FSK 901/04
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpatrywał skargę kasacyjną Marcina W. od wyroku WSA w Warszawie Ośrodka Zamiejscowego w Szczecinie, który utrzymał w mocy decyzję Izby Skarbowej w S. Organy podatkowe zakwestionowały możliwość zaliczenia przez skarżącego kwoty 10.209,40 zł z tytułu odpisów amortyzacyjnych od wartości niematerialnej i prawnej (wartości firmy) do kosztów uzyskania przychodów za 1999 r. Uzasadniono to tym, że skarżący nie nabył firmy w rozumieniu umowy sprzedaży, a co ważniejsze, nie wykorzystywał nabytego przedsiębiorstwa (lokalu gastronomicznego) na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej. Zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Finansów, amortyzacji podlega wartość firmy powstała w wyniku nabycia przedsiębiorstwa, pod warunkiem jej wykorzystania na potrzeby działalności gospodarczej. Skarżący argumentował, że pojęcie 'firmy' w przepisach rozporządzenia ma własną definicję i nie wymaga faktycznego prowadzenia działalności w nabytym przedsiębiorstwie, a jedynie pośredniego związku z działalnością. Kwestionował również ustalenia faktyczne dotyczące prowadzenia działalności. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, wskazując na związanie granicami skargi kasacyjnej (art. 183 p.p.s.a.). Podkreślono, że kluczowym warunkiem zaliczenia odpisów amortyzacyjnych do kosztów uzyskania przychodów jest faktyczne wykorzystywanie przedmiotu amortyzacji na potrzeby działalności gospodarczej. Sąd stwierdził, że skoro organy podatkowe ustaliły, iż skarżący w 1999 r. nie prowadził działalności w nabytym przedsiębiorstwie, to odpisy były bezpodstawne. Dodatkowo wskazano, że jeden z powołanych przez skarżącego przepisów (art. 22b ust. 2 pkt 1 lit. a updof) nie obowiązywał w 1999 r. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania nastąpiło na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaPotwierdzenie zasady, że faktyczne wykorzystanie przedmiotu amortyzacji jest warunkiem zaliczenia odpisów do kosztów uzyskania przychodów, nawet w przypadku wartości firmy. Podkreślenie formalizmu skargi kasacyjnej i związania sądu jej granicami.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji braku faktycznego wykorzystania nabytego przedsiębiorstwa. Interpretacja przepisów podatkowych z 1999 r. Może być mniej aktualne w kontekście zmian legislacyjnych.
Zagadnienia prawne (3)
Czy odpisy amortyzacyjne od wartości niematerialnej i prawnej w postaci wartości firmy mogą zostać zaliczone do kosztów uzyskania przychodów, jeśli nabyte przedsiębiorstwo nie było faktycznie wykorzystywane w prowadzonej działalności gospodarczej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, odpisy amortyzacyjne od wartości firmy mogą zostać zaliczone do kosztów uzyskania przychodów tylko wtedy, gdy przedmiot amortyzacji jest faktycznie wykorzystywany na potrzeby związane z prowadzoną działalnością gospodarczą.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że kluczowym warunkiem zaliczenia odpisów amortyzacyjnych do kosztów uzyskania przychodów jest faktyczne wykorzystywanie przedmiotu amortyzacji na potrzeby działalności gospodarczej. Skoro ustalono, że skarżący nie prowadził działalności w nabytym przedsiębiorstwie, odpisy były bezpodstawne.
Czy pojęcie 'wartość firmy' w przepisach rozporządzenia Ministra Finansów o amortyzacji jest tożsame z pojęciem 'firmy' w rozumieniu Kodeksu handlowego?
Odpowiedź sądu
Nie, pojęcie 'wartość firmy' na użytek prawa podatkowego w aspekcie amortyzacji definiują przepisy rozporządzenia Ministra Finansów i nie może być utożsamiane z pojęciem 'firmy' jako nazwy w rozumieniu Kodeksu handlowego.
Uzasadnienie
Sąd pierwszej instancji zgodził się ze skarżącym, że pojęcie 'wartość firmy' na potrzeby amortyzacji jest definiowane przez przepisy rozporządzenia, a nie Kodeksu handlowego.
Czy zarzut naruszenia prawa materialnego może być skutecznie podniesiony w skardze kasacyjnej, jeśli skarżący kwestionuje ustalenia faktyczne sądu pierwszej instancji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzut naruszenia prawa materialnego jest nieskuteczny, jeśli skarżący uważa, że ustalenia faktyczne były błędne. Ustalenia faktyczne sądu pierwszej instancji nie mogą być podważone zarzutem naruszenia prawa materialnego.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 174 p.p.s.a., zarzut naruszenia prawa materialnego może być formułowany, gdy stan faktyczny został ustalony w sposób niewadliwy. Kwestionowanie ustaleń faktycznych przy braku zarzutów proceduralnych jest niedopuszczalne.
Przepisy (10)
Główne
updof art. 22 § 8
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Kosztem uzyskania przychodu są odpisy amortyzacyjne z tytułu zużycia środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych.
Pomocnicze
updof art. 22 § 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Koszty uzyskania przychodów obejmują koszty poniesione w celu uzyskania przychodów.
updof art. 22b § 2
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Przepis ten nie obowiązywał w 1999 r. w kontekście amortyzacji wartości firmy.
Rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie amortyzacji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych art. 3 § 1
Warunek wykorzystania składnika na potrzeby działalności gospodarczej.
Rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie amortyzacji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych art. 3 § 2
Uzupełnienie katalogu wartości niematerialnych i prawnych.
Rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie amortyzacji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych art. 6 § 2
Definicja wartości początkowej firmy.
p.p.s.a. art. 174
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy skargi kasacyjnej (naruszenie prawa materialnego).
p.p.s.a. art. 183
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 184
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 204
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Odrzucone argumenty
Zaliczenie do kosztów uzyskania przychodów odpisów amortyzacyjnych od wartości firmy, mimo braku faktycznego wykorzystania nabytego przedsiębiorstwa w działalności gospodarczej. • Naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 22 ust. 1 i 8 updof w związku z art. 22b ust. 2 pkt 1 lit. a updof. • Przedwczesna ocena sądu co do prowadzenia działalności gospodarczej w 1999 r. z uwagi na brak definicji pozarolniczej działalności gospodarczej w ustawie.
Godne uwagi sformułowania
zasadniczym warunkiem dokonywania odpisów amortyzacyjnych jest faktyczne wykorzystywanie przedmiotu amortyzacji na potrzeby związane z prowadzoną działalnością gospodarczą • charakter skargi kasacyjnej jest zupełnie odmienny od skargi wnoszonej do sądu pierwszej instancji • związanie tegoż Sądu granicami skargi kasacyjnej, co czyni z tego środka odwoławczego środek prawny wysoce sformalizowany • ustalenia faktyczne Sądu pierwszej instancji nie mogą być podważone zarzutem naruszenia prawa materialnego
Skład orzekający
Marek Zirk-Sadowski
przewodniczący
Włodzimierz Kubiak
członek
Bogusław Dauter
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady, że faktyczne wykorzystanie przedmiotu amortyzacji jest warunkiem zaliczenia odpisów do kosztów uzyskania przychodów, nawet w przypadku wartości firmy. Podkreślenie formalizmu skargi kasacyjnej i związania sądu jej granicami."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji braku faktycznego wykorzystania nabytego przedsiębiorstwa. Interpretacja przepisów podatkowych z 1999 r. Może być mniej aktualne w kontekście zmian legislacyjnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy kluczowej kwestii w podatkach dochodowych – możliwości zaliczenia wydatków do kosztów. Choć dotyczy stanu prawnego sprzed lat, zasada faktycznego wykorzystania aktywów jest nadal aktualna.
“Czy można amortyzować 'wartość firmy', której się nie używa? NSA wyjaśnia kluczowy warunek zaliczenia do kosztów.”
Dane finansowe
WPS: 200 000 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.