Orzeczenie · 2012-12-07

I ACA 486/12Bank pozwał pracownikowi za samowolny kredyt

Sąd

Sąd Apelacyjny w Warszawie

Miejsce

Warszawa

Data

2012-12-07

SAOSCywilneodpowiedzialność deliktowaŚredniaapelacyjny

czyn niedozwolonyodpowiedzialność pracownikakredyt hipotecznyprocedury bankoweszkodabezpodstawne wzbogacenieprzedawnienieapelacja

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Sprawa dotyczyła powództwa Banku (...) S.A. przeciwko K. K. o zapłatę kwoty 124.287,15 zł z odsetkami, wynikającej z samowolnego uruchomienia przez pozwanego, będącego pracownikiem banku, kredytu hipotecznego na kwotę 75.000 zł bez wymaganej decyzji banku i umowy. Sąd Okręgowy zasądził od pozwanego na rzecz banku kwotę 71.135,47 zł z odsetkami ustawowymi, uznając to za szkodę i bezpodstawne wzbogacenie, oddalając jednocześnie roszczenie o odsetki umowne i dotyczące kredytu odnawialnego z powodu braku dowodów na odpowiedzialność pozwanego w tym zakresie. Pozwany wniósł apelację, kwestionując zastosowanie art. 415 k.c., zarzucając przedawnienie roszczenia oraz błędy proceduralne. Sąd Apelacyjny oddalił apelację, uznając działania pozwanego za czyn niedozwolony (delikt) naruszający procedury bankowe i zasady współżycia społecznego, co spowodowało szkodę w majątku banku. Sąd Apelacyjny zakwestionował również ocenę Sądu Okręgowego co do kredytu odnawialnego, uznając działania pozwanego w tym zakresie również za czyn niedozwolony. Oddalono zarzut przedawnienia, wskazując na przerwanie biegu terminu przez wniesienie pozwu cywilnego w postępowaniu karnym. Sąd Apelacyjny sprostował również oznaczenie strony powodowej w zaskarżonym wyroku.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia

Do czego można powołać

Interpretacja odpowiedzialności deliktowej pracownika banku, przerwanie biegu przedawnienia przez pozew cywilny w procesie karnym, status wyciągów z ksiąg bankowych jako dowodu.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji pracownika banku i jego działań w ramach dostępu do systemu.

Zagadnienia prawne (4)

Czy działania pracownika banku polegające na uruchomieniu kredytu na swoją rzecz bez wymaganej umowy i decyzji banku stanowią czyn niedozwolony w rozumieniu art. 415 k.c.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, działania pozwanego polegające na uruchomieniu kredytu na swoją rzecz bez wymaganej zgody i umowy, stanowią czyn niedozwolony.

Uzasadnienie

Pozwany naruszył procedury bankowe, wykorzystał dostęp do systemu i uruchomił kredyt na swoje konto, co stanowiło bezprawne działanie naruszające porządek prawny i zasady współżycia społecznego, nawet jeśli został uniewinniony w postępowaniu karnym.

Czy roszczenie banku o naprawienie szkody wyrządzonej czynem niedozwolonym uległo przedawnieniu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, roszczenie nie uległo przedawnieniu.

Uzasadnienie

Bieg terminu przedawnienia został przerwany przez wniesienie pozwu cywilnego w postępowaniu karnym, a następnie wniosek o przekazanie sprawy do sądu cywilnego, co zgodnie z przepisami k.p.k. skutkuje uznaniem dnia wniesienia pozwu w postępowaniu karnym za dzień zgłoszenia roszczenia.

Czy bank może dochodzić odszkodowania z tytułu odsetek umownych od kredytu uruchomionego bez umowy?

Odpowiedź sądu

Nie, nie ma podstaw do naliczania odsetek umownych w przypadku braku umowy.

Uzasadnienie

Skoro pozwany uzyskał środki banku na skutek deliktu, nie można mówić o odsetkach umownych. Bank może dochodzić jedynie odsetek ustawowych od daty wyrządzenia szkody.

Czy wyciąg z ksiąg bankowych stanowi dokument urzędowy w postępowaniu cywilnym?

Odpowiedź sądu

Nie, zgodnie z orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego (sygn. P 7/09), przepis art. 95 prawa bankowego w tym zakresie jest niekonstytucyjny.

Uzasadnienie

Bank jako prywatny przedsiębiorca nie powinien być uprzywilejowany w stosunku do konsumenta. Jednakże, wyciąg z ksiąg bankowych nadal stanowi dokument prywatny, podlegający ocenie sądu jako jeden z dowodów.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Oddalenie apelacji

Strona wygrywająca

Bank (...) S.A.

Strony

Nazwa	Typ	Rola
Bank (...) S.A.	spółka	powód
K. K.	osoba_fizyczna	pozwany

Przepisy (7)

Główne

k.c. art. 415

Kodeks cywilny

Podstawa odpowiedzialności za czyn niedozwolony. Wymaga bezprawności, winy i szkody.

k.c. art. 442

Kodeks cywilny

Reguluje przedawnienie roszczeń o naprawienie szkody wyrządzonej czynem niedozwolonym. Wskazuje na trzyletni termin od dowiedzenia się o szkodzie i sprawcy oraz dziesięcioletni termin od zdarzenia.

Pomocnicze

k.p.c. art. 233

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy swobodnej oceny dowodów przez sąd.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna oddalenia apelacji.

k.p.k. art. 62

Kodeks postępowania karnego

Możliwość wytoczenia powództwa cywilnego w postępowaniu karnym.

k.p.k. art. 67

Kodeks postępowania karnego

Przekazanie pozwu do rozpoznania sądowi właściwemu do spraw cywilnych po pozostawieniu powództwa bez rozpoznania.

pr. bank. art. 95

Prawo bankowe

Dotyczy mocy dowodowej wyciągów z ksiąg bankowych, uznany za niekonstytucyjny w zakresie nadawania im waloru dokumentu urzędowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Działania pozwanego jako pracownika banku polegające na uruchomieniu kredytu na swoją rzecz bez wymaganej umowy i zgody banku stanowią czyn niedozwolony. • Roszczenie banku nie uległo przedawnieniu z uwagi na przerwanie biegu terminu przez wniesienie pozwu cywilnego w postępowaniu karnym. • Pozwany bezpodstawnie wzbogacił się kosztem banku.

Odrzucone argumenty

Zarzut przedawnienia roszczenia. • Brak dowodów na wyrządzenie szkody z winy pozwanego. • Błędne zastosowanie art. 415 k.c. • Naruszenie prawa procesowego, w tym art. 233 § 1 k.p.c. poprzez brak wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego.

Godne uwagi sformułowania

Niewątpliwie zatem - zdaniem Sądu Okręgowego - uruchomienie umowy pożyczki w elektronicznym systemie banku i przelew kwoty pożyczki na rachunek bankowy pozwanego wymagały zawarcia umowy pożyczki na piśmie. • Należy bowiem rozróżnić pojęcie „czynu niedozwolonego" (deliktu), który należy do sfery prawa cywilnego od pojęcia „czynu karalnego" należącego do sfery prawa karnego. • W myśl bowiem § 2 art.67 k.p.k. , w takiej sytuacji, za dzień zgłoszenia roszczenia uważa się dzień wniesienia pozwu w postępowaniu karnym.

Skład orzekający

Edyta Jefimko

przewodniczący

Ada Sędrowska

sędzia-sprawozdawca

Roman Dziczek

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja odpowiedzialności deliktowej pracownika banku, przerwanie biegu przedawnienia przez pozew cywilny w procesie karnym, status wyciągów z ksiąg bankowych jako dowodu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji pracownika banku i jego działań w ramach dostępu do systemu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak pracownik banku może nadużyć swojej pozycji, co prowadzi do odpowiedzialności cywilnej. Interpretacja przepisów o przedawnieniu i dowodach jest istotna dla praktyków.

“Pracownik banku uruchomił kredyt na własne konto bez umowy – sąd rozstrzyga o odpowiedzialności.”

Dane finansowe

WPS: 124 287,15 PLN

szkoda: 71 135,47 PLN

bezpodstawne wzbogacenie: 20 000 PLN

zwrot kosztów procesu: 2700 PLN

Sektor

bankowość

Asystent AI dla prawników