C-293/17 i C-294/17

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2018-11-07
cjeuochrona_srodowiskaochrona siedlisk przyrodniczychWysokatrybunal
Natura 2000dyrektywa siedliskowadepozycja azotuocena oddziaływania na środowiskorolnictwoochrona przyrodyprawo UE

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł w sprawie depozycji azotu na terenach Natura 2000, że programowe podejście do oceny skutków planów i przedsięwzięć jest dopuszczalne, pod warunkiem zapewnienia naukowej rzetelności oceny i braku racjonalnych wątpliwości co do negatywnych skutków dla integralności terenów.

Sprawa dotyczyła wykładni art. 6 dyrektywy siedliskowej w kontekście niderlandzkiego programu zwalczania depozycji azotu (PAS). Sądy krajowe pytały, czy programowe podejście do oceny skutków planów i przedsięwzięć, w tym działalności rolniczej, jest zgodne z dyrektywą. Trybunał stwierdził, że programowe podejście jest dopuszczalne, o ile ocena oddziaływania na środowisko jest naukowa, kompleksowa i rozwiewa wszelkie racjonalne wątpliwości co do negatywnych skutków dla terenów Natura 2000. Podkreślono, że środki ochronne i kompensacyjne mogą być uwzględniane w ocenie tylko wtedy, gdy ich pozytywne skutki są pewne.

Wnioski o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczyły wykładni art. 6 dyrektywy Rady 92/43/EWG w sprawie ochrony siedlisk przyrodniczych oraz dzikiej fauny i flory. Sprawy połączone C-293/17 i C-294/17 dotyczyły systemów udzielania zezwoleń na działalność rolniczą powodującą depozycje azotu na terenach europejskiej sieci ekologicznej „Natura 2000” w Niderlandach. Sąd odsyłający pytał, czy niderlandzki program zwalczania depozycji azotu (PAS) oraz przepisy wykonawcze, które dopuszczają pewne przedsięwzięcia rolne bez indywidualnego zezwolenia, są zgodne z wymogami dyrektywy siedliskowej, w szczególności z art. 6 ust. 2 i 3 dotyczącymi oceny skutków planów i przedsięwzięć dla terenów Natura 2000. Trybunał orzekł, że art. 6 ust. 3 dyrektywy siedliskowej należy interpretować w ten sposób, że działania takie jak wypas bydła i nawożenie gruntów można zakwalifikować jako „przedsięwzięcie” w rozumieniu tego przepisu, nawet jeśli nie stanowią one fizycznej interwencji w otoczeniu naturalnym. Stwierdzono, że programowe uregulowanie krajowe pozwalające na udzielanie pozwoleń na przedsięwzięcia na podstawie oceny oddziaływania na środowisko przeprowadzonej na etapie wcześniejszym jest dopuszczalne, pod warunkiem, że sądy krajowe upewnią się, iż ocena ta jest naukowa, kompleksowa i rozwiewa wszelkie racjonalne wątpliwości co do braku szkodliwych skutków dla integralności terenów. Podkreślono, że ocena ta nie może uwzględniać środków ochronnych lub zapobiegawczych, których oczekiwane korzyści nie są pewne w momencie jej przeprowadzania. Artykuł 6 ust. 2 dyrektywy został uznany za wystarczająco realizowany przez środki nadzoru, kontroli i sankcji przewidziane w niderlandzkim uregulowaniu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (6)

Odpowiedź sądu

Tak, działania te można zakwalifikować jako „przedsięwzięcie” w rozumieniu art. 6 ust. 3 dyrektywy siedliskowej, nawet jeśli nie stanowią one fizycznej interwencji w otoczeniu naturalnym, pod warunkiem, że mogą istotnie oddziaływać na dany teren.

Uzasadnienie

Definicja „przedsięwzięcia” w dyrektywie siedliskowej jest szersza niż w dyrektywie OOŚ i obejmuje działania, które mogą istotnie oddziaływać na teren, nawet jeśli nie zmieniają jego stanu fizycznego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

udzielono odpowiedzi na pytania

Strony

NazwaTypRola
Coöperatie Mobilisation for the Environment UAinneskarżący
Vereniging Leefmilieuinneskarżący
College van gedeputeerde staten van Limburgorgan_krajowypozwany
College van gedeputeerde staten van Gelderlandorgan_krajowypozwany
College van gedeputeerde staten van Noord-Brabantorgan_krajowypozwany
G.H. Wildenbeestosoba_fizycznaprzy udziale
Maatschap Smeetsinneprzy udziale
Maatschap Lintzen-Crooijmansinneprzy udziale
W.A.H. Corstjensosoba_fizycznaprzy udziale
Stichting Werkgroep Behoud de Peelinneskarżący
Maatschap Gebr. Lammersinneprzy udziale
Landbouwbedrijf Swinkelsinneprzy udziale
Pluimveehouderij Van Diepen VOFspolkaprzy udziale
Vermeerderingsbedrijf Engeleninneprzy udziale
Varkenshouderij Limburglaan BVspolkaprzy udziale
Madou Agro Varkens CVinneprzy udziale

Przepisy (10)

Główne

dyrektywa siedliskowa art. 6

Dyrektywa Rady 92/43/EWG

Artykuł 6 ust. 3 wymaga odpowiedniej oceny skutków planu lub przedsięwzięcia dla danego terenu, jeśli może on w istotny sposób oddziaływać na ten teren. Artykuł 6 ust. 2 nakłada obowiązek podjęcia odpowiednich działań w celu uniknięcia pogorszenia stanu siedlisk i niepokojenia gatunków.

Nbw 1998 art. 19d § ust. 1 i 3

Natuurbeschermingswet 1998

Zakazuje realizacji przedsięwzięć lub innych działań bez pozwolenia, które mogą pogorszyć jakość siedlisk lub mieć na nie istotny wpływ.

Nbw 1998 art. 19f § ust. 1

Natuurbeschermingswet 1998

Wymaga przeprowadzenia odpowiedniej oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięć, które mogą istotnie oddziaływać na obszar Natura 2000.

Nbw 1998 art. 19kh § ust. 7 lit. a) pkt 1°

Natuurbeschermingswet 1998

Określa warunki, przy których przedsięwzięcie lub inne działanie nie podlega zakazowi z art. 19d ust. 1, w tym dotyczące depozycji azotu.

Besluit grenswaarden programmatische aanpak stikstof art. 2 § ust. 1 i 3

Określa wartości graniczne depozycji azotu dla celów programu zwalczania depozycji azotu.

rozporządzenie PPA art. 2 § ust. 1

Regeling programmatische aanpak stikstof

Określa metodę obliczania depozycji azotu za pomocą oprogramowania Aerius Calculator.

Wnb art. 2.4 § ust. 1

Wet natuurbescherming

Nakłada na prowadzących lub zamierzających przeprowadzić działanie obowiązek dostarczenia informacji, podjęcia środków zapobiegawczych i naprawczych.

Wnb art. 2.7 § ust. 2

Wet natuurbescherming

Zakazuje realizacji przedsięwzięć lub działań mogących pogorszyć jakość siedlisk lub mieć na nie istotny wpływ bez pozwolenia.

Wnb art. 2.9 § ust. 3 i 4

Wet natuurbescherming

Określa kategorie przedsięwzięć, które mogą być wyłączone z obowiązku uzyskania pozwolenia.

Pomocnicze

dyrektywa OOŚ art. 1 § ust. 2 lit. a

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/92/UE

Definiuje pojęcie „przedsięwzięcia” jako wykonanie prac budowlanych lub innych instalacji lub systemów lub inne interwencje w otoczeniu naturalnym i krajobrazie.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Programowe podejście do oceny skutków planów i przedsięwzięć jest dopuszczalne, jeśli ocena jest naukowa, kompleksowa i rozwiewa wątpliwości co do negatywnych skutków. Działania rolnicze, takie jak nawożenie i wypas, mogą być uznane za 'przedsięwzięcia' w rozumieniu art. 6 ust. 3 dyrektywy siedliskowej. Środki ochronne i zapobiegawcze mogą być uwzględnione w ocenie tylko wtedy, gdy ich pozytywne skutki są pewne. Niderlandzkie przepisy dotyczące nadzoru, kontroli i sankcji są wystarczające do realizacji wymogów art. 6 ust. 2 dyrektywy siedliskowej.

Odrzucone argumenty

Programowe uregulowanie krajowe wyłączające pewne przedsięwzięcia z obowiązku indywidualnego zezwolenia jest dopuszczalne nawet bez obiektywnych danych wykluczających istotny wpływ. Ocena oddziaływania na środowisko może uwzględniać środki, których skutki nie są jeszcze pewne. Zwolnienie z obowiązku oceny oddziaływania dla pewnych kategorii przedsięwzięć jest dopuszczalne bez indywidualnej analizy ryzyka.

Godne uwagi sformułowania

odpowiednia ocena skutków dla danego terenu z punktu widzenia założeń jego ochrony nie wpłynie on niekorzystnie na dany teren z naukowego punktu widzenia nie ma racjonalnych wątpliwości co do braku szkodliwych skutków środki ochronne lub zapobiegawcze, jeśli oczekiwane korzyści z tych środków nie są pewne w momencie przeprowadzania tej oceny

Skład orzekający

A. Prechal

prezes_izby

C. Toader

sprawozdawca

A. Rosas

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Wykładnia art. 6 dyrektywy siedliskowej w kontekście oceny skutków planów i przedsięwzięć, w szczególności w zakresie ochrony środowiska i działalności rolniczej."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej w Niderlandach, ale jego zasady dotyczące oceny oddziaływania na środowisko mają uniwersalne zastosowanie w UE.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia ochrony środowiska w kontekście działalności rolniczej i interpretacji kluczowych przepisów prawa UE, co jest istotne dla wielu sektorów gospodarki i organizacji ekologicznych.

Rolnictwo a Natura 2000: TSUE wyjaśnia zasady oceny wpływu na środowisko.

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI