I A Ca 418/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła żądania zapłaty przez powoda L. M. kwoty 184.812,10 zł od pozwanej Spółki z o.o. tytułem należności za dostarczone naczepy. Pozwany w sprzeciwie od nakazu zapłaty wniósł o potrącenie własnych wierzytelności, w tym kwoty 200.000 zł z nakazu zapłaty wydanego przeciwko powodowi na podstawie weksla oraz kosztów obsługi umowy. W toku sporu pozwany przedstawił do potrącenia tytuł wykonawczy w postaci nakazu zapłaty z dnia 24 października 2012 r. na kwotę 184.500 zł, opatrzonego klauzulą wykonalności. Pozwany uznał powództwo w pozostałej części (312 zł). Sąd Okręgowy zasądził 312 zł z odsetkami, oddalił powództwo w pozostałej części i obciążył powoda kosztami. Sąd Okręgowy uznał zarzut potrącenia kwoty 184.500 zł za skuteczny, gdyż wierzytelność ta stała się wymagalna po zawiadomieniu o zbyciu wierzytelności przez powoda, a nabywca nie wstąpił do sprawy. Powód złożył apelację, zarzucając naruszenie przepisów o prekluzji, wpływie zbycia wierzytelności na zarzut potrącenia oraz dopuszczalności potrącenia. Sąd Apelacyjny oddalił apelację, stwierdzając, że zbycie wierzytelności w toku procesu nie pozbawia zbywcy legitymacji procesowej ani pozwanego możliwości zgłaszania zarzutów, w tym potrącenia, zgodnie z art. 192 pkt 3 kpc. Sąd uznał, że zarzut potrącenia był skuteczny, a wierzytelności umorzyły się nawzajem do niższej kwoty. Rozstrzygnięcie o kosztach oparł na art. 98 kpc.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaDopuszczalność i skutki zarzutu potrącenia w sprawach gospodarczych po zbyciu wierzytelności przez powoda, gdy nabywca nie wstępuje do sprawy.
Dotyczy specyfiki postępowań gospodarczych i interpretacji art. 192 pkt 3 kpc w kontekście zarzutu potrącenia.
Zagadnienia prawne (3)
Czy zbycie wierzytelności dochodzonej pozwem w toku postępowania gospodarczego wpływa na możliwość zgłoszenia przez pozwanego zarzutu potrącenia wierzytelności przysługującej mu wobec zbywcy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zbycie wierzytelności w toku procesu nie pozbawia zbywcy legitymacji procesowej ani pozwanego możliwości zgłaszania zarzutów, w tym potrącenia, pod warunkiem spełnienia przesłanek z art. 498 kc.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny oparł się na art. 192 pkt 3 kpc, zgodnie z którym zbycie rzeczy lub prawa w toku procesu nie pozbawia zbywcy legitymacji procesowej. Pozwany nadal może podnosić wszelkie zarzuty wobec zbywcy, w tym zarzut potrącenia, nawet jeśli nabywca nie wstąpił do sporu. Kluczowe jest, aby strony były jednocześnie dłużnikami wobec siebie.
Czy zgłoszenie przez powoda informacji o zbyciu wierzytelności w toku postępowania gospodarczego nastąpiło z naruszeniem przepisów o prekluzji dowodowej?
Odpowiedź sądu
Nie, sąd uznał, że potrzeba powołania się na tę okoliczność powstała dopiero z chwilą zgłoszenia przez stronę pozwaną zarzutu potrącenia, co oznaczało dochowanie terminu.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny uznał, że powód nie naruszył przepisów o prekluzji, ponieważ informacja o zbyciu wierzytelności została zgłoszona w odpowiedzi na zarzut potrącenia podniesiony przez pozwanego. Powód był w tej samej sytuacji procesowej od chwili zbycia wierzytelności, a ocena zasadności zarzutu potrącenia następuje w wyroku.
Czy w przypadku zbycia wierzytelności dochodzonej pozwem, dopuszczalne jest korzystanie przez dłużnika z zarzutu potrącenia, gdy wierzytelność przysługująca względem zbywcy stała się wymagalna później niż wierzytelność będąca przedmiotem przelewu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli nabywca wierzytelności nie uczestniczy w sporze, dłużnik może zgłosić zarzut potrącenia wobec zbywcy, nawet jeśli jego wierzytelność stała się wymagalna później.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny wyjaśnił, że art. 513 § 2 kc, który ogranicza potrącenie w przypadku późniejszej wymagalności wierzytelności wobec zbywcy, dotyczy sytuacji, gdy proces toczy się z udziałem nabywcy. W niniejszej sprawie nabywca nie uczestniczył w sporze, a zatem pozwany mógł skutecznie podnieść zarzut potrącenia wobec zbywcy.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| L. M. prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą: Zakład (...) w N. | osoba_fizyczna | powód |
| (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z/s w B. | spółka | pozwany |
Przepisy (10)
Główne
k.p.c. art. 192 § pkt 3
Kodeks postępowania cywilnego
Zbycie rzeczy lub prawa w toku procesu nie pozbawia zbywcy legitymacji procesowej.
k.c. art. 498 § § 1
Kodeks cywilny
Warunki potrącenia wierzytelności.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Rozstrzygnięcie o kosztach procesu.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Oddalenie apelacji.
Pomocnicze
k.p.c. art. 479 § 14 § 4
Kodeks postępowania cywilnego
Wymaga wykazywania twierdzeń dokumentami.
k.p.c. art. 479 § 14 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Przepisy o prekluzji dowodowej w sprawach gospodarczych.
k.p.c. art. 479 § 14a
Kodeks postępowania cywilnego
Przepisy o prekluzji dowodowej w sprawach gospodarczych.
k.p.c. art. 479 § 12
Kodeks postępowania cywilnego
Dwutygodniowy termin na powołanie nowych faktów i twierdzeń.
k.p.c. art. 479 § 4 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Ograniczenia dotyczące zmiany podmiotowej powództwa w sprawach gospodarczych.
k.c. art. 513 § § 2
Kodeks cywilny
Potrącenie wierzytelności przez dłużnika wobec zbywcy wierzytelności.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skuteczność zarzutu potrącenia przez pozwanego wierzytelności zasądzonej nakazem zapłaty, mimo zbycia przez powoda dochodzonej wierzytelności. • Zbycie wierzytelności w toku procesu nie pozbawia zbywcy legitymacji procesowej ani pozwanego możliwości zgłaszania zarzutów, w tym potrącenia.
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia art. 479 12 § 1 kpc przez błędne uznanie za sprekludowane twierdzeń powoda o zbyciu wierzytelności. • Zarzut naruszenia art. 192 pkt 3 kpc przez uznanie, że zbycie wierzytelności nie ma wpływu na zarzut potrącenia. • Zarzut naruszenia art. 498 § 1 w zw. z art. 513 § 1 kc przez niezasadne uznanie dopuszczalności potrącenia wierzytelności przysługującej wobec zbywcy.
Godne uwagi sformułowania
nie pozbawia zbywcy legitymacji procesowej • nie może być pozbawiona możliwości skutecznego zgłaszania wszelkich zarzutów służących jej przeciwko wierzycielowi, w tym także zarzutu potrącenia • nie stanowi o tym także art. 513 § 2 kc, odnosi się on bowiem do sytuacji, kiedy proces toczy się z udziałem nabywcy wierzytelności.
Skład orzekający
Lilla Mateuszczyk
przewodniczący-sprawozdawca
Małgorzata Stanek
sędzia
Joanna Walentkiewicz - Witkowska
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Dopuszczalność i skutki zarzutu potrącenia w sprawach gospodarczych po zbyciu wierzytelności przez powoda, gdy nabywca nie wstępuje do sprawy."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowań gospodarczych i interpretacji art. 192 pkt 3 kpc w kontekście zarzutu potrącenia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy złożonej kwestii procesowej potrącenia wierzytelności po przelewie, co jest częstym problemem w obrocie gospodarczym i wymaga precyzyjnej analizy przepisów.
“Czy można potrącić dług po sprzedaży wierzytelności? Sąd Apelacyjny wyjaśnia!”
Dane finansowe
WPS: 184 812,1 PLN
należność główna: 312 PLN
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.