Orzeczenie · 2025-11-07

I C 1925/24

Sąd
Sąd Okręgowy w Olsztynie
Miejsce
Olsztyn
Data
2025-11-07
SAOSCywilnezobowiązaniaWysokaokręgowy
kredyt hipotecznykredyt indeksowanynieważność umowyklauzule abuzywneTSUEzwrot świadczeniapotrąceniekoszty procesukonsument

Powód Raiffeisen Bank (...) wniósł o zasądzenie od pozwanych J. W. i M. W. kwoty 172 800 zł tytułem zwrotu kapitału kredytu indeksowanego do waluty obcej, powołując się na przepisy o bezpodstawnym wzbogaceniu i świadczeniu nienależnym. Bank stał na stanowisku, że umowa kredytu jest ważna, mimo że wcześniejszym wyrokiem Sądu Okręgowego w Warszawie (sygn. akt (...) ) ustalono nieważność umowy kredytu hipotecznego nr (...) z dnia 28 maja 2010 r. i zasądzono od banku na rzecz kredytobiorców kwotę 173 122,53 zł. Pozwani wnieśli o oddalenie powództwa, podnosząc zarzut nieudowodnienia roszczeń, potrącenia swoich wierzytelności w kwocie 173 122,53 zł z wierzytelnością banku, nadużycia prawa podmiotowego oraz niezasadności roszczeń z uwagi na zasady współżycia społecznego, a także przedwczesność powództwa. Sąd Okręgowy w Olsztynie, związany wyrokiem Sądu Okręgowego w Warszawie stwierdzającym nieważność umowy, uznał, że strony powinny zwrócić sobie wzajemne świadczenia na podstawie przepisów o świadczeniach nienależnych (art. 410 k.c. w zw. z art. 405 k.c.). Sąd uznał zarzut potrącenia podniesiony przez pozwanych za skuteczny, gdyż ich wierzytelność z tytułu spłat (173 122,53 zł) przewyższała wierzytelność banku o zwrot kapitału (172 800 zł). W związku z tym powództwo banku zostało oddalone. Sąd powołał się również na wyrok TSUE z dnia 19 czerwca 2025 r. w sprawie C 396/24 ( L. ), zgodnie z którym bank może dochodzić jedynie różnicy między kwotą wypłaconego kapitału a faktycznie dokonanymi przez konsumenta spłatami, jeśli saldo pozostaje na jego korzyść. W tej sprawie suma świadczeń kredytobiorców przekroczyła kwotę kapitału kredytu, co uniemożliwiło zasądzenie jakiejkolwiek kwoty na rzecz banku. O kosztach procesu orzeczono na podstawie art. 98 k.p.c., zasądzając od banku na rzecz pozwanych kwotę 5 434 zł.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Potwierdzenie skuteczności potrącenia w sprawach o zwrot kapitału kredytu indeksowanego po stwierdzeniu nieważności umowy, a także zastosowanie wyroku TSUE C 396/24.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie opiera się na konkretnym stanie faktycznym i wcześniejszym wyroku stwierdzającym nieważność umowy. Interpretacja wyroku TSUE może ewoluować.

Zagadnienia prawne (3)

Czy bank może dochodzić zwrotu kapitału kredytu indeksowanego do waluty obcej, jeśli umowa została uznana za nieważną?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, bank nie może dochodzić zwrotu kapitału w pełnej wysokości, jeśli suma świadczeń konsumenta przekracza kwotę wypłaconego kapitału, a bank może dochodzić jedynie różnicy, jeśli taka istnieje.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na wyroku TSUE C 396/24 ( L. ), który stanowi, że konsument nie może ponosić ryzyka finansowego wynikającego z nieważności umowy spowodowanej przez bank. Bank może dochodzić jedynie różnicy między kwotą wypłaconego kapitału a faktycznie dokonanymi przez konsumenta spłatami, jeśli saldo pozostaje na jego korzyść. W tej sprawie suma spłat przekroczyła kapitał, co uniemożliwiło zasądzenie jakiejkolwiek kwoty na rzecz banku.

Czy zarzut potrącenia podniesiony przez pozwanych jest skuteczny w przypadku nieważności umowy kredytu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, zarzut potrącenia jest skuteczny, jeśli wierzytelność pozwanych z tytułu spłat przewyższa wierzytelność banku o zwrot kapitału.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że obie strony nieważnego stosunku prawnego mogą skorzystać z prawa potrącenia. Pozwani skutecznie potrącili swoje wierzytelności z tytułu spłat rat kapitałowo-odsetkowych w wykonaniu nieważnej umowy w wysokości 173 122,53 zł z wierzytelnością banku o zwrot wypłaconego kapitału w kwocie 172 800 zł, co doprowadziło do umorzenia wzajemnych wierzytelności do niższej kwoty.

Czy sąd rozpoznający sprawę o zwrot kapitału kredytu jest związany wcześniejszym wyrokiem stwierdzającym nieważność umowy kredytu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sąd jest związany prawomocnym wyrokiem stwierdzającym nieważność umowy kredytu na podstawie art. 365 §1 k.p.c.

Uzasadnienie

Ustalenie przez Sąd Okręgowy w Warszawie nieważności spornej umowy kredytu stanowiło podstawę do rozstrzygnięcia o żądaniu powoda, ponieważ nieważność umowy oznacza, że strony powinny zwrócić sobie wzajemnie otrzymane świadczenia jako świadczenia nienależne.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie powództwa
Strona wygrywająca
J. W., M. W.

Strony

NazwaTypRola
Raiffeisen Bank (...)spółkapowód
J. W.osoba_fizycznapozwany
M. W.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (6)

Główne

k.c. art. 410

Kodeks cywilny

Zastosowanie przepisów o świadczeniach nienależnych w przypadku nieważnej umowy kredytu.

k.c. art. 405

Kodeks cywilny

Obowiązek zwrotu korzyści uzyskanych kosztem innej osoby w przypadku świadczeń nienależnych.

k.p.c. art. 365 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Związanie sądu prawomocnym orzeczeniem dotyczącym kwestii prejudycjalnej.

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Zasądzenie kosztów procesu od strony przegrywającej.

Pomocnicze

k.c. art. 498

Kodeks cywilny

Przesłanki potrącenia ustawowego.

k.c. art. 385 § §1

Kodeks cywilny

Niedozwolone postanowienia umowne (klauzule abuzywne).

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skuteczność zarzutu potrącenia wierzytelności pozwanych z tytułu spłat z roszczeniem banku. • Nieważność umowy kredytu jako podstawa do zwrotu świadczeń nienależnych. • Ograniczenia w dochodzeniu zwrotu kapitału przez bank wynikające z orzecznictwa TSUE.

Odrzucone argumenty

Roszczenie banku o zwrot kapitału kredytu. • Argumenty banku o ważności umowy kredytu.

Godne uwagi sformułowania

konsument nie może ponosić ryzyka finansowego wynikającego z nieważności umowy, do której doprowadził bank poprzez wprowadzenie niedozwolonych postanowień. • bank może otrzymać w wyroku zasądzenie jedynie różnicy między kwotą kredytu, a sumą świadczeń kredytobiorców • nie można przyjąć celowości dochodzenia od pozwanych zwrotu kapitału na drodze sądowej.

Skład orzekający

Krystian Szeląg

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie skuteczności potrącenia w sprawach o zwrot kapitału kredytu indeksowanego po stwierdzeniu nieważności umowy, a także zastosowanie wyroku TSUE C 396/24."

Ograniczenia: Orzeczenie opiera się na konkretnym stanie faktycznym i wcześniejszym wyroku stwierdzającym nieważność umowy. Interpretacja wyroku TSUE może ewoluować.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu kredytów indeksowanych i klauzul abuzywnych, a jej rozstrzygnięcie opiera się na najnowszym orzecznictwie TSUE, co czyni ją bardzo istotną dla konsumentów i prawników.

Bank przegrywa sprawę o zwrot kapitału kredytu! Kluczowy wyrok TSUE i skuteczne potrącenie.

Dane finansowe

WPS: 172 800 PLN

zwrot kosztów procesu: 5434 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst