C-131/24

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2026-02-26
cjeuochrona_srodowiskaochrona_dzikiego_ptactwaWysokatrybunal
ochrona przyrodydyrektywa ptasiapłoszenie ptakówśrodki łagodząceocena oddziaływania na środowiskoprawo UEbudowa drógbiodiversity

Podsumowanie

TSUE orzekł, że środki zapobiegające płoszeniu ptaków mogą być uwzględnione przy ocenie zgodności przedsięwzięcia z dyrektywą ptasią, a ich skuteczność może być dowodzona opinią biegłego.

Sprawa dotyczyła wykładni dyrektywy ptasiej w kontekście budowy drogi w Austrii, która mogła płoszyć dzikie ptactwo. Sąd odsyłający pytał, czy środki łagodzące skutki płoszenia mogą być uwzględnione przy ocenie zgodności z prawem UE oraz jaki poziom dowodowy jest wymagany do wykazania ich skuteczności. Trybunał orzekł, że środki te mogą być uwzględnione, a skuteczność można wykazać opinią biegłego opartą na wiarygodnych danych naukowych.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni art. 5 lit. d) dyrektywy 2009/147/WE w sprawie ochrony dzikiego ptactwa. Sprawa wywodziła się z postępowania dotyczącego pozwolenia na budowę drogi w Austrii, która mogła powodować płoszenie ptaków. Skarżący podnosili, że planowana droga narusza zakaz umyślnego płoszenia ptaków, nawet jeśli zastosowano środki łagodzące. Sąd odsyłający pytał, czy te środki mogą być uwzględnione przy ocenie zgodności z dyrektywą oraz jaki poziom dowodowy jest wymagany do wykazania ich skuteczności. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej orzekł, że zakaz umyślnego płoszenia nie jest wyczerpany, gdy wdrożone środki zapobiegają wszelkim znaczącym skutkom sprzecznym z celami dyrektywy, a skuteczność tych środków może być udowodniona uzasadnioną opinią biegłego sądowego, pod warunkiem że opiera się ona na wiarygodnych danych naukowych i najnowszych wynikach badań. Nie można natomiast wymagać dokumentacji naukowej potwierdzającej pomyślne wdrożenie środków.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, znamiona umyślnego płoszenia nie są wyczerpane, gdy wdrożone środki skutecznie zapobiegają wszelkim znaczącym skutkom sprzecznym z celami dyrektywy.

Uzasadnienie

Trybunał stwierdził, że zakaz płoszenia należy oceniać w kontekście środków łagodzących, a jego celem jest ochrona populacji gatunków, a nie pojedynczych osobników, chyba że zagraża to całemu gatunkowi. Środki te należy uwzględnić przy ocenie zgodności przedsięwzięcia z dyrektywą.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

udzielono odpowiedzi na pytanie

Strony

NazwaTypRola
Umweltorganisation VIRUS – Verein Projektwerkstatt für Umwelt und Sozialesinneskarżący
Bürgerinitiative „Nein zur Spange Wörth”inneskarżący
Umweltorganisation Verein Lebenswertes Traisentalinneskarżący
Umweltorganisation FG LANIUS – Forschungsgemeinschaft für regionale Faunistik und angewandten Naturschutzinneskarżący
A.H. i in.osoba_fizycznaskarżący
Land Niederösterreichinnepozwany
Amt der Niederösterreichischen Landesregierung, Abteilung Landesstraßenplanung – ST3organ_krajowyreprezentujący pozwanego
Land Niederösterreichinneinterwenient
Amt der Niederösterreichischen Landesregierung, Gruppe Wirtschaft, Sport und Tourismus, Abteilung Anlagenrecht – WST1organ_krajowyreprezentujący interwenienta
Stadt St. Pölteninneinterwenient
Marktgemeinde Ober-Grafendorfinneinterwenient
Autobahnen- und Schnellstraßen-Finanzierungs-Aktiengesellschaft (ASFINAG)spolkainterwenient

Przepisy (5)

Główne

dyrektywa ptasia art. 5 § lit. d)

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/147/WE z dnia 30 listopada 2009 r. w sprawie ochrony dzikiego ptactwa

Zakaz umyślnego płoszenia ptaków ma zastosowanie, jeśli płoszenie to mogłoby mieć znaczenie w odniesieniu do celów dyrektywy. Środki zapobiegające płoszeniu lub łagodzące jego skutki należy uwzględnić przy ocenie tego znaczenia.

TFUE art. 267

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Podstawa prawna wniosku o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym.

Pomocnicze

dyrektywa ptasia art. 2

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/147/WE z dnia 30 listopada 2009 r. w sprawie ochrony dzikiego ptactwa

Cele dyrektywy obejmują zachowanie populacji ptactwa na poziomie odpowiadającym wymogom ekologicznym, naukowym i kulturowym, z uwzględnieniem wymogów ekonomicznych i rekreacyjnych.

dyrektywa siedliskowa art. 6 § ust. 3

Dyrektywa Rady 92/43/EWG z dnia 21 maja 1992 r. w sprawie ochrony siedlisk przyrodniczych oraz dzikiej fauny i flory

W kontekście oceny oddziaływania przedsięwzięć na obszary Natura 2000, środki łagodzące nie powinny być uwzględniane na etapie wstępnej oceny, ale w przypadku dyrektywy ptasiej ocena płoszenia powinna być kompletna od razu.

NÖ NSchG 2000 art. 18 § ust. 4 pkt 3 i 4

Niederösterreichische Naturschutzgesetz 2000

Austriackie przepisy dotyczące ochrony gatunków chronionych, zakazujące niszczenia jaj, larw, miejsc rozrodu oraz powodowania zakłóceń w biotopie.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Środki łagodzące skutki płoszenia ptaków powinny być uwzględniane przy ocenie zgodności przedsięwzięcia z dyrektywą ptasią. Skuteczność środków łagodzących może być dowodzona opinią biegłego sądowego opartą na wiarygodnych danych naukowych.

Odrzucone argumenty

Zakaz umyślnego płoszenia ptaków powinien być interpretowany bez uwzględniania środków łagodzących. Wymagana jest dokumentacja naukowa potwierdzająca pomyślne wdrożenie środków łagodzących.

Godne uwagi sformułowania

znamiona umyślnego płoszenia [...] nie są wyczerpane, gdy środki wdrożone w ramach przedsięwzięcia umożliwiają zapobieganie wszelkim znaczącym skutkom sprzecznym z celami tej dyrektywy skuteczność środków [...] może zostać udowodniona za pomocą uzasadnionej opinii biegłego sądowego, pod warunkiem że podstawą tej opinii są najbardziej wiarygodne dostępne dane naukowe i najnowsze wyniki badań międzynarodowych

Skład orzekający

F. Biltgen

prezes izby

I. Ziemele

sędzia

A. Kumin

sędzia

S. Gervasoni

sprawozdawca

M. Bošnjak

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 5 lit. d) dyrektywy ptasiej w kontekście oceny przedsięwzięć mogących wpływać na dzikie ptactwo oraz standard dowodowy dla skuteczności środków łagodzących."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej wykładni przepisów UE, stosowanie w krajowych postępowaniach wymaga uwzględnienia prawa krajowego dotyczącego dowodów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu ochrony środowiska w kontekście inwestycji infrastrukturalnych i pokazuje, jak prawo UE stara się pogodzić rozwój gospodarczy z ochroną przyrody.

Budowa drogi a ochrona ptaków: TSUE wyjaśnia, kiedy środki łagodzące ratują projekt przed zakazem.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI