Orzeczenie · 2022-11-29

I AGA 163/21Zmiana wyroku służebność przesyłu odsetki

Sąd

Sąd Apelacyjny w Lublinie

Miejsce

Lublin

Data

2022-11-29

SAOSCywilneprawo rzeczoweWysokaapelacyjny

służebność przesyłuwynagrodzeniepodatkilasy państwoweprzedsiębiorstwo energetycznenieruchomościumowaodsetkikoszty sądowe

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Sąd Apelacyjny w Lublinie rozpoznał sprawę z powództwa S. przeciwko (...) Spółce Akcyjnej w L. o zapłatę, dotyczącą wynagrodzenia za ustanowienie służebności przesyłu. Sąd Okręgowy w Lublinie zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 2 162 487,60 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w transakcjach handlowych oraz kwotę 872,30 zł. Sąd Apelacyjny, rozpoznając apelację pozwanego, zmienił częściowo zaskarżony wyrok. Przede wszystkim, w miejsce odsetek ustawowych za opóźnienie w transakcjach handlowych zasądził odsetki ustawowe za opóźnienie, uznając, że ustawa o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych nie miała zastosowania w tej sprawie, ponieważ Skarb Państwa jako wierzyciel nie jest uprawniony do domagania się takich odsetek. Ponadto, Sąd Apelacyjny oddalił powództwo w części dotyczącej kwoty 872,30 zł, uznając, że zostało ono rozszerzone bez podstawy prawnej. Zmieniono również rozstrzygnięcie o kosztach sądowych, obniżając kwotę przypadającą do ściągnięcia od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa. Sąd Apelacyjny podzielił ustalenia faktyczne Sądu Okręgowego dotyczące podstawy wynagrodzenia za służebność przesyłu, wynikającej z art. 39a ust. 2 ustawy o lasach i umowy stron. Uznano, że zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego dotyczące wykładni umowy i sposobu ustalania wynagrodzenia były bezzasadne, a powód prawidłowo dokonał korekty deklaracji podatkowych, co skutkowało obowiązkiem pozwanego do wyrównania wynagrodzenia. Apelacja została oddalona w pozostałej części.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka

Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących odsetek w transakcjach handlowych z udziałem podmiotów publicznych oraz ustalania wynagrodzenia za służebność przesyłu na gruntach leśnych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ustawą o lasach i opodatkowaniem gruntów leśnych.

Zagadnienia prawne (3)

Czy odsetki za opóźnienie w transakcjach handlowych przysługują Skarbowi Państwa (jako wierzycielowi) od przedsiębiorcy na podstawie ustawy o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, ustawa ta nie ma zastosowania, gdy wierzycielem jest organ publiczny, a dłużnikiem przedsiębiorca. Przysługują jedynie odsetki ustawowe za opóźnienie.

Uzasadnienie

Ustawa implementuje dyrektywę UE, która wyłącza z zakresu transakcji handlowych sytuacje, gdy organ publiczny jest wierzycielem. Interpretacja TSUE potwierdza to stanowisko.

Czy powód (Lasy Państwowe) miał prawo samodzielnie złożyć korekty deklaracji podatkowych, zwiększając tym samym wynagrodzenie za służebność przesyłu należne od pozwanego, mimo braku decyzji administracyjnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, postępowanie powoda było prawidłowe, nastąpiło na skutek wezwań organów podatkowych w trybie czynności sprawdzających. Nawet bez korekt, decyzje podatkowe skutkowałyby tym samym.

Uzasadnienie

Korekty deklaracji były wynikiem czynności sprawdzających organów podatkowych. Nawet gdyby powód nie złożył korekt, doszłoby do wydania decyzji ustalających prawidłową wysokość podatku. Jednolita linia orzecznicza NSA potwierdza opodatkowanie gruntów pod liniami energetycznymi wyższą stawką.

Czy sąd pierwszej instancji orzekł ponad żądanie pozwu, zasądzając kwotę 872,30 zł oraz odsetki za opóźnienie w transakcjach handlowych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, w części dotyczącej kwoty 872,30 zł orzeczono ponad żądanie. W zakresie odsetek, powód sprecyzował żądanie w piśmie, które zostało skutecznie doręczone pozwanemu.

Uzasadnienie

Rozszerzenie powództwa o kwotę 872,30 zł było wadliwe. Jednakże, pismo z rozszerzeniem żądania odsetek zostało skutecznie doręczone pozwanemu na podstawie art. 132 § 1 k.p.c., co nie stanowiło naruszenia art. 321 k.p.c. (orzeczenie ponad żądanie), a jedynie uchybienie zasadzie oficjalności doręczeń.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Zmiana częściowa wyroku

Strona wygrywająca

Strony

Nazwa	Typ	Rola
S.	inne	powód
(...) Spółka Akcyjna w L.	spółka	pozwany

Przepisy (8)

Główne

u.l. art. 39a § ust. 1 i 2

Ustawa o lasach

Wynagrodzenie za ustanowienie służebności przesyłu na rzecz przedsiębiorstwa energetycznego ustala się w wysokości odpowiadającej wartości podatków i opłat ponoszonych przez Lasy Państwowe od części nieruchomości, z której korzystanie jest ograniczone w związku z obciążeniem tą służebnością. Nie jest możliwe ustanowienie służebności bez wynagrodzenia.

u.p.n.o.t.h. art. 4 pkt. 1 i 3 lit. b

Ustawa o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych

Określa zakres stosowania ustawy, w tym definicję transakcji handlowej. Sąd uznał, że nie ma zastosowania w przypadku wierzyciela będącego organem publicznym.

u.p.n.o.t.h. art. 7

Ustawa o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych

Określa wysokość odsetek za opóźnienie w transakcjach handlowych. Sąd uznał, że nie ma zastosowania.

k.c. art. 481 § § 1 i 2

Kodeks cywilny

Dotyczy odsetek ustawowych za opóźnienie.

Pomocnicze

k.c. art. 65 § § 1 i 2

Kodeks cywilny

Dotyczy wykładni oświadczeń woli stron umowy.

k.p.c. art. 233 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy oceny dowodów przez sąd.

k.p.c. art. 321

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy zakazu orzekania ponad żądanie.

u.p.o.l. art. 5 § ust. 1 lit. a

Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych

Dotyczy opodatkowania gruntów najwyższymi stawkami podatku od nieruchomości.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Ustawa o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych nie ma zastosowania, gdy wierzycielem jest organ publiczny. • Powód prawidłowo dokonał korekty deklaracji podatkowych, co skutkowało obowiązkiem pozwanego do wyrównania wynagrodzenia za służebność przesyłu. • Jednolita linia orzecznicza NSA potwierdza opodatkowanie gruntów pod liniami energetycznymi wyższą stawką podatku od nieruchomości.

Odrzucone argumenty

Zasądzenie odsetek za opóźnienie w transakcjach handlowych. • Zasądzenie kwoty 872,30 zł, która stanowiła orzeczenie ponad żądanie. • Naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego dotyczących wykładni umowy i sposobu ustalania wynagrodzenia za służebność przesyłu.

Godne uwagi sformułowania

nie mamy od czynienia z transakcją handlową w rozumieniu tej ustawy • organ publiczny jest wierzycielem względem przedsiębiorstwa, sytuacja ta nie wchodzi w zakres pojęcia „transakcji handlowej” • przepis ten stanowi, że wynagrodzenie za ustanowienie służebności przesyłu [...] ustala się w wysokości odpowiadającej wartości podatków i opłat ponoszonych przez Lasy Państwowe • linia orzecznicza administracyjna (w tym NSA) jest praktycznie jednolite i przyjmuje, że grunty leśne, nad którymi przebiegają linie elektroenergetyczne, są zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej

Skład orzekający

Ewa Bazelan

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących odsetek w transakcjach handlowych z udziałem podmiotów publicznych oraz ustalania wynagrodzenia za służebność przesyłu na gruntach leśnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ustawą o lasach i opodatkowaniem gruntów leśnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia interpretacji przepisów o odsetkach w transakcjach handlowych z udziałem Skarbu Państwa oraz ustalania wynagrodzenia za służebność przesyłu, co ma praktyczne znaczenie dla przedsiębiorców i podmiotów publicznych.

“Skarb Państwa nie dostanie odsetek handlowych? Sąd Apelacyjny wyjaśnia zasady naliczania odsetek od przedsiębiorców.”

Dane finansowe

WPS: 2 162 487,6 PLN

wynagrodzenie za służebność przesyłu: 2 162 487,6 PLN

inne: 872,3 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników