I C 1619/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowódka E. B. domagała się od Gminy Miejskiej D. zapłaty 57 000 zł tytułem zwrotu nakładów poniesionych na budowę pawilonu gastronomicznego i instalacji na dzierżawionym gruncie. Mąż powódki pierwotnie dzierżawił grunt, a następnie powódka kontynuowała dzierżawę. Umowy dzierżawy zawierały klauzule zobowiązujące dzierżawcę do zwrotu gruntu w stanie wolnym i nienaruszonym. Pozwana Gmina wniosła o oddalenie powództwa, podnosząc zarzuty przedawnienia i braku legitymacji procesowej. Sąd Rejonowy w Dzierżoniowie pierwotnie oddalił powództwo, uznając brak legitymacji biernej Gminy. Sąd Okręgowy uchylił ten wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Sąd pierwszej instancji, rozpoznając sprawę ponownie, ustalił stan faktyczny i rozważył zarzuty stron. Sąd oddalił powództwo, uznając, że powódka nie wykazała, aby nakłady miały charakter ulepszający w rozumieniu art. 676 k.c. Ponadto, umowa dzierżawy wymagała zwrotu gruntu w stanie wolnym i nienaruszonym, a Gmina konsekwentnie domagała się przywrócenia stanu poprzedniego i nie wyraziła zgody na przejęcie przyłączy. Sąd zastosował art. 102 kpc i nie obciążył powódki kosztami procesu ze względu na jej trudną sytuację majątkową i zdrowotną.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaRozliczenie nakładów dzierżawcy na nieruchomość, gdy umowa wymaga zwrotu w stanie wolnym i nienaruszonym, a wydzierżawiający nie chce zatrzymać ulepszeń.
Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy wydzierżawiający konsekwentnie odmawia zatrzymania nakładów i żąda przywrócenia stanu poprzedniego.
Zagadnienia prawne (3)
Czy dzierżawca może domagać się zwrotu wartości nakładów ulepszających na dzierżawioną nieruchomość, jeśli umowa dzierżawy wymaga zwrotu rzeczy w stanie wolnym i nienaruszonym, a wydzierżawiający nie wyraża zgody na zatrzymanie ulepszeń?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, dzierżawca nie może domagać się zwrotu wartości nakładów ulepszających w sytuacji, gdy umowa dzierżawy wymaga zwrotu rzeczy w stanie wolnym i nienaruszonym, a wydzierżawiający konsekwentnie domaga się przywrócenia stanu poprzedniego i nie wyraża zgody na zatrzymanie ulepszeń.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na art. 676 k.c. w zw. z art. 694 k.c., zgodnie z którym wydzierżawiający ma wybór: zatrzymać ulepszenia za zapłatą lub żądać przywrócenia stanu poprzedniego. W niniejszej sprawie Gmina konsekwentnie żądała przywrócenia stanu poprzedniego i nie wyraziła zgody na zatrzymanie nakładów, co wyklucza możliwość uwzględnienia roszczenia powódki.
Czy roszczenie dzierżawcy o zwrot nakładów na rzecz przedawnia się z upływem roku od dnia zwrotu rzeczy, zgodnie z art. 677 k.c. w zw. z art. 694 k.c.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, roszczenie dzierżawcy o zwrot nakładów na rzecz przedawnia się z upływem roku od dnia zwrotu rzeczy.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że termin przedawnienia roszczeń dzierżawcy o zwrot nakładów należy liczyć od dnia faktycznego zwrotu przedmiotu dzierżawy. W niniejszej sprawie pozew został wniesiony w terminie, uwzględniając datę faktycznego zwrotu nieruchomości.
Czy powódka posiada legitymację procesową do dochodzenia zwrotu nakładów na dzierżawiony grunt, jeśli jej były mąż przeniósł na nią prawo do obiektu posadowionego na tym gruncie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, powódka posiada legitymację procesową.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że były mąż powódki przeniósł na nią notarialnie własność pawilonu handlowego, a co za tym idzie, także wszelkie części składowe nieruchomości, w tym przyłącza z nią związane, co skutkuje posiadaniem przez powódkę legitymacji procesowej.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| E. B. | osoba_fizyczna | powódka |
| Gmina Miejska D. | instytucja | pozwana |
Przepisy (4)
Główne
k.c. art. 676
Kodeks cywilny
Jeżeli dzierżawca ulepszył dzierżawioną rzecz, wydzierżawiający, w braku odmiennej umowy, może według swego wyboru albo zatrzymać ulepszenia za zapłatą sumy odpowiadającej ich wartości w chwili zwrotu, albo żądać przywrócenia stanu poprzedniego.
k.c. art. 694
Kodeks cywilny
Do dzierżawy stosuje się odpowiednio przepisy o najmie z zachowaniem przepisów poniższych.
Pomocnicze
k.c. art. 677
Kodeks cywilny
Roszczenia wydzierżawiającego przeciwko dzierżawcy o naprawienie szkody z powodu uszkodzenia lub pogorszenia rzeczy, jak również roszczenia dzierżawcy przeciwko wydzierżawiającemu o zwrot nakładów na rzecz albo o zwrot nadpłaconego czynszu przedawniają się z upływem roku od dnia zwrotu rzeczy.
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
W wypadkach szczególnie uzasadnionych sąd może zasądzić od strony przegrywającej proces tylko część kosztów albo nie obciążać jej w ogóle kosztami.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Umowa dzierżawy wymagała zwrotu gruntu w stanie wolnym i nienaruszonym. • Pozwana Gmina nie wyraziła zgody na zatrzymanie nakładów i konsekwentnie domagała się przywrócenia stanu poprzedniego. • Nakłady powódki nie miały charakteru ulepszeń zwiększających wartość nieruchomości dla Gminy. • Zastosowanie art. 102 kpc ze względu na trudną sytuację powódki.
Odrzucone argumenty
Powódka domagała się zwrotu wartości nakładów ulepszających. • Roszczenie nie uległo przedawnieniu. • Powódka posiadała legitymację procesową.
Godne uwagi sformułowania
Sąd stanął na stanowisku, że żądanie powódki zwrotu wartości nakładów poczynionych na dzierżawiony przez nią od strony pozwanej grunt nie zasługuje na uwzględnienie. • Wydzierżawiający, w braku odmiennej umowy, może według swego wyboru albo zatrzymać ulepszenia za zapłatą sumy odpowiadającej ich wartości w chwili zwrotu, albo żądać przywrócenia stanu poprzedniego. • Obciążanie powódki kosztami procesu w tych okolicznościach byłoby niesprawiedliwe.
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Rozliczenie nakładów dzierżawcy na nieruchomość, gdy umowa wymaga zwrotu w stanie wolnym i nienaruszonym, a wydzierżawiający nie chce zatrzymać ulepszeń."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy wydzierżawiający konsekwentnie odmawia zatrzymania nakładów i żąda przywrócenia stanu poprzedniego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu rozliczeń między dzierżawcą a wydzierżawiającym, z praktycznym zastosowaniem przepisów Kodeksu cywilnego. Szczególnie interesujące jest zastosowanie art. 102 kpc.
“Czy można odzyskać pieniądze za pawilon, gdy gmina chce pustego placu? Sąd rozstrzyga spór o nakłady dzierżawcy.”
Dane finansowe
WPS: 57 000 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.