XXIII Ga 300/11
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy oddalił apelację powoda, utrzymując w mocy wyrok Sądu Rejonowego, który oddalił powództwo o zapłatę wynagrodzenia za uszycie koszul z powodu niewykazania przez powoda istnienia umowy i wykonania usługi.
Powód dochodził zapłaty wynagrodzenia za uszycie koszul, twierdząc, że zawarł umowę z pozwanym i wykonał zlecenie. Sąd Rejonowy oddalił powództwo, uznając, że powód nie wykazał istnienia stosunku zobowiązaniowego ani wykonania usługi. Apelacja powoda, zarzucająca naruszenie przepisów postępowania i błędy w ustaleniach faktycznych, została oddalona przez Sąd Okręgowy. Sąd II instancji uznał ustalenia Sądu I instancji za prawidłowe, podkreślając, że powód nie wykazał ani zawarcia umowy, ani wydania towaru, a faktury VAT same w sobie nie dowodzą istnienia zobowiązania.
Powód (...) Sp. z o.o. w likwidacji domagał się od pozwanego (...) Sp. z o.o. zapłaty kwoty 46 417,34 zł jako wynagrodzenia za uszycie koszul na zlecenie pozwanego. Pozwany wniósł o oddalenie powództwa, zarzucając brak zlecenia i wykonania usługi. Sąd Rejonowy dla m. st. Warszawy wyrokiem z dnia 16 listopada 2010 r. oddalił powództwo, uznając, że powód nie wykazał istnienia stosunku zobowiązaniowego (umowy zlecenia lub o dzieło) ani wykonania usługi i wydania koszul. Sąd I instancji nie uznał niepodpisanych faktur VAT za dowód zawarcia umowy. Powód wniósł apelację, domagając się zmiany wyroku i zasądzenia dochodzonej kwoty, zarzucając naruszenie przepisów postępowania (art. 479^12 k.p.c. - prekluzja dowodowa, art. 233 § 1 k.p.c. - ocena dowodów, art. 328 § 2 k.p.c. - uzasadnienie) oraz błędy w ustaleniach faktycznych. Sąd Okręgowy w Warszawie oddalił apelację, uznając ustalenia Sądu Rejonowego za prawidłowe. Sąd II instancji podkreślił, że powód nie wykazał zawarcia umowy, nie wskazał okoliczności jej zawarcia, ani nie udowodnił wydania uszytych koszul pozwanemu. Sąd uznał, że faktury VAT same w sobie nie stanowią dowodu na istnienie umowy cywilnoprawnej, a kwestie księgowe i podatkowe są bez wpływu na ocenę zobowiązań cywilnych. Wnioski dowodowe powoda zostały uznane za niezasadne, a apelacja nie zasługiwała na uwzględnienie. Koszty postępowania apelacyjnego obciążyły powoda.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, powód nie wykazał istnienia stosunku zobowiązaniowego ani wykonania usługi.
Uzasadnienie
Powód nie przedstawił dowodów na zawarcie umowy, nie wskazał okoliczności jej zawarcia ani nie udowodnił wydania uszytych koszul pozwanemu. Faktury VAT same w sobie nie stanowią dowodu na istnienie umowy cywilnoprawnej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
(...) Sp. z o.o.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) Sp. z o.o. w likwidacji | spółka | powód |
| (...) Sp. z o.o. | spółka | pozwany |
Przepisy (8)
Główne
k.p.c. art. 479^12 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada prekluzji dowodowej w postępowaniu gospodarczym ma na celu dyscyplinowanie stron i zapewnienie szybkości postępowania, ale nie może być rozumiana bezwzględnie. Możliwe jest powoływanie się na spóźnione twierdzenia i dowody, gdy ich powołanie nie było możliwe lub potrzeba ich powołania wynikła później.
k.p.c. art. 233 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Nakłada na sąd obowiązek wszechstronnego rozważenia zebranego materiału dowodowego, uwzględnienia wszystkich przeprowadzonych dowodów, skonkretyzowania okoliczności mających znaczenie dla oceny ich mocy i wiarygodności, wskazania kryterium i argumentacji pozwalającej na weryfikację oceny oraz przytoczenia w uzasadnieniu dowodów, na których sąd się oparł i przyczyn odmowy wiarygodności innym dowodom.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy zasad zasądzania kosztów postępowania.
Pomocnicze
k.p.c. art. 328 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy obowiązku sądu do należytego i wyczerpującego uzasadnienia przyczyn odmowy przeprowadzenia dowodów.
k.c. art. 627
Kodeks cywilny
Definicja umowy o dzieło.
k.c. art. 734
Kodeks cywilny
Definicja umowy zlecenia.
k.c. art. 750
Kodeks cywilny
Dotyczy stosunków prawnych, do których stosuje się przepisy o zleceniu.
k.p.c. art. 177 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy możliwości zawieszenia postępowania z urzędu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Powód nie wykazał istnienia stosunku zobowiązaniowego (umowy zlecenia lub o dzieło) z pozwanym. Powód nie wykazał wykonania usługi polegającej na uszyciu koszul i wydaniu ich pozwanemu. Faktury VAT same w sobie nie stanowią dowodu na zawarcie umowy cywilnoprawnej. Kwestie księgowe i podatkowe nie mają wpływu na ocenę zobowiązań cywilnoprawnych.
Odrzucone argumenty
Zarzuty naruszenia przepisów postępowania (art. 479^12 k.p.c., art. 233 § 1 k.p.c., art. 328 § 2 k.p.c.). Zarzuty błędów w ustaleniach faktycznych. Faktury VAT jako dowód zawarcia umowy. Potrzeba przeprowadzenia dodatkowych dowodów (przesłuchanie świadka, kontrola skarbowa).
Godne uwagi sformułowania
powód nie wykazał, aby wiązał go z pozwanym jakikolwiek stosunek zobowiązaniowy nie wykazał leż, aby wykonał dla pozwanego usługę i wydał mu uszyte koszule faktura VAT będąca dokumentem finansowo-księgowym, wprawdzie może stanowić element umowy stron, ale tylko w znaczeniu cywilnoprawnym, a nie przez sam fakt jej wystawienia przez powoda. wobec braku wykazania zarówno zgodnych oświadczeń woli stron co do zlecenia powodowi przez pozwanego uszycia koszul, jak też braku podstaw do przyjęcia iż koszule uszyte przez powoda zostały wydane pozwanemu, faktura VAT jest jedynie oświadczeniem powoda o żądaniu zapłaty.
Skład orzekający
Elżbieta Hniedziewicz
przewodniczący
Anna Miśkiewicz
sprawozdawca
Hanna Kulesza
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Niewykazanie istnienia umowy i wykonania usługi jako podstawa oddalenia powództwa o zapłatę wynagrodzenia, znaczenie faktur VAT jako dowodu w postępowaniu cywilnym, stosowanie przepisów o postępowaniu gospodarczym."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy konkretnego stanu faktycznego i nie wprowadza nowych, przełomowych interpretacji prawa.
Wartość merytoryczna
Ocena: 4/10
Sprawa ilustruje podstawowe zasady postępowania dowodowego w sprawach gospodarczych, w szczególności ciężar dowodu spoczywający na powodzie i znaczenie wykazania istnienia umowy oraz wykonania zobowiązania. Jest to typowy przypadek, gdzie brak wystarczających dowodów prowadzi do oddalenia powództwa.
Dane finansowe
WPS: 46 417,34 PLN
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt XXIII Ga 300/11 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 29 czerwca 2011 r. Sąd Okręgowy w Warszawie XXIII Wydział Gospodarczy Odwoławczy w składzie: Przewodniczący - SSO Elżbieta Hniedziewicz Sędziowie: SO Anna Miśkiewicz (spr.) SO Hanna Kulesza Protokolant: prot. sąd. staż. M. S. (1) po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 czerwca 2011 r. w Warszawie sprawy z powództwa (...) Sp. z o.o. w likwidacji w W. przeciwko (...) Sp. z o.o. w W. o zapłatę na skutek apelacji powoda od wyroku Sądu Rejonowego dla m. st. Warszawy w W. z dnia 16 listopada 2010 r. Sygn. akt IX GC 1267/10 I. oddala apelację, II. zasądza od (...) Sp. z o.o. w likwidacji w W. na rzecz (...) Sp. z o.o. w W. kwotę 1200 zł (jeden tysiąc dwieście złotych) tytułem kosztów zastępstwa prawnego w postępowaniu apelacyjnym. Sygn. akt XXIII Ga 300/11 UZASADNIENIE Powód (...) Sp. z o.o. w likwidacji dochodził od pozwanego (...) Sp. z o.o. kwoty 46 417,34 zł z odsetkami ustawowymi jako wynagrodzenia za wykonanie na rzecz pozwanego usługi polegającej na uszyciu koszul na zlecenie pozwanego. W sprzeciwie od nakazu zapłaty pozwany wnosił o oddalenie powództwa i zasądzenie kosztów procesu. Zarzucił, iż nie zlecał powodowi żadnej usługi, jak też powód nie wykonywał na rzecz pozwanego żadnej usługi. Wyrokiem z dnia 16 listopada 2010 r. Sad Rejonowy dla m. st. Warszawy w Warszawie oddalił powództwo oraz zasądził od powoda na rzecz pozwanego kwotę 2417 zł tytułem kosztów procesu. W ocenie Sądu I instancji powód nie wykazał, aby wiązał go z pozwanym jakikolwiek stosunek zobowiązaniowy, w szczególności umowa zlecenia lub o dzieło, z którego wynikałby po stronie pozwanego obowiązek zapłaty. Nie wykazał leż, aby wykonał dla pozwanego usługę i wydał mu uszyte koszule. Dowodem takim, zdaniem Sadu Rejonowego, nie są dołączone do pozwu - nawet niepodpisane przez przedstawiciela pozwanego - faktury. Nie jest też istotne w niniejszej sprawie, czy pozwany faktury te zaksięgował, ani czy je zwrócił powodowi. Z tych też względów Sąd I instancji oddalił zgłoszone przez powoda wnioski dowodowe. Jako nieistotne dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy Sąd I instancji uznał też fakty, na okoliczność których, pozwany zgłosił dowód w postaci przesłuchania świadka, co skutkowało oddaleniem wniosków dowodowych. W ocenie Sądu Rejonowego, skoro powód, na którym spoczywał ciężar dowodu, nie wykazał, aby wykonał dla pozwanego opisaną w pozwie usługę, brak było podstaw do zasądzenia od pozwanego dochodzonej pozwem kwoty, jako wynagrodzenia za tę usługę. Apelację od powyższego rozstrzygnięcia złożyła strona powodowa, zaskarżając wyrok w całości. Apelujący domagał się zmiany w całości zaskarżonego wyroku poprzez zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kwoty 46 417,34 zł wraz z ustawowymi odsetkami od kwot i dat wskazanych w pozwie oraz kosztów postępowania. Skarżący domagał się przesłuchania w charakterze świadka M. S. (2) , na okoliczność braku otrzymania przez powoda od pozwanego oryginałów faktur oraz na okoliczność charakteru i zakresu rozmów prowadzonych w imieniu powoda z pozwanym w miesiącu styczniu 2010r. Wnosił także o zobowiązanie Urzędu Skarbowego W. - U. do wszczęcia kontroli podatkowej u pozwanego celem ustalenia czy sporne faktury VAT zostały przez niego zaksięgowane i zaliczone w poczet kosztów uzyskania przychodu spółki. Ewentualnie powód domaga) się uchylenia w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego jej rozpoznania. Apelujący zarzucił naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie nit. 479 12 k.p.c. poprzez pominięcie przez Sąd I instancji wniosków dowodowych za warty cli w pozwie oraz w piśmie procesowym z dnia 27 października 2010r. mimo, że potrzeba ich powołania wynikła później. Skarżący zarzucił również naruszenie art. 233 § l kpc , poprzez błędy w ustaleniach faktycznych sprawy, w szczególności, niezasadne przyjęcie iż powód nie wykazał zasadności powództwa mimo, że zebrany w sprawie materiał dowodowy prowadził do odmiennego wniosku. Powód wskazał także na naruszenie art. 328 § 2 kpc , poprzez brak uzasadnienia przez Sad I instancji w sposób należyty i wyczerpujący przyczyn, dla których Sąd odmówił przeprowadzenia dowodów zawnioskowanych przez powoda w piśmie z dnia 27 października 2010r. W uzasadnieniu apelacji skarżący podniósł, że w piśmie z dnia 26 października 2010 r. powód w sposób jednoznaczny wskazał, iż potrzeba powołania dowodów wynikła dopiero po otrzymaniu sprzeciwu pozwanego i uzasadnił te okoliczność tym, iż pozwany wcześniej nie kwestionował zlecenia i odebrania uszytych koszul. Nadto pozwany nigdy nic odpowiedział na przedsądowe wezwanie do zapłaty, tak więc powód nie mógł przed otrzymaniem sprzeciwu wiedzieć dlaczego pozwana spółka odmawia zapłaty i na jakich podstawach opiera swoje stanowisko. Powód nie przypuszczał, że okoliczność bezsporna w ocenie powoda, iż została zawarta umowa zlecenia między stronami i po jej wykonaniu wystawione zostały faktury VAT, a koszule zostały odebrane, będzie kwestionowana przez pozwanego. W ocenie skarżącego, analiza uzasadnienia zaskarżonego wyroku Sadu I instancji nie pozostawiała wątpliwości, iż Sąd naruszył normę art. 233 § l k.p.c. W wyroku z dnia 29.09.2000 r., V CKN 94/00 Lex nr 52589, Sad Najwyższy stwierdził, iż „przepis art. 233 §1 kpc , przy uwzględnieniu treści art. 328 §2 kpc , nakłada na sąd orzekając)' obowiązek: po pierwsze - wszechstronnego rozważenia zebranego w sprawie materiału, po drugie - uwzględnienia wszystkich dowodów przeprowadzonych w postępowaniu, po trzecie -skonkretyzowania okoliczności towarzyszących przeprowadzeniu poszczególnych dowodów mających znaczenie dla oceny ich mocy i wiarygodności, po czwarte - wskazanie jednoznacznego kryterium oraz argumentacji pozwalającej - wyższej instancji i skarżącemu - na weryfikacje dokonanej oceny w przedmiocie uznania dowodu za wiarygodny bądź też jego zdyskwalifikowania, po piąte - przytoczenia w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia dowodów, na których sąd się oparł i przyczyn d/a których innym dowodom odmówił wiarygodności Zdaniem powoda doszło w przedmiotowej sprawie do naruszenia zasady swobodnej oceny dowodów, polegające go na przyjęciu przez Sąd meriti, iż faktury VAT załączone do pozwu nie są dowodami na zawarcie przez strony umowy i oparciu tego wniosku na tym, że pozwany we wniesionym sprzeciwie od nakazu zapłaty stanowczo zaprzeczył aby zawarł z powodem umowę zlecenia. W ocenie powoda zaprzeczenie przez pozwanego twierdzeniom powoda nie stanowi jakiejkolwiek obiektywnej podstawy do przyjęcia, iż nie doszło do zawarcia miedzy stronami umowy. Zgodnie bowiem z wyrokiem Sądu Najwyższego z dnia 20 października 2005r., sygn. akt II CK 7/05:" wystawiona przez sprzedającego faktura stanowi element umowy". Faktury VAT przedłożone przez powoda w" pozwie zawierają wszystkie elementy niezbędne do uznania ich ważności, jako dokumentów. Przewidziana w art. 479 12 §1 kpc zasada tzw. prekluzji dowodowej ma na celu przede wszystkim dyscyplinowanie strony w postępowaniu w sprawach gospodarczych. Chodzi tu o realizację postulatu szybkości i sprawności postępowania w takich sprawach, co leży także w interesie podmiotów prowadzących działalność gospodarczą. Reguła wykazana w art. 479 12 kpc nie może być rozumiana w sposób bezwzględny. W treści art. 479 12 §1 kpc przewidziano możliwość powoływania się na spóźnione twierdzenia i dowody w razie wykazania, że ich powołanie w pozwie nie było możliwe albo że potrzeba powołania wynikła później. W rozpatrywanej sprawie Sąd meriti zastosował rygor tzw. prekluzji dowodowej zbyt wcześnie, bez odpowiednio pogłębionej i przekonującej w tym względzie motywacji nawiązującej do treści pozwu i załączonych do pozwu dokumentów. Apelujący wywodził, że Sąd I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku w sposób lakoniczny i skrótowy odniósł się od odmowy uwzględniania wniosków dowodowych zgłoszonych przez powoda w pozwie oraz w piśmie procesowym z dnia 27 października 2010r. jak i do całego materiału dowodowego. Sąd Rejonowy wskazał jedynie, iż skoro powód, na którym spoczywa ciężar dowodu, nie wykazał zlecenia mu przez pozwanego wykonania usługi uszycia koszul brak było podstaw do zasądzenia od strony pozwanej kwoty dochodzonej pozwem. Na rozprawie apelacyjnej strona pozwana wnosiła o oddalenie apelacji, nieuwzględnienie wniosków dowodowych powoda oraz domagała się zasadzenia od powoda na rzecz pozwanego kosztów postępowania. Sąd Okręgowy zważył co następuje: Apelacja nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd Okręgowy uznaje ustalenia Sadu Rejonowego jako prawidłowe i przyjmuje za własne. Sąd l instancji zasadne przyjął, że powód nie wykazał związania stron umową, jak też podstaw do żądania zapłaty wynagrodzenia. Powód na uzasadnienie okoliczności podniesionych w pozwie, przedstawił dokumenty stanowiące f-ry VAT wystawione przez powoda i wezwanie do zapłaty. Wniosek dotyczący nakazania wszczęcia przez Urząd Skarbowy kontroli podatkowej u pozwanego, ze względu na treść art. 177§2 kpc zmierzał do zawieszenia postępowania z urzędu w niniejszej sprawie, niemniej pozwany - nie zarzuca w apelacji naruszenia arl.!77 §2 kpc , zatem Sąd Okręgowy nie znalazł podstaw do uwzględnienia tego wniosku skarżącego. Ponadto nawet ustalenie, że wystawione przez powoda f-ry zostały zaksięgowane przez pozwanego, jeszcze nie stanowi dowodu na okoliczność związania stron umowa. Powód nawet nie wskazuje okoliczności w jakich została zawarta umowa pomiędzy stronami niniejszego postępowania. Również nie podnosił i nie wskazywał okoliczności, że świadczenie rzeczowe wykonane przez powoda zostało spełnione na rzecz pozwanego i powód wydał pozwanemu uszyte koszule, a pozwany je odebrał. W piśmie procesowym z 27.10.201Or. powód też nie przedstawił dowodów na okoliczność związania stron umową, na mocy której pozwany zleci] powodowi uszycie koszul, jak też dowodów, że powód zobowiązanie wykonał i wydał pozwanemu uszyte koszule. Zasadnie Sąd Rejonowy uznał w tej sytuacji za bezprzedmiotowe dopuszczenie dowodów wnioskowanych przez powoda w tym piśmie. Wbrew zarzutom apelacji, Sąd I instancji uznał za niezasadne wnioski dowodowe zgłoszone przez powoda, a nie za sprekludowane. Również za niezasadne uznał Sąd Okręgowy te wnioski dowodowe, które zostały ponownie zgłoszone w apelacji. Teza dowodowa wskazana przez powoda, na która to okoliczność miałby zostać przeprowadzony dowód z zeznań świadka, nie zawierała podstawy potwierdzającej fakt obejmujący związanie stron umową. Prowadzenie bowiem przez wnioskowanego świadka, rozmów z pozwanym w zakresie dol. zapłaty za wystawione przez powoda f-ry, nie stanowi dowodu na okoliczność istnienia umowy stron, a wiec powstania stosunku obligacyjnego w ramach którego powód był zobowiązany spełnić i spełnił świadczenie rzeczowe, za które żąda zapłaty. Zważyć jednocześnie należy, że powód nawet nie podnosił w toku postępowania, że wydał pozwanemu uszyte koszule. Jednocześnie Sąd Okręgowy wskazuje, że poprawność bądź brak poprawności w księgowaniu przez pozwanego dokumentów finansowych, jak też kwestie związane z rozliczeniem podatku, pozostają bez wpływu na ocenę zobowiązań cywilnoprawnych. Faktura YAT będąca dokumentem finansowo-księgowym, wprawdzie może stanowić element umowy stron, ale tylko w znaczeniu cywilnoprawnym, a nie przez sam fakt jej wystawienia przez powoda. W niniejszym stanie faktycznym, wobec braku wykazania zarówno zgodnych oświadczeń woli stron co do zlecenia powodowi przez pozwanego uszycia koszul, jak też braku podstaw do przyjęcia iż koszule uszyte przez powoda zostały wydane pozwanemu, faktura YAT jest jedynie oświadczeniu powoda o żądaniu zapłaty. Nie świadczy jednak o zawarciu przez strony jakiejkolwiek umowy polegającej na zgodnym oświadczeniu woli stron bądź w rozumieniu art.627 kc , bądź w rozumieniu art.734kc w zw. z art.750 kc. a wobec tego ^ obowiązku zapłaty należności przez pozwanego. Mając powyższe na uwadze na podstawie art.385 kpe Sad Okręgowy oddalił apelację. Orzeczenie o kosztach postępowania apelacyjnego uzasadnia treść art.98 kpc .
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI