Orzeczenie · 2022-12-02

XX GZ 203/22

Sąd
Sąd Okręgowy w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2022-12-02
SAOSGospodarczespory korporacyjneŚredniaokręgowy
uchwałazgromadzenie akcjonariuszyrejestr akcjonariuszyzabezpieczeniezażaleniespółka akcyjnaochrona praw akcjonariusza

Sprawa dotyczyła zażalenia pozwanego na postanowienie Sądu Okręgowego w Warszawie o udzieleniu zabezpieczenia roszczenia powoda M. K. o stwierdzenie nieważności uchwały Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia (...) S.A. z dnia 22 listopada 2021 r. w sprawie wyboru podmiotu prowadzącego rejestr akcjonariuszy. Sąd pierwszej instancji udzielił zabezpieczenia poprzez wstrzymanie wykonalności uchwały, zobowiązanie do zwołania nowego walnego zgromadzenia oraz zobowiązanie do złożenia oświadczenia o wypowiedzeniu umowy z dotychczasowym rejestratorem. Pozwany w zażaleniu zarzucił naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, kwestionując m.in. uprawdopodobnienie roszczenia i interesu prawnego. Sąd Okręgowy w postępowaniu zażaleniowym zmienił punkt postanowienia o zabezpieczeniu w zakresie wypowiedzenia umowy, uznając, że takie działanie nie jest dopuszczalne w trybie zabezpieczenia bez jednoczesnego zawarcia nowej umowy. W pozostałym zakresie zażalenie oddalił, podtrzymując potrzebę ochrony praw powoda, który nie został dopuszczony do udziału w zgromadzeniu mimo wcześniejszych postanowień sądu nakazujących traktowanie go jako akcjonariusza.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących zabezpieczenia roszczeń w sporach korporacyjnych, w szczególności w zakresie możliwości nakazania wypowiedzenia umowy o prowadzenie rejestru akcjonariuszy oraz znaczenia niedopuszczenia akcjonariusza do udziału w zgromadzeniu.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji spółki akcyjnej i wyboru rejestratora akcjonariuszy. Interpretacja przepisów k.s.h. w kontekście zabezpieczenia.

Zagadnienia prawne (3)

Czy wniosek o zobowiązanie zarządu spółki do złożenia oświadczenia o wypowiedzeniu umowy o prowadzenie rejestru akcjonariuszy jest dopuszczalny w trybie zabezpieczenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, takie zobowiązanie nie jest dopuszczalne w trybie zabezpieczenia, ponieważ rozwiązanie umowy wymaga zawarcia nowej umowy o prowadzenie rejestru, co gwarantuje ciągłość jego prowadzenia.

Uzasadnienie

Sąd odwołał się do przepisów k.s.h. (art. 328^2 § 1 i 2), wskazując, że rozwiązanie umowy z dotychczasowym rejestratorem jest dopuszczalne tylko pod warunkiem zawarcia nowej umowy, co ma na celu zapewnienie ciągłości prowadzenia rejestru. Nakazanie wypowiedzenia umowy w trybie zabezpieczenia, bez jednoczesnego zapewnienia zawarcia nowej, naruszałoby tę zasadę.

Czy niedopuszczenie akcjonariusza do udziału w walnym zgromadzeniu, mimo posiadania postanowienia sądu nakazującego traktowanie go jako uprawnionego, stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności uchwały?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, niedopuszczenie akcjonariusza do udziału w walnym zgromadzeniu stanowi doniosłe naruszenie, które może mieć wpływ na treść uchwały i jest podstawą do stwierdzenia jej nieważności.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na orzecznictwo Sądu Najwyższego (wyrok SN z dnia 6 czerwca 2018 r., sygn. akt III CSK 403/16), zgodnie z którym takie naruszenie może mieć wpływ na treść uchwały i uzasadnia jej nieważność.

Czy istnieje interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia roszczenia o uchylenie lub stwierdzenie nieważności uchwały wspólników/akcjonariuszy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia istnieje, gdy istnieje potrzeba zapewnienia tymczasowej ochrony prawnej do czasu uzyskania ochrony definitywnej.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że podstawowym sposobem zabezpieczenia w takich sprawach jest wstrzymanie skuteczności lub wykonalności uchwały, co ma na celu czasowe zablokowanie skutków uchwały i ochronę praw strony do czasu rozstrzygnięcia sprawy.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Zmiana postanowienia o zabezpieczeniu i oddalenie zażalenia w pozostałym zakresie
Strona wygrywająca
pozwany (w części)

Strony

NazwaTypRola
M. K.osoba_fizycznapowód
(...) Spółka akcyjnaspółkapozwany

Przepisy (16)

Główne

k.p.c. art. 730 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Wymóg uprawdopodobnienia roszczenia polega na wykazaniu za pomocą wszelkich dostępnych środków możliwie najwyższego stopnia prawdopodobieństwa wskazującego na zasadność powództwa. Niezbędne jest uprawdopodobnienie okoliczności stanowiących podstawę faktyczną powództwa. Istotą postępowania zabezpieczającego jest pobieżna (wstępna) analiza materiału dowodowego.

k.s.h. art. 328 § 1

Kodeks spółek handlowych

Akcje spółki niebędącej spółką publiczną podlegają zarejestrowaniu w rejestrze akcjonariuszy. Wybór podmiotu prowadzącego rejestr wymaga uchwały walnego zgromadzenia.

k.s.h. art. 328 § 2

Kodeks spółek handlowych

Spółka jest obowiązana do niezwłocznego zawarcia umowy o prowadzenie rejestru akcjonariuszy z wybranym podmiotem. Rozwiązanie umowy przez spółkę jest dopuszczalne tylko pod warunkiem zawarcia nowej umowy, co gwarantuje ciągłość prowadzenia rejestru.

Pomocnicze

k.p.c. art. 730 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zabezpieczenie ma zapewnić uprawnionemu tymczasową ochronę prawną, zanim uzyska ochronę definitywną. Niezbędny jest związek między żądanym sposobem zabezpieczenia a celem postępowania.

k.p.c. art. 730 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zabezpieczenie nie może obciążać pozwanego ponad cel zabezpieczenia.

k.p.c. art. 755 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Wskazano jako dopuszczalny tryb dla zastosowanych sposobów zabezpieczenia.

k.p.c. art. 360

Kodeks postępowania cywilnego

Postanowienia stają się skuteczne z chwilą ogłoszenia lub podpisania sentencji, co miało na uwadze sąd.

k.s.h. art. 404

Kodeks spółek handlowych

Niedopuszczenie akcjonariusza do udziału w walnym zgromadzeniu może mieć wpływ na treść uchwały.

k.s.h. art. 414

Kodeks spółek handlowych

Niedopuszczenie akcjonariusza do udziału w walnym zgromadzeniu może mieć wpływ na treść uchwały.

k.p.c. art. 233 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy reguły swobodnej oceny dowodów, której naruszenia pozwany się dopatrywał.

k.p.c. art. 328 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy uzasadnienia orzeczenia, powiązane z zarzutem pozwanego.

k.s.h. art. 328 § 2

Kodeks spółek handlowych

Dotyczy rozwiązania umowy o prowadzenie rejestru akcjonariuszy.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do orzekania w postępowaniu zażaleniowym.

k.p.c. art. 386 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do orzekania w postępowaniu zażaleniowym.

k.p.c. art. 741

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do orzekania w postępowaniu zażaleniowym.

k.p.c. art. 397 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do orzekania w postępowaniu zażaleniowym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zobowiązanie zarządu spółki do złożenia oświadczenia o wypowiedzeniu umowy o prowadzenie rejestru akcjonariuszy nie jest dopuszczalne w trybie zabezpieczenia, gdyż wymaga zawarcia nowej umowy w celu zapewnienia ciągłości prowadzenia rejestru.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 233 § 1 w zw. z art. 360 i art. 730^1 k.p.c. poprzez niewłaściwą ocenę dowodów. • Naruszenie art. 730^1 § 3 k.p.c. i art. 328^2 § 2 k.s.h. poprzez niezastosowanie i nieuwzględnienie, że rozwiązanie umowy z podmiotem prowadzącym rejestr jest możliwe pod warunkiem zawarcia nowej umowy. • Naruszenie art. 730^1 § 1 i 2 k.p.c. poprzez przyjęcie, że powód uprawdopodobnił istnienie interesu prawnego w udzieleniu zabezpieczenia. • Naruszenie art. 730^1 § 3 k.p.c. w związku z art. 328^1 § 5 w związku z art. 404 § 1 i art. 414 k.s.h. poprzez przyjęcie, że niedopuszczenie powoda do udziału w zgromadzeniu miałoby wpływ na treść podjętej uchwały.

Godne uwagi sformułowania

istotą postępowania zabezpieczającego jest to, że sąd dokonuje jedynie pobieżnej (wstępnej) analizy dostarczonego przez wnioskodawcę materiału dowodowego • niedopuszczenie akcjonariusza do udziału w walnym zgromadzeniu stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności podjętych uchwał jak i stanowi na tyle doniosłe naruszenie, które może mieć wpływ na treść uchwały • regulacja wskazana w art. 328^2 § 2 k.s.h. ma gwarantować ciągłość prowadzenia rejestru akcjonariuszy • wyrok sądu stwierdzający nieważność sprzecznej z ustawą uchwały wspólników spółki z ograniczoną odpowiedzialnością lub uchwały walnego zgromadzenia spółki akcyjnej ma charakter konstytutywny

Skład orzekający

Piotr Kiełkiewicz

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zabezpieczenia roszczeń w sporach korporacyjnych, w szczególności w zakresie możliwości nakazania wypowiedzenia umowy o prowadzenie rejestru akcjonariuszy oraz znaczenia niedopuszczenia akcjonariusza do udziału w zgromadzeniu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji spółki akcyjnej i wyboru rejestratora akcjonariuszy. Interpretacja przepisów k.s.h. w kontekście zabezpieczenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w sporach korporacyjnych, takich jak zabezpieczenie roszczeń i dopuszczalność pewnych środków w tym trybie. Pokazuje, jak sądy interpretują przepisy k.s.h. w kontekście ochrony praw akcjonariuszy.

Zabezpieczenie roszczeń w spółkach: Kiedy sąd może nakazać wypowiedzenie umowy rejestratorowi?

Sektor

gospodarcze

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst