XVIII C 195/19

Sąd Okręgowy w PoznaniuPoznań2019-06-25
SAOSCywilnezobowiązaniaŚredniaokręgowy
spółka jawnaodpowiedzialność wspólnikówwystąpienie ze spółkifakturynakaz zapłatysprzeciwKRSdomniemanie prawdziwości danych

Sąd Okręgowy w Poznaniu oddalił powództwo o zapłatę przeciwko byłym wspólnikom spółki jawnej, uznając, że wystąpili oni ze spółki przed powstaniem zobowiązania.

Powód (...) sp. z o.o. domagał się zapłaty 172.080,70 zł od spółki jawnej oraz jej wspólników T. W. (1) i A. Ś., twierdząc, że byli oni wspólnikami w momencie powstania długu. Pozwani T. W. (1) i A. Ś. wnieśli sprzeciw, udowadniając, że sprzedali swoje udziały w spółce przed datą zakupu towarów przez spółkę. Sąd Okręgowy w Poznaniu oddalił powództwo wobec tych pozwanych, uznając ich argumentację za trafną.

Powód (...) sp. z o.o. złożył pozew o zapłatę kwoty 172.080,70 zł wraz z odsetkami, domagając się jej od spółki jawnej (...) sp. jawna oraz jej wspólników T. W. (1) i A. Ś., wskazując na ich solidarną odpowiedzialność. Sąd wydał nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym. Pozwani T. W. (1) i A. Ś. wnieśli sprzeciw, kwestionując swoją odpowiedzialność. Argumentowali, że wystąpili ze spółki przed datą zakupu towarów przez spółkę, co potwierdzili przedstawiając umowy sprzedaży udziałów oraz uchwały wspólników, a także odpis z KRS. Sąd Okręgowy w Poznaniu, po analizie zebranego materiału dowodowego, w tym dokumentów urzędowych i prywatnych, ustalił, że pozwani A. Ś. i T. W. (1) sprzedali swoje udziały w spółce jawnej odpowiednio 30 sierpnia 2017 r. i 24 października 2017 r. Zakupy towarów przez spółkę, za które dochodzono zapłaty, miały miejsce 17 i 22 listopada 2017 r. Sąd uznał, że w momencie powstania zobowiązania pozwani nie byli już wspólnikami spółki, a zatem nie mogą odpowiadać za jej długi. W konsekwencji, sąd oddalił powództwo wobec T. W. (1) i A. Ś. oraz obciążył powoda kosztami procesu w tym zakresie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wspólnicy, którzy sprzedali swoje udziały i wystąpili ze spółki przed powstaniem zobowiązania, nie ponoszą za nie odpowiedzialności.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na dokumentach potwierdzających sprzedaż udziałów i uchwałach wspólników, które wskazywały na zmianę składu osobowego spółki przed datą zakupu towarów. Kluczowe było ustalenie momentu powstania zobowiązania w stosunku do momentu wystąpienia wspólników ze spółki.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie powództwa

Strona wygrywająca

T. W. (1) i A. Ś.

Strony

NazwaTypRola
(...) sp. z o.o.spółkapowód
(...) sp. jawnaspółkapozwany
T. W. (1)osoba_fizycznapozwany
A. Ś.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (4)

Główne

u.KRS art. 17 § 1

Ustawa o Krajowym Rejestrze Sądowym

Domniemanie prawdziwości danych wpisanych do rejestru. Sąd wskazał, że domniemanie to może być obalone.

Pomocnicze

k.p.c. art. 234

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy domniemania prawnego.

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa orzekania o kosztach procesu.

u.KRS art. 18

Ustawa o Krajowym Rejestrze Sądowym

Odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną zgłoszeniem nieprawdziwych danych do rejestru.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pozwani T. W. (1) i A. Ś. sprzedali swoje udziały w spółce jawnej przed datą zakupu towarów przez spółkę. Zmiany w składzie wspólników spółki zostały potwierdzone umowami sprzedaży udziałów i uchwałami wspólników, które miały moc prawną od daty ich podpisania. W momencie powstania zobowiązania z tytułu zakupu towarów, pozwani nie byli już wspólnikami spółki i nie mogli odpowiadać za jej długi.

Odrzucone argumenty

Powód twierdził, że pozwani byli wspólnikami w trakcie powstania należności i że wystąpienie ze spółki nie zwalnia ich od odpowiedzialności za zobowiązania powstałe w czasie ich uczestnictwa.

Godne uwagi sformułowania

domniemywa się, że dane wpisane do Rejestru są prawdziwe domniemanie jest domniemaniem prawnym w rozumieniu art. 234 k.p.c., wiąże zatem sąd w postępowaniu cywilnym, z tym że może być obalone wpis deklaratoryjny, a więc moment sprzedaży ogółu praw i obowiązków przez pozwanych jak i podpisania uchwały wspólników spółki (...) s.j., który miał miejsce dnia 30 sierpnia 2017 r. oraz w dniu 24 października 2017 r.

Skład orzekający

Iwona Godlewska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie odpowiedzialności wspólników spółki jawnej za zobowiązania powstałe po ich wystąpieniu ze spółki, znaczenie wpisu do KRS i jego obalenie."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy udziały zostały sprzedane przed powstaniem długu, a zmiany w KRS nastąpiły z opóźnieniem. Interpretacja domniemania z art. 17 u.KRS.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje praktyczne znaczenie momentu wystąpienia ze spółki jawnej dla odpowiedzialności za jej długi oraz jak można obalić domniemanie prawdziwości danych z KRS.

Czy sprzedaż udziałów w spółce jawnej chroni przed długami? Sąd wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 172 080,7 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt XVIII C 195/19 W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 25 czerwca 2019 r. Sąd Okręgowy w Poznaniu XVIII Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący - Sędzia Iwona Godlewska Protokolant - st. sekr. sąd. Iwona Kucemba po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 maja 2019 r. w Poznaniu sprawy z powództwa (...) sp. z o.o. w P. przeciwko (...) sp. jawna w K. , T. W. (1) i A. Ś. o zapłatę po rozpoznaniu sprzeciwu pozwanych T. W. (1) i A. Ś. od nakazu zapłaty wydanego w niniejszej sprawie w postępowaniu upominawczym w dniu 21 maja 2018 r. 1. Oddala powództwo wobec pozwanych T. W. (1) i A. Ś. 2. Kosztami procesu w zakresie pozwanych T. W. (1) i A. Ś. obciąża powoda w zakresie poniesionym. Sędzia Iwona Godlewska UZASADNIENIE Pozwem z dnia 27 kwietnia 2018 r. powód (...) Sp. z o.o. z siedzibą w P. wniósł o wydanie nakazu zapłaty w postępowaniu upominawczym i orzeczenie nim, aby pozwani (...) Sp. jawna , T. W. (1) oraz A. Ś. zapłacili solidarnie na rzecz powoda kwotę 172.080,70 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w transakcjach handlowych liczonymi od kwot: 1. 5.522,70 zł od dnia 19 grudnia 2017 r. do dnia zapłaty, 2. 49.032,60 zł od dnia 19 grudnia 2017 r. do dnia zapłaty, 3. 90.575,40 zł od dnia 23 grudnia 2017 r. do dnia zapłaty, 4. 26.950,00 zł od dnia 23 grudnia 2017 r. do dnia zapłaty, wraz z kosztami postępowania sądowego, w tym kosztami zastępstwa procesowego wg norm przepisanych oraz opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. W uzasadnieniu powód wskazał, że pozwana (...) Sp. jawna , zakupiła towary od powoda, których sprzedaż została potwierdzona fakturami VAT nr (...) . Wskazał, że pozwana (...) Sp. jawna odebrała towary bez zgłaszania zastrzeżeń pod względem ilościowym i jakościowym, lecz nie uiszczając powodowi za nie żądanej ceny. Wskazał również, że pozwani T. W. (1) oraz A. Ś. byli wspólnikami spółki jawnej w trakcie powstania należności objętej pozwem. Zaznaczył, że wystąpienie wspólników ze spółki nie zwalnia ich od odpowiedzialności za zobowiązania powstałe w czasie ich uczestnictwa w spółce. (k. 3-5 akt). Nakazem zapłaty z dnia 21 maja 2018 r. tutejszy sąd nakazał pozwanym, aby zapłacili solidarnie stronie powodowej kwotę 172.080,70 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w transakcjach handlowych liczonymi od kwot: 5.522,70 zł od dnia 19 grudnia 2017 r. do dnia zapłaty, 49.032,60 zł od dnia 19 grudnia 2017 r. do dnia zapłaty, 90.575,40 zł od dnia 23 grudnia 2017 r. do dnia zapłaty, 26.950,00 zł od dnia 23 grudnia 2017 r. do dnia zapłaty (k. 24 akt). Pozwani T. W. (1) oraz A. Ś. pismem z dnia 17 grudnia 2018 r. wnieśli sprzeciw od nakazu zapłaty z dnia 21 maja 2018 r. w części dotyczącej ich odpowiedzialności. Zarzucili nieuwzględnienie wpisów w KRS o zmianie wspólników spółki (...) Sp. j. Wskazali, że pozwana A. Ś. wystąpiła ze spółki w dniu 30.08.2017 r., a zmiana została naniesiona w dniu 1.03.2018 r. ze skutkiem na 30 sierpnia 2017 r. Natomiast T. W. (1) sprzedał ogół praw i obowiązków w spółce (...) . j. w dniu 24.10.2017 r., co zostało potwierdzone przez KRS Gliwice w dniu 9.04.2017 r. na dzień 24.10.2017 r. Dodali, że w chwili sprzedaży towarów do spółki (...) . j. tj. 17.11.2017 r. oraz 22.11.2017 r. nie byli już udziałowcami spółki co zostało potwierdzone w KRS załączonym do pozwu. Wskazali, że w pełnym wydruku KRS wynika, że pozwana A. Ś. została wykreślona z dniem 30.08.2017 r., a pozwany T. W. (1) 24.10.2017 r. Do końca postępowania strony podtrzymały swoje wcześniej wyrażone stanowiska. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Pozwana (...) Sp. j. w dniu 17.11.2017 r. oraz 22.11.2017 r. zakupiła od powoda towary, za które zostały wystawione faktury VAT nr (...) . Pozwana (...) Sp. j. odebrała towar bez zgłaszania żadnych zastrzeżeń, lecz do dnia dzisiejszego nie uiściła za nie kwoty wynikającej z w.w. faktur VAT. Okoliczności niesporne, a nadto dowód: FV nr (...) z 22.11.2017 r., FV nr (...) z 22.11. 2017 r., FV nr (...) z dnia 17.11.2017 r., FV nr (...) z 17.11.2017 r. (k. 17-21 akt) Pozwana A. Ś. będąca wspólnikiem (...) Sp.j. w dniu 30 sierpnia 2017 r. zawarła z Apteką (...) sp. z o.o. z siedzibą w M. umowę sprzedaży, której przedmiotem był ogół praw i obowiązków z tytułu bycia wspólnikiem w spółce (...) s.j. z siedzibą w Ż. , w wysokości 4 % udziałów w tej spółce. Dowód: umowa sprzedaży z dnia 30 sierpnia 2017 r. (k. 75-76 akt). Pozwany T. W. (1) będący wspólnikiem (...) Sp.j. w dniu 24 października 2017 r. zawarł z A. H. umowę sprzedaży ogółu praw i obowiązków, której przedmiotem był ogół praw i obowiązków z tytułu bycia wspólnikiem przez T. W. (1) w spółce (...) .j. z siedzibą w Ż. , w wysokości 96 % udziałów w tej spółce. Dowód: umowa sprzedaży z dnia 24 października 2017 r. (k. 62-63 akt) Pozwani sprzedali w ten sposób swoje udziały, a zarazem wystąpili ze spółki (...) Sp.j. z siedzibą w Ż. . Uchwałą z dnia 30 sierpnia 2017 r. (...) .j. z siedzibą w Ż. postanowili zmienić §5 i §9 umowy spółki zmieniając w ten sposób listę wspólników poprzez wykreślenie wspólnika A. Ś. a wpisanie wspólnika Aptekę (...) sp. z o.o. Dowód: Uchwała nr 1 z dnia 30 sierpnia 2017 r. (k. 77 akt) Wnioskiem z dnia 14 września 2017 r. oraz wnioskiem z dnia 28 listopada 2017 r. pozwani wnieśli o zmianę danych podmiotu w rejestrze przedsiębiorców z uwagi na zmianę umowy spółki jawnej na podstawie uchwały nr 1 Wspólników Spółki (...) Sp. j. z dnia 30 sierpnia 2017 r. oraz na podstawie uchwały nr 1 oraz uchwały nr 2 Wspólników Spółki (...) Sp.j. z dnia 24 października 2017 r. Dowód: wniosek o zmianę danych podmiotu w rejestrze przedsiębiorców z dnia 14 września 2017 r. oraz z dnia 28 listopada 2017 r. (k. 150-153, 158-161 akt). W chwili sprzedaży towarów przez powoda spółce (...) .j., pozwani nie byli już udziałowcami spółki. Dowód: odpis pełny z Krajowego Rejestru Sądowego z dnia 17 kwietnia 2018 r. (k. 8-10 akt). Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie zgromadzonych w sprawie dokumentów urzędowych i prywatnych, które uznał za w pełni wiarygodne. Zgodnie z treścią art. 244 k.p.c. dokumenty urzędowe stanowią dowód tego co zostało w nich urzędowo zaświadczone. Zgromadzone w sprawie dokumenty nie były kwestionowane przez strony, a Sąd nie znalazł podstaw, aby kwestionować je z urzędu. Wiarygodność kserokopii dokumentów również nie budziła wątpliwości Sądu. Mimo, że kserokopia nie jest dokumentem, a stanowi jedynie element twierdzenia strony o istnieniu dokumentu o treści odpowiadającej kserokopii, to w niniejszej sprawie żadna ze stron nie podniosła zarzutów kwestionujących istnienie określonych dokumentów prywatnych czy urzędowych. W szczególności Sąd dał wiarę przedłożonym umowom sprzedaży ogółu praw i obowiązków, które potwierdziły, iż pozwani wyzbyli się swoich udziałów przed powstaniem zobowiązania w postaci zakupu towarów od powoda, a nadto podjętym uchwałom, które dają dowód zmianom umowy spółki. Sąd zważył co następuje: W niniejszym procesie powód wniósł o wydanie nakazu zapłaty i orzeczenie w nim, aby pozwani zapłacili solidarnie na rzecz powoda kwotę 172.080,70 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w transakcjach handlowych liczonymi od kwot: 5.522,70 zł od dnia 19 grudnia 2017 r. do dnia zapłaty, 49.032,60 zł od dnia 19 grudnia 2017 r. do dnia zapłaty, 90.575,40 zł od dnia 23 grudnia 2017 r. do dnia zapłaty, 26.950,00 zł od dnia 23 grudnia 2017 r. do dnia zapłaty, wskazując, że pozwani T. W. (1) oraz A. Ś. byli wspólnikami spółki jawnej w trakcie powstania należności. Powód twierdził również, że wystąpienie wspólników ze spółki nie zwalnia ich od odpowiedzialności za zobowiązania powstałe w czasie ich uczestnictwa w spółce. W odpisie pełnym z Krajowego Rejestru Sądowego z dnia 17 kwietnia 2018 r. zmiana danych w rejestrze nastąpiła dnia 1 marca 2018 r. oraz 9 kwietnia 2018 r. Zgodnie z art. 17 u .KRS domniemywa się, że dane wpisane do Rejestru są prawdziwe. Artykuł ten przewiduje niezwykle istotne domniemanie wiarygodności danych w Krajowym Rejestrze Sądowym. Na jego podstawie można przyjąć, że dane widniejące w rejestrze są zgodne ze stanem rzeczywistym. Jak słusznie wskazał Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 14 marca 2012 r., ustanowione w tym przepisie domniemanie jest domniemaniem prawnym w rozumieniu art. 234 k.p.c. , wiąże zatem sąd w postępowaniu cywilnym, z tym że może być obalone, ponieważ ustawa tego nie wyłącza. Odpis z rejestru jest jak wskazał Sąd Najwyższy, dokumentem- środkiem dowodowym określonego stanu, nie zawsze zgodnym ze stanem rzeczywistym (komentarz Moniki Dębskiej do art. 17 ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym , opubl. SIP Lex). W przypadku wzruszania domniemania przewidzianego w art. 17 ust. 1 u.KRS ciężar wykazania faktu, że dane wpisane do rejestru nie są prawdziwe, spoczywa na osobach, które z okoliczności tej wywodzą skutki prawne (komentarz A. M. do art. 17 ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym , opubl. SIP Lex). Strona pozwana wnosząc sprzeciw podniosła zarzut nieuwzględnienia wpisów w Krajowym Rejestrze Sądowym o zmianie wspólników spółki (...) s.j., wskazując, że A. Ś. wystąpiła ze spółki w dniu 30 sierpnia 2017 r., a zmiana została naniesiona w dniu 1 marca 2018 r. Ponadto, zostało wskazane, że pozwany T. W. (1) sprzedał ogół praw i obowiązków w spółce (...) s.j. w dniu 24 października 2017 r., co zostało potwierdzone przez Krajowy Rejestr Sądowy w dniu 9 kwietnia 2018 r.. Zarzuty podniesione przez stronę pozwaną okazały się trafne, a przedstawione okoliczności prawdziwe. Jak wynika z wniosku o zmianę danych podmiotu w rejestrze przedsiębiorców z dnia 28 listopada 2017 r. oraz z dnia 14 września 2017 r., zmiana umowy spółki jawnej (...) nastąpiła na podstawie uchwały nr 1 oraz uchwały nr 3 wspólników Spółki (...) s.j. z dnia 24 października 2017 r. oraz na podstawie uchwały nr 1 wspólników Spółki (...) s.j. z dnia 30 sierpnia 2017 r. Tym samym, w dniu zakupu towarów przez spółkę (...) s.j. od powoda, tj. dnia 17 listopada 2017 r. oraz 22 listopada 2017 r., pozwana A. Ś. i pozwany T. W. (1) nie byli już udziałowcami pozwanej spółki, a zatem nie mogą odpowiadać za zobowiązania powstałe po ich wystąpieniu. Zgodnie natomiast z art. 18 ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym , podmiot wpisany do rejestru ponosi odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną zgłoszeniem do rejestru nieprawdziwych danych, jeżeli podlegały obowiązkowi wpisu na jego wniosek, a także zgłoszeniem danych podlegających wpisu do rejestru w ustawowym terminie, chyba że szkoda nastąpiła wskutek siły wyższej albo wyłącznie z winy poszkodowanego lub osoby trzeciej, za którą nie ponosi odpowiedzialności. Przechodząc na realia przedmiotowej sprawy, pomimo iż ustawowy 7-dniowy termin na dokonanie wpisu w Krajowym Rejestrze Sądowym nie został zachowany, to pozwani A. Ś. i T. W. (1) mimo wszystko nie mogą ponosić odpowiedzialności za zobowiązania powstałe po ich wystąpieniu ze spółki, bowiem brany jest pod uwagę wpis deklaratoryjny, a więc moment sprzedaży ogółu praw i obowiązków przez pozwanych jak i podpisania uchwały wspólników spółki (...) s.j., który miał miejsce dnia 30 sierpnia 2017 r. oraz w dniu 24 października 2017 r. W związku z powyższym, niesłusznym byłoby uwzględnienie powództwa i zasądzenie od pozwanych żądanej kwoty przez powoda, bowiem pozwana A. Ś. i pozwany T. W. (1) wystąpili ze spółki, zanim dokonano zakupu towarów od powoda. Mając zatem powyższe na względzie oraz treść powołanego wyżej przepisu, Sąd uznał, iż pozwani A. Ś. i T. W. (1) nie mogą odpowiadać za zobowiązania zaciągnięte przez spółkę (...) s.j. w dniu 17 oraz 22 listopada 2017r., które powstały już po wystąpieniu ich ze spółki, o czym orzekł w pkt 1 wyroku. O kosztach procesu Sąd orzekł na podstawie art. 98 kpc , obciążając nimi powoda jako przegrywającego sprawę w zakresie pozwanych T. W. (1) i A. Ś. w zakresie poniesionym. SSO Iwona Godlewska

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI