XXIII ZS 147/24

Sygn. akt XXIII Zs 147/24 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 grudnia 2024 r. Sąd Okręgowy w Warszawie XXIII Wydział Gospodarczy Odwoławczy i Zamówień Publicznych w składzie: Przewodniczący: sędzia Aleksandra Komór Sędziowie: Sylwia Paschke Jolanta Stasińska Protokolant: sekr. sądowy Weronika Banach po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2024r. w Warszawie na rozprawie sprawy w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego z udziałem: skarżącego - zamawiającego (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w W. , przeciwnika skargi – odwołującego (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w P. (KIO 2835/24), przeciwnika skargi – odwołującego (...) spółki akcyjnej w W. (KIO 2844/24), uczestników: (...) w A. (Turcja), (...) spółki akcyjnej w W. i (...) spółki akcyjnej w P. , (...) spółki akcyjnej w S. , na skutek skargi zamawiającego od wyroku Krajowej Izby Odwoławczej w W. z dnia 16 września 2024 r. sygn. akt KIO 2835/24, KIO 2844/24 1. umorzyć postępowanie skargowe w stosunku do (...) spółki akcyjnej w W. , 2. nakazuje zwrócić (...) spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w W. ze Skarbu Państwa – Sądu Okręgowego w Warszawie 29.970 zł (dwadzieścia dziewięć tysięcy dziewięćset siedemdziesiąt złotych) tytułem połowy opłaty sądowej od skargi pomniejszonej o opłatę minimalną, 3. zasądza od (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w W. na rzecz (...) spółki akcyjnej w W. 3600zł (trzy tysiące sześćset złotych) wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego, za czas od dnia uprawomocnienia się orzeczenia, którym je zasądzono, do dnia zapłaty, tytułem zwrotu kosztów postępowania skargowego, 4. oddala skargę w pozostałym zakresie, 5. zasądza od (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w W. na rzecz (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w P. 3600 zł (trzy tysiące sześćset złotych) wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego, za czas od dnia uprawomocnienia się orzeczenia, którym je zasądzono, do dnia zapłaty, tytułem zwrotu kosztów postępowania skargowego, Sylwia Paschke Aleksandra Komór Jolanta Stasińska Sygn. akt XXIII Zs 147/24 UZASADNIENIE Zamawiający (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w W. prowadzi na podstawie przepisów ustawy z dnia 11 września 2019 roku – Prawo zamówień publicznych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1320, dalej: ustawa PZP ) postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego na roboty budowlane pod nazwą „Budowa tunelu dalekobieżnego w Ł. w ciągu linii kolejowej nr (...) , od komory (...) do komory (...) wraz z infrastrukturą niezbędną do budowy oraz funkcjonowania tunelu, komór i linii kolejowej”. Ogłoszenie o zamówieniu zostało opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej w dniu 29 lipca 2024 roku pod numerem wydania Dz.U. S: (...) oraz numerem publikacji ogłoszenia (...) . Do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 8 sierpnia 2024 roku wpłynęło odwołanie (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w P. wobec czynności Zamawiającego podjętych w postępowaniu polegających m. in. na ustaleniu warunków udziału w postępowaniu i ustaleniu warunków przyszłej umowy w sposób sprzeczny z przepisami. Przedmiotowe odwołanie zostało zarejestrowane pod sygn. akt KIO 2835/24. (...) sp. z o.o. zarzucił Zamawiającemu naruszenie: 1) art. 353 1 k.c. w zw. z art. 647 k.c. w zw. z art. 8 ust. 1 ustawy PZP oraz w zw. z art. 16 pkt 1 i 3 ustawy PZP, art. 99 ust. 4 ustawy PZP i art. 18 ust. 1 Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/24/UE z 26 lutego 2014 roku w sprawie zamówień publicznych, uchylającej dyrektywę 2024/18/WE poprzez wprowadzenie we wzorze przyszłej Umowy, tj. w załączniku numer 17 do Umowy – Zmiana Umowy w pkt 6.4 (1) c ograniczenia kalkulacji zmian w zakresie kosztów pośrednich do kosztów zarządu ponoszonych wyłącznie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej; 2) art. 353 1 k.c. w zw. z art. 647 k.c. w zw. z art. 8 ust. 1 ustawy PZP oraz w zw. z art. 16 pkt 1 i 3 ustawy PZP, art. 99 ust. 4 ustawy PZP i art. 18 ust. 1 Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/24/UE z 26 lutego 2014 roku w sprawie zamówień publicznych, uchylającej dyrektywę 2024/18/WE poprzez wprowadzenie we wzorze przyszłej Umowy, tj. w załączniku numer 17 do Umowy – Zmiana Umowy w pkt 6.1 in fine wymogu dołączenia do kalkulacji kosztów wykonania Umowy dokumentów źródłowych potwierdzających wartości (ceny) przyjętych przez wykonawcę do kalkulacji (umowy, faktury, oferty, katalogi, notowania, etc.); 3) art. 353 ( 1 ) k.c. w zw. z art. 647 k.c. , art. 58 k.c. w zw. z art. 8 ust. 1 ustawy PZP i w zw. z art. 5k ust. 1 Rozporządzenia Rady (UE) nr 833/2014 z dnia 31 lipca 2014 roku, dotyczącego środków ograniczających w związku z działaniami Rosji destabilizującymi sytuację na Ukrainie (Dz. U. UE. L. z 2014 r. Nr 229, str. 1 z późn. zm.), zmienionym Rozporządzeniem Rady (UE) nr 2022/578 z dnia 8 kwietnia 2022 roku poprzez: a) ustalenie we wzorze przyszłej Umowy, tj. w Załączniku numer 21 – Klauzula sankcyjna - w pkt 2.1 (3) gwarancji, że na etapie zawarcia Umowy ani na etapie jej realizacji wartość świadczeń powierzonych przez wykonawcę do zrealizowania Podmiotom Współpracującym liczona łącznie dla wszystkich Podmiotów nie przekroczy 10 % maksymalnej wartości wynagrodzenia, oraz odpowiednio, b) ustalenie we wzorze przyszłej Umowy, tj. w Załączniku numer 21a – Wzór oświadczenia dotyczącego nienaruszania sankcji - w pkt 4, że wartość świadczeń powierzonych do zrealizowania wszystkim Podmiotom Współpracującym będącym Podmiotem Objętym Sankcjami nie przekracza/przekracza 10 % maksymalnej wartości wynagrodzenia, c) wprowadzenie we wzorze przyszłej Umowy, tj. w Załączniku nr 21 – Klauzula sankcyjna - w pkt 3.3 uprawnienia Zamawiającego do jednostronnych zmian we wzorze oświadczenia w bliżej nieokreślonych „uzasadnionych” sytuacjach; 4) naruszenie art. 16 pkt 1 i 3 ustawy PZP przez jego niezastosowanie i prowadzenie postępowania w sposób sprzeczny z zasadą uczciwej konkurencji, równego traktowania wykonawców, przejrzystości, a to przez zaniechanie przygotowania i prowadzenia postępowania z należytą starannością. (...) sp. z o.o. wniósł o nakazanie Zamawiającemu: 1) zmiany pkt 6.4 (1) c załącznika numer 17 do Umowy poprzez umożliwienie wykonawcom ujęcia w kalkulacji zmiany kosztów zarządu ponoszonych na terytorium Unii Europejskiej; 2) zmiany pkt 6.1 in fine (ostatniego zdania tego punktu) załącznika numer 17 do Umowy poprzez jego wykreślenie lub poprzez wskazanie, że do kalkulacji kosztów wykonawca dołączy odpowiednie dokumenty źródłowe, o ile jest w ich posiadaniu; 3) zmiany pkt 2.1 (3) Załącznika numer 21 do Umowy „Klauzula sankcyjna” oraz odpowiednio pkt 4 Załącznika numer 21a do Umowy „Wzór oświadczenia dotyczącego nienaruszania sankcji” poprzez ich dostosowanie do treści art. 5k ust. 1 Rozporządzenia w sposób wskazujący, że 10 % próg wartości świadczeń odnosi się do każdego z Podmiotów Współpracujących, np. poprzez: a) nadanie pkt 2.1 (3) Załącznika numer 21 do Umowy następującej treści: „wartość świadczeń powierzonych do zrealizowania Podmiotom Współpracującym, które są Podmiotami Objętymi Sankcjami przekroczy kwotę odpowiadającą 10% maksymalnej wartości wynagrodzenia, jakie może być należne Wykonawcy na podstawie Umowy, a nie zostało wydane odpowiednie zezwolenie, o którym mowa w art. 5k ust. 2 Rozporządzenia 833/2014” b) nadanie pkt 4 in principio Załącznika numer 21a do Umowy następującej treści: „oświadczam, że wartość świadczeń powierzonych do zrealizowania Podmiotom Współpracującym będącym Podmiotami Objętymi Sankcjami (lub zrealizowanych przez nie) (…)” 4) zmiany pkt 3.3. Załącznika numer 21 do Umowy poprzez ograniczenie możliwości wprowadzenia przez Zamawiającego jednostronnej zmiany w wzorach oświadczeń sankcyjnych w przypadku konieczności dostosowania wzoru do wymagań wynikających z przepisów prawa, np. poprzez nadanie pkt 3.3. następującej treści: „Zamawiający może, w celu dostosowania wzoru oświadczenia o nienaruszaniu sankcji do wymagań wynikających z przepisów prawa wprowadzić jednostronnie zmiany we wzorach ww. oświadczeń, zawiadamiając o tym na piśmie Wykonawcę” Odwołujący (...) sp. z o.o. w piśmie z dnia 27 sierpnia 2024 roku oświadczył, że cofa odwołanie w zakresie zarzutu numer 1 odwołania. Kolejno w trackie posiedzenia Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 10 września 2024 roku Odwołujący (...) sp. z o.o. oświadczył, że cofa odwołanie w zakresie zarzutu numer 2 odwołania. Popierał pozostałe zarzuty. Zamawiający złożył odpowiedź na odwołanie w sprawie o sygn. akt KIO 2835/24, w której oświadczył, że uwzględnia odwołanie w zakresie zarzutu numer 1 i zarzutu numer 3c odwołania. W pozostałym zakresie wniósł o oddalenie odwołania. W odpowiedzi i w trakcie rozprawy przedstawił uzasadnienie faktyczne i prawne swego stanowiska. Do postępowania odwoławczego w sprawie o sygn. akt KIO 2835/24 po stronie Odwołującego zgłosili przystąpienie następujący Wykonawcy: a) (...) działający przez oddział w Polsce (...) Oddział w Polsce z siedzibą w W. , b) (...) spółka akcyjna z siedziba w W. , c) (...) spółka akcyjna z siedzibą w P. . Przystępujący Wykonawcy wnieśli o uwzględnienie odwołania. Dnia 8 sierpnia 2024 roku do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej wpłynęło także odwołanie Wykonawcy (...) spółki akcyjnej z siedzibą w W. wobec treści dokumentacji postępowania tj. Projektu Umowy (załącznik numer 2 do Specyfikacji Warunków Zamówienia) oraz Formularza cenowego (załącznik numer 3a do Specyfikacji Warunków Zamówienia). Wskazane odwołanie zostało zarejestrowane pod sygn. akt KIO 2844/24. Odwołujący (...) S.A. zarzucił Zamawiającemu naruszenie: 1) art. 353 1 k.c. , jak i art. 471 k.c. , art. 483 k.c. , 484 k.c. , art. 56 k.c. , art. 58 § 1 i 2 k.c. , 354 k.c. , 640 k.c. w zw. z art. 656 k.c. , 654 k.c. , art. 354 § 1 k.c. oraz art. 119 k.c. w zw. z 439 ust. 1 ustawy PZP w zw. z art. 433 pkt 1 – 4 ustawy PZP w zw. z art. 450 ustawy PZP w zw. z art. 8 ust. 1 ustawy PZP w zw. z art. 16 pkt 1 – 3 ustawy PZP poprzez ukształtowanie stosunku prawnego (umowy) w sposób sprzeczny z jego właściwością oraz zasadami współżycia społecznego, prowadzący do nadużycia przez Zamawiającego jego podmiotowego prawa poprzez rażące wykorzystanie dominującej pozycji „organizatora przetargu”, w tym wprowadzenie do projektowanych postanowień Projektu Umowy i jego załączników postanowień w sposób rażąco naruszający równowagę kontraktową stron, przerzucający na wykonawców niemożliwe do oszacowania ryzyka kontraktowe, w tym wynikające z okoliczności niezależnych od wykonawcy, a leżących po stronie Zamawiającego, przewidujące obowiązki wykonania przez wykonawców czynności nieznanych w dniu składania oferty, w tym wobec zdarzeń przyszłych, tj. zmiany przepisów prawa powszechnie obowiązującego, z tym zastrzeżeniem, że wykonawca zobowiązany będzie je wykonać bez dodatkowego wynagrodzenia, poprzez niejasne, nieprecyzyjne, niejednoznaczne lub rażąco niekorzystne dla wykonawców postanowienia umowy, a co za tym idzie niezgodny z przepisami Prawa zamówień publicznych , sprzeciwiając się tym samym naturze stosunku zobowiązaniowego; co znalazło odzwierciedlenie w szczególności w: a) § 5 [Wynagrodzenie i Zasady Rozliczeń] ust. 6 Projektu Umowy oraz treści Załącznika nr 9 [Waloryzacja Wynagrodzenia, Zaliczka oraz Zasady zapłaty Wynagrodzenia] do Projektu Umowy poprzez nieadekwatność wartości zaliczki w odniesieniu do rzeczywistego zaangażowania finansowego wykonawcy, jak i dowolność decyzji Zamawiającego w zakresie udzielenia zaliczki oraz w zakresie, w jakim Zamawiający nie przewidział płatności za materiały i sprzęt dostarczone na Teren budowy (w tym w szczególności maszyna drążąca (...) ); b) § 2 [Przedmiot Umowy] ust. 4 Projektu Umowy poprzez przerzucenie na wykonawcę ryzyka kontraktowego wycenienia realizacji Zamówienia w przypadku zmiany przepisów prawa, norm i standardów; c) § 5 [Wynagrodzenie i Zasady Rozliczeń] ust. 1 lit. c) Projektu Umowy poprzez wprowadzenie limitu zwiększenia wynagrodzenia Wykonawcy w związku z wydaniem Polecenia Zmiany nieadekwatnego w odniesieniu do umowy, w szczególności przedmiotu umowy, charakteru umowy, modelu realizacji umowy, zakresu umownych zobowiązań wykonawcy, jak i konkretnych okoliczności towarzyszących realizacji Zamówienia; d) ust. 4, 6 i 7 oraz 10 Załącznika nr 9 [Waloryzacja Wynagrodzenia, Zaliczka oraz Zasady zapłaty Wynagrodzenia] do Projektu Umowy poprzez wprowadzenie potrójnego limitu waloryzacji, tj. wprowadzenie: i. ogólnego limitu waloryzacji wynagrodzenia wykonawcy do maksymalnej wysokości 10 % wynagrodzenia (określonego w § 5 ust. 1 lit. a) netto Projektu Umowy); ii. wartości stałego współczynnika „a”: [0,5] oraz zastosowanie w klauzuli waloryzacyjnej nieadekwatnego wskaźnika pn. PPI; (...). ograniczenia możliwości dochodzenia przez wykonawcę roszczenia do okoliczności, o których mowa w art. 357 1 k.c. lub art. 632 § 2 w zw. z art. 656 § 1 k.c. oraz wysokości roszczenia do 50% (co ma odpowiadać podziałowi między strony ryzyka wzrostu kosztów); e) ust. 26 Załącznika nr 9 [Waloryzacja Wynagrodzenia, Zaliczka oraz Zasady zapłaty Wynagrodzenia] do Projektu Umowy poprzez zablokowanie płatności należnego i wymagalnego wynagrodzenia wykonawcy w odniesieniu do całości prac, a nie jedynie części która nie została należycie udokumentowana; f) ust. 4 Załącznika nr 12 [ Z. odbioru prac] do Projektu Umowy, w tym pkt. 3, pkt. 7 lit. c), pkt. 8 oraz pkt. 10 poprzez niedostatecznie precyzyjne określenie obowiązków wykonawcy, od których spełnienia uzależnione jest odebranie prac przez Zamawiającego; g) ust. 3 pkt. 28 oraz ust. 7 Załącznika nr 14 [Odpowiedzialność, Kary umowne i Odszkodowania] do Projektu Umowy poprzez nieuzasadnione różnicowanie pozycji stron przejawiające się tym, że ww. postanowienia przewidują możliwość dochodzenia zapłaty kar umownych, jak i tzw. „odszkodowania przenoszącego” jedynie przez Zamawiającego, co stanowi naruszenie m.in.: i. granic dopuszczalnej swobody umów przewidzianych w art. 353 1 k.c. ; w tym założeń ustawowych instytucji kary umownej z art. 483 k.c. ; ii. prawa podmiotowego Zamawiającego do samodzielnego kształtowania warunków umowy; h) ust. 6.4 Załącznika nr 17 [Zmiany Umowy] do Projektu Umowy, w tym pkt. (1) lit. (c), (e) i (f) oraz pkt. (3) poprzez założenie odpowiedzialności wykonawcy w przypadku zajścia okoliczności, za które wyłączną odpowiedzialność ponosi Zamawiający; i) ust. 1 Załącznika nr 8 [Szczególne Okoliczności i Zawieszenie Wykonania] do Projektu Umowy poprzez wyznaczenie zbyt krótkiego okresu na wystąpienie z „zawiadomieniem” wystąpienia okoliczności mających wpływ na realizację Zamówienia pod rygorem braku możliwości powoływania się na te okoliczności w dalszym wykonaniu Zamówienia, względnie sprzeczność z postanowieniami Kodeksu cywilnego o niedopuszczalności modyfikacji terminów przedawnienia w drodze czynności prawnej w zakresie, w jakim Zamawiający z upływem terminu wiąże skutek w postaci wygaśnięcia roszczeń wykonawcy; j) ust. 6 Załącznika nr 8 [Szczególne Okoliczności i Zawieszenie Wykonania] do Projektu Umowy poprzez przyznanie z jednej strony co do zasady nieograniczoną swobodę podjęcia przez Zamawiającego decyzji o Zawieszeniu Wykonania z – wyrażonej wprost – „dowolnej przyczyny”, a z drugiej – nadmierne obciążenie wykonawcy konsekwencjami Zawieszenia Wykonania przez Zamawiającego, w tym również w przypadku, w którym Zawieszenie Wykonania nastąpi z przyczyn, za których wystąpienie ponosi odpowiedzialność Zamawiający (por. ust. 1 pkt 1 Załącznika nr 8); k) przewidzenia w Załączniku nr 17 możliwości ograniczenia zakresu Zamówienia bez wskazania minimalnej wysokości lub wartości; 2) art. 99 ust. 1 i 4 ustawy PZP zw. z art. 16 ustawy PZP poprzez opisanie przedmiotu zamówienia w sposób, który utrudnia uczciwą konkurencję, w sposób niejednoznaczny i niewyczerpujący oraz nieuwzględniający wszystkich wymagań i okoliczności mających wpływ na sporządzenie oferty, tj. obarczenie wykonawców koniecznością uwzględnienia w treści oferty kosztów związanych z: (a) uszczelnieniem instalacji w budynkach (poz. 6.8.2 Formularza cenowego); (b) zabezpieczeniem krytycznych sieci sanitarnych (poz. 6.9 Formularza cenowego); podczas gdy dokumentacja postępowania (w szczególności dokumenty stanowiące opis przedmiotu zamówienia – PFU oraz STWIORB) nie wskazują żadnych szczegółowych i jednoznacznych informacji pozwalających poznać zakres tych prac i prawidłowo je wycenić. Odwołujący (...) S.A. wniósł o nakazanie Zamawiającemu zmiany postanowień projektu umowy w następujący sposób: 1) w odniesieniu do Projektu Umowy - w sposób szczegółowo opisany w uzasadnieniu odwołania w odniesieniu do każdego z postanowień Projektu Umowy zaskarżonych w pkt. I.1 petitum odwołania; 2) w odniesieniu do Formularza cenowego/ PFU/ STWiORB: (a) wskazanie precyzyjnych ilości/ zakresu prac, o których mowa w poz. 6.8.2 oraz 6.9 Formularza cenowego w sposób umożliwiający prawidłową wycenę tych prac; (b) ewentualnie, wprowadzenie do projektu umowy postanowień gwarantujących uzyskanie przez wykonawcę wynagrodzenia odpowiadającego wykonanym pracom; Odwołujący (...) S.A., w trakcie posiedzenia z udziałem stron w dniu 10 września 2024 roku, przed otwarciem rozprawy oświadczył, że cofa odwołanie wobec postanowień: - wskazanych na str. 2 odwołania w pkt (1), w ppkt A, B, D, F, G, I, J, K, M, P, S, - wskazanych na str. 3 odwołania w pkt (2), w ppkt A i B. Do postępowania odwoławczego w sprawie o sygn. akt KIO 2844/24 po stronie Odwołującego przystąpienie zgłosili następujący Wykonawcy: A. (...) działający przez oddział w Polsce (...) Oddział w Polsce z siedzibą w W. , B. (...) S.A. w S. , C. (...) S.A. w W. , D. (...) sp. z o.o. w P. , E. (...) S.A. w P. . Wskazani Wykonawcy wnieśli o uwzględnienie odwołania. Zarządzeniem Prezesa Izby wskazane odwołania oznaczone odpowiednio sygn. akt KIO 2835/24 oraz sygn. akt KIO 2844/24 zostały połączone do wspólnego rozpoznania. Krajowa Izba Odwoławcza w wyroku wydanym w dniu 16 września 2024 roku w sprawach połączonych do wspólnego rozpoznania zarejestrowanych pod sygn. akt KIO 2835/24 oraz sygn. akt KIO 2844/24 po rozpoznaniu na rozprawie odwołań wniesionych do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 8 sierpnia 2024 roku przez (...) sp. z o.o. w P. (sygn. akt KIO 2835/24) oraz przez (...) S.A. w W. (sygn. akt KIO 2844/24) w postępowaniu prowadzonym przez (...) sp. z o.o. w W. przy udziale: uczestników po stronie Odwołującego (...) sp. z o.o. w postępowaniu o sygn. akt KIO 2835/24: A. Wykonawcy (...) działający przez Oddział w Polsce (...) Oddział w Polsce z siedzibą w W. , B. Wykonawcy (...) S.A. w W. , C. Wykonawcy (...) S.A. w P. , uczestników po stronie Odwołującego (...) S.A. w postępowaniu o sygn. akt KIO 2844/24: A. Wykonawcy (...) działający przez Oddział w Polsce (...) Oddział w Polsce z siedzibą w W. , B. Wykonawcy (...) S.A. w S. , C. Wykonawcy (...) S.A. w W. , D. Wykonawcy (...) sp. z o.o. w P. , E. Wykonawcy (...) S.A. w P. w odniesieniu do sprawy o sygn. akt KIO 2835/24 w punkcie pierwszym umorzyła postępowanie odwoławcze w zakresie zarzutu nr I. 1. ppkt 1) odwołania oraz zarzutu nr I. 1. ppkt 2) odwołania, w punkcie drugim uwzględniła częściowo odwołanie w zakresie zarzutów nr I. 1. ppkt 3a)-3b) w zw. z zarzutem nr I. 1. ppkt 4) odwołania i nakazała Zamawiającemu wykonanie czynności zmiany pkt 2.1 (3) Załącznika nr 21 do Umowy „Klauzula sankcyjna” oraz odpowiednio pkt 4 Załącznika nr 21a do Umowy „Wzór oświadczenia dotyczącego nienaruszania sankcji” poprzez ich dostosowanie do treści art. 5k ust. 1 Rozporządzenia Rady (UE) nr 833/2014 z dnia 31 lipca 2014 roku, dotyczącego środków ograniczających w związku z działaniami Rosji destabilizującymi sytuację na Ukrainie w sposób wskazujący, że 10 % próg wartości świadczeń odnosi się do każdego z Podmiotów Współpracujących, w punkcie trzecim w pozostałym zakresie oddaliła odwołanie o sygn. akt KIO 2835/24, zaś w punkcie czwartym kosztami postępowania obciążyła (...) sp. z o.o. w W. w części 1/2 oraz (...) sp. z o.o. w P. w części 1/2. Krajowa Izba Odwoławcza w odniesieniu do sprawy o sygn. akt KIO 2844/24: w punkcie piątym umorzyła postępowanie odwoławcze w zakresie zarzutów skierowanych przeciwko dokumentacji postępowania, o której mowa w pkt (1) a, b, d, f, g, i, j, k, m, p, s oraz w pkt (2) a, b odwołania, opisanej na str. 2-3 odwołania, w punkcie szóstym oddaliła odwołanie w zakresie zarzutów skierowanych przeciwko dokumentacji postępowania, o której mowa w pkt (1) c odwołania, opisanej na str. 2 odwołania, w punkcie siódmym w zakresie zarzutów skierowanych przeciwko dokumentacji postępowania, o której mowa w pkt (1) e odwołania, opisanej na str. 2 odwołania: umorzyła postępowanie odwoławcze w części dotyczącej żądania wykreślenia treści zdania drugiego z ust. 7 Załącznika nr 9 do Projektu Umowy, w pozostałym zakresie oddaliła odwołanie, w punkcie ósmym w zakresie zarzutów skierowanych przeciwko dokumentacji postępowania, o której mowa w pkt (1) h odwołania, wskazanej na str. 2 odwołania: w odniesieniu do treści ust. 4 pkt 3 Załącznika nr 12 do Projektu Umowy umorzyła postępowanie odwoławcze w części dotyczącej żądania wykreślenia słowa „itp.”, w pozostałym zakresie oddaliła odwołanie; w odniesieniu do treści ust. 4 pkt 7 lit. c Załącznika nr 12 do Projektu Umowy – uwzględniła odwołanie i nakazał Zamawiającemu wykonanie czynności zmiany treści ust. 4 pkt 7 lit. c Załącznika nr 12 do Projektu Umowy przez wykreślenie słów „oraz wszystkich dokumentów niezbędnych do dokonania oceny prawidłowego wykonania Prac, w tym Robót budowlanych, w szczególności w sposób umożliwiający przystąpienie do użytkowania zgodnie z obowiązującymi przepisami a także dokumentów potrzebnych do użytkowania efektów Prac.”; w odniesieniu do treści ust. 4 pkt 8 Załącznika nr 12 do Projektu Umowy oraz ust. 4 pkt 10 Załącznika nr 12 do Projektu Umowy – umorzyła postępowanie odwoławcze, w punkcie dziewiątym w zakresie zarzutów skierowanych przeciwko dokumentacji postępowania, o której mowa w pkt (1) l odwołania, wskazanej na str. 2 odwołania - uwzględniła odwołanie i nakazała Zamawiającemu wykreślenie z ust. 3 Załącznika nr 15 do Projektu Umowy w zdaniu pierwszym słów „oraz podmiotu wystawiającego to Zabezpieczenie Wykonania (np. banku-gwaranta)”, a także treści „Zamawiający zastrzega sobie w szczególności możliwość odmowy akceptacji dla Zabezpieczenia Wykonania w formie poręczenia lub gwarancji bankowej lub ubezpieczeniowej, m.in. w przypadku, gdy udzielający ich podmiot nie będzie spełniał następujących, minimalnych kryteriów: 1) posiada przynajmniej jeden rating kredytowy przyznany przez agencje ratingowe: (...) lub (...) (w przypadku nadania ratingu przez kilka agencji ratingowych, pod uwagę brany będzie rating nadany najpóźniej); 2) w przypadku ratingu nadawanego przez agencję (...) , ocena ratingowa depozytów długoterminowych jest nie niższa niż Baa1; 3) w przypadku ratingu nadawanego przez agencję (...) , długoterminowa ocena IDR jest nie niższa niż BBB+; 4) w przypadku ratingu nadawanego przez agencję (...) długoterminowa ocena ICR jest nie niższa niż BBB+; 5) w przypadku posiadania minimalnego akceptowalnego poziomu ratingu wskazanego w pkt. 2) – 4) powyżej, ocena perspektywy rewizji ratingu (tzw. OUTLOOK) nie jest niższa niż STABLE (stabilny).”, w punkcie dziesiątym w zakresie zarzutów skierowanych przeciwko dokumentacji postępowania, o której mowa w pkt (1) n odwołania, wskazanej na str. 2 odwołania: w odniesieniu do treści ust. 6.4 pkt 1 lit. c, ust. 6.4 pkt 1 lit. e, ust. 6.4 pkt 3 Załącznika nr 17 do Projektu Umowy – umorzyła postępowanie odwoławcze, w odniesieniu do treści ust. 6.4 pkt 1 lit. f Załącznika nr 17 do Projektu Umowy – uwzględniła odwołanie i nakazała Zamawiającemu wykonanie czynności zmiany obecnego ust. 1.5 Załącznika nr 17 do Projektu Umowy przez wykreślenie z jego treści słów: „w żadnym razie nie przekroczy jednak kwoty 0,007% Wynagrodzenia Wykonawcy wynikającego z Oferty w przeliczeniu na jeden dzień wydłużenia”, w punkcie jedenastym w zakresie zarzutów skierowanych przeciwko dokumentacji postępowania, o której mowa w pkt (1) o odwołania, wskazanej na str. 2 odwołania: w odniesieniu do treści ust. 1 Załącznika nr 8 do Projektu Umowy – oddaliła odwołanie; w odniesieniu do treści ust. 6 Załącznika nr 8 do Projektu Umowy: uwzględniła częściowo odwołanie i nakazała Zamawiającemu wykonanie czynności zmiany w ust. 6 pkt 4 Załącznika nr 8 do Projektu Umowy tak aby to postanowienie w przypadku Zawieszenia Wykonania z przyczyn określonych w pkt. 6.1 Załącznika nr 8 uwzględniało pokrycie przez Zamawiającego rzeczywistych kosztów wykonawcy poniesionych w okresie Zawieszenia Wykonania, których poniesienie było konieczne w okresie Zawieszenia Wykonania (w tym kosztów ogólnych) od momentu Zawieszenia Wykonania oraz aby wykonawca zachował w tym zakresie prawo do dochodzenia odszkodowania za szkodę poniesioną w związku z Zawieszeniem Wykonania wobec Zamawiającego jak i osób trzecich, w pozostałym zakresie oddaliła odwołanie, w punkcie dwunastym w zakresie zarzutów skierowanych przeciwko dokumentacji postępowania, o której mowa w pkt (1) r odwołania, wskazanej na str. 2 odwołania – umorzyła postępowanie odwoławcze, w punkcie trzynastym w zakresie zarzutów dotyczących przewidzenia przez Zamawiającemu w Specyfikacji Warunków Zamówienia możliwości ograniczenia zakresu zamówienia bez wskazania minimalnej wielkości lub wartości, wskazanych w pkt II. k), str. 5 odwołania – uwzględniła odwołanie i nakazała Zamawiającemu wykonanie czynności zmiany Specyfikacji Warunków Zamówienia przez wskazanie minimalnej wielkości lub wartości świadczenia stron, zaś w punkcie czternastym kosztami postępowania obciążyła (...) sp. z o.o. w W. w części 1/2 oraz (...) S.A. w W. w części 1/2. W uzasadnieniu wyroku Krajowa Izba Odwoławcza w odniesieniu do sprawy o sygn. akt KIO 2835/24 podała, że postępowanie odwoławcze podlegało umorzeniu w zakresie zarzutu nr I. 1. ppkt 1) odwołania oraz zarzutu nr I. 1. ppkt 2) odwołania wobec ich cofnięcia przez (...) sp. z o.o. Zgodnie bowiem z art. 520 ust. 1 ustawy PZP, odwołujący może cofnąć odwołanie do czasu zamknięcia rozprawy. Stosownie zaś do art. 568 pkt 1 ustawy PZP, Izba umarza postępowanie odwoławcze, w formie postanowienia, w przypadku cofnięcia odwołania. Izba podkreśliła, że związana była oświadczeniem Odwołującego o cofnięciu części odwołania, czego skutkiem wynikającym wprost z art. 568 pkt 1 ustawy PZP był obowiązek umorzenia przez Izbę postępowania odwoławczego w zakresie wycofanych zarzutów. Przechodząc do meritum w zakresie rozpoznania sprawy o sygn. akt KIO 2835/24 Krajowa Izba Odwoławcza uznała, że zasadny okazał się zarzut nr I.1 ppkt 3a-3b w zw. z zarzutem nr I.1. ppkt 4 odwołania. Zgodnie z zaskarżonym pkt 2.1 Załącznika nr 21 do Projektu umowy, Wykonawca gwarantuje, że na dzień zawarcia Umowy nie występuje żadna z poniższych okoliczności oraz że żadna z tych okoliczności nie wystąpi w okresie realizacji Umowy: (…) (3) wartość świadczeń powierzonych do zrealizowania Podmiotom Współpracującym, które są Podmiotami Objętymi Sankcjami, liczona łącznie dla wszystkich Podmiotów Współpracujących będących Podmiotami Objętymi Sankcjami, przekroczy kwotę odpowiadającą 10% maksymalnej wartości wynagrodzenia, jakie może być należne Wykonawcy na podstawie Umowy, a nie zostało wydane odpowiednie zezwolenie, o którym mowa w art. 5k ust. 2 Rozporządzenia 833/2014. Ponadto w zaskarżonym pkt 4 in principio Załącznika nr 21a do Projektu umowy (Wzór oświadczenia dotyczącego nienaruszania sankcji), Zamawiający wymagał od wykonawców złożenia następującego oświadczenia: 4. oświadczam, że wartość świadczeń powierzonych do zrealizowania wszystkim Podmiotom Współpracującym będącym Podmiotami Objętymi Sankcjami (lub zrealizowanych przez nie): ☐ przekracza 10% maksymalnej wartości wynagrodzenia, jakie może być należne Wykonawcy na podstawie Umowy. Krajowa Izba Odwoławcza ustaliła, że w zaskarżonych postanowieniach Zamawiający wymagał od wykonawców by wartość świadczeń powierzonych do zrealizowania Podmiotom Współpracującym, które są Podmiotami Objętymi Sankcjami, liczona łącznie dla wszystkich Podmiotów Współpracujących nie przekroczyła 10 %. Odwołujący (...) sp. z o.o. natomiast utrzymywał, że w świetle w art. 5k ust. 1 Rozporządzenia Rady (UE) nr 833/2014 z dnia 31 lipca 2014 roku, dotyczącego środków ograniczających w związku z działaniami Rosji destabilizującymi sytuację na Ukrainie, zmienionym Rozporządzeniem Rady (UE) nr 2022/578 z dnia 8 kwietnia 2022 roku próg 10% należy ustalać indywidualnie dla każdego z podwykonawców, dostawców czy podmiotów współpracujących, a nie do wszystkich łącznie. Zgodnie z art. 5k ust. 1 Rozporządzenia 833/2014: „1. Zakazuje się udzielania lub dalszego wykonywania wszelkich zamówień publicznych lub koncesji objętych zakresem dyrektyw w sprawie zamówień publicznych, a także zakresem art. 10 ust. 1 i 3, art. 10 ust. 6 lit. a)-e), art. 10 ust. 8, 9 i 10, art. 11, 12, 13 i 14 dyrektywy 2014/23/UE, art. 7 lit. a)-d), art. 8, art. 10 lit. b)-f) i lit. h)-j) dyrektywy 2014/24/UE, art. 18, art. 21 lit. b)-e) i lit. g)-i), art. 29 i 30 dyrektywy 2014/25/UE oraz art. 13 lit. a)-d), lit. f)-h) i lit. j) dyrektywy 2009/81/WE na rzecz lub z udziałem: a) obywateli rosyjskich, osób fizycznych zamieszkałych w Rosji lub osób prawnych, podmiotów lub organów z siedzibą w Rosji; b) osób prawnych, podmiotów lub organów, do których prawa własności bezpośrednio lub pośrednio w ponad 50 % należą do podmiotu, o którym mowa w lit. a) niniejszego ustępu; lub c)osób fizycznych lub prawnych, podmiotów lub organów działających w imieniu lub pod kierunkiem podmiotu, o którym mowa w lit. a) lub b) niniejszego ustępu, w tym podwykonawców, dostawców lub podmiotów, na których zdolności polega się w rozumieniu dyrektyw w sprawie zamówień publicznych, w przypadku gdy przypada na nich ponad 10 % wartości zamówienia.” Zdaniem Składu Orzekającego Krajowej Izby Odwoławczej Zamawiający dokonał błędnej wykładni przepisu 5k ust. 1 Rozporządzenia Rady (UE) nr 833/2014 z dnia 31 lipca 2014 roku, dotyczącego środków ograniczających w związku z działaniami Rosji destabilizującymi sytuację na Ukrainie, zmienionego Rozporządzeniem Rady (UE) nr 2022/578 z dnia 8 kwietnia 2022 roku. W ocenie Izby wbrew stanowisku Zamawiającego ze sformułowania „przypada na nich” nie można wyprowadzać jednoznacznego wniosku, że przedmiotowy próg liczy się łącznie dla wszystkich wskazanych tam podmiotów. Za uprawnioną Izba uznała interpretację, że chodzi o to, aby wymóg był odnoszony do każdego z podmiotów z osobna i dlatego prawodawca unijny posłużył się liczbą mnogą. Izba dostrzegła również, że przywołany wyżej przepis rozporządzenia posiada charakter sankcyjny. Wobec powyższego, nie powinien być interpretowany rozszerzająco, lecz ściśle. Z tego samego powodu Izba nie zgodziła się ze stanowiskiem Zamawiającego, jakoby przepisy rozporządzenia jedynie wyznaczały minimalne standardy. W konsekwencji Izba odrzuciła rezultat prowadzonej przez Zamawiającego w odpowiedzi na odwołanie wykładni celowościowej spornego przepisu, w której wywodził, że takie podejście stwarza jedynie pozory stosowania sankcji, a art. 5k ust. 1 Rozporządzenia 833/2014 staje się w rzeczywistości w obrocie prawnym przepisem bezprzedmiotowym ponieważ z punktu widzenia wykonania całego zamówienia nie ma znaczenia czy to zamówienie w 90% będzie realizowane z udziałem 1 podmiotu objętego sankcjami czy np. z udziałem 10 podmiotów po 9%, z których każdy objęty jest sankcją. W ocenie Izby przedstawiona przez Zamawiającego wykładnia prowadziła bowiem do znacznego rozszerzania zakresu podmiotowego spornego przepisu. Jak wskazała Izba Zamawiający oświadczył w trakcie rozprawy, że konstruując zaskarżone postanowienia przeanalizował poglądy orzecznictwa i doktryny, jednakże takich poglądów nie przywołał w odpowiedzi na odwołanie ani na rozprawie. Odwołujący (...) sp. z o.o. natomiast złożył w charakterze dowodu wyjaśnienia Komisji Europejskiej, w których organ ten w odpowiedzi na pytanie nr 16 o treści: „Czy limit 10% rosyjskiego podwykonawstwa, dostaw lub udostępniania mocy produkcyjnych ma zastosowanie indywidualnie czy łącznie?”, wskazał: „Ma zastosowanie indywidualnie do każdego podwykonawcy, dostawcy lub dostawcy mocy produkcyjnych. W przypadku, gdy zaangażowany jest więcej niż jeden podmiot objęty sankcjami, wartość ich udziału musi osiągnąć 10% w co najmniej jednym przypadku, aby sankcje miały zastosowanie”. Dalej Izba podała, że (...) sp. z o.o. złożył także w charakterze dowodu artykuł P. G. zatytułowany „Unijne i krajowe sankcje nakładane na Federację Rosyjską w związku z inwazją na Ukrainę a postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego” (publikacja: Zamówienia Publiczne. Doradca, rok 2022, nr 6), w którym autorka wyraziła pogląd: Zgodnie z odpowiedziami na często zadawane pytania, opublikowanymi na stronie internetowej Komisji Europejskiej, limit ten liczony jest indywidualnie w odniesieniu do każdego podwykonawcy, dostawcy oraz podmiotu udostępniającego zasoby. Izba uznała, że jak wynikało z obu dowodów, zdaniem ich autorów próg 10% należy ustalać indywidualnie dla każdego z podwykonawców, dostawców czy podmiotów współpracujących z osobna. Zamawiający odnosząc się do ww. dowodów wskazywał wprawdzie, że nie pochodzą one od autora Rozporządzenia, czyli Rady. Jednakże – jak wskazano wcześniej – sam nie przedstawił jakiegokolwiek poglądu przemawiającego za jego stanowiskiem, a jego argumentacja okazała się dla Izby nieprzekonywająca. W konsekwencji Izba nakazała Zamawiającemu wykonanie czynności zmiany pkt 2.1 (3) Załącznika nr 21 do Umowy „Klauzula sankcyjna” oraz odpowiednio pkt 4 Załącznika nr 21a do Umowy „Wzór oświadczenia dotyczącego nienaruszania sankcji” poprzez ich dostosowanie do treści art. 5k ust. 1 Rozporządzenia Rady (UE) nr 833/2014 z dnia 31 lipca 2014 roku, dotyczącego środków ograniczających w związku z działaniami Rosji destabilizującymi sytuację na Ukrainie, zmienionego Rozporządzeniem Rady (UE) nr 2022/578 z dnia 8 kwietnia 2022 roku w sposób wskazujący, że 10 % próg wartości świadczeń odnosi się do każdego z Podmiotów Współpracujących. Kolejno Izba oddaliła odwołanie o sygn. akt KIO 2835/24 w zakresie zarzutu nr I.1 ppkt 3 lit. c odwołania dotyczącego wprowadzenia we wzorze przyszłej umowy, tj. w Załączniku nr 21 – Klauzula sankcyjna - w pkt 3.3 uprawnienia Zamawiającego do jednostronnych zmian we wzorze oświadczenia w bliżej nieokreślonych „uzasadnionych” sytuacjach. Stosownie do zaskarżonego pkt 3.3 Załącznika nr 21 do Projektu Umowy, Zamawiający może, w celu doprecyzowania wzoru oświadczenia o nienaruszaniu sankcji lub dostosowania go do wymagań wynikających z przepisów prawa lub w innych uzasadnionych przypadkach, wprowadzić jednostronnie zmiany we wzorach ww. oświadczeń, zawiadamiając o tym na piśmie Wykonawcę. (...) sp. z o.o. domagał się zmiany pkt 3.3. Załącznika nr 21 do umowy poprzez ograniczenie możliwości wprowadzenia przez Zamawiającego jednostronnej zmiany w wzorach oświadczeń sankcyjnych do przypadku konieczności dostosowania wzoru do wymagań wynikających z przepisów prawa. Izba dostrzegła, że po wniesieniu odwołania Zamawiający w dniu 26 sierpnia 2024 roku dokonał modyfikacji pkt 3.3. Załącznika nr 21 do umowy nadając mu następujące brzmienie: „Zamawiający może wprowadzić jednostronnie zmiany we wzorach ww. oświadczeń, zawiadamiając o tym na piśmie Wykonawcę, w celu dostosowania ich do wymagań wynikających z przepisów prawa lub postanowień Umowy lub w innych przypadkach uzasadnionych decyzjami organów administracji, w szczególności wynikami kontroli lub oficjalnymi interpretacjami przepisów.”. Analiza zmodyfikowanego przez Zamawiającego postanowienia pkt 3.3. Załącznika nr 21 do Umowy doprowadziła Izbę do wniosku, że Zamawiający zrezygnował ze swego uprawnienia do jednostronnych zmian we wzorze oświadczenia w bliżej nieokreślonych „uzasadnionych” sytuacjach. Na moment wyrokowania możliwość taka została zastrzeżona jedynie na wypadek konieczności dostosowania wzorów do wymagań wynikających z przepisów prawa lub postanowień umowy lub w innych przypadkach uzasadnionych decyzjami organów administracji. Zdaniem Izby, w świetle zmodyfikowanego postanowienia, przypadki zmian zostały w sposób dostateczny dookreślone, dotyczyły sytuacji wynikających ze zmiany przepisów prawa, umowy lub decyzji organów administracji. W konsekwencji Izba nie zgodziła z Odwołującym (...) sp. z o.o., że na moment wyrokowania Zamawiający zastrzega sobie prawo do dowolnego wprowadzenia zmian we wzorach oświadczeń. Mimo to Odwołujący (...) sp. z o.o. w dalszym ciągu popierał wniesione odwołanie, nie wnosił także o umorzenie postępowania odwoławczego jako zbędnego na podstawie art. 568 pkt 2 ustawy PZP. Wobec powyższego Izba rozpoznała zarzut, zaś biorąc pod uwagę stan rzeczy ustalony na moment wyrokowania stwierdziła, że zarzut nie zasługiwał na uwzględnienie. O kosztach postępowań odwoławczych Krajowa Izba Odwoławcza orzekła stosownie do wyniku postępowań - na podstawie art. 557 ustawy PZP oraz art. 575 ustawy PZP oraz w oparciu o przepisy § 11 w zw. § 7 ust. 5 w zw. z § 5 pkt 2 lit. b w rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 2020 roku w sprawie szczegółowych rodzajów kosztów postępowania odwoławczego, ich rozliczania oraz wysokości i sposobu pobierania wpisu od odwołania (Dz. U. z 2020 r. poz. 2437). Biorąc pod uwagę rodzaj zarzutów i ich wagę Izba uznała za zasadne obciążenie kosztami postępowania w każdej ze spraw Odwołującego i Zamawiającego po połowie. Zrelacjonowany powyżej wyrok Krajowej Izby Odwoławczej zaskarżył Zamawiający (...) sp. z o.o. w części: 1) dotyczącej rozstrzygnięcia w sprawie o sygnaturze akt KIO 2835/24, co do pkt 2, tj. w zakresie częściowego uwzględnienia zarzutów odwołania (...) sp. z o.o. nr 1.1. ppkt 3a)-3b) w zw. z zarzutem nr 1.1. ppkt 4). i nakazania wykonania czynności zmiany pkt 2.1 (3) Załącznika nr 21 do Umowy „Klauzula sankcyjna" oraz odpowiednio pkt 4 Załącznika nr 21a do Umowy „Wzór oświadczenia dotyczącego nienaruszania sankcji" poprzez ich dostosowanie do treści art. 5k ust. 1 Rozporządzenia Rady (UE) nr 833/2014 z dnia 31 lipca 2014 roku, dotyczącego środków ograniczających w związku z działaniami Rosji destabilizującymi sytuację na Ukrainie w sposób wskazujący, że 10% próg wartości świadczeń odnosi się do każdego z Podmiotów Współpracujących; 2) dotyczącej rozstrzygnięcia w sprawie o sygnaturze akt KIO 2844/24, co do pkt 9 sentencji wyroku, tj. w zakresie uwzględnienia zarzutu odwołania wniesionego przez (...) S.A. oznaczonego numerem l.(l)(l) dotyczącego treści ust. 3 Załącznika nr 15 [Zabezpieczenie Wykonania] do Projektu Umowy i nakazania Zamawiającemu wykonania czynności zmiany ust. 3 Załącznika nr 15 do Projektu Umowy poprzez wykreślenie fragmentów treści ust. 3 Załącznika nr 15 oznaczonych w pkt 9 sentencji zaskarżonego wyroku. Zaskarżonemu wyrokowi Zamawiający zarzucił: 1) (w sprawie o sygnaturze akt KIO 2835/24) naruszenie prawa materialnego, tj. art. 5 k ust. 1 Rozporządzenia Rady (UE) nr 833/2014 z dnia 31 lipca 2014 roku dotyczącego środków ograniczających w związku z działaniami Rosji destabilizującymi sytuację na Ukrainie poprzez jego błędną wykładnię; 2) (w sprawie o sygnaturze akt KIO 2844/24) naruszenie prawa procesowego, tj. art. 534 ust. 1 ustawy PZP w związku z art. 552 ust. 1 ustawy PZP i art. 554 ust. 1 pkt 2 ustawy PZP poprzez wydanie przez Izbę wyroku uwzględniającego zarzut numer l.(l)(l) dotyczący treści ust. 3 Załącznika nr 15 [Zabezpieczenie Wykonania] w oparciu o sporne twierdzenie Odwołującego (...) S.A, o braku zgodności z Prawem zamówień publicznych wymagań Specyfikacji Warunków Zamówienia co do wiarygodności wystawcy zabezpieczenia - które to twierdzenie nie zostało przez Odwołującego (...) S.A. wykazane; 3) naruszenie prawa procesowego, tj. art. 555 ustawy PZP poprzez orzekanie w zakresie niezgodności ust. 3 Załącznika nr 15 do Projektu Umowy z art. 16 ustawy PZP pomimo braku postawienia takiego zarzutu w odwołaniu wniesionym przez Odwołującego (...) S.A.; 4) naruszenie prawa procesowego, tj. art. 559 ust. 2 ustawy PZP poprzez sformułowanie uzasadnienia zaskarżonego wyroku w zakresie zarzutu odwołania numer l.(l)(l) dotyczącego treści ust. 3 Załącznika nr 15 [Zabezpieczenie Wykonania] z pominięciem elementów pozwalających na weryfikację stanowiska Krajowej Izby Odwoławczej (w szczególności nie określając, jakie przepisy naruszył Skarżący formułując wymagania Specyfikacji Warunków Zamówienia w zakresie ratingów oraz na czym konkretnie polegało ich rzekome naruszenie - poprzestając na stwierdzeniu, że Skarżący nie wykazał, że Prawo zamówień publicznych nie zostało naruszone), w sposób uniemożliwiający ocenę instancyjną zaskarżonego wyroku, 5) naruszenie prawa materialnego tj. art. 6 k.c. poprzez błędne określenie przez Izbę, że to na Skarżącym a nie na Odwołującym (...) S.A. spoczywa ciężar dowodu w zakresie zgodności z Prawem zamówień publicznych wymagań Specyfikacji Warunków Zamówienia co do wiarygodności wystawcy zabezpieczenia; 6) naruszenie prawa materialnego tj. art. 450 ustawy PZP w zw. z art. 16 ustawy PZP poprzez ich błędną wykładnię. Wymienione powyżej naruszenia przepisów prawa procesowego miały zdaniem Skarżącego istotny wpływ na wynik postępowania, ponieważ skutkowały wydaniem wyroku uwzględniającego zarzut odwołania numer l.(l)(l) dotyczący treści ust. 3 Załącznika nr 15 [Zabezpieczenie Wykonania], podczas gdy - wobec naruszenia tych przepisów - Izba powinna była wydać wyrok oddalający odwołanie w tym zakresie. Mając na uwadze powyższe Zamawiający wniósł o uwzględnienie skargi oraz: 1) zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uchylenie pkt 2 orzeczenia w sprawie o sygn. akt KIO 2835/24 oraz oddalenie odwołania (...) sp. z o.o. w zakresie zarzutu nr 1.1. ppkt 3a)-3b) w zw. z zarzutem nr 1.1. ppkt 4); 2) zmianę zaskarżonego wyroku w zakresie punktu 9 sentencji wyroku poprzez oddalenie odwołania (...) S.A. w zakresie dotyczącym zarzutu ukształtowania wymagań Specyfikacji Warunków Zamówienia co do wiarygodności (ratingów) wystawcy zabezpieczenia, 3) zasądzenie na rzecz Skarżącego zwrotu kosztów postępowania wywołanego wniesioną skargą, w tym kosztów zastępstwa procesowego, a także kosztów zastępstwa procesowego postępowania odwoławczego przed Krajową Izbą Odwoławczą według norm przepisanych. W przypadku wątpliwości pod stronie Sądu Zamówień Publicznych, co do tego jak należy interpretować art. 5 k ust. 1 Rozporządzenia Rady (UE) nr 833/2014 z dnia 31 lipca 2014 roku Skarżący wniósł o zwrócenie się do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z wnioskiem o dokonanie wykładni tego przepisu. Wskazał również propozycję pytania: „Czy art. 5 k ust. 1 Rozporządzenia Rady (UE) nr 833/2014 z dnia 31 lipca 2014 r. dotyczącego środków ograniczających w związku z działaniami Rosji destabilizującymi sytuację na Ukrainie w brzmieniu ustalonym Rozporządzeniem Rady (UE) 2022/576 z dnia 8 kwietnia 2022 r. w sprawie zmiany rozporządzenia (UE) nr 833/2014 dotyczącego środków ograniczających w związku z działaniami Rosji destabilizującymi sytuację na Ukrainie należy rozumieć w ten sposób, że zakaz dalszego wykonywania wszelkich zamówień lub koncesji, o których mowa w tym przepisie, na rzecz lub z udziałem podmiotów, o których mowa w literze c) tego przepisu w tym podwykonawców, dostawców lub podmiotów, na których zdolności polega się, dotyczy sytuacji, gdy na wszystkie te podmioty łącznie przypada ponad 10% wartości zamówienia, czy też zakaz dotyczy jedynie sytuacji, gdy na pojedynczy podmiot przypada ponad 10 % wartości zamówienia". Przeciwnik Skargi (...) sp. z o.o. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie w zakresie wyroku w sprawie KIO 2835/24, tj. punktu 2 wyroku z dnia 16 września 2024 roku oraz oddalenie skargi w pozostałym zakresie, w którym (...) sp. z o. o. jest uczestnikiem postępowania, jako niezasadnej. Ponadto wniesiono o oddalenie wniosku o wystosowanie pytania prejudycjalnego do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, a także o zasądzenie od Skarżącego na rzecz Przeciwnika Skargi kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę Przeciwnik (...) Porr S.A. wniósł o jej oddalenie w całości jako bezzasadnej oraz zasądzenie od Skarżącego na rzecz Przeciwnika Skargi kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Po wyznaczeniu terminu rozprawy Skarżący Zamawiający (...) sp. z o.o. cofnął skargę w zakresie odwołania o sygn. akt KIO 2844/24, gdzie Odwołującym był Wykonawca (...) S.A. Na rozprawie dnia 16 grudnia 2024 roku Sąd Zamówień Publicznych postanowił oddalić wniosek Skarżącego o zwrócenie się z pytaniem prejudycjalnym do (...) , z uwagi na brak uzasadnionych wątpliwości co do wykładni art. 5 k Rozporządzenia Rady (UE) nr 833/2014 z dnia 31 lipca 2014 roku, jak również z uwagi na to, że wniosek taki spowodowałby nadmierne przedłużenie niniejszego postępowania, nie dające się pogodzić z dyrektywą szybkości postępowania w sprawie skargi na wyrok Krajowej Izby Odwoławczej oraz z terminem wskazanym w art. 587 ust. 1 ustawy PZP. Sąd Okręgowy – Sąd Zamówień Publicznych zważył, co następuje: W pierwszej kolejności wskazania wymaga, że postępowanie skargowe w stosunku do Przeciwnika Skargi (...) S.A. podlegało umorzeniu. Na podstawie art. 391 § 2 k.p.c. w razie cofnięcia apelacji sąd drugiej instancji umarza postępowanie apelacyjne i orzeka o kosztach jak przy cofnięciu pozwu. Sąd ten jest związany cofnięciem apelacji i nie może kontrolować tej czynności procesowej. Cofnięcie apelacji nie wymaga zgody (zezwolenia) strony przeciwnej. Dokonanie tej czynności powoduje konieczność umorzenia postępowania. Zgodnie z art. 579 ust. 2 ustawy PZP w postępowaniu toczącym się wskutek wniesienia skargi na orzeczenie Krajowej Izby Odwoławczej stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego o apelacji, jeżeli przepisy tej ustawy nie stanowią inaczej, a zatem także art. 391 § 2 k.p.c. W rezultacie należy uznać, że także cofnięcie skargi na orzeczenie Krajowej Izby Odwoławczej jest czynnością procesową dyspozytywną strony, która nie podlega kontroli Sądu Zamówień Publicznych i prowadzi do umorzenia postępowania skargowego oraz orzeczenia o kosztach procesu jak przy cofnięciu pozwu. Skarga może w związku z tym zostać cofnięta w każdym czasie nawet przez samą stronę i nie wymaga zgody strony przeciwnej. W przedmiotowej sprawie Skarżący cofnął skargę na wyrok Krajowej Izby Odwoławczej w zakresie odwołania o sygn. akt KIO 2844/24. Z uwagi na cofnięcie skargi postępowanie wywołane przedmiotową skargą podlegało zatem umorzeniu na podstawie art. 391 § 2 k.p.c. w zw. z art. 579 ust. 2 ustawy PZP (punkt 1 wyroku). Stosownie zaś do treści art. 79 ust. 1 pkt 3 lit. a oraz ust. 3 ustawy z dnia 28 lipca 2005 roku o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 959 z późn. zm., dalej: uksc) Sąd z urzędu zwraca stronie połowę uiszczonej opłaty od pisma cofniętego przed rozpoczęciem posiedzenia, na które sprawa została skierowana. Zwracaną opłatę obniża się o kwotę równą opłacie minimalnej. Zgodnie zaś z art. 14 ust. 3 uksc opłata podstawowa wynosi 30 złotych i stanowi minimalną opłatę, którą strona jest obowiązana uiścić od pisma podlegającego opłacie, chyba że ustawa stanowi inaczej. Wysokość opłaty od skargi została ustalona na podstawie art. 34 ust. 1 uksc w związku z § 2 ust. 2 pkt 2 Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 2020 roku w sprawie szczegółowych rodzajów kosztów postępowania odwoławczego, ich rozliczania oraz wysokości i sposobu pobierania wpisu od odwołania czyli jako trzykrotności wpisu wniesionego od odwołania w sprawie, której dotyczy skarga. Wysokość wpisu wnoszonego w postępowaniu o udzielenie zamówienia na roboty budowlane o wartości równej progom unijnym, o których mowa w art. 3 ust. 1 ustawy PZP, lub przekraczającej te progi, wynosi 20 000 zł, zatem opłata od skargi w przedmiotowej sprawie wyniosła 60 000 zł. Wobec cofnięcia skargi po skierowaniu sprawy na rozprawę Skarżącemu należny był zwrot połowy uiszczonej opłaty od skargi obniżonej o kwotę równą opłacie minimalnej co dało kwotę 29 970,00 zł [(60 000 : 2) -30 = 29 970]. Tym samym Sąd Zamówień Publicznych nakazał zwrócić (...) sp. z o.o. ze Skarbu Państwa – Sądu Okręgowego w Warszawie 29 970,00 zł tytułem połowy opłaty sądowej od skargi pomniejszonej o opłatę minimalną (punkt 2 wyroku). W przypadku cofnięcia skargi stronę inicjującą postępowanie przed Sądem Zamówień Publicznych należy uznać co do zasady za stronę przegrywającą sprawę. W konsekwencji to Zamawiający (...) sp. z o.o. obowiązany był na podstawie art. 589 ust. 1 ustawy PZP statuującego zasadę odpowiedzialności za wynik sporu zwrócić koszty postępowania Przeciwnikowi (...) Porr S.A. Koszty postępowania wywołanego wniesieniem skargi, poniesione przez Przeciwnika Skargi (...) S.A. sprowadzają się do wynagrodzenia reprezentującego go radcy prawnego w kwocie 3 600 zł ustalonej na podstawie § 14 ust. 2a pkt 1 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1935 z późn. zm.) Stosownie do treści art. 98 § 1 1 k.p.c. koszty zostały przyznane wraz odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego, za czas od dnia uprawomocnienia się orzeczenia o kosztach do dnia zapłaty. Podsumowując, Sąd Okręgowy zasądził od (...) sp. z o.o. na rzecz (...) S.A. 3 600,00 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego, za czas od dnia uprawomocnienia się orzeczenia, którym je zasądzono, do dnia zapłaty, tytułem zwrotu kosztów postępowania skargowego (punkt 3 wyroku). Przechodząc zaś do skargi w zakresie zaskarżenia orzeczenia Krajowej Izby Odwoławczej w odniesieniu do punktu drugiego dotyczącego odwołania zarejestrowanego pod sygn. akt KIO 2835/24, wskazania wymaga, że w ocenie Sądu Okręgowego skarga Zamawiającego (...) sp. z o.o. nie była zasadna. Ponieważ Sąd Okręgowy nie prowadził postępowania dowodowego, ani nie zmienił ustaleń faktycznych Krajowej Izby Odwoławczej, na podstawie art. 387 § 2 1 k.p.c. (który na podstawie art. 579 ust. 2 ustawy PZP znajduje odpowiednie zastosowanie również w postępowaniu toczącym się wskutek wniesienia skargi) ograniczy się do przedstawienia jedynie wyjaśnienia podstawy prawnej wyroku z przytoczeniem przepisów prawa. Sąd Okręgowy w całości podziela ustalenia faktyczne dokonane przez Krajową Izbę Odwoławczą stanowiące podstawę częściowego uwzględnienia odwołania złożonego przez Wykonawcę (...) sp. z o.o., jak i wywody prawne zawarte w uzasadnieniu wyroku Izby. Zauważyć też należy, iż w istocie wywody zawarte w części merytorycznej skargi sprowadzają się do prezentowania przez Skarżącego własnej, a konkurencyjnej wobec Krajowej Izby Odwoławczej oceny faktycznej i prawnej sprawy. W ocenie Sądu Okręgowego natomiast Krajowa Izba Odwoławcza w sposób staranny, wyczerpujący i wszechstronny wyjaśniła podstawy częściowego uwzględnienia odwołania w niniejszej sprawie. Ocena materiału dowodowego została dokonana w sposób wszechstronny i bezstronny, nie naruszała granic oceny swobodnej, była zgodna z zasadami doświadczenia życiowego oraz nie zawierała błędów faktycznych lub logicznych, stąd ustalenia te Sąd Okręgowy uznaje za własne. Sąd Okręgowy w całości podziela także argumentację prawną przedstawioną przez Krajową Izbę Odwoławczą w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. W odniesieniu do odwołania o sygn. akt KIO 2835/24 Skarżący przedstawił zarzut naruszenia prawa materialnego, tj. art. 5 k ust. 1 Rozporządzenia Rady (UE) nr 833/2014 z dnia 31 lipca 2014 roku dotyczącego środków ograniczających w związku z działaniami Rosji destabilizującymi sytuację na Ukrainie poprzez jego błędną wykładnię. Treść przepisu, którego sposób wykładni był sporny brzmi następująco: „Zakazuje się udzielania lub dalszego wykonywania wszelkich zamówień publicznych lub koncesji objętych zakresem dyrektyw w sprawie zamówień publicznych, a także zakresem art. 10 ust. 1 i 3, art. 10 ust. 6 lit. a)-e), art. 10 ust. 8, 9 i 10, art. 11, 12, 13 i 14 dyrektywy 2014/23/UE, art. 7 lit. a)-d), art. 8, art. 10 lit. b)-f) i lit. h)-j) dyrektywy 2014/24/UE, art. 18, art. 21 lit. b)-e) i lit. g)-i), art. 29 i 30 dyrektywy 2014/25/UE oraz art. 13 lit. a)-d), lit. f)-h) i lit. j) dyrektywy 2009/81/WE na rzecz lub z udziałem: a) obywateli rosyjskich, osób fizycznych zamieszkałych w Rosji lub osób prawnych, podmiotów lub organów z siedzibą w Rosji; b) osób prawnych, podmiotów lub organów, do których prawa własności bezpośrednio lub pośrednio w ponad 50 % należą do podmiotu, o którym mowa w lit. a) niniejszego ustępu; lub c) osób fizycznych lub prawnych, podmiotów lub organów działających w imieniu lub pod kierunkiem podmiotu, o którym mowa w lit. a) lub b) niniejszego ustępu, w tym podwykonawców, dostawców lub podmiotów, na których zdolności polega się w rozumieniu dyrektyw w sprawie zamówień publicznych, w przypadku gdy przypada na nich ponad 10 % wartości zamówienia.” Zgodnie z zaskarżonym pkt 2.1 Załącznika nr 21 do Projektu umowy, Wykonawca gwarantuje, że na dzień zawarcia Umowy nie występuje żadna z poniższych okoliczności oraz że żadna z tych okoliczności nie wystąpi w okresie realizacji Umowy: (…) (3) wartość świadczeń powierzonych do zrealizowania Podmiotom Współpracującym, które są Podmiotami Objętymi Sankcjami, liczona łącznie dla wszystkich Podmiotów Współpracujących będących Podmiotami Objętymi Sankcjami, przekroczy kwotę odpowiadającą 10% maksymalnej wartości wynagrodzenia, jakie może być należne Wykonawcy na podstawie Umowy, a nie zostało wydane odpowiednie zezwolenie, o którym mowa w art. 5k ust. 2 Rozporządzenia 833/2014. Ponadto w zaskarżonym pkt 4 in principio Załącznika nr 21a do Projektu umowy (Wzór oświadczenia dotyczącego nienaruszania sankcji), Zamawiający wymagał od wykonawców złożenia następującego oświadczenia: 4. oświadczam, że wartość świadczeń powierzonych do zrealizowania wszystkim Podmiotom Współpracującym będącym Podmiotami Objętymi Sankcjami (lub zrealizowanych przez nie): ☐ przekracza 10% maksymalnej wartości wynagrodzenia, jakie może być należne Wykonawcy na podstawie Umowy. Zamawiający oczekiwał zatem, że udział wartościowy wszystkich podwykonawców, dostawców lub podmiotów, na których zdolności polega się w rozumieniu dyrektyw w sprawie zamówień publicznych spełniających kryteria określone w art. 5k Rozporządzenia Rady (UE) nr 833/2014, w realizacji przedmiotowego zamówienia, nie będzie przekraczał 10%, bez względu na liczbę tych podmiotów, istnienie pomiędzy nimi powiązań kapitałowych lub finansowych (lub ich brak), oraz bez względu na wielkość udziału realizacji każdego z podwykonawców w całości zamówienia. Z taką interpretacją omawianego przepisu nie sposób się zgodzić. Sąd Zamówień Publicznych podziela wykładnię art. 5k ust. 1 Rozporządzenia Rady (UE) nr 833/2014 dokonaną przez Krajową Izbę Odwoławczą zgodnie z którą ze sformułowania „przypada na nich” nie można wyprowadzać jednoznacznego wniosku, że przedmiotowy próg liczy się łącznie dla wszystkich wskazanych tam podmiotów. Za uprawnioną należało bowiem uznać interpretację, że chodzi o to, aby wymóg był odnoszony do każdego z podmiotów z osobna i dlatego prawodawca unijny posłużył się liczbą mnogą. Takie stanowisko Izba przyjęła opierając się na wytycznych Komisji Europejskiej dotyczących art. 5k ust. 1 Rozporządzenia Rady (UE) nr 833/2014. Zgodnie z odpowiedziami na często zadawane pytania, opublikowanymi na stronie internetowej Komisji Europejskiej, limit 10% liczony powinien być indywidualnie w odniesieniu do każdego podwykonawcy, dostawcy oraz podmiotu udostępniającego zasoby. Ponadto, znajduje on zastosowanie do wszystkich dalszych podwykonawców oraz dostawców znajdujących się w łańcuchu dostaw w związku z realizacją zamówienia publicznego, a nie tylko bezpośrednich podwykonawców czy dostawców. Ze względu na zakres podmiotowy wskazanego przepisu zamawiający powinien żądać od wykonawcy informacji na temat podwykonawców i dostawców, na których przypada ponad 10% wartości zamówienia oraz podmiotów trzecich, na których zdolności wykonawca polega w zakresie odpowiadającym ponad 10% wartości zamówienia, najlepiej w formie wykazu. Dzięki temu zamawiający ma możliwość zweryfikowania również tych podmiotów pod kątem omawianej podstawy wykluczenia – w dokumentach zamówienia zamawiający powinien oczekiwać, aby wykonawca złożył oświadczenia tych podmiotów potwierdzające, iż nie podlegają one wykluczeniu na podstawie tego przepisu ( Meritum. Zamówienia Publiczne. Irena Skubiszak-Kalinowska, wyd. Wolters Kluwer Warszawa 2023, s. 195 ). Sąd Okręgowy podkreśla za uznanym za trafne stanowiskiem Komisji Europejskiej, że przypadku negatywnej weryfikacji tych podmiotów, mogą one zostać zastąpione nowymi, z poszanowaniem zasady równego traktowania wykonawców i pod warunkiem, że nie podlegają wykluczeniu oraz spełniają warunki udziału w postępowaniu (w przypadku podmiotów trzecich). Zastępstwo zaproponowane przez oferenta lub wykonawcę powinno zostać zaakceptowane, jeżeli nowy podwykonawca, dostawca lub podmiot udostępniający zasoby nie podlega wykluczeniu (w tym sankcjom obowiązującym w danym czasie), a po dokonaniu zastąpienia oferent lub wykonawca nadal spełnia kryteria wyboru. W sytuacji, gdy wykonawca lub oferent nie zaproponował zastępstwa, bądź zaproponowane zastępstwo było nieakceptowalne, z uwzględnieniem zasad niedyskryminacji oraz równego traktowania, oferta powinna zostać odrzucona, a zamówienie rozwiązane. Zdaniem Sądu Zamówień Publicznych powyżej przedstawiona wykładnia art. 5k Rozporządzenia 833/2014 znajduje uzasadnienie w wykładni systemowej odnosząc się do zasad związanych z prowadzeniem postępowań o udzielenie zamówienia publicznego jak i realizacją zamówień publicznych zarówno tych wynikających z przepisów prawa jak i specyfiki, praktyki zamówień publicznych. To właśnie ta wykładnia powinna zostać w okolicznościach przedmiotowej sprawy uznana za wiodącą nie zaś wykładnia celowościowa jak chciał tego Zamawiający. Sąd Okręgowy pragnie zaznaczyć, że nie podziela stanowiska Zamawiającego jakoby Izba zaniechała dokonania pełnej wykładni przepisu myląc rodzaje wyników procesu wykładni z metodami dokonywania wykładni. Wskazać bowiem należy, iż jeśli nawet doszło do braku precyzji pojęciowej w porównywaniu metod wykładni z wynikami procesu wykładni w uzasadnieniu orzeczenia Izby, to w ocenie Sądu Zamówień Publicznych Krajowa Izba Odwoławcza doszła prawidłowych wniosków i dokonała poprawnej wykładni art. 5k Rozporządzenia 833/2014. W ramach wykładni systemowej Sąd Okręgowy stanął na stanowisku, że zarówno postulat odformalizowania zamówień publicznych przyświecający ustawodawcy przy tworzeniu przepisów ustawy Prawo zamówień publicznych z 2019 roku (mający przyczynić się do zwiększenia liczby ofert składanych w przetargach publicznych, podnosząc tym samym ich konkurencyjność) jak i postulat szybkości postępowania z uwagi na wydatkowanie środków publicznych w celu zaspokojenia uzasadnionych potrzeb Zamawiającego związanych z interesem publicznym, a także zasada proporcjonalności wyrażona w art. 16 pkt 3 ustawy PZP przemawiają za wykładnią art. 5k Rozporządzenia 833/2014 jaką prezentowała Krajowa Izba Odwoławcza. Należy bowiem zwrócić uwagę, że w obliczu wskazanego powyżej obowiązku weryfikacji podwykonawców, dostawców, podmiotów udostępniających zasoby proponowana przez Skarżącego interpretacja art. 5k Rozporządzenia 833/2014, prowadziłaby do rezultatu, który byłby nieproporcjonalnym obciążeniem dla wykonawców na etapie realizacji zamówienia. Jeżeli bowiem pułap 10% miałby odnosić się łącznie do wszystkich podwykonawców, dostawców, podmiotów udostępniających zasoby to obowiązkiem wykonawcy i Zamawiającego byłaby identyfikacja każdego podmiotu spełniającego wymogi określone w art. 5 k Rozporządzenia 833/2014 - niezależnie od wielkości jego zaangażowania w realizację zamówienia. Zatem każdy dostawca, podwykonawca, podmiot udostępniający zasoby jak i dalsi dostawcy i podwykonawcy musieliby przejść pełną procedurę weryfikacyjną. Oznacza to konieczność pozyskiwania dokumentacji i przeprowadzania działań sprawdzających wobec każdego ze wskazanych podmiotów - co w wielu przypadkach nie tylko byłoby całkowicie nieproporcjonalne wobec skali zaangażowania w realizację zamówienia, ale wręcz zniechęciłoby małych przedsiębiorców do udziału w jego realizacji. Brak zainteresowania realizacją zamówienia potencjalnych podwykonawców, dostawców, podmiotów udostępniających zasoby niewątpliwie przełożyłby się na wysokość cen oferowanych produktów i usług. Niewątpliwie mogłoby to także negatywnie wpłynąć na czas realizacji zamówienia, gdy każdy z wymienionych podmiotów przed przystąpieniem do współpracy z wykonawcą musiałby oczekiwać na dokonanie jego weryfikacji, nawet jeżeli miałby jedynie dokonać czynności o niewielkiej wartości w stosunku do wysokości całkowitego wynagrodzenia za wykonanie zamówienia publicznego przypadającego wykonawcy. Zatem przyjęcie interpretacji ferowanej przez Skarżącego doprowadziłoby do nadmiernego, nieproporcjonalnego w okolicznościach przedmiotowej sprawy formalizmu, który zapewne spowodowałby wydłużenie czasu realizacji zamówienia oraz efekt zniechęcający wobec potencjalnych wykonawców. Należy również wskazać, że fakt działań Rosji destabilizujących sytuację na Ukrainie i związane z tymi działaniami środki ograniczające przewidziane w Rozporządzeniu Rady (UE) nr 833/2014 nie mogą wpływać paraliżująco na funkcjonowanie gospodarki krajów Unii Europejskiej, w tym na niezwykle ważny dla funkcjonowania państw członkowskich proces udzielania zamówień publicznych i kolejno proces ich realizacji zgodnie z ustalonymi uprzednio regulacjami prawnymi i zasadami tym procesem rządzącymi. Środki ograniczające mają zaś na celu wywołanie dotkliwych konsekwencji finansowych po stronie Rosji. Wskazany zaś przez Zamawiającego sposób wykładni byłby dotkliwy jednakże dla potencjalnych wykonawców. Osiągnięto by wysoki stopień dotkliwości ze względów organizacyjnych (jak chociażby konieczność dokonywania przez wykonawców kontroli podmiotów w łańcuchu dostaw produktów o stosunkowo niewielkiej wartości), przy zapewne nieproporcjonalnie niskich w tym stanie faktycznym korzyściach jakie ma na celu osiągnąć ustawodawca unijny poprzez wprowadzenie analizowanej regulacji. Tym samym należało uznać, że wykładnia przepisu art. 5k ust. 1 Rozporządzenia Rady (UE) nr 833/2014 prezentowana przez Komisję Europejską zastrzeżenia odnoszące się do ponoszenia ciężarów związanych z wprowadzonymi Rozporządzeniem Rady (UE) nr 833/2014 ograniczeniami w sposób wyważony respektuje. Dalej, szczególnego podkreślenia wymaga także, iż w normie zawartej w art. 5k ust. 1 Rozporządzenia Rady (UE) nr 833/2014 występuje zapis sankcyjny, a zatem nie można tego zapisu w zakresie uregulowania rozszerzać. To rozszerzenie nie może także dotyczyć ogólnego celu Rozporządzenia Rady (UE) nr 833/2014, jak to wywodził Zamawiający. Nadmiarowa interpretacja Zamawiającego nie jest do zaakceptowania. Jak słusznie wskazywał Przeciwnik Skargi (...) sp. z o.o. oczekiwania Zamawiającego stoją w sprzeczności z normą prawną wynikającą z art. 5k ust. 1 Rozporządzenia Rady (UE) nr 833/2014, które ma charakter bezwzględnie obowiązujący i jako norma o charakterze sankcyjnym, ograniczająca dostęp do zamówienia publicznego, nie może być uzupełniana czy też zaostrzana w drodze decyzji Zamawiającego. W przypadku norm o charakterze sankcyjnym, zasada zakazu ich rozszerzającej wykładni powinna mieć pierwszeństwo. Kolejno należy zwrócić uwagę, że chociaż rację ma Skarżący, że wyjaśnienia Komisji Europejskiej nie mają charakteru więżącego, nie stanowią przepisu źródła prawa, a są jedynie wytyczną, interpretacją, to należy stanowisko tej instytucji wziąć pod uwagę jako ważny głos w procesie harmonizacji stosowania prawa wspólnotowego, a tym samym pewności prawa uczestników obrotu prawnego. Wydane przez Komisję wytyczne towarzyszą państwom członkowskim w procesie stosowania rozporządzeń i są dostępne z reguły bezpośrednio po przyjęciu aktu prawnego. Komisja odpowiada za dopilnowanie, by wszystkie kraje członkowskie właściwie stosowały prawo Unii Europejskiej. Komisja monitoruje, czy prawo UE jest stosowane prawidłowo i terminowo, i podejmuje działania, jeżeli jest inaczej. Odpowiedzi na najczęściej zadawane pytania to dokument opracowany przez służby Komisji w celu zapewnienia organom krajowym, operatorom i obywatelom UE wskazówek dotyczących wdrożenia i interpretacji m. in. rozporządzenia Rady (UE) nr 833/2014. Bez wątpienia wykładni prawa Unii Europejskiej dokonuje wyłącznie Trybunał Sprawiedliwości UE. Organy krajowe i podmioty gospodarcze mogą jednakże korzystać z wytycznych Komisji Europejskiej na podstawie tekstu, kontekstu i przeznaczenia wskazanego rozporządzenia, celem zapewnienia jednolitego stosowania sankcji w całej Unii Europejskiej. Deprecjonowanie stanowiska Komisji Europejskiej, wyrażanego w oficjalnych publikacjach wydaje się zatem niewłaściwe. Skarżący pominął całkowicie fakt, że jednym z ustrojowych zadań Komisji Europejskiej jest zarówno weryfikacja stosowania przepisów unijnych przez Państwa Członkowskie (co wymaga ich wykładni), jak i wydawanie wytycznych w tym zakresie, co jest potwierdzone wieloletnia praktyką. Co więcej, wydaje się być naturalnym, że z uwagi na pozycję ustrojową Komisji Europejskiej, wytyczne tego rodzaju nie mogą być pomijane w procesie wykładni. Z wszelkich przedstawionych powyżej względów, Sąd Okręgowy doszedł do przekonania, że interpretacja prezentowana przez Komisję Europejską, Krajową Izbę Odwoławczą, a także Przeciwnika Skargi (...) sp. z o.o. była jak najbardziej uprawniona. Podsumowując, zarzut naruszenia art. 5 k ust. 1 Rozporządzenia Rady (UE) nr 833/2014 z dnia 31 lipca 2014 roku dotyczącego środków ograniczających w związku z działaniami Rosji destabilizującymi sytuację na Ukrainie poprzez jego błędną wykładnię okazał się nietrafny. W świetle przytoczonych ustaleń i wniosków, Sąd Okręgowy nie znalazł podstaw do uznania zasadności zarzutu podniesionego przez Skarżącego, co na podstawie art. 588 ust. 1 ustawy PZP musiało skutkować oddaleniem skargi jako bezzasadnej (punkt 4 wyroku). Sąd Okręgowy o kosztach postępowania skargowego orzekł stosownie do treści art. 589 ust. 1 ustawy PZP statuującego zasadę odpowiedzialności za wynik sporu i tym samym obciążył Zamawiającego (...) sp. z o.o. kosztami postępowania w całości jako stronę przegrywającą. Koszty postępowania wywołanego wniesieniem skargi, poniesione przez Przeciwnika Skargi (...) sp. z o.o. sprowadzają się do wynagrodzenia reprezentującego go adwokata w kwocie 3 600,00 zł ustalonej na podstawie § 14 ust. 2a pkt 1 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1964 z późn. zm.). Stosownie do treści art. 98 § 1 1 k.p.c. koszty zostały przyznane wraz odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego, za czas od dnia uprawomocnienia się orzeczenia o kosztach do dnia zapłaty. W konsekwencji Sąd Okręgowy zasądził od (...) sp. z o.o. na rzecz (...) sp. z o.o. 3 600,00 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego, za czas od dnia uprawomocnienia się orzeczenia, którym je zasądzono, do dnia zapłaty, tytułem zwrotu kosztów postępowania skargowego (punkt 5 wyroku). Mając powyższe na względzie Sąd Zamówień Publicznych orzekł jak w sentencji wyroku. Sylwia Paschke Aleksandra Komór Jolanta Stasińska