XVII AmE 105/22

Sygn. akt XVII AmE 105/22 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 5 grudnia 2023 r. Sąd Okręgowy w Warszawie, XVII Wydział Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów w składzie: Przewodniczący – Sędzia Sądu Okręgowego Ewa Malinowska Protokolant – Sekretarz sądowy Joanna Nande po rozpoznaniu 5 grudnia 2023 r. w Warszawie na rozprawie sprawy z odwołania (...) sp. z o.o. z siedzibą w C. przeciwko Prezesowi Urzędu Regulacji Energetyki o wymierzenie kary pieniężnej na skutek odwołania (...) sp. z o.o. w C. od decyzji Prezes Urzędu Regulacji Energetyki z 17 marca 2022 r. Nr DPC. (...) 3.451.62.2021.MMo 1. zmienia zaskarżoną decyzję w punkcie 2 w ten sposób, że wymierzoną karę 25.000 zł (dwadzieścia pięć tysięcy złotych) obniża do kwoty 15.000 zł (piętnastu tysięcy złotych); 2. znosi koszty postępowania pomiędzy stronami. SSO Ewa Malinowska XVII AmE 105/22 UZASADNIENIE Decyzją z 17 marca 2022 r. Nr (...) Prezes Urzędu Regulacji Energetyki na podstawie art. 56 ust 1 pkt lh, art 56 ust. 2, art 56 ust. 2h pkt 1 w związku z art. 4ba ust 3 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne (Dz. U. z 2021 r. poz. 716 z późn. zm.), oraz na podstawie art 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735) w związku z art. 30 ust 1 ustawy - Prawo energetyczne, po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego w sprawie wymierzenia kary pieniężnej Przedsiębiorcy: (...) Sp. z o.o. , z siedzibą w C. numer identyfikacji podatkowej (NIP): (...) , (dalej: „Przedsiębiorca") w związku z brakiem opublikowania na posiadanej stronie internetowej, aktualnego wykazu przedsiębiorstw energetycznych zajmujących się wytwarzaniem, obrotem, w tym obrotem z zagranicą paliwami ciekłymi, podmiotów przywożących i odbiorców końcowych paliw ciekłych, którym Przedsiębiorca świadczył w ciągu ostatnich 12 miesięcy usługi magazynowania, przeładunku, przesyłania lub dystrybucji (dalej: „wykaz"), orzekł, 1. że Przedsiębiorca naruszył obowiązek publikacji na posiadanej stronie internetowej aktualnego wykazu przedsiębiorstw energetycznych zajmujących się wytwarzaniem, obrotem, w tym obrotem z zagranicą paliwami ciekłymi, podmiotów przywożących i odbiorców końcowych paliw ciekłych, którym świadczył w ciągu ostatnich 12 miesięcy usługi magazynowania, przeładunku, przesyłania lub dystrybucji, 2. za działanie opisane w pkt 1 wymierzył Przedsiębiorcy karę pieniężną w wysokości 25.000,00 zł. (decyzja k. 5-9) Powód (...) sp. z o.o. z siedzibą w C. wniósł odwołanie od tej decyzji zaskarżając ją w punkcie 2 dotyczącym kary pieniężnej. Zaskarżonej decyzji zarzucił: 1. naruszenie art. 56 ust. 6a PE przez jego niezasadne niezastosowanie i nieodstąpienie od wymierzenia kary pieniężnej. 2. błędne przyjęcie, że stopień szkodliwości czynu przypisanego przedsiębiorcy nie jest znikomy, chociaż obowiązek aktualizacji wykazu na stronie internetowej został ostatecznie zrealizowany, a sam obowiązek ma charakter informacyjny. Zarzucając powyższe wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji poprzez odstąpienie od wymierzenia kary, ewentualnie o zmianę przez wymierzenie kary pieniężnej w wysokości 15.000 zł i zasądzenie kosztów procesu. (odwołanie k. 11-16) Pozwany Prezes Urzędu Regulacji Energetyki wniósł o oddalenie odwołania i zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego. (odpowiedź na odwołanie k. 48-53) Sąd Okręgowy ustalił i zważył, co następuje: Powód (...) sp. z o.o. z siedzibą w C. uzyskał koncesję na magazynowanie oraz przeładunek paliw ciekłych decyzją Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki z dnia 21 sierpnia 2017 r. Ze sprawozdania złożonego przez powoda o podmiotach zlecających usługę magazynowania, przeładunku, przesyłania lub dystrybucji paliw ciekłych w okresie od stycznia 2020 do maja 2021 świadczył on usługę przeładunku-rozładunku oraz przeładunku-załadunku paliw ciekłych na rzecz podmiotów: 1. (...) B. I. , 2. (...) C. D. , 3. (...) T. A. , 4. (...) Sp. z o.o. W dniu 5 maja 2021 r. Prezes URE ustalił, że powód na stronie internetowej jego firmy nie opublikował aktualnego wykazu zawierającego dane o wymienionych powyżej podmiotach 1,2,3. W wykazie figuruje informacja że został on ustalony w dniu 3 marca 2017 r. W postępowaniu administracyjnym wszczętym w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej w związku z brakiem publikacji na stronie internetowej przedsiębiorcy aktualnego wykazu, o którym mowa w art. 4 ba ust. 3 PE powoływał się na trudności organizacyjne i kadrowe związane z pandemią, które doprowadziły do braku aktualizacji danych na stronie internetowej. Okoliczności powyższe były niesporne pomiędzy stronami. Zgodnie z art. 4ba ustawy Prawo energetyczne 1. Przedsiębiorstwo energetyczne zajmujące się magazynowaniem, przeładunkiem, przesyłaniem lub dystrybucją paliw ciekłych prowadzi wykaz przedsiębiorstw energetycznych zajmujących się wytwarzaniem, obrotem, w tym obrotem z zagranicą paliwami ciekłymi, podmiotów przywożących i odbiorców końcowych paliw ciekłych, którym świadczyli w ciągu ostatnich 12 miesięcy odpowiednio usługi magazynowania, przeładunku, przesyłania lub dystrybucji. Wykaz ustalany jest na ostatni dzień każdego miesiąca kalendarzowego w terminie do 7 dni od ostatniego dnia miesiąca. 2. Wykaz, o którym mowa w ust. 1, zawiera: 1) oznaczenie przedsiębiorstwa energetycznego, podmiotu przywożącego lub odbiorcy końcowego paliw ciekłych poprzez: a) imię i nazwisko albo nazwę wraz z oznaczeniem formy prawnej, b) miejsce zamieszkania albo siedzibę oraz ich adres, c) numer PESEL lub numer identyfikacji podatkowej (NIP), jeżeli posiada, d) (uchylona) e) numer akcyzowy wydany przez właściwego naczelnika urzędu skarbowego, jeżeli posiada, f) serię i numer dokumentu tożsamości w przypadku osób fizycznych; 2)informacje o rodzajach paliw ciekłych będących przedmiotem usług, o których mowa w ust. 1; 3) informacje o posiadanych koncesjach lub o wpisie do rejestru podmiotów przywożących; 4) informacje o wpisie do rejestru zapasów interwencyjnych, o którym mowa w art. 13 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o zapasach ropy naftowej, produktów naftowych i gazu ziemnego oraz zasadach postępowania w sytuacjach zagrożenia bezpieczeństwa paliwowego państwa i zakłóceń na rynku naftowym (Dz.U. z 2021 r. poz. 2249 oraz z 2022 r. poz. 202), zwanej dalej "ustawą o zapasach ropy naftowej, produktów naftowych i gazu ziemnego oraz zasadach postępowania w sytuacjach zagrożenia bezpieczeństwa paliwowego państwa i zakłóceń na rynku naftowym". 3. Przedsiębiorstwo energetyczne świadczące usługi, o których mowa w ust. 1, udostępnia wykaz w swojej siedzibie oraz publikuje go na swojej stronie internetowej, jeżeli ją posiada, z wyłączeniem danych dotyczących miejsca zamieszkania, numeru PESEL oraz serii i numeru dokumentu tożsamości. Zgodnie z art. 56 ust. 1 pkt h PE karze pieniężnej podlega ten, kto nie publikuje aktualnych wykazów, o których mowa w art. 4 ba ust. 1 tej ustawy. Wysokość kary określona została w art. 56 ust. 2h pkt 1 w przedziale od 15.000 zł do 50.000 zł. Zgodnie z art. 56 ust. 6 PE ustalając wysokość kary pieniężnej, Prezes URE uwzględnia stopień szkodliwości czynu, stopień zawinienia oraz dotychczasowe zachowanie podmiotu i jego możliwości finansowe. Rację ma pozwany, że odpowiedzialność przewidziana w powyższych przepisach ma charakter obiektywny. Istotny jest sam fakt naruszenia prawa. Przedsiębiorca powinien w taki sposób zorganizować swoją działalność, aby prowadzić ją w sposób zgodny z przepisami prawa i wypełniać wszystkie ustawowe obowiązki. Wskazać należy, że jest to szczególnie istotne w przypadku prowadzenia działalności koncesjonowanej, która jest obwarowana szczególnymi wymogami czego przedsiębiorca, jako profesjonalista powinien być świadom. Powoływanie się na problemy kadrowe i organizacyjne nie zwalnia go od odpowiedzialności za niewykonanie obowiązku publikacyjnego. Art. 56 ust. 6a PE daje Prezesowi Urzędu możliwość odstąpienia od wymierzenia kary, jeżeli stopień szkodliwości czynu jest znikomy, a podmiot zaprzestał naruszania prawa lub zrealizował obowiązek. Istotne jest przy tym, że obie ww. przesłanki muszą zostać spełnione łącznie. Nadto, należy podkreślić, że skorzystanie z instytucji odstąpienia od wymierzenia kary nie ma charakteru obligatoryjnego, gdyż decyzję o jej zastosowaniu pozostawiono uznaniu Prezesa URE. W ocenie Sądu w tym przypadku brak było podstaw do zastosowania instytucji odstąpienia od wymierzenia kary, o której mowa w art. 56 ust. 6a PE, z uwagi na to, że nie wystąpiły przesłanki wymienione w tym przepisie. Rację ma pozwany, że nie doszło do spełnienia przesłanki zaprzestania naruszenia prawa lub zrealizowania obowiązku, bowiem przywołane powyżej przepisy art. 4 ba PE określają terminy w jakim obowiązek powinien być zrealizowany, a w niniejszej sprawie aktualizacja danych nastąpiła w toku postępowania administracyjnego. Przede wszystkim jednak rację ma pozwany, że nie można przyjąć w niniejszej sprawie znikomej szkodliwości czynu. Dobrem chronionym w tym przypadku jest dostęp do informacji o podmiotach działających na rynku paliw w celu poprawy przejrzystości oraz transparentności funkcjonowania całego sektora paliwowego. Jest to istotne dobro z punktu widzenia ustawodawcy i stąd regulacje o których mowa powyżej. Szkodliwość czynu była zatem wyższa niż znikoma, co również uniemożliwia zastosowanie art. 56 ust. 6a PE. Sąd uznał jednak odwołanie za zasadne w odniesieniu do wysokości wymierzonej kary. Prezes URE nie wykazał w uzasadnieniu decyzji z jakich konkretnych przyczyn wymierzył powodowi karę w wysokości 25.000 zł. Nie ocenił stopnia zawinienia, dotychczasowej zachowania powoda, i jego możliwości finansowych. Sąd uznał, że kara w wysokości 15.000 zł, ustalona w minimalnym progu przez ustawodawcę na relatywnie wysokim poziomie, jest wystarczająca do spełnienia jej celów. Stopień zawinienia powoda ocenić należy jako niedbalstwo, jednak brak jest jakichkolwiek danych świadczących o tym, że jest to zachowanie powtarzalne i że powód był karany za naruszenie obowiązków wynikających z ustawy. Jest to niewątpliwie okoliczność łagodząca. Powód też ostatecznie uaktualnił wykaz na stronie internetowej przedsiębiorstwa. Oceniając możliwości finansowe przedsiębiorcy Sąd uwzględnił okoliczności podniesione w odwołaniu, że na jego sytuację ekonomiczną wpływ ma wojna w Ukrainie z uwagi na lokalizację terminala przeładunkowego, przy użyciu którego świadczone są usługi, około 2 kilometrów od granicy z Ukrainą, czyli niedalekiej odległości od działań wojennych. Z tych względów na podstawie art. 479 53 § 2 k.p.c. sąd orzekł jak w punkcie 1 wyroku. O kosztach rozstrzygnięto na podstawie art. 100 k.p.c. SSO Ewa Malinowska