XXVII Ca 1494/19

Sąd Okręgowy w WarszawieWarszawa2019-11-27
SAOSCywilnezobowiązaniaWysokaokręgowy
prawo lotniczerozporządzenie 261/2004odszkodowanieopóźniony lotpasażerprzewoźnik lotniczyopłaty lotniskowekoszty podróżysąd okręgowyapelacja

Sąd Okręgowy zmienił wyrok sądu niższej instancji, zasądzając odszkodowanie w euro od przewoźnika lotniczego na rzecz pasażera, uznając, że opłaty lotniskowe świadczą o odpłatności przewozu.

Powód dochodził od przewoźnika lotniczego zapłaty 400 euro odszkodowania za opóźniony lot, argumentując, że mimo wskazania w umowie z biurem podróży kwoty 0 zł za transport, pasażer poniósł koszty opłat lotniskowych. Sąd Rejonowy oddalił powództwo, uznając, że podróż była bezpłatna. Sąd Okręgowy zmienił wyrok, uwzględniając apelację powoda. Uznał, że poniesienie kosztów opłat lotniskowych świadczy o odpłatności przewozu i objęciu go regulacjami Rozporządzenia WE nr 261/2004, co uprawniało pasażera do odszkodowania za opóźniony lot.

Sprawa dotyczyła roszczenia o zapłatę 400 euro odszkodowania za opóźniony lot, wniesionego przez (...) Spółkę Akcyjną w W. przeciwko (...) spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w W. Powód argumentował, że mimo iż w umowie z biurem podróży wskazano kwotę 0 zł za transport, pasażer poniósł koszty opłat lotniskowych, co powinno skutkować zastosowaniem Rozporządzenia WE nr 261/2004. Sąd Rejonowy dla m. st. Warszawy oddalił powództwo, uznając, że podróż była bezpłatna i nie podlegała wspomnianemu rozporządzeniu. Sąd Okręgowy w Warszawie, rozpoznając apelację powoda, zmienił zaskarżony wyrok. Sąd Okręgowy uznał, że zarzuty apelacji dotyczące naruszenia prawa procesowego i błędnej wykładni pojęcia „podróżujący bezpłatnie” są zasadne. Podkreślono, że opłaty lotniskowe, zgodnie z ustawą Prawo lotnicze oraz Rozporządzeniem WE nr 1008/2008, stanowią integralną część ceny przewozu lotniczego. Poniesienie tych kosztów przez pasażera jednoznacznie świadczy o odpłatności przewozu. W związku z tym, pasażer był uprawniony do żądania odszkodowania na podstawie Rozporządzenia WE nr 261/2004, gdyż jego lot był opóźniony o ponad 3 godziny. Sąd Okręgowy zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 400 euro z odsetkami oraz koszty postępowania w obu instancjach.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, poniesienie kosztów opłat lotniskowych świadczy o odpłatności przewozu lotniczego i tym samym objęciu go regulacjami Rozporządzenia WE nr 261/2004.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że opłaty lotniskowe, zgodnie z przepisami prawa lotniczego i unijnego, stanowią część ceny przewozu. Ich poniesienie przez pasażera jednoznacznie oznacza, że podróż była odpłatna, a pasażer podlega ochronie przewidzianej w Rozporządzeniu WE nr 261/2004.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana wyroku i uwzględnienie powództwa

Strona wygrywająca

(...) Spółka Akcyjna w W.

Strony

NazwaTypRola
(...) Spółki Akcyjnej w W.spółkapowód
(...) spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w W.spółkapozwany

Przepisy (10)

Główne

Rozporządzenie WE nr 261/2004 art. 7 ust. 1 lit. a

Rozporządzenie (WE) nr 261/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 lutego 2004 r. ustanawiające wspólne zasady odszkodowania i pomocy dla pasażerów w przypadku odmowy przyjęcia na pokład albo odwołania lub dużego opóźnienia lotów, uchylające rozporządzenie (EWG) nr 295/91

Pasażerowie otrzymują odszkodowanie w wysokości 400 EUR dla lotów wewnątrzwspólnotowych dłuższych niż 1500 km i innych lotów o długości od 1500 do 3500 km, jeśli lot był opóźniony o ponad 3 godziny.

Rozporządzenie WE nr 261/2004 art. 5 ust. 1 lit. c

Rozporządzenie (WE) nr 261/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 lutego 2004 r. ustanawiające wspólne zasady odszkodowania i pomocy dla pasażerów w przypadku odmowy przyjęcia na pokład albo odwołania lub dużego opóźnienia lotów, uchylające rozporządzenie (EWG) nr 295/91

Dotyczy sytuacji odmowy przyjęcia na pokład lub dużego opóźnienia lotów.

Pomocnicze

Rozporządzenie WE nr 261/2004 art. 3 ust. 3

Rozporządzenie (WE) nr 261/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 lutego 2004 r. ustanawiające wspólne zasady odszkodowania i pomocy dla pasażerów w przypadku odmowy przyjęcia na pokład albo odwołania lub dużego opóźnienia lotów, uchylające rozporządzenie (EWG) nr 295/91

Pojęcie „podróżujący bezpłatnie” powinno być interpretowane szeroko; poniesienie kosztów opłat lotniskowych świadczy o odpłatności przewozu.

k.p.c. art. 231

Kodeks postępowania cywilnego

Błędne ustalenie faktyczne sądu niższej instancji dotyczące odpłatności podróży.

k.p.c. art. 233 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dowolna ocena materiału dowodowego przez sąd niższej instancji.

Prawo lotnicze art. 75

Ustawa Prawo lotnicze

Definicja opłat lotniskowych.

Rozporządzenie WE nr 1008/2008 art. 23

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1008/2008 z dnia 24 września 2008 r. w sprawie wspólnych zasad wykonywania przewozów lotniczych na terenie Wspólnoty

Ostateczna cena przewozu lotniczego zawiera wszystkie należne podatki, dopłaty, opłaty i należności, w tym opłaty lotniskowe.

k.p.c. art. 386 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do zmiany zaskarżonego wyroku przez sąd odwoławczy.

k.p.c. art. 98 § 1 i 3

Kodeks postępowania cywilnego

Ogólna zasada odpowiedzialności za wynik sprawy w zakresie kosztów postępowania.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości art. § 2 pkt 3

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie

Podstawa do ustalenia wysokości wynagrodzenia pełnomocnika.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Poniesienie kosztów opłat lotniskowych świadczy o odpłatności przewozu lotniczego. Opłaty lotniskowe są integralną częścią ceny przewozu lotniczego. Pasażer, który poniósł koszty podróży, podlega regulacjom Rozporządzenia WE nr 261/2004. Opóźnienie lotu o ponad 3 godziny uprawnia do odszkodowania w wysokości 400 euro.

Odrzucone argumenty

Pasażer podróżował bezpłatnie, ponieważ w umowie z biurem podróży wskazano 0 zł za transport.

Godne uwagi sformułowania

poniesienie przez pasażera już tylko kosztu związanego z opłatą lotniskową świadczy o odpłatności przewozu lotniczego opłaty lotniskowe oraz inne opłaty związane z przewozem lotniczym stanowią części składowe ceny za dany przewóz, a ich poniesienie jest jednoznaczne z opłatnością przewozu z którego skorzystał pasażer

Skład orzekający

Ada Sędrowska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia „podróżujący bezpłatnie” w kontekście Rozporządzenia WE nr 261/2004, zwłaszcza w przypadkach, gdy w umowie wskazano 0 zł za transport, ale pasażer poniósł inne koszty związane z lotem (np. opłaty lotniskowe). Potwierdzenie prawa do odszkodowania za opóźniony lot w takich sytuacjach."

Ograniczenia: Dotyczy lotów objętych Rozporządzeniem WE nr 261/2004. Kluczowe jest udowodnienie poniesienia jakichkolwiek kosztów związanych z podróżą lotniczą.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu pasażerów linii lotniczych i interpretacji przepisów unijnych w kontekście opóźnionych lotów. Pokazuje, jak ważne są szczegóły umowne i jakie koszty mogą uprawniać do odszkodowania.

Czy lot za 0 zł może oznaczać prawo do odszkodowania? Sąd Okręgowy rozstrzyga!

Dane finansowe

WPS: 400 EUR

odszkodowanie: 400 PLN

zwrot kosztów procesu: 947 PLN

zwrot kosztów postępowania w instancji odwoławczej: 480 PLN

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt XXVII Ca 1494/19 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 27 listopada 2019 r. Sąd Okręgowy w Warszawie XXVII Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący: Sędzia Ada Sędrowska Protokolant: sekr. sądowy Grażyna Dwórznik po rozpoznaniu w dniu 22 listopada2019 roku w W. na rozprawie sprawy z powództwa (...) Spółki Akcyjnej w W. (poprzednio (...) Spółka Akcyjna w W. ) przeciwko (...) spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w W. o zapłatę na skutek apelacji powoda od wyroku Sądu Rejonowego dla m. st. Warszawy w Warszawie z dnia 22 lutego 2019 r., sygn. akt I C 5451/18 1. zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że: a) zasądza od (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w W. na rzecz (...) Spółki Akcyjnej w W. kwotę 400 (czterysta) euro z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 22 lutego 2019 roku do dnia zapłaty; b) zasądza od (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w W. na rzecz (...) Spółki Akcyjnej w W. kwotę 947 zł (dziewięćset czterdzieści siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów procesu; 2. zasądza od (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w W. na rzecz (...) Spółki Akcyjnej w W. kwotę 480 zł (czterysta osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania w instancji odwoławczej. Sygn. akt XXVII Ca 1494/19 UZASADNIENIE (...) S.A. w W. wniósł o zasądzenie od (...) sp. z o.o. w W. kwoty 400 euro wraz z ustawowymi odsetkami, liczonymi od daty wydania orzeczenia do dnia zapłaty a także kosztów procesu według norm przepisanych. W odpowiedzi na pozew pozwany wniósł o oddalenie powództwa i zasądzenie kosztów procesu podnosząc zarzut wyłączenia rozporządzenia 261/2004 do pasażerów podróżujących bezpłatnie. Wyrokiem z dnia 22 lutego 2019 r. Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy w Warszawie oddalił powództwo w całości. Apelację od wyroku złożył powód, zaskarżając orzeczenie w całości oraz zarzucając naruszenie 1. art. 3 ust. 3 Rozporządzenia (WE) nr 261/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 lutego 2004 r. ustanawiającego wspólne zasady odszkodowania i pomocy dla pasażerów w przypadku odmowy przyjęcia na pokład albo odwołania lub dużego opóźnienia lotów, uchylającego rozporządzenie (EWG) nr 295/91 poprzez jego błędną wykładnię, a mianowicie pojęcia „podróżujący bezpłatnie” i przyjęcie że wyłączenie zastosowania przepisów Rozporządzenia dotyczy sytuacji, w których w umowie z biurem podróży w miejscu oznaczonym jako „Transport” wskazana została kwota 0 zł, podczas gdy pojęcie to powinno być interpretowane szeroko, tj. w ten sposób, że pojęcie „podróż” obejmuje zarówno przelot (zakup biletu), jak i start, lądowanie, wejście na pokład i jego opuszczenie, a w stanie faktycznym sprawy pasażer poniósł co najmniej koszty opłaty lotniskowej - a co za tym idzie, poniósł koszty podróży; 2. art. 7 ust. 1 lit. a w zw. z art. 5 ust. 1 lit. c Rozporządzenia (WE) nr 261/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 lutego 2004 r. ustanawiającego wspólne zasady odszkodowania i pomocy dla pasażerów w przypadku odmowy przyjęcia na pokład albo odwołania lub dużego opóźnienia lotów, uchylającego rozporządzenie (EWG) nr 295/91, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i odmowę wypłaty odszkodowania za opóźniony lot w sytuacji, w której poprzednikowi prawnemu powoda przysługiwało odszkodowanie z tytułu opóźnienia lotu; 3. art. 231 k.p.c. poprzez dokonanie błędnego ustalenia faktycznego, tj. przyjęcie, że z faktu wskazania w umowie z biurem podróży w miejscu oznaczonym jako „Transport” kwoty 0 zł wynika fakt podróżowania przez pasażera bezpłatnie, podczas gdy w stanie faktycznym niniejszej sprawy pasażer poniósł koszty podróży co najmniej w postaci kosztów opłaty lotniskowej; 4. art. 233 § 1 k.p.c. poprzez dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, wyrażające się w niezasadnym przyjęciu, że poprzednik prawny powoda odbył podróż nieodpłatnie, w sytuacji, gdy z umowy z biurem podróży jednoznacznie wynika, że pasażer poniósł m.in. koszty opłaty lotniskowej. Wskazując na powyższe zarzuty powód wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i uwzględnienie powództwa w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania w obu instancjach według norm przepisanych. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja zasługiwała na uwzględnienie. W ocenie Sądu Okręgowego za zasadne uznać należało zarzuty apelacji zarówno w zakresie naruszenia przez Sąd Rejonowy przepisów prawa procesowego poprzez dokonanie dowolnej oceny prawidłowo ustalone stanu faktycznego i ustalenie, że poprzednik prawny powódki odbył lot bezpłatnie, co doprowadziło do błędnego zastosowania art. 3 ust. 3 rozporządzenia (WE) nr 261/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 lutego 2004 r. ustanawiającego wspólne zasady odszkodowania i pomocy dla pasażerów w przypadku odmowy przyjęcia na pokład albo odwołania lub dużego opóźnienia lotów, uchylającego rozporządzenie (EWG) nr 295/91 i niezastosowania przepisów art. 7 ust. 1 lit. a w zw. z art. 5 ust. 1 lit. c ww. rozporządzenia. Zauważyć należy, że zgodnie z art. 75 ustawy Prawo lotnicze opłaty lotniskowe są to opłaty za korzystanie z obiektów, urządzeń lub usług udostępnianych wyłącznie przez zarządzającego lotniskiem, związanych ze startem, lądowaniem, oświetleniem, parkowaniem statków powietrznych lub obsługą ładunków (towarów i poczty) lub pasażerów, pobierane od podmiotu na rzecz którego udostępniane są te obiekty, urządzenia lub usługi, od użytkownika statku powietrznego lub innego eksploatującego statek powietrzny w momencie wykonywania operacji lotniczej. Z powyższej definicji wynika, że poniesienie przez pasażera już tylko kosztu związanego z opłatą lotniskową świadczy o odpłatności przewozu lotniczego i tym samym objęcie go regulacjami rozporządzenia (WE) nr 261/2004. Na prawidłowość powyższej konkluzji wskazuje również treść art. 23 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1008/2008 z dnia 24 września 2008 r. w sprawie wspólnych zasad wykonywania przewozów lotniczych na terenie Wspólnoty zgodnie z którym ostateczna cena, przewozu lotniczego, którą należy zapłacić, jest zawsze wskazywana i zawiera obowiązujące taryfy lotnicze i stawki lotnicze, a także wszystkie należne podatki, dopłaty, opłaty i należności, które są niemożliwe do uniknięcia i możliwe do przewidzenia w chwili publikacji, takie jak: taryfa lotnicza lub stawka lotnicza, podatki, opłaty lotniskowe oraz inne opłaty, dopłaty i należności, takie jak związane z ochroną lub paliwem. Poza wskazaniem ceny ostatecznej przewoźnik już na początku procesu rezerwacji powinien wyszczególnić kwoty składowe ceny ostatecznej, w sposób wyraźny, przejrzysty i jednoznaczny. Z powyższego ponad wszelką wątpliwość wynika, że opłaty lotniskowe oraz inne opłaty związane z przewozem lotniczym stanowią części składowe ceny za dany przewóz, a ich poniesienie jest jednoznaczne z opłatnością przewozu z którego skorzystał pasażer. Mając to na uwadze, prawidłowa ocena całokształtu materiału dowodowego nie mogła doprowadzić do ustalenia, że poprzednik prawny powodowej spółki odbył lot bezpłatnie, a tym samym nie podlega regulacji rozporządzenia (WE) 261/2004. Z umowy o świadczenie usługi turystycznej jednoznacznie wynika, że A. B. (cedent) poniosła koszty związane z opłatami lotniskowymi, jak również inne opłaty związane z przewozem lotniczym w postaci opłaty za wylot z W. i dopłaty transportowej. Oczywistym zatem jest, w świetle wyżej powołanych regulacji, że poprzednik prawny strony powodowej odbywała lot odpłatnie, a tym samym była uprawniona do żądania odszkodowania na zasadach określonych w rozporządzeniu (WE) 261/2004, wykazując przy tym posiadanie potwierdzonej rezerwacji na dany lot za pomocą umowy z biurem podróży nr (...) oraz fakt stawienia się na odprawę poprzez przedstawienie karty pokładowej (k. 4). Jak stanowi art. 7 ust. 1 lit. a) rozporządzenia nr 261/04, pasażerowie otrzymują odszkodowanie: w wysokości 400 EUR dla wszystkich lotów wewnątrzwspólnotowych dłuższych niż 1 500 kilometrów i wszystkich innych lotów o długości od 1 500 do 3 500 kilometrów. Powołana regulacja dotyczy pasażerów, których loty był ponad 3 godzinny opóźniony względem czasu przyloty do miejsca docelowego. Przewóz lotniczy, z tytułu opóźnienia którego powódka dochodzi odszkodowania, był zaplanowany na dzień 6 września 2018 roku na trasie z W. do miejscowości D. . W miejscu docelowego przylotu opóźniony był ponad 3 godziny. Pozwany faktów tych nie kwestionował, nie wskazywał również okoliczności wyłączających jego odpowiedzialność. Wobec powyższego, uznając zasadność zarzutów apelacji. Sąd Okręgowy zmienił zaskarżony wyrok mając za podstawę art. 386 § 1 k.p.c. i orzekł, jak w sentencji. O kosztach postępowania w pierwszej, jak i drugiej instancji orzeczono zgodnie z ogólną zasadą odpowiedzialności za wynik sprawy określoną w art. 98 § 1 i 3 k.p.c. Koszty te postępowaniu pierwszoinstancyjnym obejmowały opłatę od pozwu (30 zł), opłatę skarbową od udzielonego pełnomocnictwa (17 zł) oraz wynagrodzenie pełnomocnika w wysokości jednokrotności stawki minimalnej wynikającej z § 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (900 zł). Zaś w postępowaniu apelacyjnym koszty te obejmowały opłatę od apelacji (30 zł) oraz wynagrodzenie pełnomocnika w wysokości wynikającej z § 2 pkt 3 w zw. z § 10 ust. 1 pkt 1 ww. rozporządzenia (900 zł x 50% = 450 zł).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI