XVII AmC 3964/12

Sygn. akt XVII AmC 3964/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 18 lutego 2013 r. Sąd Okręgowy w Warszawie - Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów w składzie: Przewodniczący : SSO Bogdan Gierzyński Protokolant : Ewelina Zalewska po rozpoznaniu w dniu 18 lutego 2013r. w Warszawie na rozprawie sprawy z powództwa Stowarzyszenia (...) w S. przeciwko (...) spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w M. o uznanie postanowień wzorca umowy za niedozwolone I. uznaje za niedozwolone i zakazuje (...) spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w M. wykorzystywania w obrocie z konsumentami postanowienia wzorca umowy o treści: „ Reklamacji podlegają wyłącznie wady ukryte powstałe z winy producenta w towarze nie zużytym. ” , II. zasądza od (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w M. na rzecz Stowarzyszenia (...) w S. kwotę 360 zł (trzysta sześćdziesiąt) tytułem kosztów zastępstwa procesowego, III. nakazuje pobranie od (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w M. na rzecz Skarbu Państwa Sądu Okręgowego w Warszawie kwoty 600 zł (sześćset złotych) z tytułu opłaty sądowej od pozwu, od której powód był zwolniony, IV. zarządza publikację prawomocnego wyroku w Monitorze Sądowym i Gospodarczym na koszt (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w M. . SSO Bogdan Gierzyński XVII AmC 3964/12 UZASADNIENIE Powód Stowarzyszenie (...) w S. wniósł o uznanie za niedozwoloną i zakazanie stosowania w umowach z konsumentami stosowanej przez pozwanego (...) Sp. z o.o. w M. klauzuli o treści: „Reklamacji podlegają wyłącznie wady ukryte powstałe z winy producenta w towarze nie zużytym.”. Ponadto powód wniósł o zasądzenie na jego rzecz kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Pozwany wniósł o oddalenie powództwa i zasądzenie kosztów procesu według norm przepisanych. Rozpoznając sprawę Sąd Okręgowy ustalił, co następuje: Bezspornym jest, że pozwany prowadząc działalność gospodarczą w formie sklepu internetowego stosuje wzorzec umowny zawierający postanowienie i treści : „Reklamacji podlegają wyłącznie wady ukryte powstałe z winy producenta w towarze nie zużytym.”. W tym stanie faktycznym Sąd zważył, co następuje: Powództwo zasługuje na uwzględnienie. W postępowaniu o uznanie postanowień wzorca umowy za niedozwolone Sąd dokonuje abstrakcyjnej oceny wzorca celem ustalenia, czy zawarte w nim klauzule mają charakter niedozwolonych postanowień umownych w rozumieniu art. 3851 k.c. Niedozwolone postanowienia umowne to konstrukcja przewidziana w art. 3851 – 3853 k.c. , mająca na celu ochronę konsumenta przed niekorzystnymi postanowieniami umowy łączącej go z profesjonalistą. Należy podkreślić, że ocena kwestionowanych klauzul prowadzona jest w oderwaniu od konkretnego stosunku umownego z określonym konsumentem, a jej przedmiotem jest badanie tylko tych klauzul wzorca, a nie praktyki i konsekwencji ich stosowania w umowach z konsumentami. W myśl art. 385 1 § 1 k.c. , za niedozwolone postanowienia umowne uznaje się postanowienia umowy zawieranej z konsumentem nie uzgodnione indywidualnie, jeżeli kształtują jego prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy. Nie dotyczy to postanowień określających główne świadczenia stron, w tym cenę lub wynagrodzenie, jeżeli zostały sformułowane w sposób jednoznaczny. Z przytoczonego przepisu wynika zatem, że możliwość uznania danego postanowienia umownego za niedozwolone i wyeliminowanie go z praktyki stosowania zależna jest od spełnienia następujących przesłanek: 1) postanowienie nie zostało uzgodnione indywidualnie, a więc nie podlegało negocjacjom; 2) ukształtowane w ten sposób prawa i obowiązki konsumenta pozostają w sprzeczności z dobrymi obyczajami; 3) ukształtowane we wskazany sposób prawa i obowiązki rażąco naruszają interesy konsumenta; 4) postanowienie umowy nie dotyczy sformułowanych w sposób jednoznaczny głównych świadczeń stron, w tym ceny lub wynagrodzenia. Powyższe przesłanki muszą zostać spełnione łącznie. W rozpoznawanej sprawie jest niesporne, że konsumenci nie mieli wpływu na jego treść, a zatem należało uznać, że nie było ono z nimi uzgadniane indywidualnie i nie dotyczy ono również głównych świadczeń stron umowy. Sporna pozostawała zatem kwestia, czy zakwestionowane przez powoda postanowienie kształtuje prawa i obowiązki konsumenta w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy. Należy w tym miejscu wskazać, że „dobre obyczaje” to reguły postępowania niesprzeczne z etyką, moralnością i aprobowanymi społecznie obyczajami. Istotą dobrych obyczajów jest szeroko rozumiany szacunek do drugiego człowieka. Za sprzeczne z dobrymi obyczajami można uznać więc działania zmierzające do niedoinformowania, dezorientacji, wywołania błędnego przekonania konsumenta, wykorzystania jego niewiedzy lub naiwności, a więc o działanie potocznie określane jako nieuczciwe, nierzetelne, odbiegające in minus od przyjętych standardów postępowania. Pojęcie „interesów konsumenta” należy rozumieć szeroko, nie tylko jako interes ekonomiczny. Mogą tu bowiem wejść w grę także inne aspekty, jak choćby zdrowie konsumenta (i jego bliskich), jego czasu zbędnie traconego, dezorganizacji toku życia, przykrości, zawodu itp. Jednocześnie ustawodawca wymaga, by naruszenie interesów konsumenta było w stopniu „rażącym”, które to określenie odnosi się do wypadków znacznego, szczególnie doniosłego odbiegania przyjętego uregulowania od zasad uczciwego wyważenia praw i obowiązków w łączącym strony stosunku prawnym. Rażące naruszenie interesów konsumenta oznacza nieusprawiedliwioną dysproporcję praw i obowiązków na jego niekorzyść w określonym stosunku obligacyjnym. Stosownie do treści art. 385 3 pkt 2 k.c. w razie wątpliwości uważa się, że niedozwolonymi postanowieniami umownymi są te, które w szczególności wyłączają lub istotnie ograniczają odpowiedzialność względem konsumenta za niewykonanie lub nienależyte wykonanie zobowiązania. W ocenie sądu przedmiotowa klauzula ogranicza odpowiedzialność pozwanego względem konsumenta za niewykonanie lub nienależyte wykonanie zobowiązania, gdyż wyłącza odpowiedzialność w sytuacjach, gdy wady ukryte powstałe z winy producenta ujawnią się w towarze nie zużytym. Dotyczy to w szczególności przypadków, gdy istotą wady jest właśnie przedwczesne zużycie towaru np. na skutek zastosowania niewłaściwej jakości materiałów lub technologii wykonania. Należy bowiem odróżniać sytuacje, kiedy rzecz ulega zniszczeniu na skutek normalnego zużycia od sytuacji w której zużycie nie jest następstwem normalnego używania ale wad tkwiących w rzeczy. W tym zaś zakresie przedmiotowy zapis wyłącza odpowiedzialność powoda. Z tych względów Sąd Okręgowy w Warszawie – Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów uznał, że zakwestionowane przez powoda postanowienie wzorca umownego stosowanego przez pozwanego w obrocie z konsumentami stanowi niedozwolone postanowienie umowne w rozumieniu art. 385 1 § 1 k.c. i zakazał jego stosowania na podstawie art. 479 42 k.p.c. Zgodnie z treścią przepisu art. 96 pkt 3 ustawy z dnia 28 lipca 2005 roku o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz.U. z 2010 roku, Nr 90, poz. 594 – j.t.). strona wnosząca o uznanie postanowień umowy za niedozwolone jest zwolniona od kosztów sądowych. Wobec powyższego, o obciążeniu pozwanego stałą opłatą sądową od pozwu orzeczono na podstawie art. 26 ust 1 pkt 6 w zw. z art. 113 ust. 1 oraz art. 96 ust. 1 pkt 3 i art. 94 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych . O kosztach postępowania orzeczono stosowanie do wyniku sporu na podstawie art. 98 i 99 k.p.c. zasądzając od pozwanego na rzecz powoda koszty zastępstwa procesowego w minimalnej stawce wynagrodzenia radcy prawnego określonej według § 14 ust. 3 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.). Należy jedynie wskazać, że ponieważ powód wygrał sprawę w całości zastosowanie znajduje w tym przypadku art. 98 i 99 k.p.c. , z którego wynika, że strona przegrywająca sprawę w całości obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw (zasada odpowiedzialności za wynik procesu). Zwrot tych kosztów przysługuje powodowi albowiem jego pełnomocnik procesowy będący radcą prawnym zgłosił żądanie ich zasądzenia ( art. 109 k.p.c. ). Publikację prawomocnego wyroku w Monitorze Sądowym i Gospodarczym na koszt pozwanego zarządzono na podstawie art. 479 44 k.p.c. SSO Bogdan Gierzyński