I C 1012/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowódka M. L. wniosła o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego dotyczącego spłaty udziału w nieruchomości, który wynikał z postanowienia o zniesieniu współwłasności. Argumentowała, że dokonała spłaty wspólnego kredytu hipotecznego, a następnie potrąciła przysługującą jej wierzytelność z wierzytelnością pozwanego wynikającą z tytułu wykonawczego. Sąd Okręgowy uznał, że powódka miała prawo dokonać potrącenia, ponieważ obie wierzytelności były wymagalne, a zdarzenie (spłata kredytu) nastąpiło po powstaniu tytułu wykonawczego. Sąd odrzucił argumenty pozwanego dotyczące przedwczesności roszczenia regresowego i nieskuteczności potrącenia, wskazując, że strony nie zawarły odrębnej umowy regulującej spłatę kredytu, a przepisy prawa cywilnego (art. 376 § 1 KC) pozwalają na dochodzenie zwrotu części świadczenia w stosunku wewnętrznym między dłużnikami solidarnymi. Sąd uwzględnił powództwo w zakresie pozbawienia wykonalności tytułu wykonawczego co do kwoty 98 499,65 zł, umorzył postępowanie w zakresie wyegzekwowanej kwoty 3800,35 zł, a w pozostałej części oddalił powództwo, zasądzając jednocześnie od pozwanego na rzecz powódki zwrot kosztów procesu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie skuteczności potrącenia wierzytelności w postępowaniu przeciwegzekucyjnym, zwłaszcza gdy dotyczy spłaty wspólnego zobowiązania (np. kredytu hipotecznego) po zniesieniu współwłasności. Interpretacja art. 376 KC w kontekście roszczeń regresowych między dłużnikami solidarnymi.
Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego, w którym doszło do spłaty kredytu przed terminem i potrącenia. Konieczność wykazania wymagalności obu wierzytelności i skutecznego złożenia oświadczenia o potrąceniu.
Zagadnienia prawne (3)
Czy dokonanie przez jednego ze współdłużników solidarnych spłaty wspólnego zobowiązania przed terminem wymagalności, a następnie potrącenie tej spłaty z wierzytelnością przysługującą mu od drugiego współdłużnika, jest skuteczne i stanowi podstawę do pozbawienia wykonalności tytułu wykonawczego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, potrącenie jest skuteczne, jeśli obie wierzytelności są wymagalne, a zdarzenie powodujące wygaśnięcie zobowiązania (spłata kredytu) nastąpiło po powstaniu tytułu wykonawczego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że powódka miała prawo dokonać spłaty wspólnego kredytu przed terminem, a następnie potrącić swoją wierzytelność z wierzytelnością pozwanego. Kluczowe było ustalenie wymagalności obu wierzytelności oraz brak przeszkód prawnych do dokonania potrącenia. Sąd odrzucił argumenty pozwanego dotyczące przedwczesności roszczenia regresowego i nieskuteczności potrącenia.
Czy zarzut pozwanego, że roszczenie regresowe powódki było przedwczesne, ponieważ nie wezwała go do zapłaty, jest zasadny w kontekście potrącenia?
Odpowiedź sądu
Nie, zarzut ten nie był zasadny w kontekście skutecznego potrącenia, które nastąpiło po ponownym doręczeniu wezwań i oświadczeń.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że mimo początkowych wątpliwości co do wymagalności i doręczenia, kolejne czynności sanujące powódki zostały skutecznie przeprowadzone, a potrącenie doszło do skutku. Wskazał również, że samo potrącenie może być traktowane jako forma dochodzenia świadczenia.
Czy wcześniejsza spłata wspólnego kredytu hipotecznego przez jednego ze współdłużników solidarnych, który następnie dochodzi zwrotu części spłaty od drugiego współdłużnika, stanowi działanie na szkodę tego drugiego współdłużnika?
Odpowiedź sądu
Nie, wcześniejsza spłata własnego długu przez powódkę nie stanowiła działania na szkodę pozwanego, a jedynie przejaw wcześniejszego wykonania wspólnego zobowiązania.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że powódka działała z ostrożności, obawiając się poniechania spłat przez pozwanego i wypowiedzenia kredytu przez bank. Wskazał, że sama spłata nie kreuje pogorszenia sytuacji prawnej współdłużnika, a ewentualne negatywne konsekwencje mogły wynikać z dalszej sekwencji zdarzeń.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. L. | osoba_fizyczna | powódka |
| K. S. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (5)
Główne
k.c. art. 840 § § 1 pkt. 2
Kodeks cywilny
Dłużnik może żądać pozbawienia tytułu wykonawczego wykonalności w części albo ograniczenia, jeżeli po powstaniu tytułu egzekucyjnego nastąpiło zdarzenie, wskutek którego zobowiązanie wygasło albo nie może być egzekwowane; gdy tytułem jest orzeczenie sądowe, dłużnik może oprzeć powództwo także na zdarzeniach, które nastąpiły po zamknięciu rozprawy, na zarzucie spełnienia świadczenia, jeżeli zgłoszenie tego zarzutu w sprawie było z mocy ustawy niedopuszczalne, a także na zarzucie potrącenia.
Pomocnicze
k.c. art. 498
Kodeks cywilny
Potrącenie wierzytelności.
k.c. art. 455
Kodeks cywilny
Wierzyciel może żądać świadczenia od dłużnika w każdym czasie i od niego zależne jest, kiedy się tego domaga.
k.c. art. 376 § § 1
Kodeks cywilny
Jeżeli jeden z dłużników solidarnych spełnił świadczenie, może on żądać od pozostałych dłużników zwrotu w częściach równych; jest związany odpowiedzialnością w granicach według pozostałych dłużników.
Ustawa COVID-19 art. 22 zzs 2
Ustawa o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
Umożliwia prowadzenie posiedzeń niejawnych w określonych sytuacjach.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skuteczne potrącenie wierzytelności powódki z wierzytelnością pozwanego. • Wygaśnięcie zobowiązania pozwanego wskutek potrącenia. • Zdarzenie (spłata kredytu) nastąpiło po powstaniu tytułu wykonawczego. • Powódka miała prawo dokonać spłaty kredytu przed terminem i potrącenia.
Odrzucone argumenty
Roszczenie regresowe powódki było przedwczesne. • Nieskuteczność potrącenia z powodu braku wymagalności wierzytelności powódki. • Brak doręczenia pisma o potrąceniu pozwanemu. • Wcześniejsza spłata kredytu była działaniem na szkodę pozwanego. • Zajęcie części kwot przez komornika oznaczało częściowe wyegzekwowanie.
Godne uwagi sformułowania
pozbawienia tytułu wykonawczego wykonalności w całości lub części albo ograniczenia, m.in. jeżeli po powstaniu tytułu egzekucyjnego nastąpiło zdarzenie, wskutek którego zobowiązanie wygasło albo nie może być egzekwowane • zarzucie potrącenia • roszczenie regresowe powódki w stosunku do pozwanego było wymagalne od dnia dokonania spłaty należności • orzeczenie Sądu II Instancji jest natychmiast prawomocne • nie jest wymagana też zgoda drugiej strony na dokonanie potrącenia • potrącenie jako oświadczenie woli prawokształtujące dla swej skuteczności wymaga jedynie złożenia go przez osobę uprawnioną, w taki sposób by adresat mógł się z nim zapoznać • powódka dokonała spłaty należności wynikających z zaskarżonych tytułów wykonawczych poprzez potrącenie, co skutecznie wygasiło roszczenie pozwanego i stanowi podstawę do uwzględnienia powództwa • powódka, wbrew woli i wiedzy pozwanego, jako wyłączna właścicielka nieruchomości, dokonała spłaty pozostałych rat, czego konsekwencją, stała się wyraźnie niekorzystna sytuacja pozwanego • powódka przed dokonaniem spłaty kredytu, winna najpierw starać się o przeniesienie przedmiotowego kredytu hipotecznego wyłącznie na nią • Fakt, że powód spłacił kredyt przed terminem nie daje mu podstaw do żądania zwrotu od pozwanej przypadającej na nią części kredytu spłaconego przed terminem, w którym wymagalna była spłata na rzecz banku, bowiem nie wykazał, że stosunek prawny istniejący miedzy nim, a pozwaną uzasadnia żądanie zwrotu tej części długu,…
Skład orzekający
Wojciech Wacław
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie skuteczności potrącenia wierzytelności w postępowaniu przeciwegzekucyjnym, zwłaszcza gdy dotyczy spłaty wspólnego zobowiązania (np. kredytu hipotecznego) po zniesieniu współwłasności. Interpretacja art. 376 KC w kontekście roszczeń regresowych między dłużnikami solidarnymi."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego, w którym doszło do spłaty kredytu przed terminem i potrącenia. Konieczność wykazania wymagalności obu wierzytelności i skutecznego złożenia oświadczenia o potrąceniu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy praktycznego zastosowania instytucji potrącenia w kontekście rozliczeń po zniesieniu współwłasności i spłacie wspólnego kredytu. Pokazuje, jak można skutecznie bronić się przed egzekucją, wykazując wygaśnięcie zobowiązania.
“Czy spłata kredytu przed terminem może wygasić dług? Sąd Okręgowy wyjaśnia mechanizm potrącenia.”
Dane finansowe
WPS: 98 499,65 PLN
zwrot kosztów procesu: 5917 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.