XVII AmC 8336/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód J. P. wniósł pozew przeciwko S. J., domagając się uznania za niedozwolone i zakazania wykorzystywania w obrocie z konsumentami postanowienia wzorca umowy „Regulamin Sklepu Internetowego (...)” o treści: „Klient dokonujący zakupu wyraża zgodę na przekazanie swojego adresu e-mail do (...) sp. z o.o. z siedzibą we W. oraz przetwarzanie przez sklep oraz (...) sp. z o.o. swoich danych osobowych w celu wypełnienia ankiety z opinią o dokonanej transakcji w sklepie zgodnie z przepisami ustawy o ochronie danych osobowych z dnia 29.08.1997 r.”. Powód argumentował, że klauzula ta jest sprzeczna z dobrymi obyczajami i rażąco narusza interesy konsumentów, wypełniając hipotezę art. 385¹ § 1 Kodeksu cywilnego. Pozwany wniósł o oddalenie powództwa, twierdząc, że klauzula nie spełnia przesłanek abuzywności. Sąd Okręgowy w Warszawie, po analizie stanu faktycznego, który był między stronami bezsporny, uznał powództwo za zasadne. Sąd dokonał abstrakcyjnej oceny wzorca, stwierdzając, że zakwestionowane postanowienie nie dotyczy głównych świadczeń stron. Kluczowe dla rozstrzygnięcia były przesłanki sprzeczności z dobrymi obyczajami i rażącego naruszenia interesów konsumenta. Sąd uznał, że dobre obyczaje wymagają, aby przedsiębiorca nie wykorzystywał swojej uprzywilejowanej pozycji kontraktowej do wymuszania zgody na przetwarzanie danych osobowych w celach marketingowych, zwłaszcza gdy konsument nie ma możliwości swobodnego wyboru. Naruszenie interesu konsumenta polegało na udostępnianiu jego danych osobowych bez świadomej zgody, co narusza prywatność. Sąd podkreślił, że zgoda na przetwarzanie danych musi być świadoma, wyraźna i swobodna, a nie blankietowa czy wymuszona. Wobec tego, sąd uznał postanowienie za niedozwolone na podstawie art. 385¹ § 1 kc, zakazał jego wykorzystywania na podstawie art. 479⁴² § 1 kpc, zasądził od pozwanego koszty zastępstwa procesowego i nakazał pobranie opłaty od pozwu na rzecz Skarbu Państwa. Zarządzono również publikację wyroku w Monitorze Sądowym i Gospodarczym na koszt pozwanego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie niedozwolonego charakteru klauzul umownych wymuszających zgodę na przetwarzanie danych osobowych w celach marketingowych bez wyraźnej i swobodnej zgody konsumenta.
Dotyczy umów zawieranych z konsumentami w obrocie przez Internet, gdzie stosowany jest wzorzec umowy.
Zagadnienia prawne (1)
Czy postanowienie wzorca umowy, które nakazuje konsumentowi wyrażenie zgody na przekazanie jego adresu e-mail i danych osobowych do podmiotu trzeciego w celu wypełnienia ankiety i przetwarzania danych, stanowi niedozwolone postanowienie umowne w rozumieniu art. 385¹ § 1 Kodeksu cywilnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, takie postanowienie jest niedozwolone.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że klauzula wymusza zgodę na przetwarzanie danych osobowych w celach marketingowych bez możliwości swobodnego wyboru przez konsumenta, co jest sprzeczne z dobrymi obyczajami i rażąco narusza jego interesy, w tym prawo do prywatności. Zgoda musi być świadoma, wyraźna i swobodna, a nie blankietowa czy narzucona.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. P. | osoba_fizyczna | powód |
| S. J. | inne | pozwany |
| (...) sp. z o.o. | spółka | podmiot trzeci |
Przepisy (7)
Główne
k.c. art. 385¹ § § 1
Kodeks cywilny
Niedozwolone są postanowienia umowy zawieranej z konsumentem, nieuzgodnione z nim indywidualnie, jeżeli kształtują jego prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy – z wyłączeniem postanowień określających główne świadczenia stron, w tym cenę lub wynagrodzenie, jeżeli zostały sformułowane w sposób jednoznaczny.
k.p.c. art. 479[42] § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd, uwzględniając powództwo o uznanie postanowienia wzorca umowy za niedozwolone, zakazuje jego wykorzystywania.
u.o.d.o. art. 23
Ustawa o ochronie danych osobowych
Określa zakres dopuszczalnego przetwarzania danych osobowych, wymagając świadomej, wyraźnej i swobodnej zgody.
Pomocnicze
k.p.c. art. 230
Kodeks postępowania cywilnego
Gdy strona nie wypowie się co do twierdzeń strony przeciwnej o faktach, sąd, mając na uwadze wyniki całej rozprawy, może fakty te uznać za przyznane.
k.p.c. art. 479[44]
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd zarządza publikację prawomocnego wyroku w Monitorze Sądowym i Gospodarczym na koszt strony pozwanej.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.
u.k.s.c. art. 113 § ust. 1
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Nakazanie pobrania od strony pozwanej opłaty od pozwu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Postanowienie wzorca umowy narusza dobre obyczaje i rażąco interesy konsumenta poprzez wymuszanie zgody na przekazanie danych osobowych do podmiotu trzeciego w celach marketingowych. • Zgoda na przetwarzanie danych osobowych musi być świadoma, wyraźna i swobodna, a nie blankietowa czy narzucona. • Przedsiębiorca nie powinien wykorzystywać swojej uprzywilejowanej pozycji kontraktowej do uzyskiwania dodatkowych korzyści (marketing) kosztem konsumenta.
Odrzucone argumenty
Klauzula nie spełnia przesłanek abuzywności. • Klauzula jest prawnie irrelewantna dla możliwości dochodzenia przez konsumenta swoich roszczeń. • Klauzula jest korzystna dla konsumentów.
Godne uwagi sformułowania
abstrakcyjna ocena wzorca • sprzeczność z dobrymi obyczajami • rażąco naruszają interesy konsumenta • marketing usług przedsiębiorcy w realiach dzisiejszej gospodarki jest wymierną korzyścią • zgoda na przetwarzanie danych osobowych musi być złożona świadomie, wyraźnie oraz co najważniejsze swobodnie • zgoda na przetwarzanie danych osobowych nie może być zgodą blankietową • owa dobrowolność była fikcyjna
Skład orzekający
Dariusz Dąbrowski
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie niedozwolonego charakteru klauzul umownych wymuszających zgodę na przetwarzanie danych osobowych w celach marketingowych bez wyraźnej i swobodnej zgody konsumenta."
Ograniczenia: Dotyczy umów zawieranych z konsumentami w obrocie przez Internet, gdzie stosowany jest wzorzec umowy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu ochrony danych osobowych w e-commerce i interpretacji klauzul abuzywnych, co jest istotne dla wielu konsumentów i przedsiębiorców.
“Czy Twój adres e-mail może być sprzedany bez Twojej zgody? Sąd Okręgowy odpowiada!”
Dane finansowe
zwrot kosztów zastępstwa procesowego: 377 PLN
Sektor
e-commerce
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.