Orzeczenie · 2024-10-22

XVII AmE 25/24

Sąd
Sąd Okręgowy w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2024-10-22
SAOSAdministracyjneprawo energetyczneŚredniaokręgowy
prawo energetycznekogeneracjakara pieniężnaświadectwa pochodzeniaopłata zastępczaPrezes URErestrukturyzacjapostępowanie administracyjnekontrola sądowa

Sąd Okręgowy w Warszawie rozpoznał sprawę z odwołania zarządcy masy sanacyjnej (...) S.A. przeciwko Prezesowi Urzędu Regulacji Energetyki (Prezes URE) w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej. Decyzją z dnia 29 grudnia 2022 r. Prezes URE nałożył na spółkę karę w kwocie 5 215 261,35 zł za niewywiązanie się za rok 2018 z obowiązku uzyskania i przedstawienia do umorzenia świadectwa pochodzenia z kogeneracji lub uiszczenia opłaty zastępczej. Spółka wniosła odwołanie, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym nieuwzględnienie sytuacji rynkowej, pandemii, wojny na Ukrainie oraz trudnej sytuacji finansowej spółki. Zarządca masy sanacyjnej podtrzymał odwołanie. Sąd Okręgowy ustalił, że spółka sprzedała energię elektryczną odbiorcom końcowym niebędącym odbiorcami przemysłowymi, co rodziło obowiązek uzyskania świadectw lub uiszczenia opłaty zastępczej. Spółka uiściła część opłaty, jednak pozostała kwota brakującej opłaty zastępczej wyniosła 4 011 739,50 zł. Sąd uznał, że kara pieniężna wymierzona przez Prezesa URE, wynosząca 5 215 261,35 zł, była najniższą możliwą (obliczoną z uwzględnieniem współczynnika 1,3) i stanowiła 1,34% przychodu spółki z działalności koncesjonowanej za rok 2021, mieszcząc się w ustawowym limicie 15%. Sąd podkreślił, że odpowiedzialność w tym zakresie ma charakter obiektywny i nie można powoływać się na brak winy czy okoliczności zewnętrzne, które wystąpiły po terminie realizacji obowiązku. Sąd oddalił również zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, wskazując, że postępowanie przed Sądem Ochrony Konkurencji i Konsumentów ma charakter merytoryczny, a nie kontrolny wobec postępowania administracyjnego. Nie znaleziono podstaw do odstąpienia od wymierzenia kary, gdyż nie zostały spełnione przesłanki z art. 56 ust. 6a Prawa energetycznego, a także z uwagi na brak możliwości odstąpienia od wymierzenia kary w sytuacji, gdy nie została ona jeszcze uiszczona. Sąd oddalił odwołanie i zasądził od spółki na rzecz Prezesa URE koszty zastępstwa procesowego w kwocie 720,00 zł.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów Prawa energetycznego dotyczących kar pieniężnych za naruszenie obowiązków w zakresie świadectw pochodzenia z kogeneracji, obiektywny charakter odpowiedzialności, zasady kontroli sądowej nad uznaniem administracyjnym.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy stanu prawnego obowiązującego przed 25 stycznia 2019 r. w zakresie niektórych przepisów.

Zagadnienia prawne (3)

Czy okoliczności zewnętrzne, takie jak pandemia, sytuacja geopolityczna czy problemy rynkowe, mogą stanowić podstawę do odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej za naruszenie obowiązków wynikających z Prawa energetycznego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, okoliczności zewnętrzne, które wystąpiły po terminie realizacji obowiązku, nie mogą stanowić podstawy do odstąpienia od wymierzenia kary. Odpowiedzialność za naruszenie obowiązków w zakresie świadectw pochodzenia z kogeneracji ma charakter obiektywny.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że odpowiedzialność jest obiektywna i nie zależy od winy. Okoliczności zewnętrzne, takie jak pandemia czy wojna, nie mogą usprawiedliwiać niezrealizowania obowiązku w ustawowym terminie. Ponadto, odstąpienie od kary wymaga spełnienia konkretnych przesłanek ustawowych, które nie zostały w tej sprawie wykazane.

Czy sąd kontroluje zasadność decyzji Prezesa URE o niewymierzeniu kary pieniężnej w ramach uznania administracyjnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Sąd kontroluje decyzję organu w ramach uznania administracyjnego, ale interwencja sądu powinna następować tylko wtedy, gdy decyzja nosi znamiona dowolności, opiera się na arbitralnych przesłankach lub zawiera zdawkowe uzasadnienie. Konieczne jest wykazanie, że organ przekroczył zasady uznania administracyjnego.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że odstąpienie od wymierzenia kary jest wyrazem uznania administracyjnego organu. Kontrola sądowa w tym zakresie nie może być głęboka, a sąd może ingerować tylko w przypadku rażącego naruszenia zasad uznania administracyjnego przez organ.

Czy zarzuty naruszenia przepisów postępowania administracyjnego są skuteczne w postępowaniu przed Sądem Ochrony Konkurencji i Konsumentów?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Zasadniczo zarzuty naruszenia przepisów postępowania administracyjnego są nieskuteczne, ponieważ Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów rozstrzyga sprawę merytorycznie, a nie tylko kontroluje legalność postępowania administracyjnego. Sąd może uwzględnić nowe dowody i twierdzenia.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że postępowanie przed nim jest postępowaniem kontradyktoryjnym, cywilnym, a nie sądem legalności decyzji administracyjnej. Celem jest merytoryczne rozstrzygnięcie sporu, a nie tylko kontrola formalna postępowania przed organem.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie odwołania
Strona wygrywająca
Prezes Urzędu Regulacji Energetyki

Strony

NazwaTypRola
(...) Spółki Akcyjnej w restrukturyzacjispółkaodwołujący
Prezes Urzędu Regulacji Energetykiorgan_państwowypozwanym

Przepisy (15)

Główne

p.e. art. 56 § ust. 1 pkt 1a

Ustawa Prawo energetyczne

Kara pieniężna podlega ten, kto nie przestrzega obowiązku uzyskania i przedstawienia do umorzenia świadectwa pochodzenia z kogeneracji albo nie uiszcza opłaty zastępczej.

p.e. art. 56 § ust. 2a

Ustawa Prawo energetyczne

Wysokość kary pieniężnej nie może być niższa niż kwota obliczona według wzoru: nieuiszczona opłata zastępcza x 1,3.

p.e. art. 56 § ust. 3

Ustawa Prawo energetyczne

Górna wysokość kary pieniężnej nie może przekroczyć 15% przychodu ukaranego przedsiębiorcy, wynikającego z działalności koncesjonowanej, osiągniętego w poprzednim roku podatkowym.

p.e. art. 56 § ust. 6

Ustawa Prawo energetyczne

Przy ustalaniu wysokości kary pieniężnej Prezes URE uwzględnia stopień szkodliwości czynu, stopień zawinienia oraz dotychczasowe zachowanie podmiotu i jego możliwości finansowe.

p.e. art. 56 § ust. 6a

Ustawa Prawo energetyczne

Prezes URE może odstąpić od wymierzenia kary, jeżeli stopień szkodliwości czynu jest znikomy, a podmiot zaprzestał naruszania prawa lub zrealizował obowiązek.

p.e. art. 9a § ust. 1

Ustawa Prawo energetyczne

Obowiązek uzyskania i przedstawienia do umorzenia Prezesowi URE świadectwa pochodzenia z kogeneracji lub uiszczenia opłaty zastępczej.

p.e. art. 9a § ust. 2 pkt 2

Ustawa Prawo energetyczne

Obowiązek dotyczy przedsiębiorstwa energetycznego sprzedającego energię odbiorcom końcowym niebędącym odbiorcami przemysłowymi.

Pomocnicze

u.p.e.k. art. 100 § ust. 2

Ustawa o promowaniu energii elektrycznej z wysokosprawnej kogeneracji

Do wykonania i rozliczenia obowiązku z art. 9a ust. 1 Prawa energetycznego za okres przed 25.01.2019 r. stosuje się przepisy dotychczasowe.

k.p.a. art. 104

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.c. art. 229

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 230

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 245

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 246

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 479 § 53 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Odpowiedzialność za naruszenie obowiązków w zakresie świadectw pochodzenia z kogeneracji ma charakter obiektywny. • Nie istnieją przesłanki do odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej. • Postępowanie przed Sądem Ochrony Konkurencji i Konsumentów ma charakter merytoryczny, a nie kontrolny wobec postępowania administracyjnego.

Odrzucone argumenty

Okoliczności zewnętrzne (pandemia, wojna, sytuacja rynkowa) powinny wpłynąć na wymiar kary lub odstąpienie od niej. • Naruszenie przepisów postępowania administracyjnego. • Zastosowanie art. 189f k.p.a. w celu odstąpienia od wymierzenia kary.

Godne uwagi sformułowania

Odpowiedzialność ma charakter obiektywny, wynikający z samego faktu naruszenia określonych norm prawnych. • Interwencja sądu w treść decyzji organu regulacyjnego powinna następować dopiero wtedy, gdy nosi ona znamiona dowolności. • Odstąpienie od wymierzenia kary nie może być mylone i nie może stanowić podstawy do miarkowania kary pieniężnej, a jedynie uprawnia Prezesa urzędu do nie nakładania jej w ogóle.

Skład orzekający

Arkadiusz Zagrobelny

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa energetycznego dotyczących kar pieniężnych za naruszenie obowiązków w zakresie świadectw pochodzenia z kogeneracji, obiektywny charakter odpowiedzialności, zasady kontroli sądowej nad uznaniem administracyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego przed 25 stycznia 2019 r. w zakresie niektórych przepisów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy istotnej kwestii kar pieniężnych w sektorze energetycznym i interpretacji przepisów, co jest interesujące dla prawników specjalizujących się w tej dziedzinie. Jednakże, brak nietypowych faktów czy zaskakującego rozstrzygnięcia obniża jej atrakcyjność dla szerszej publiczności.

Ponad 5 milionów złotych kary za błąd w papierach. Sąd Okręgowy rozstrzyga spór o świadectwa pochodzenia energii.

Dane finansowe

WPS: 5 215 261,35 PLN

zwrot kosztów zastępstwa procesowego: 720 PLN

Sektor

energetyka

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst