XVI K 98/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Poznaniu wyrokiem z dnia 28 lipca 2017 roku, sygn. akt XVI K 98/15, skazał oskarżonych I. B. i J. K. za popełnienie przestępstw z art. 286 § 1 kk w zw. z art. 294 § 1 kk i art. 297 § 1 kk. Oskarżeni zostali uznani za winnych tego, że działając wspólnie i w porozumieniu, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej i uzyskania świadczeń pieniężnych dla spółki (...) sp. z o.o. w B. na działalność gospodarczą, doprowadzili (...) Bank SA w W. do niekorzystnego rozporządzenia mieniem znacznej wartości w kwocie 2.253.323,73 Euro. Działanie to polegało na przedłożeniu bankowi 166 nierzetelnych faktur VAT, które nie odzwierciedlały faktycznych zdarzeń gospodarczych, wprowadzając tym samym w błąd pracownika banku co do powstania wierzytelności. Na podstawie art. 294 § 1 kk w zw. z art. 11 § 3 kk i art. 33 § 2 kk, Sąd Okręgowy wymierzył I. B. karę 2 lat pozbawienia wolności oraz grzywny w wysokości 500 stawek dziennych po 80 zł, a J. K. karę 2 lat pozbawienia wolności oraz grzywny w wysokości 500 stawek dziennych po 100 zł. Wykonanie kar pozbawienia wolności zostało warunkowo zawieszone na okres 5 lat próby. Obrońcy oskarżonych wnieśli apelacje, zarzucając m.in. obrazę przepisów postępowania, naruszenie zasad swobodnej oceny dowodów oraz błędy w ustaleniach faktycznych. Prokurator z kolei zaskarżył wyrok w części dotyczącej kary, uznając ją za rażąco niewspółmierną i zbyt niską. Sąd Apelacyjny rozpoznał apelacje, uznając je za bezzasadne. Sąd odwoławczy szczegółowo analizował zarzuty dotyczące oszustwa (art. 286 kk) i oszustwa kredytowego (art. 297 kk), w tym kwestie zamiaru sprawców, interpretacji umowy faktoringowej oraz znaczenia wystawiania faktur przed dokonaniem dostawy. Utrzymano w mocy wyrok Sądu Okręgowego, oddalając apelacje obrońców i prokuratora.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja znamion przestępstw oszustwa (art. 286 kk) i oszustwa kredytowego (art. 297 kk) w kontekście umów faktoringowych i nierzetelnych faktur VAT.
Konkretne ustalenia faktyczne dotyczące zamiaru sprawców i charakteru transakcji.
Zagadnienia prawne (3)
Czy przedłożenie nierzetelnych faktur VAT w ramach umowy faktoringowej, nieodzwierciedlających faktycznych zdarzeń gospodarczych, stanowi przestępstwo oszustwa (art. 286 § 1 kk) i oszustwa kredytowego (art. 297 § 1 kk)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, przedłożenie nierzetelnych faktur VAT, które nie odzwierciedlają faktycznych zdarzeń gospodarczych, w celu uzyskania finansowania w ramach umowy faktoringowej, stanowi przestępstwo oszustwa i oszustwa kredytowego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że oskarżeni mieli zamiar bezpośredni doprowadzenia banku do niekorzystnego rozporządzenia mieniem poprzez wprowadzenie go w błąd co do istnienia wierzytelności, a także uzyskali świadczenie pieniężne na działalność gospodarczą w sposób nierzetelny. Faktury nie odzwierciedlały rzeczywistych transakcji, a bank nabywał nieistniejące wierzytelności.
Czy umowa faktoringu może być uznana za 'podobne świadczenie pieniężne na określony cel gospodarczy' w rozumieniu art. 297 § 1 kk?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, umowa faktoringu, zwłaszcza w kontekście finansowania zapotrzebowania na kapitał obrotowy, może być uznana za podobne świadczenie pieniężne na określony cel gospodarczy w rozumieniu art. 297 § 1 kk.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny, powołując się na orzecznictwo i doktrynę, uznał, że faktoring, jako instrument finansowy z funkcją kredytową i przeznaczeniem gospodarczym, spełnia znamiona 'podobnego świadczenia pieniężnego na określony cel gospodarczy', nawet jeśli nie jest to kredyt w ścisłym tego słowa znaczeniu.
Czy naruszenie przepisów postępowania, takie jak oddalenie wniosków dowodowych, miało wpływ na treść wyroku?
Odpowiedź sądu
Nie, apelacje obrońców zarzucające naruszenie przepisów postępowania, w tym oddalenie wniosków dowodowych, zostały uznane za bezzasadne, ponieważ uchybienia te nie mogły mieć wpływu na treść orzeczenia.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny stwierdził, że oddalenie wniosków dowodowych było zasadne lub że ewentualne uchybienia nie miały wpływu na treść wyroku, ponieważ zebrany materiał dowodowy był wystarczający do oceny winy i sprawstwa oskarżonych.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| I. B. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| J. K. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| (...) Bank SA | spółka | pokrzywdzony |
| (...) sp. z o.o. | spółka | podmiot gospodarczy |
Przepisy (44)
Główne
k.k. art. 286 § 1
Kodeks karny
k.k. art. 294 § 1
Kodeks karny
k.k. art. 297 § 1
Kodeks karny
Pomocnicze
k.k. art. 11 § 2
Kodeks karny
k.k. art. 12
Kodeks karny
k.k. art. 4 § 1
Kodeks karny
k.k. art. 33 § 2
Kodeks karny
k.k. art. 69 § 1
Kodeks karny
k.k. art. 69 § 2
Kodeks karny
k.k. art. 70 § 1
Kodeks karny
k.p.k. art. 627
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 633
Kodeks postępowania karnego
Ustawa z dnia 23 czerwca 1973 roku o opłatach w sprawach zasądził art. 1
Ustawa z dnia 23 czerwca 1973 roku o opłatach w sprawach zasądził art. 2 § 1
Ustawa z dnia 23 czerwca 1973 roku o opłatach w sprawach zasądził art. 3 § 1
k.p.k. art. 438 § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 7
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 410
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 193 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 424
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 438 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 427
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 437 § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 438 § 3
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 170 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 6
Kodeks postępowania karnego
Prawo bankowe art. 105 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 roku - Prawo bankowe
Prawo bankowe art. 105 § 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 roku - Prawo bankowe
Prawo bankowe art. 104 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 roku - Prawo bankowe
k.p.k. art. 217 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 169 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 169 § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 170 § 5
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 167
Kodeks postępowania karnego
k.c. art. 509
Kodeks cywilny
k.c. art. 518
Kodeks cywilny
k.c. art. 535
Kodeks cywilny
k.c. art. 709 § 1
Kodeks cywilny
u.p.t.u. art. 5
Ustawa o podatku od towarów i usług
u.p.t.u. art. 7
Ustawa o podatku od towarów i usług
u.p.t.u. art. 106i § 7
Ustawa o podatku od towarów i usług
u.p.t.u. art. 106i § 7
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Dopuszcza wystawienie faktury maksymalnie na 30 dni przed dokonaniem dostawy towaru lub wykonaniem usługi.
k.k. art. 115 § 4
Kodeks karny
Pb art. 69 § 1
Prawo bankowe
Definicja umowy kredytu bankowego, która powinna być wykładana na gruncie art. 297 k.k.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przedłożenie nierzetelnych faktur VAT odzwierciedlających fikcyjne transakcje stanowiło wprowadzenie banku w błąd i doprowadziło do niekorzystnego rozporządzenia jego mieniem. • Umowa faktoringu, finansująca kapitał obrotowy, może być uznana za 'podobne świadczenie pieniężne na określony cel gospodarczy' w rozumieniu art. 297 § 1 kk. • Ocena dowodów przez Sąd Okręgowy była prawidłowa i zgodna z zasadami wiedzy i doświadczenia życiowego. • Oddalenie wniosków dowodowych obrońców było uzasadnione lub nie miało wpływu na treść wyroku.
Odrzucone argumenty
Zarzuty obrońców oparte na błędnej interpretacji umowy faktoringowej i przepisów prawa podatkowego. • Twierdzenia oskarżonych o braku zamiaru popełnienia przestępstwa i działaniu w dobrej wierze w obliczu trudności finansowych spółki. • Zarzuty o naruszeniu przepisów postępowania, w tym o niezasadnym oddaleniu wniosków dowodowych.
Godne uwagi sformułowania
przedłożyli (...) Bank SA w W. poświadczające nieprawdę i nierzetelne faktury VAT w ilości 166 sztuk • doprowadzili ten bank do niekorzystnego rozporządzenia własnym mieniem znacznej wartości • nie odzwierciedlały faktycznych zdarzeń gospodarczych • podobnego świadczenia pieniężnego na określony cel gospodarczy • przekonanie Sądu o wiarygodności jednych dowodów i niewiarygodności innych pozostaje pod ochroną art. 7 k.p.k. wtedy, gdy... • nie można uznać za wypełnienie znamion strony podmiotowej oszustwa sytuacji, w której chociażby jeden z wymienionych wyżej elementów nie jest objęty świadomością sprawcy.
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja znamion przestępstw oszustwa (art. 286 kk) i oszustwa kredytowego (art. 297 kk) w kontekście umów faktoringowych i nierzetelnych faktur VAT."
Ograniczenia: Konkretne ustalenia faktyczne dotyczące zamiaru sprawców i charakteru transakcji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego mechanizmu finansowania działalności gospodarczej (faktoring) i jego potencjalnego nadużycia, co jest istotne dla przedsiębiorców i prawników zajmujących się prawem gospodarczym i karnym.
“Oszustwo na fakturach: Jak bankowy faktoring może stać się narzędziem przestępstwa?”
Sektor
finanse
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.