FSK 360/04

Naczelny Sąd Administracyjny2004-08-18
NSApodatkoweWysokansa
VATsamochód osobowyodliczenie podatku naliczonegoładownośćklasyfikacja pojazduświadectwo homologacyjneprawo o ruchu drogowymustawa o VAT

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną dotyczącą prawa do odliczenia VAT od zakupu samochodu osobowego, potwierdzając, że klasyfikacja pojazdu jako osobowego jest decydująca, a nie jego ładowność.

Sprawa dotyczyła prawa do odliczenia podatku VAT od zakupu samochodu osobowego marki Renault Laguna Combi. Podatniczka twierdziła, że ze względu na ładowność przekraczającą 500 kg, powinna mieć prawo do odliczenia. Naczelny Sąd Administracyjny uznał tę argumentację za błędną, podkreślając, że decydujące jest zaklasyfikowanie pojazdu jako osobowego zgodnie ze świadectwem homologacyjnym, a nie jego ładowność.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną A. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił jej skargę na decyzję Izby Skarbowej w Warszawie. Spór dotyczył prawa do odliczenia podatku VAT naliczonego przy nabyciu samochodu osobowego marki Renault Laguna Combi w styczniu 1998 r. Podatniczka argumentowała, że skoro samochód miał ładowność 720 kg, przekraczającą dopuszczalne 500 kg dla samochodów, do których nie stosuje się odliczenia VAT, to powinna mieć prawo do odliczenia. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, podzielając stanowisko Sądu niższej instancji. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy o VAT, obniżenie kwoty podatku należnego nie przysługuje do nabywanych samochodów osobowych. Kluczowe jest zaklasyfikowanie pojazdu jako osobowego, co wynika ze świadectwa homologacyjnego i definicji samochodu osobowego zawartej w Prawie o ruchu drogowym, a kwestia ładowności dotyczy innych kategorii pojazdów. Sąd odrzucił również zarzuty naruszenia przepisów postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego przy nabyciu samochodu osobowego nie zależy od jego ładowności, lecz od jego klasyfikacji jako samochodu osobowego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że decydujące jest zaklasyfikowanie pojazdu jako samochodu osobowego, co wynika ze świadectwa homologacyjnego i definicji ustawowej. Kryterium ładowności dotyczy innych kategorii pojazdów, a nie samochodów osobowych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (5)

Główne

u.p.t.u.i.p.a. art. 25 § 1 pkt 2

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

Obniżenie kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się do nabywanych przez podatnika samochodów osobowych oraz innych samochodów o dopuszczalnej ładowności do 500 kg, z wyjątkiem przypadków, gdy odsprzedaż stanowi przedmiot działalności gospodarczej podatnika.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzeczenia o oddaleniu skargi kasacyjnej.

Pomocnicze

p.o.r.d. art. 68

Ustawa Prawo o ruchu drogowym

Określa, że o tym, czy samochód jest samochodem osobowym czy też innym samochodem decyduje świadectwo homologacyjne.

p.o.r.d. art. 2 § pkt 40

Ustawa Prawo o ruchu drogowym

Definicja samochodu osobowego jako pojazdu samochodowego przeznaczonego konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą oraz ich bagażem.

p.p.s.a. art. 204

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzeczenia o kosztach postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Klasyfikacja samochodu jako osobowego jest decydująca dla prawa do odliczenia VAT. Kwestia ładowności nie ma zastosowania do samochodów osobowych w kontekście wyłączenia prawa do odliczenia VAT. Decydujące jest świadectwo homologacyjne przy klasyfikacji pojazdu.

Odrzucone argumenty

Samochód Renault Laguna Combi, ze względu na ładowność 720 kg, nie powinien podlegać pod wyłączenie z art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy o VAT. Gramatyczna interpretacja art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy o VAT wskazuje, że kryterium ładowności ma zastosowanie również do samochodów osobowych. Sąd przyjął bezkrytycznie stanowisko organów podatkowych i nie uwzględnił adnotacji o zwrocie podatku VAT.

Godne uwagi sformułowania

Sam fakt zaklasyfikowania samochodu do samochodów osobowych jest wystarczającą przesłanką do zastosowania przepisu art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym. Za całkowicie błędną należy uznać interpretację art. 25 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy dokonaną przez podatniczkę, iż kwestia ładowności ma w sprawie również wpływ na klasyfikację samochodów osobowych. O tym, czy samochód jest samochodem osobowym czy też innym samochodem decyduje świadectwo homologacyjne. Z przytoczonej definicji wynika jednoznacznie, że w przypadku samochodów osobowych nie występuje kwestia ładowności.

Skład orzekający

Antoni Hanusz

przewodniczący

Edyta Anyżewska

członek

Jerzy Rypina

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie utrwalonej linii orzeczniczej dotyczącej odliczania VAT od samochodów osobowych i decydującej roli klasyfikacji pojazdu nad jego ładownością."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego w 1998 r. i późniejszych lat, przed zmianami w przepisach dotyczących VAT i samochodów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy powszechnego zagadnienia odliczania VAT od samochodów, co jest istotne dla wielu przedsiębiorców. Interpretacja przepisów jest kluczowa dla praktyki.

Czy ładowność samochodu decyduje o prawie do odliczenia VAT? NSA wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
FSK 360/04 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2004-08-18
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-03-19
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Antoni Hanusz /przewodniczący/
Edyta Anyżewska
Jerzy Rypina /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Podatek od towarów i usług
Sygn. powiązane
III SA 963/02 - Wyrok WSA w Warszawie z 2004-01-23
Skarżony organ
Izba Skarbowa
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Tezy
Sam fakt zaklasyfikowania samochodu do samochodów osobowych jest wystarczającą przesłanką do zastosowania przepisu art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. nr 11 poz. 50 ze zm./. Za całkowicie błędną należy uznać interpretację art. 25 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy dokonaną przez podatniczkę, iż kwestia ładowności ma w sprawie również wpływ na klasyfikację samochodów osobowych. O tym, czy samochód jest samochodem osobowym czy też innym samochodem decyduje świadectwo homologacyjne /art. 68 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym - Dz.U. nr 98 poz. 602 ze zm./.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Antoni Hanusz, Sędziowie NSA Jerzy Rypina (spr.), Edyta Anyżewska, Protokolant Marzena Miętek, po rozpoznaniu w dniu 18 sierpnia 2004r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej A. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 stycznia 2004r. sygn. akt III SA 963/02 w sprawie ze skargi A. M. na decyzję Izby Skarbowej w Warszawie z dnia [...]Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od A. M. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie kwotę 2400 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 30 stycznia 2002 r. wydaną na podstawie m.in. art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 11, poz. 50 ze zm.) Izba Skarbowa w Warszawie uchyliła decyzję Urzędu Skarbowego Warszawa –Śródmieście w części dotyczącej ustalenia dodatkowego zobowiązania natomiast utrzymała powyższą decyzję w pozostałej części tj. w części określającej A. M. - w W. kwoty zobowiązania i zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za styczeń 1998 r. oraz odsetki za zwłokę. Izba Skarbowa stwierdziła, iż podatniczka zaniżyła zobowiązanie w podatku VAT w związku z odliczeniem kwoty podatku naliczonego przy nabyciu samochodu osobowego marki Renault Laguna Combi.
Wyrokiem z dnia 23 stycznia 2004 r. sygn. akt III S.A. 963/02 została oddalona skarga A. M. na decyzję Izby Skarbowej w Warszawie z dnia [...]. W uzasadnieniu wyroku Sąd przypomniał, iż w orzecznictwie utrwalony jest pogląd, że przepis art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym nie uzależnia prawa podatnika do obniżenia podatku należnego od tego, w jaki sposób faktycznie użytkowany będzie pojazd w przyszłości lecz od rodzaju zakupionego pojazdu. Podniósł, iż stosownie do art. 25 ust. 1 pkt 2 cyt. ustawy obniżenie kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się do nabywanych przez podatnika samochodów osobowych, innych samochodów o dopuszczalnej ładowności do 500 kg z wyjątkiem przypadków, gdy odsprzedaż stanowi przedmiot działalności gospodarczej podatnika. Wobec tego, że podatniczka nabyła samochód osobowy, o czym świadczy faktura VAT, nie miała prawa do obniżenia kwoty podatku należnego. Od powyższego wyroku podatniczka wniosła skargę kasacyjną powołując się na art. 174, art. 185 i 188 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) i zarzuciła mu naruszenie przepisu art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 11, poz. 50 ze zm.) oraz naruszenie norm postępowania określonych w art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej, art. 8 Kpa poprzez nie respektowanie zasady pogłębienia zaufania publicznego do organów państwa, jak też norm postępowania określonych w art. 133 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez wybiórczą i nieobiektywną ocenę materiału zebranego w aktach sprawy.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podatniczka wywodzi, iż zakupiony przez nią samochód marki Renault Laguna Kombi posiada ładowność 720 kg i właśnie ładowność samochodu winna mieć zasadnicze znaczenie w sprawie. Zdaniem autorki skargi kasacyjnej gramatyczna interpretacja przepisu art. 25 ust. 1 pkt 2 cyt. ustawy w brzmieniu obowiązującym w 1998 r., świadczy dobitnie, iż obniżenie kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się do nabywanych przez podatnika tak samochodów osobowych oraz innych samochodów o dopuszczalnej ładowności do 500 kg. Kryterium ładowności ma zastosowanie zarówno do samochodów osobowych jak też innych samochodów. Zdaniem podatniczki, Sąd winien ocenić sprawę wg przepisów i interpretacji prawa obowiązującego w styczniu 1998 r. Ponadto wywodzi, iż Sąd bezkrytycznie przyjął stanowisko organów podatkowych opisane przez urzędnika w notatce urzędowej z dnia 24 kwietnia 1998 r. stwierdzającej, że podatniczka w rozmowie telefonicznej nie wyraziła zgody na korektę deklaracji VAT za styczeń 1998 r. oraz nie uwzględnił faktu, że w aktach znajduje się adnotacja urzędowa z dnia 15 kwietnia 1998 r. o zwrocie podatku VAT zapłaconego przy zakupie samochodu.
Reasumując podatniczka wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku, jak też decyzję organów podatkowych i merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga kasacyjna nie jest zasadna. Zarówno w dacie nabycia przez podatniczkę samochodu osobowego jak też w dacie orzekania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny obowiązywał przepis art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 8 stycznia 1995 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 11, poz. 50 ze zm.) stanowiący, iż nie stosuje się obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego do nabywanych przez podatnika: samochodów osobowych oraz innych samochodów o dopuszczalnej ładowności do 500 kg z wyjątkiem przypadków, gdy odsprzedaż stanowi działalność gospodarczą podatnika.
Jak trafnie zauważył Wojewódzki Sąd Administracyjny w zaskarżonym wyroku - dla oceny prawa podatnika do obniżenia kwoty podatku należnego decyduje rodzaj samochodu będącego przedmiotem sprzedaży udokumentowanej fakturą, na podstawie której, w oparciu o art. 19 ust. 1 cyt. ustawy, podatnik ma prawo obniżyć podatek należny. Według normodawcy obniżenia nie stosuje do:
1) samochodów osobowych,
2) innych samochodów o dopuszczalnej ładowności do 500 kg.
Tak więc, już sam fakt zaklasyfikowania samochodu do samochodów osobowych jest wystarczającą przesłanką do zastosowania przepisu art. 25 ust. 1 pkt 2 cyt. ustawy. Wobec tego za całkowicie błędną należy uznać interpretację art. 25 ust. 1 pkt 2 cyt. ustawy dokonaną przez podatniczkę, iż kwestia ładowności ma w sprawie również wpływ na klasyfikację samochodów osobowych. O tym, czy samochód jest samochodem osobowym czy też innym samochodem decyduje świadectwo homologacyjne (art. 68 ustawy – Prawo o ruchu drogowym). Należy w tym miejscu odwołać się do jednoznacznej definicji samochodu osobowego zawartej w art. 2 pkt 40 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. Nr 98, poz. 602 ze zm.) zgodnie z którą samochodem osobowym jest pojazd samochodowy przeznaczony konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą oraz ich bagażem.
Z przytoczonej definicji wynika jednoznacznie, że w przypadku samochodów osobowych nie występuje kwestia ładowności. Przymiot ładowności dotyczy więc innych samochodów np. taksówki bagażowej.
Kapitalne znaczenie w sprawie należy przypisać świadectwu homologacyjnemu, z którego wynika, że samochód Renault Laguna typ K 567 LOC jest samochodem osobowym.
Skoro zakupiony przez A. M. samochód był samochodem osobowym, to nie przysługiwał jej zwrot podatku.
W skardze kasacyjnej nie przedstawiono również zarzutu naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny przepisów postępowania sądowo- administracyjnego, które mogło mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Zarzut naruszenia przez Sąd art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej i art. 8 Kpa nie mógł odnosić się do Sądu, który od dnia 1 stycznia 2004 r. orzeka na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Natomiast wskazany zarzut naruszenia art. 133 § 1 cyt. ustawy polegający na wybiórczej i nieobiektywnej ocenie przez Sąd materiału dowodowego, w świetle przedstawionego stanu faktycznego, jest oczywiście bezzasadny. Z tych też względów należy uznać, że kasacja wniesiona przez stronę skarżącą w przedmiotowej sprawie nie zasługuje na uwzględnienie i stosownie do art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) należało orzec jak w sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 204 cyt. ustawy.