XVIII Ko 64/20

Sąd Okręgowy w WarszawieWarszawa2020-10-30
SAOSKarnezadośćuczynienie za krzywdęŚredniaokręgowy
zadośćuczynieniekara ograniczenia wolnościumorzenie postępowaniawznowienie postępowaniakodeks postępowania karnegoskazaniekrzywdaSkarb Państwa

Sąd Okręgowy oddalił wniosek o zadośćuczynienie za krzywdę wynikłą z wykonania kary, ponieważ orzeczona kara nie została wykonana.

Wnioskodawczyni M.H. domagała się zadośćuczynienia za krzywdę wynikłą z wykonania kary ograniczenia wolności, która została warunkowo zawieszona i ostatecznie umorzona po wznowieniu postępowania. Sąd Okręgowy oddalił wniosek, argumentując, że przepis art. 552 § 1 k.p.k. przewiduje zadośćuczynienie tylko w przypadku wykonania kary, a w tej sprawie kara nie została wykonana. Sąd wskazał, że ewentualne roszczenia z tytułu samego skazania powinny być dochodzone w drodze postępowania cywilnego.

Sąd Okręgowy w Warszawie rozpoznał wniosek M.H. o zadośćuczynienie za krzywdę wynikłą z wykonania wyroku skazującego. Wnioskodawczyni została pierwotnie skazana za zniesławienie z zastosowaniem art. 31 § 2 k.k. i art. 91 § 1 k.k. na karę 6 miesięcy ograniczenia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres 2 lat próby. Dodatkowo zobowiązano ją do przeproszenia pokrzywdzonego i zasądzono nawiązkę na rzecz hospicjum. Wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Warszawie, po wznowieniu postępowania, oba wcześniejsze wyroki zostały uchylone, a postępowanie karne umorzono na podstawie art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k., obciążając kosztami Skarb Państwa. Mimo umorzenia postępowania, wnioskodawczyni domagała się zadośćuczynienia, twierdząc, że doznała krzywdy w wyniku wykonania kary. Sąd Okręgowy oddalił wniosek, opierając się na art. 552 § 1 k.p.k., który stanowi podstawę do dochodzenia zadośćuczynienia za krzywdę wynikłą z wykonania kary, wobec której nastąpiło umorzenie postępowania w wyniku wznowienia. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było ustalenie, że orzeczona wobec M.H. kara ograniczenia wolności nie została wykonana, co wynikało ze specyfiki tej kary (warunkowe zawieszenie) oraz z faktu, że nie podlegała wykonaniu w rozumieniu przepisów. Sąd podkreślił, że przepisy rozdziału 58 k.p.k. nie przewidują możliwości dochodzenia roszczeń wyłącznie na podstawie samego faktu prawomocnego skazania, jeśli kara nie została wykonana lub została warunkowo zawieszona. Wnioskodawczyni została poinformowana, że ewentualne roszczenia z tytułu samego skazania powinny być dochodzone w drodze postępowania cywilnego. Sąd zasądził od Skarbu Państwa na rzecz adwokata P.M. wynagrodzenie za pomoc prawną świadczoną z urzędu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wnioskodawcy nie przysługuje zadośćuczynienie, ponieważ przepis art. 552 § 1 k.p.k. wymaga wykonania kary, a w tym przypadku kara nie została wykonana.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na art. 552 § 1 k.p.k., który stanowi podstawę do zadośćuczynienia za krzywdę wynikłą z wykonania kary, wobec której nastąpiło umorzenie postępowania w wyniku wznowienia. Kluczowe było ustalenie, że orzeczona kara ograniczenia wolności nie została wykonana. Sąd powołał się na komentarz prawny wskazujący, że przepis ten wyklucza możliwość dochodzenia roszczeń, gdy kara nie podlega wykonaniu lub nie została wykonana, lub gdy zapadł wyrok skazujący, ale sąd odstąpił od wymierzenia kary.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie wniosku

Strona wygrywająca

Skarb Państwa

Strony

NazwaTypRola
M. H.osoba_fizycznawnioskodawca
Skarb Państwaorgan_państwowyodpowiedzialny za zadośćuczynienie
adw. P. M.osoba_fizycznapełnomocnik z urzędu
W. C.osoba_fizycznaoskarżyciel prywatny (w sprawie XIV K 153/14)

Przepisy (12)

Główne

k.p.k. art. 552 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Przepis przewiduje zadośćuczynienie za doznaną krzywdę wynikającą z wykonania kary wobec oskarżonego, w stosunku do którego doszło do umorzenia postępowania w wyniku wznowienia postępowania. Kluczowe jest, aby kara została wykonana.

k.p.k. art. 552 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy odszkodowania lub zadośćuczynienia za krzywdę wynikłą z wykonania kary, wobec której nastąpiło umorzenie postępowania w wyniku wznowienia postępowania.

Pomocnicze

k.p.k. art. 554 § § 4

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy kosztów postępowania w sprawach o odszkodowanie i zadośćuczynienie.

k.k. art. 212 § § 1

Kodeks karny

Przepis dotyczący zniesławienia.

k.k. art. 31 § § 2

Kodeks karny

Okoliczność obciążająca przy popełnieniu przestępstwa.

k.k. art. 91 § § 1

Kodeks karny

Zbieg przepisów ustawy.

k.k. art. 69 § § 1

Kodeks karny

Warunkowe zawieszenie wykonania kary.

k.k. art. 70 § § 1 pkt 2

Kodeks karny

Okres próby przy warunkowym zawieszeniu kary.

k.k. art. 72 § § 1 pkt 2

Kodeks karny

Obowiązki nałożone na skazanego przy warunkowym zawieszeniu kary.

k.k. art. 212 § § 3

Kodeks karny

Nawiązka na rzecz pokrzywdzonego.

k.p.k. art. 618 § § 1 pkt 11

Kodeks postępowania karnego

Podstawa zasądzenia wynagrodzenia za pomoc prawną świadczoną z urzędu.

k.p.k. art. 17 § § 1 pkt 6

Kodeks postępowania karnego

Podstawa umorzenia postępowania karnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kara orzeczona wobec wnioskodawczyni nie została wykonana. Przepis art. 552 § 1 k.p.k. wymaga wykonania kary do przyznania zadośćuczynienia. Roszczenia z tytułu samego skazania powinny być dochodzone w postępowaniu cywilnym.

Odrzucone argumenty

Wnioskodawczyni doznała krzywdy w wyniku samego faktu skazania.

Godne uwagi sformułowania

kara orzeczona wobec M. H. nie była w stosunku od M. H. wykonana Przepisy rozdziału 58 kodeksu postępowania karnego nie przewidują zaś możliwości dochodzenia roszczeń wyłącznie w oparciu o fakt prawomocnego skazania w sprawie, w której w następstwie wznowienia postępowania doszło do umorzenia postępowania.

Skład orzekający

Ireneusz Szulewicz

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 552 § 1 k.p.k. w kontekście zadośćuczynienia za krzywdę wynikłą z wykonania kary, gdy kara nie została wykonana lub postępowanie zostało umorzone."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji umorzenia postępowania po wznowieniu i niewykonania orzeczonej kary. Nie dotyczy sytuacji, gdy kara została wykonana lub gdy nie było wznowienia postępowania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia zadośćuczynienia za krzywdę po umorzeniu postępowania, ale rozstrzygnięcie jest oparte na ścisłej interpretacji przepisów proceduralnych, co czyni ją interesującą głównie dla prawników procesowych.

Czy można dostać zadośćuczynienie, jeśli kara nie została wykonana? Sąd Okręgowy wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 100 000 PLN

wynagrodzenie za pomoc prawną z urzędu: 120 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt XVIII Ko 64/20 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 30 października 2020 roku Sąd Okręgowy w Warszawie w XVIII Wydziale Karnym w składzie: Przewodniczący SSO Ireneusz Szulewicz protokolant Iwona Łaszkowska w obecności prokuratora Stanisława Wieśniakowskiego po rozpoznaniu dnia 30 października 2020 r. sprawy z wniosku M. H. przeciwko Skarbowi Państwa o zadośćuczynienie za doznaną krzywdę wynikłą z wykonania wyroku Sądu Rejonowego dla Warszawy-Mokotowa w Warszawie XIV K 153/14 na podstawie art. 552 § 1 k.p.k. , art. 554 § 4 k.p.k. orzeka 1. wniosek oddala w całości; 2. zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adw. P. M. kwotę 120 (sto dwadzieścia) złotych + VAT tytułem wynagrodzenia za pomoc prawną świadczoną z urzędu 3. stwierdza, że koszty postępowania ponosi Skarb Państwa. UZASADNIENIE Formularz UWO Sygnatura akt XVIII Ko 64/20 1. WNIOSKODAWCA M. H. 2. ZWIĘZŁE PRZEDSTAWIENIE ZGŁOSZONEGO ŻĄDANIA 1. Odszkodowanie (kwota główna) Odsetki 2. Zadośćuczynienie (kwota główna) Odsetki 100.000 (sto tysięcy) złotych Ustawowe od dnia uprawomocnienia się wyroku w sprawie o zadośćuczynienie 3. Inne 1.3. Ustalenie faktów 0.1.3.1. Fakty uznane za udowodnione Lp. Fakt Dowód Numer karty 1. M. H. wyrokiem Sądu Rejonowego dla Warszawy-Mokotowa w Warszawie z dnia 5 stycznia 2017 r. sygn. XIV K 153/14 została uznana za winną czynów z art.212 §1 kk w zw. z art.31 § 2 kk w zw. z art.91 § 1 kk . Wymierzono jej karę 6 miesięcy ograniczenia wolności, polegającej na wykonywaniu nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 20 godzin w stosunku miesięcznym. Na podstawie art.69 § 1 i 2, 70 § 1 pkt 2 kk wykonanie orzeczonej kary ograniczenia wolności warunkowo zawieszono na okres 2 lat próby. Na podstawie art.72 §1 pkt 2 kk zobowiązano oskarżoną do przeproszenia oskarżyciela prywatnego W. C. a poprzez przesłanie do (...) Izby (...) , Rady Nadzorczej SM (...) oraz oskarżyciela prywatnego pisemnego oświadczenia w formie i treści określonej w wyroku w terminie 1 miesiąca od uprawomocnienia się wyroku. Na podstawie art.212 §3 kk zasądzono od wnioskodawczyni nawiązkę w kwocie 10.000 zł na rzecz (...) Hospicjum p/w (...) . Oskarżoną zwolniono od opłaty, zasądzając na rzecz oskarżyciela prywatnego poniesione przez niego koszty procesu. WYROK k.927-930 akt XIV K 153/14 2. 2. Wyrokiem Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 23 kwietnia 2018 r. sygn. X Ka 439/17, po rozpoznaniu apelacji wniesionej przez oskarżoną i jej obrońcę, wyrok Sądu Rejonowego dla Warszawy Mokotowa z dnia 5 stycznia 2017 r. sygn. XIV K 153/14 został utrzymany w mocy, zasądzono od oskarżonej kwotę 120 zł tytułem opłaty i obciążono ją pozostałymi kosztami procesu za II instancję. WYROK k.1241 akt XIV K 153/14 3. Wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 18 września 2019 r. sygn. II AKo 122/18 wznowiono postępowanie prawomocnie zakończone wyrokiem Sądu Rejonowego dla Warszawy- Mokotowa w Warszawie z dnia 5 stycznia 20187 r. sygn. XIV K 153/14, utrzymanym w mocy wyrokiem Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 23 kwietnia 2018 r. sygn. X Ka 439/17. Sąd Apelacyjny w Warszawie uchylił obydwa wyroki i postępowanie karne wobec M. H. na podstawie art.17 § 1 pkt 6 k.p.k. umorzył, kosztami postępowania obciążając Skarb Państwa. WYROK k.1515-1516 akt XIV K 153/14 4. 4.4. Kara orzeczona w sprawie sygn. XIV K 153/14 nie była w stosunku od M. H. wykonana. akta sprawy sygn. XIV K 153/14 0.1.3.2. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Fakt Dowód Numer karty 4. ocena DOWODów 2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 3.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu 1-4 akta sprawy XIV K 153/14 Podstawą ustaleń faktycznych były akta postępowania sądowego prowadzonego przez uprawnione organy sądowe, których to faktów żadna ze stron nie kwestionowała w toku niniejszego postępowania. 0.1.4.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów 0.2.(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 3.1 albo 3.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu 3. PODSTAWA PRAWNA Odszkodowanie 1. Kwota główna Odsetki Zwięźle o powodach podstawy prawnej Zadośćuczynienie 2. Kwota główna Odsetki Art. 552 § 1 i 2 k.p.k. Art. 552 § 1 i 2 k.p.k. Zwięźle o powodach podstawy prawnej Podstawą żądania wnioskodawczyni był przepis art. 552 § 1 i 2 k.p.k. przewidujący zadośćuczynienie za doznaną krzywdę wynikającą z wykonania kary wobec oskarżonego, w stosunku do którego doszło do umorzenia postępowania w wyniku wznowienia postępowania. Tymczasem kara orzeczona wobec M. H. nie była wykonana, co wynika zresztą ze specyficznego charakteru orzeczonej kary. Podnoszone we wniosku przez wnioskodawczynię okoliczności mające uzasadniać żądanie zadośćuczynienia nie są związane z wykonaniem orzeczonej kary, lecz samym faktem skazania. Przepisy rozdziału 58 kodeksu postępowania karnego nie przewidują zaś możliwości dochodzenia roszczeń wyłącznie w oparciu o fakt prawomocnego skazania w sprawie, w której w następstwie wznowienia postępowania doszło do umorzenia postępowania. Sąd podziela stanowisko zaprezentowane przez D.Świeckiego w komentarzu do art.552 k.p.k. (System Informacji Prawnej Lex), iż: „ustawodawca nie przewidział odszkodowania lub zadośćuczynienia za niesłuszne oskarżenie, gdy w toku instancji ( lub na skutek nadzwyczajnego środka zaskarżenia ) zapadł prawomocny wyrok uniewinniający lub umorzono postępowanie. Przepis art.552 § 1 k.p.k. wyklucza też możliwość dochodzenia roszczeń w sytuacji, gdy wymierzona kara nie podlega wykonaniu albo nie została w ogóle wykonana lub gdy zapadł wyrok skazujący, ale sąd odstąpił od wymierzenia kary. Dlatego też odszkodowanie nie przysługuje w szczególności, gdy wyrokiem skazującym orzeczono karę z warunkowym zawieszeniem jej wykonania albo gdy wykonano wyrok w takich częściach, które nie są wykonaniem kary, np. co do środków karnych”. Jeśli wnioskodawczyni uważa, że w wyniku samego faktu wydania wyroku skazującego doznała krzywdy winna swoich roszczeń dochodzić w drodze postępowania cywilnoprawnego. Inne 3. Zwięźle o powodach podstawy prawnej 4. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU W PRZEDMIOCIE ŻĄDANIA Zwięźle o powodach rozstrzygnięcia Odszkodowanie 1. Kwota główna Odsetki Zadośćuczynienie 2. Kwota główna Odsetki Nie uwzględniono żądania z powodów opisanych w punkcie 5.2. formularza. Nie uwzględniono żądania z powodów opisanych w punkcie 5.2. formularza. Inne 3. 5. Inne ROZSTRZYGNIĘCIA Zawarte w WYROKU Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności 6. KOszty procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności 2. Podstawą zasądzenia wynagrodzenia za świadczoną z urzędu pomoc prawną przez Skarb Państwa jest art.618 § 1 pkt 11 k.p.k. wobec nieopłacenia ich w całości ani w części przez wnioskodawczynię. 3. Podstawą rozstrzygnięcia o kosztach procesu jest art.554 § 4 k.p.k. 7. PODPIS

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI