Orzeczenie · 2024-01-31

I C 1914/23

Sąd
Sąd Okręgowy w Szczecinie
Miejsce
Szczecin
Data
2024-01-31
SAOSCywilneprawo spółekŚredniaokręgowy
postępowanie grupoweskarbu państwaakcjestoczniaupadłośćodszkodowanieprzedawnieniewartość akcjidywidenda

Powód K. P. (1), reprezentując grupę akcjonariuszy Stoczni X S.A., wniósł pozew przeciwko Skarbowi Państwa – Ministrowi Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej oraz Ministrowi Finansów, domagając się zasądzenia odszkodowania za utratę wartości akcji spółki. Powód twierdził, że działania Skarbu Państwa, podejmowane w latach 1995-2002, miały na celu przejęcie spółki lub doprowadzenie do jej upadłości, co skutkowało utratą wartości akcji przez akcjonariuszy. Wartość akcji miała spaść z 21,47 zł do zera, a dodatkowo akcjonariusze utracili prawo do dywidendy za lata 2002-2011. Powód powoływał się na naruszenie przepisów Konstytucji i Kodeksu cywilnego, wskazując na zbieg odpowiedzialności kontraktowej i deliktowej Skarbu Państwa. Skarb Państwa wniósł o odrzucenie pozwu, podnosząc zarzuty przedawnienia roszczenia, braku podstaw odpowiedzialności, a także wskazując na błędne decyzje biznesowe zarządu spółki, zmiany kursów walut i inne czynniki makroekonomiczne jako przyczyny upadłości. Sąd Okręgowy w Szczecinie oddalił powództwo, uznając roszczenie za przedawnione i niezasadne, a także odstępując od obciążania powodów kosztami zastępstwa procesowego, jednocześnie obciążając ich nieuiszczonymi kosztami sądowymi.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Przedawnienie roszczeń w postępowaniu grupowym, odpowiedzialność Skarbu Państwa za działania dotyczące spółek.

Ograniczenia stosowania

Sprawa dotyczy specyficznych okoliczności upadłości stoczni i działań Skarbu Państwa w konkretnym okresie.

Zagadnienia prawne (4)

Czy Skarb Państwa ponosi odpowiedzialność odszkodowawczą wobec akcjonariuszy spółki za działania, które doprowadziły do jej upadłości i utraty wartości akcji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, Skarb Państwa nie ponosi odpowiedzialności odszkodowawczej w tej sprawie.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że roszczenie jest przedawnione, a także nie dopatrzył się podstaw do przypisania Skarbowi Państwa odpowiedzialności za upadek spółki i utratę wartości akcji przez akcjonariuszy.

Czy roszczenie akcjonariuszy o odszkodowanie za utratę wartości akcji w wyniku upadłości spółki jest przedawnione?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, roszczenie jest przedawnione.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że akcjonariusze, w tym powód K. P. (1) jako były prezes zarządu, mieli wiedzę o szkodzie i osobie zobowiązanej do jej naprawienia już w 2002 roku, co skutkuje przedawnieniem roszczenia w terminie 3 lat od tej daty, a także w terminie 10 lat od zdarzenia.

Czy postępowanie grupowe jest dopuszczalne w sprawie o zapłatę odszkodowania za utratę wartości akcji?

Odpowiedź sądu

Sąd rozpoznał sprawę w postępowaniu grupowym, jednak ostatecznie oddalił powództwo.

Uzasadnienie

Powód argumentował, że roszczenia są jednorodzajowe i oparte na wspólnej podstawie faktycznej i prawnej, co uzasadnia prowadzenie postępowania grupowego. Pozwany kwestionował dopuszczalność postępowania grupowego.

Czy akcjonariusz ma legitymację czynną do dochodzenia odszkodowania za szkodę poniesioną przez spółkę w wyniku działań Skarbu Państwa?

Odpowiedź sądu

Sąd nie rozstrzygnął tej kwestii wprost, oddalając powództwo z innych przyczyn, jednak argumentacja pozwanego wskazuje na wątpliwości co do takiej legitymacji.

Uzasadnienie

Pozwany argumentował, że akcjonariusze nie mają legitymacji do dochodzenia odszkodowania za szkodę poniesioną przez spółkę, wskazując na ryzyko podwójnego odszkodowania i naruszenie zasady, że odszkodowanie nie może stanowić źródła wzbogacenia.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie powództwa
Strona wygrywająca
Skarb Państwa

Strony

NazwaTypRola
K. P. (1) – reprezentant grupyosoba_fizycznapowód
Grupa akcjonariuszy Stoczni X S.A.inneczłonkowie grupy
Skarb Państwa – Minister Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowejorgan_państwowypozwany
Skarb Państwa – Minister Finansóworgan_państwowypozwany

Przepisy (6)

Główne

k.c. art. 417 § 1

Kodeks cywilny

Podstawa odpowiedzialności Skarbu Państwa za działania niezgodne z prawem organów władzy publicznej.

k.c. art. 442 § 1

Kodeks cywilny

Przepis dotyczący przedawnienia roszczeń o naprawienie szkody wyrządzonej czynem niedozwolonym.

Pomocnicze

k.c. art. 443

Kodeks cywilny

Zastosowanie w kontekście zbiegu roszczeń odszkodowawczych ex contractu i ex delicto.

Konstytucja RP art. 77 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo do wyrównania szkody wyrządzonej przez niezgodne z prawem działanie organu władzy publicznej.

u.d.r.p.g. art. 1 § 1

Ustawa o dochodzeniu roszczeń w postępowaniu grupowym

Warunki dopuszczalności postępowania grupowego.

Ustawa o poręczeniach i gwarancjach udzielanych przez Skarb Państwa oraz niektóre osoby prawne art. 7 § 2

Warunki udzielania gwarancji Skarbu Państwa.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przedawnienie roszczenia. • Brak podstaw odpowiedzialności Skarbu Państwa. • Błędne decyzje biznesowe zarządu spółki jako przyczyna upadłości. • Akcjonariusze nie mają legitymacji czynnej do dochodzenia odszkodowania za szkodę spółki.

Odrzucone argumenty

Działania Skarbu Państwa były bezprawne i celowo skierowane przeciwko akcjonariuszom. • Skarb Państwa ponosi odpowiedzialność na podstawie art. 417 k.c. i art. 77 Konstytucji RP. • Roszczenie nie jest przedawnione, gdyż wiedza o szkodzie i sprawcy pojawiła się później. • Postępowanie grupowe jest dopuszczalne.

Godne uwagi sformułowania

roszczenie oparte na jednakowej podstawie faktycznej i prawnej • zbieg roszczeń odszkodowawczych ex contractu i ex delicto • brak podstaw do uznania, że roszczenie powoda czy też członków grupy jest przedawnione • nieuiszczonymi kosztami sądowymi w 100% obciąża powodów

Skład orzekający

Joanna Kitłowska-Moroz

przewodniczący

Szymon Pilitowski

sędzia

Anna Winnicka-Kaliszewska

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Przedawnienie roszczeń w postępowaniu grupowym, odpowiedzialność Skarbu Państwa za działania dotyczące spółek."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznych okoliczności upadłości stoczni i działań Skarbu Państwa w konkretnym okresie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy upadłości dużej stoczni i potencjalnych działań państwa, co budzi zainteresowanie ze względu na społeczne i gospodarcze konsekwencje oraz złożoność prawną.

Skarb Państwa wygrywa z akcjonariuszami w sprawie o miliony złotych – upadek stoczni i odpowiedzialność państwa.

Dane finansowe

WPS: 73 768 085,96 PLN

Sektor

przemysł stoczniowy

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst