XXIII ZS 7/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Warszawie rozpoznał skargę Skarbu Państwa – Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad (GDDKiA) na wyrok Krajowej Izby Odwoławczej (KIO) z dnia 26 listopada 2021 r. KIO nakazała GDDKiA wykreślenie z projektu umowy postanowień dotyczących podwykonawstwa, uznając je za naruszające zasadę swobody umów. Zamawiający wniósł skargę, zarzucając KIO naruszenie przepisów Prawa zamówień publicznych (Pzp) oraz przepisów prawa cywilnego, w tym art. 463, 464 Pzp i art. 353(1) k.c. Argumentował, że jego ingerencja w umowy z podwykonawcami jest uzasadniona, zwłaszcza w kontekście potencjalnej odpowiedzialności solidarnej i zasad współżycia społecznego. Sąd Okręgowy oddalił skargę zamawiającego, podzielając ustalenia faktyczne i ocenę prawną KIO. Sąd podkreślił, że w przypadku zamówień na usługi, w przeciwieństwie do robót budowlanych, ingerencja zamawiającego w umowy z podwykonawcami jest znacznie ograniczona przez przepisy Pzp. Zamawiający nie wykazał przesłanek uzasadniających ograniczenie swobody umów ani zastosowanie przepisów dotyczących robót budowlanych. Sąd uznał, że postanowienia § 16 projektu umowy nadmiernie ingerowały w stosunki między wykonawcą a podwykonawcami, naruszając art. 353(1) k.c. Skarga została oddalona, a zamawiający obciążony kosztami postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie granic ingerencji zamawiającego w umowy z podwykonawcami w zamówieniach publicznych na usługi.
Dotyczy specyfiki zamówień na usługi; w przypadku zamówień na roboty budowlane zastosowanie mogą mieć inne przepisy.
Zagadnienia prawne (3)
Czy zamawiający może ingerować w treść umów z podwykonawcami w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego na usługi?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zamawiający nie może ingerować w treść umów z podwykonawcami w zamówieniach na usługi, chyba że przepisy Pzp wprost to dopuszczają (np. w zakresie kar umownych i terminu zapłaty wynagrodzenia).
Uzasadnienie
Przepisy Pzp dotyczące podwykonawstwa w zamówieniach na roboty budowlane nie mają zastosowania do zamówień na usługi. Zamawiający nie wykazał przesłanek uzasadniających ograniczenie swobody umów w relacji wykonawca-podwykonawca.
Czy przepisy Pzp dotyczące podwykonawstwa w zamówieniach na roboty budowlane mogą być stosowane do zamówień na usługi?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepisy Pzp dotyczące podwykonawstwa w zamówieniach na roboty budowlane nie mogą być stosowane do zamówień na usługi, chyba że zamówienie ma charakter mieszany, a usługi stanowią jego główny przedmiot.
Uzasadnienie
Ustawodawca wyraźnie rozróżnia regulacje dotyczące podwykonawstwa w robotach budowlanych i usługach. W przypadku zamówień mieszanych stosuje się przepisy dotyczące głównego przedmiotu zamówienia. W tej sprawie głównym przedmiotem były usługi.
Czy zamawiający ma interes prawny w kwestionowaniu postanowień umowy dotyczących podwykonawstwa, które potencjalnie naruszają przepisy Pzp?
Odpowiedź sądu
Tak, zamawiający ma interes prawny, jeśli kwestionowane postanowienia mogą wpłynąć na konkurencyjność i dostęp do zamówienia.
Uzasadnienie
Celem odwołania było zniesienie ograniczeń w projekcie umowy dotyczących podwykonawstwa, co mogło wpłynąć na możliwość złożenia konkurencyjnej oferty przez wykonawcę.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Skarb Państwa – Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad | organ_państwowy | zamawiający |
| (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością | spółka | wykonawca |
Przepisy (21)
Główne
k.c. art. 353¹
Kodeks cywilny
Pzp art. 463
Ustawa Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 464 § ust. 1, 2, 8 i 10
Ustawa Prawo zamówień publicznych
Pomocnicze
Pzp art. 8 § ust. 1
Ustawa Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 16 § pkt 3
Ustawa Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 7 § pkt 27
Ustawa Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 16 § pkt 1
Ustawa Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 505 § ust. 1
Ustawa Prawo zamówień publicznych
k.c. art. 5
Kodeks cywilny
k.c. art. 354
Kodeks cywilny
k.c. art. 369
Kodeks cywilny
k.c. art. 647¹
Kodeks cywilny
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Pzp art. 554 § ust. 1 pkt 1
Ustawa Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 554 § ust. 1 pkt 2
Ustawa Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 554 § ust. 3 pkt 1 lit. c
Ustawa Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 588 § ust. 1
Ustawa Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 589 § ust. 1
Ustawa Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 27 § ust. 1
Ustawa Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 437 § ust. 1
Ustawa Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 646
Ustawa Prawo zamówień publicznych
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zamawiający nie wykazał przesłanek uzasadniających ograniczenie swobody umów w relacji wykonawca-podwykonawca w zamówieniach na usługi. • Przepisy Pzp dotyczące podwykonawstwa w robotach budowlanych nie mają zastosowania do zamówień na usługi. • Ingerencja zamawiającego w umowy z podwykonawcami w zamówieniach na usługi narusza zasadę swobody umów (art. 353¹ k.c.).
Odrzucone argumenty
Zamawiający argumentował, że jego ingerencja w umowy z podwykonawcami jest uzasadniona przepisami Pzp (art. 463, 464 Pzp) i prawem cywilnym (zasady współżycia społecznego, odpowiedzialność solidarna). • Zamawiający twierdził, że umowa ma charakter mieszany, obejmujący roboty budowlane, co uzasadniałoby stosowanie przepisów dotyczących podwykonawstwa w robotach budowlanych. • Zamawiający powoływał się na art. 369 k.c. i art. 647¹ k.c. jako podstawę do ingerencji w umowy z podwykonawcami.
Godne uwagi sformułowania
ingerencja zamawiającego w stosunek prawny, którego nie jest on stroną • nie wykazał przesłanek ograniczająca swobodę umów • nie jest uprawnione stosowanie regulacji ściśle odnoszących się do robót budowlanych do usług • przeważająca wartość planowanego zamówienia dotyczy usług
Skład orzekający
Sylwia Paschke
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie granic ingerencji zamawiającego w umowy z podwykonawcami w zamówieniach publicznych na usługi."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki zamówień na usługi; w przypadku zamówień na roboty budowlane zastosowanie mogą mieć inne przepisy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu zamówień publicznych – zakresu kontroli zamawiającego nad umowami z podwykonawcami, co ma istotne znaczenie praktyczne dla wykonawców i podwykonawców.
“Zamawiający nie może dyktować warunków umów z podwykonawcami w zamówieniach na usługi – kluczowe orzeczenie sądu!”
Sektor
administracyjne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.