M. D.osoba_fizycznanabywca (przed zawarciem małżeństwa)
M. S. (2)osoba_fizycznamąż pozwanej

Przepisy (4)

Główne

k.c. art. 527 § § 1

Kodeks cywilny

Uznanie czynności prawnej dłużnika za bezskuteczną w stosunku do wierzyciela, jeżeli osoba trzecia uzyskała korzyść majątkową, dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzycieli, a osoba trzecia o tym wiedziała lub przy zachowaniu należytej staranności mogła się dowiedzieć.

k.c. art. 527 § § 2

Kodeks cywilny

Definicja czynności prawnej dokonanej z pokrzywdzeniem wierzycieli jako czynności, wskutek której dłużnik stał się niewypłacalny albo stał się niewypłacalny w wyższym stopniu.

k.c. art. 527 § § 3

Kodeks cywilny

Domniemanie wiedzy osoby trzeciej będącej w bliskim stosunku z dłużnikiem o świadomości pokrzywdzenia wierzycieli.

Pomocnicze

k.p.c. art. 98 § § 1 i 3

Kodeks postępowania cywilnego

Zasady orzekania o kosztach procesu, obciążające stronę przegrywającą.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Dłużnik A. D. stał się niewypłacalny wskutek sprzedaży udziałów w nieruchomościach córce. • Pozwana M. S. (1) wiedziała o długu ojca wobec powódki i o jego zamiarze pokrzywdzenia wierzycieli. • Cena sprzedaży udziałów w nieruchomościach była rażąco niska w porównaniu do ich wartości rynkowej i wcześniejszych ustaleń. • Istniał związek przyczynowy między sprzedażą nieruchomości a niewypłacalnością dłużnika.

Odrzucone argumenty

Pozwana M. S. (1) nie wiedziała o długu ojca wobec powódki i o jego zamiarze pokrzywdzenia wierzycieli. • Umowa sprzedaży nie spowodowała niewypłacalności dłużnika. • Pozwana nabyła udziały w nieruchomościach w dobrej wierze za uczciwą cenę. • Żądanie nakazania pozwanej zezwolenia na przeprowadzenie egzekucji jest zasadne.

Godne uwagi sformułowania

czynność prawna dłużnika dokonana z pokrzywdzeniem wierzycieli • dłużnik stał się niewypłacalny albo stał się niewypłacalny w wyższym stopniu • domniemywa się, że osoba ta wiedziała, iż dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzycieli • wyrok uznający na podstawie art. 527 KC bezskuteczność określonej czynności prawnej przenoszącej przedmiot lub prawo z majątku dłużnika do majątku osoby trzeciej, daje wierzycielowi prawo zaspokojenia się z tego przedmiotu lub prawa, pozostających nadal w majątku osoby trzeciej, przed jej wierzycielami.

Skład orzekający

Małgorzata Kłek

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie przesłanek uznania czynności prawnej za bezskuteczną na podstawie art. 527 k.c., w szczególności w kontekście wiedzy osoby trzeciej o zamiarze pokrzywdzenia wierzyciela oraz niewypłacalności dłużnika. Wyjaśnienie skutków prawnych uwzględnienia skargi pauliańskiej."

Ograniczenia: Stosowanie w sprawach, gdzie występuje podejrzenie ukrywania majątku przez dłużnika w celu uniknięcia egzekucji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy klasycznego przypadku próby ukrycia majątku przed wierzycielem poprzez sprzedaż nieruchomości członkowi rodziny. Pokazuje, jak sąd analizuje dowody i zeznania, aby ustalić rzeczywiste intencje stron i wiedzę nabywcy.

Córka kupiła dom od ojca, ale sąd uznał transakcję za oszustwo na szkodę wierzycielki.

Dane finansowe

WPS: 44 482 PLN

zwrot kosztów procesu: 5825 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst