C-462/22
Podsumowanie
Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni art. 3 ust. 1 lit. a) tiret szóste rozporządzenia Rady (WE) nr 2201/2003 (Bruksela II bis), określającego jurysdykcję sądów w sprawach o rozwód. Sprawa dotyczyła obywatela Niemiec, który wniósł pozew o rozwód do sądu niemieckiego, twierdząc, że opuścił wspólne miejsce zamieszkania w Polsce i zamieszkuje w Niemczech. Jego małżonka, obywatelka Polski, podniosła zarzut braku jurysdykcji niemieckich sądów. Sądy niższych instancji odrzuciły pozew, uznając, że powód nie wykazał wymaganego sześciomiesięcznego okresu zwykłego pobytu w Niemczech bezpośrednio przed wniesieniem pozwu. Bundesgerichtshof (sąd odsyłający) zwrócił się do Trybunału z pytaniem, czy wystarczy, że pobyt de facto przekształci się w zwykły pobyt w ciągu tych sześciu miesięcy, czy też powód musi udowodnić posiadanie zwykłego pobytu od początku tego okresu. Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że powód musi wykazać posiadanie zwykłego pobytu w państwie członkowskim sądu od co najmniej sześciu miesięcy bezpośrednio przed wniesieniem pozwu. Podkreślono, że takie rygorystyczne podejście zapewnia pewność prawa, zapobiega nadużywaniu jurysdykcji oraz gwarantuje rzeczywisty związek powoda z państwem członkowskim, co jest zgodne z celami rozporządzenia.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaWykładnia kryteriów jurysdykcji w sprawach rozwodowych na podstawie rozporządzenia Bruksela II bis, w szczególności wymogu zwykłego pobytu powoda.
Dotyczy wyłącznie spraw o rozwód, separację i unieważnienie małżeństwa podlegających rozporządzeniu Bruksela II bis. Konkretne ustalenie 'zwykłego pobytu' nadal pozostaje domeną sądów krajowych.
Zagadnienia prawne (1)
Jak należy interpretować wymóg sześciomiesięcznego pobytu powoda w państwie członkowskim sądu, o którym mowa w art. 3 ust. 1 lit. a) tiret szóste rozporządzenia nr 2201/2003 – czy wystarczy, że pobyt de facto przekształci się w zwykły pobyt w tym okresie, czy też powód musi udowodnić posiadanie zwykłego pobytu od początku tego okresu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Powód musi udowodnić, że uzyskał zwykły pobyt w państwie członkowskim sądu od co najmniej sześciu miesięcy bezpośrednio przed wniesieniem pozwu.
Uzasadnienie
Trybunał uznał, że rygorystyczna wykładnia wymogu sześciomiesięcznego zwykłego pobytu jest konieczna dla zapewnienia pewności prawa, jednolitego stosowania przepisów oraz rzeczywistego związku powoda z państwem członkowskim, co jest zgodne z celami rozporządzenia i równoważy mobilność osób z potrzebą stabilności jurysdykcyjnej.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| BM | osoba_fizyczna | powód |
| LO | osoba_fizyczna | pozwana |
| rząd polski | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| rząd portugalski | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Komisja Europejska | instytucja_ue | interwenient |
Przepisy (3)
Główne
Rozporządzenie Bruksela II bis art. 3 § 1 lit. a) tiret szóste
Rozporządzenie Rady (WE) nr 2201/2003
Jurysdykcja sądu państwa członkowskiego do rozpoznania pozwu o rozwód jest uzależniona od tego, że powód lub wnioskodawca, będący obywatelem tego państwa członkowskiego, udowodni, że uzyskał zwykły pobyt w tym państwie członkowskim co najmniej sześć miesięcy bezpośrednio przed wniesieniem pozwu lub wniosku.
TFUE art. 267
Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
Pomocnicze
Rozporządzenie Bruksela II bis art. 3 § 1 lit. a) tiret drugie
Rozporządzenie Rady (WE) nr 2201/2003
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wymóg posiadania zwykłego pobytu od początku sześciomiesięcznego okresu poprzedzającego wniesienie pozwu zapewnia pewność prawa i rzeczywisty związek powoda z państwem członkowskim. • Taka wykładnia jest zgodna z celami rozporządzenia Bruksela II bis, w tym z potrzebą jednolitego stosowania przepisów i zapobieganiem nadużyciom jurysdykcji. • Forum actoris, jako korzystna dla powoda reguła jurysdykcyjna, wymaga odpowiedniego zrównoważenia poprzez rygorystyczne kryteria dotyczące zwykłego pobytu.
Odrzucone argumenty
Wystarczy, że pobyt de facto przekształci się w zwykły pobyt w ciągu sześciu miesięcy poprzedzających wniesienie pozwu. • Bardziej elastyczna wykładnia art. 3 ust. 1 lit. a) tiret szóste rozporządzenia nr 2201/2003.
Godne uwagi sformułowania
„zwykły pobyt” wyklucza, by była ona określana na podstawie kryterium opartego na pobycie de facto • wymóg, zgodnie z którym powód lub wnioskodawca musi przebywać w państwie członkowskim, którego jest obywatelem, przynajmniej od sześciu miesięcy bezpośrednio przed wniesieniem pozwu lub wniosku, nie może być interpretowany w oderwaniu od ustanowionego również w tym przepisie kryterium „zwykłego pobytu”. • nie należy dokonywać rozróżnienia pomiędzy pojęciem „przebywania” a pojęciem „zwykłego pobytu”, które to rozróżnienie skutkowałoby osłabieniem kryterium ustalania tej jurysdykcji.
Skład orzekający
C. Lycourgos
prezes izby
L. S. Rossi
sprawozdawca
J.-C. Bonichot
sędzia
S. Rodin
sędzia
O. Spineanu-Matei
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Wykładnia kryteriów jurysdykcji w sprawach rozwodowych na podstawie rozporządzenia Bruksela II bis, w szczególności wymogu zwykłego pobytu powoda."
Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie spraw o rozwód, separację i unieważnienie małżeństwa podlegających rozporządzeniu Bruksela II bis. Konkretne ustalenie 'zwykłego pobytu' nadal pozostaje domeną sądów krajowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa rodzinnego UE – jurysdykcji w sprawach rozwodowych, co jest istotne dla wielu osób i prawników. Wykładnia pojęcia 'zwykłego pobytu' ma praktyczne konsekwencje.
“Rozwód za granicą? Kluczowy jest zwykły pobyt – orzeka TSUE.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.