XVII AMA 78/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła odwołania spółki (...) sp. z o.o. od decyzji Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK), która uznała dwa postanowienia wzorca umowy deweloperskiej za niedozwolone (art. 385¹ § 1 k.c.) i zakazała ich stosowania. Pierwsze postanowienie (§ 2 ust. 4 lit. a) ograniczało prawo nabywcy do odstąpienia od umowy w przypadku różnicy powierzchni lokalu do 2%. Drugie postanowienie (§ 8 ust. 2) ograniczało maksymalną karę umowną za opóźnienie w przeniesieniu własności lokalu do 3% ceny. Prezes UOKiK nałożył również na spółkę środki usunięcia skutków naruszenia, w tym obowiązek poinformowania konsumentów listownie i poprzez publikację na stronie internetowej, a także kary pieniężne. Sąd Okręgowy w Warszawie, rozpoznając odwołanie, uznał oba zakwestionowane postanowienia za niedozwolone, zgodził się z oceną Prezesa UOKiK co do ich abuzywności. Jednakże, sąd uznał środek polegający na wysyłaniu listów poleconych do konsumentów za nadmiarowy i nieproporcjonalny, biorąc pod uwagę zakończenie inwestycji i wypłacenie kar umownych. W związku z tym, sąd uchylił ten punkt decyzji. Pozostałe środki, w tym obowiązek publikacji na stronie internetowej oraz kary pieniężne, zostały utrzymane w mocy, uznane za proporcjonalne i spełniające funkcje represyjną oraz prewencyjną. Sąd oddalił odwołanie w pozostałej części i zasądził od spółki na rzecz Prezesa UOKiK koszty zastępstwa procesowego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących klauzul niedozwolonych w umowach deweloperskich, w szczególności w zakresie różnicy powierzchni lokalu i kar umownych za opóźnienie. Ocena proporcjonalności środków nałożonych przez Prezesa UOKiK.
Dotyczy specyfiki umów deweloperskich i kontroli abstrakcyjnej wzorców umów.
Zagadnienia prawne (2)
Czy postanowienia wzorca umowy deweloperskiej ograniczające prawo konsumenta do odstąpienia od umowy w przypadku różnicy powierzchni lokalu do 2% oraz ograniczające maksymalną karę umowną za opóźnienie w przeniesieniu własności lokalu do 3% ceny, stanowią niedozwolone postanowienia umowne w rozumieniu art. 385¹ § 1 k.c.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, oba postanowienia stanowią niedozwolone postanowienia umowne, ponieważ kształtują prawa i obowiązki konsumenta w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami i rażąco naruszają jego interesy.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że ograniczenie prawa do odstąpienia od umowy w przypadku różnicy powierzchni do 2% przerzuca na konsumenta skutki niedotrzymania przez dewelopera warunków umowy, a ograniczenie kary umownej do 3% ceny lokalu istotnie ogranicza odpowiedzialność dewelopera za opóźnienie, co stoi w sprzeczności z dobrymi obyczajami i rażąco narusza interesy konsumenta.
Czy środki usunięcia trwających skutków naruszenia zakazu stosowania niedozwolonych postanowień umownych, nałożone przez Prezesa UOKiK, są proporcjonalne i konieczne?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Środek polegający na wysyłaniu listów poleconych do konsumentów jest nadmiarowy i nieproporcjonalny, natomiast środek w postaci publikacji na stronie internetowej jest wystarczający.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że w związku z zakończeniem inwestycji i wypłaceniem kar umownych, wysyłanie listów poleconych nie usunie już trwających skutków naruszenia. Informacja na stronie internetowej jest wystarczająca do edukacji konsumentów i przyszłych klientów.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w W. | spółka | powód |
| Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów | organ_państwowy | pozwany |
Przepisy (13)
Główne
u.o.k.i.k. art. 23a
Ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów
Zakaz stosowania we wzorcach umów zawieranych z konsumentami niedozwolonych postanowień umownych.
u.o.k.i.k. art. 23b § ust. 1
Ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów
Uznanie postanowień wzorca umowy za niedozwolone i zakaz ich wykorzystywania.
u.o.k.i.k. art. 106 § ust. 1 pkt 3a
Ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów
Możliwość nałożenia kary pieniężnej za naruszenie zakazu stosowania niedozwolonych postanowień.
k.c. art. 385¹ § § 1
Kodeks cywilny
Definicja niedozwolonych postanowień umownych (abuzywność).
k.p.c. art. 479³¹a § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Oddalenie odwołania w całości.
k.p.c. art. 479³¹a § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Zmiana zaskarżonej decyzji.
k.p.c. art. 100
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada wzajemnego zniesienia lub stosunkowego rozdzielenia kosztów, z możliwością obciążenia jednej strony wszystkimi kosztami.
Pomocnicze
u.o.k.i.k. art. 23b § ust. 2 pkt 1 i 2
Ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów
Nałożenie środków usunięcia trwających skutków naruszenia zakazu.
k.c. art. 385¹ § § 3
Kodeks cywilny
Definicja postanowień nieuzgodnionych indywidualnie.
k.c. art. 385³ § pkt 2
Kodeks cywilny
Domniemanie niedozwoloności postanowień istotnie ograniczających odpowiedzialność względem konsumenta.
k.c. art. 385³ § pkt 20
Kodeks cywilny
Domniemanie niedozwoloności postanowień dających uprawnienie kontrahentowi konsumenta do określenia lub podwyższenia ceny bez prawa odstąpienia dla konsumenta.
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek wszechstronnego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek oparcia rozstrzygnięcia na materiale dowodowym.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Środek polegający na wysyłaniu listów poleconych do konsumentów jest nadmiarowy i nieproporcjonalny w kontekście zakończenia inwestycji i wypłacenia kar umownych. • Postanowienia ograniczające prawo do odstąpienia od umowy i wysokość kary umownej są niedozwolone.
Odrzucone argumenty
Zaskarżona decyzja Prezesa UOKiK narusza przepisy k.p.a. (zarzut oddalony przez sąd jako niedopuszczalny w postępowaniu przed SO).
Godne uwagi sformułowania
środki usunięcia trwających skutków naruszenia • nieuzgodnione indywidualnie • sprzeczne z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy • nie ma potrzeby dalszej oceny danego postanowienia pod kątem abuzywności • kontrola Prezesa Urzędu [...] ma charakter abstrakcyjny • nieusprawiedliwiona dysproporcja praw i obowiązków na niekorzyść konsumenta • szara klauzula • środki powinny być proporcjonalne do wagi i rodzaju naruszenia oraz konieczne do usunięcia jego skutków • nie doprowadzi to do usunięcia trwających skutków naruszenia • kara pieniężna ma charakter fakultatywny • nie ma przy tym znaczenia, czy Przedsiębiorca dopuścił się naruszeń umyślnie czy nieumyślnie
Skład orzekający
Anna Maria Kowalik
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących klauzul niedozwolonych w umowach deweloperskich, w szczególności w zakresie różnicy powierzchni lokalu i kar umownych za opóźnienie. Ocena proporcjonalności środków nałożonych przez Prezesa UOKiK."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki umów deweloperskich i kontroli abstrakcyjnej wzorców umów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnie występujących w umowach deweloperskich klauzul, które mogą być niekorzystne dla konsumentów. Pokazuje, jak sąd ocenia te klauzule i jakie środki zaradcze są adekwatne.
“Deweloperzy, uważajcie! Sąd ograniczył kary dla UOKiK za klauzule w umowach.”
Dane finansowe
zwrot kosztów zastępstwa procesowego: 720 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.