XVII AMC 38/10
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód (...) z siedzibą w P. wniósł pozew przeciwko (...) S.A. z siedzibą w W. o uznanie za niedozwolone i zakazanie stosowania postanowień wzorca umowy dotyczących zwrotu składki ubezpieczeniowej. Kwestionowane klauzule (§20 ust. 3 OWU autocasco i §62 ust. 4 OWU kompleksowego ubezpieczenia) stanowiły, że zwrot składki ustala się proporcjonalnie do niewykorzystanego okresu ochrony ubezpieczeniowej oraz niewykorzystanej sumy ubezpieczenia. Powód argumentował, że jest to sprzeczne z art. 813 § 1 Kodeksu cywilnego i narusza interesy konsumentów. Pozwany wniósł o oddalenie powództwa, twierdząc, że przepis ten nie wyklucza uwzględnienia sumy ubezpieczenia przy obliczaniu zwrotu składki. Sąd Okręgowy w Warszawie, po rozpoznaniu sprawy, oddalił powództwo. Sąd uznał, że klauzule te nie dotyczą głównych świadczeń stron i ocenił je pod kątem sprzeczności z dobrymi obyczajami i rażącego naruszenia interesów konsumenta. Sąd stanął na stanowisku, że art. 813 § 1 kc, w brzmieniu obowiązującym od 10.08.2007 r., dopuszcza uwzględnienie przy zwrocie składki nie tylko niewykorzystanego okresu ochrony, ale także stopnia wykorzystania sumy ubezpieczenia, zwłaszcza w sytuacji, gdy doszło do wypłaty świadczenia. Sąd uzasadnił, że takie rozumienie przepisu zapobiega nadmiernemu obciążeniu ubezpieczyciela i zapewnia równowagę stron, zapobiegając sytuacji, w której konsument otrzymałby zwrot składki wyższy niż poniesiona szkoda. Sąd oddalił powództwo, zasądził od powoda na rzecz pozwanego koszty zastępstwa procesowego i zarządził publikację prawomocnego wyroku w Monitorze Sądowym i Gospodarczym.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja art. 813 § 1 k.c. w kontekście zwrotu składki ubezpieczeniowej, zwłaszcza w umowach autocasco i kompleksowego ubezpieczenia.
Dotyczy konkretnego brzmienia art. 813 § 1 k.c. i specyfiki umów ubezpieczeniowych.
Zagadnienia prawne (1)
Czy postanowienie wzorca umowy ubezpieczeniowej, które przewiduje zwrot składki proporcjonalnie do niewykorzystanego okresu ochrony ubezpieczeniowej oraz niewykorzystanej sumy ubezpieczenia, jest niedozwolonym postanowieniem umownym w rozumieniu art. 385¹ § 1 k.c. i jest sprzeczne z art. 813 § 1 k.c.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, takie postanowienie nie jest niedozwolonym postanowieniem umownym i jest zgodne z art. 813 § 1 k.c.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że art. 813 § 1 k.c. dopuszcza uwzględnienie przy zwrocie składki nie tylko niewykorzystanego okresu ochrony, ale także stopnia wykorzystania sumy ubezpieczenia, zwłaszcza po wypłacie świadczenia. Takie ukształtowanie umowy nie narusza rażąco interesów konsumenta ani dobrych obyczajów, a zapewnia równowagę stron i zapobiega nadmiernemu obciążeniu ubezpieczyciela.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) | instytucja | powód |
| (...) S.A. | spółka | pozwany |
Przepisy (6)
Główne
k.c. art. 385¹ § § 1
Kodeks cywilny
Postanowienia umowy zawieranej z konsumentem nieuzgodnione indywidualnie nie wiążą go, jeżeli kształtują jego prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy (niedozwolone postanowienia umowne). Nie dotyczy to postanowień określających główne świadczenia stron, w tym cenę lub wynagrodzenie, jeżeli zostały sformułowane w sposób jednoznaczny.
k.c. art. 813 § § 1
Kodeks cywilny
Składkę oblicza się za czas trwania odpowiedzialności ubezpieczyciela. W przypadku wygaśnięcia stosunku ubezpieczenia przed upływem okresu na jaki została zawarta umowa, ubezpieczającemu przysługuje zwrot składki za okres niewykorzystanej ochrony ubezpieczeniowej. Zwrot składki może uwzględniać proporcjonalnie niewykorzystaną sumę ubezpieczenia.
Pomocnicze
k.p.c. art. 230
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd może uznać za ustalone fakty, o których strona miała możność wypowiedzieć się.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.
k.p.c. art. 479 45
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd zarządza publikację prawomocnego wyroku w Monitorze Sądowym i Gospodarczym na koszt Skarbu Państwa.
u.k.s.c. art. 96 § pkt 3
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Zwolnienie powoda od kosztów sądowych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Interpretacja art. 813 § 1 k.c. dopuszcza uwzględnienie niewykorzystanej sumy ubezpieczenia przy zwrocie składki. • Zwrot składki proporcjonalny do niewykorzystanego okresu i sumy ubezpieczenia nie narusza rażąco interesów konsumenta ani dobrych obyczajów. • Umowa ubezpieczeniowa nie jest umową wzajemną, co uzasadnia nieekwiwalentność świadczeń.
Odrzucone argumenty
Postanowienie wzorca umowy jest sprzeczne z art. 813 § 1 k.c. poprzez uwzględnienie niewykorzystanej sumy ubezpieczenia. • Kwestionowane postanowienie narusza dobre obyczaje i rażąco interesy konsumentów.
Godne uwagi sformułowania
zwrot składki za okres niewykorzystanej ochrony ubezpieczeniowej • ochrona ubezpieczeniowa składa się nie tylko z upływu czasu, w którym ochrona trwa, ale także z wypłat cząstkowych odszkodowań, które wyczerpują sumę ubezpieczenia • konsument, który częściowo wykorzystał swoją ochronę ubezpieczeniową, w razie wcześniejszego rozwiązania umowy, otrzymuje zwrot tylko części składki za niewykorzystany okres ubezpieczenia, pomniejszony odpowiednio do stopnia, w jakim ochronę tą już wykorzystał.
Skład orzekający
Dariusz Dąbrowski
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 813 § 1 k.c. w kontekście zwrotu składki ubezpieczeniowej, zwłaszcza w umowach autocasco i kompleksowego ubezpieczenia."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnego brzmienia art. 813 § 1 k.c. i specyfiki umów ubezpieczeniowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia ochrony konsumentów w umowach ubezpieczeniowych, a interpretacja przepisów prawnych ma praktyczne znaczenie dla wielu osób.
“Czy ubezpieczyciel może zatrzymać część składki, gdy suma ubezpieczenia została częściowo wykorzystana?”
Dane finansowe
koszty zastępstwa procesowego: 360 PLN
Sektor
ubezpieczenia
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.