XVI K 6/14

Sąd Okręgowy w PoznaniuPoznań2014-10-30
SAOSKarnepostępowanie karneWysokaokręgowy
subsydiarny akt oskarżeniatermin procesowydoręczeniepokrzywdzonypełnomocnikumorzenie postępowaniakpk

Sąd Okręgowy umorzył postępowanie z powodu wniesienia subsydiarnego aktu oskarżenia po terminie, gdyż zawiadomienie o umorzeniu postępowania przygotowawczego nie zostało doręczone pokrzywdzonemu, a jedynie jego pełnomocnikowi.

Sąd Okręgowy w Poznaniu umorzył postępowanie karne w sprawie oskarżonego M. K. z powodu braku skargi uprawnionego oskarżyciela. Subsydiarny akt oskarżenia został wniesiony przez pełnomocnika pokrzywdzonego M. B. po terminie, ponieważ kluczowe postanowienie o umorzeniu postępowania przygotowawczego nie zostało doręczone samemu pokrzywdzonemu, a jedynie jego adwokatowi. Sąd oparł się na wyroku Sądu Najwyższego, który precyzuje, że termin do wniesienia subsydiarnego aktu oskarżenia biegnie od daty doręczenia zawiadomienia pokrzywdzonemu, a nie jego pełnomocnikowi.

Sąd Okręgowy w Poznaniu, Wydział XVI Karny, postanowieniem z dnia 30 października 2014 roku umorzył postępowanie karne wobec oskarżonego M. K. z urzędu. Podstawą umorzenia był art. 17 § 1 pkt 9 k.p.k., wskazujący na brak skargi uprawnionego oskarżyciela. Sprawa wywodziła się z subsydiarnego aktu oskarżenia wniesionego przez adwokata C. W. w imieniu mocodawcy M. B. przeciwko M. K. Postępowanie przygotowawcze było dwukrotnie umarzane przez prokuratora. Pierwsze postanowienie zapadło 30 września 2011 roku, a po uchyleniu przez sąd i uzupełnieniu czynności, drugie postanowienie o umorzeniu zapadło 26 marca 2012 roku. Kluczową kwestią stało się doręczenie tego drugiego postanowienia. Zostało ono doręczone pełnomocnikowi pokrzywdzonego, adw. C. W., a także M. K. i Przedsiębiorstwu (...) Sp. z o.o. Jednakże, mimo zarządzenia, odpis postanowienia nie został wysłany ani doręczony samemu pokrzywdzonemu M. B. Subsydiarny akt oskarżenia został wniesiony do sądu 30 kwietnia 2012 roku. Sąd Okręgowy, powołując się na wyrok Sądu Najwyższego z dnia 26 lutego 2014 roku (sygn. III KK 6/14), uznał, że miesięczny termin do wniesienia subsydiarnego aktu oskarżenia, określony w art. 55 § 1 k.p.k., jest terminem prekluzyjnym i biegnie od daty doręczenia zawiadomienia pokrzywdzonemu, a nie jego pełnomocnikowi. Ponieważ postanowienie z 26 marca 2012 roku nie zostało doręczone M. B., termin do wniesienia aktu oskarżenia nie rozpoczął biegu dla niego. W konsekwencji, sąd stwierdził brak skargi uprawnionego oskarżyciela i umorzył postępowanie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, subsydiarny akt oskarżenia nie jest wniesiony w ustawowym terminie, jeśli pokrzywdzonemu nie doręczono odpisu postanowienia o umorzeniu postępowania przygotowawczego, a termin ten liczy się od daty doręczenia zawiadomienia pokrzywdzonemu, a nie jego pełnomocnikowi.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na wyroku Sądu Najwyższego, który jednoznacznie stwierdził, że termin miesięczny do wniesienia subsydiarnego aktu oskarżenia (art. 55 § 1 k.p.k.) jest terminem prekluzyjnym i biegnie od daty doręczenia zawiadomienia o postanowieniu o umorzeniu postępowania przygotowawczego pokrzywdzonemu, a nie jego pełnomocnikowi. Skoro pokrzywdzony nie otrzymał odpisu postanowienia, termin ten dla niego nie rozpoczął biegu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

umorzenie postępowania

Strony

NazwaTypRola
M. K.osoba_fizycznaoskarżony
M. B.osoba_fizycznapokrzywdzony / oskarżyciel subsydiarny
adw. C. W.innepełnomocnik oskarżyciela subsydiarnego
Prokuratura Rejonowa Poznań Grunwald w Poznaniuorgan_państwowyorgan prowadzący postępowanie przygotowawcze
Przedsiębiorstwo (...) Sp. z o.o.spółkainne

Przepisy (3)

Główne

k.p.k. art. 17 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 55 § 1

Kodeks postępowania karnego

Termin miesięczny do wniesienia subsydiarnego aktu oskarżenia jest terminem prekluzyjnym i biegnie od daty doręczenia zawiadomienia o postanowieniu o umorzeniu postępowania przygotowawczego pokrzywdzonemu, a nie jego pełnomocnikowi.

Pomocnicze

k.p.k. art. 330 § 2

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak doręczenia odpisu postanowienia o umorzeniu postępowania przygotowawczego pokrzywdzonemu M. B. Termin do wniesienia subsydiarnego aktu oskarżenia biegnie od daty doręczenia pokrzywdzonemu, a nie jego pełnomocnikowi (zgodnie z wyrokiem SN III KK 6/14).

Godne uwagi sformułowania

brak skargi uprawnionego oskarżyciela miesięczny termin określony w art. 55 § 1 k.p.k. jest terminem prekluzyjnym, liczonym od doręczenia pokrzywdzonemu, a nie jego pełnomocnikowi odpis taki nigdy nie został wysłany pokrzywdzonemu, nie został mu też doręczony w inny sposób wniesienie subsydiarnego aktu oskarżenia dnia 30 kwietnia 2012r. nastąpiło bez zachowania terminu określonego w art. 55 k.p.k.

Skład orzekający

Katarzyna Obst

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja terminu do wniesienia subsydiarnego aktu oskarżenia i znaczenia doręczenia pokrzywdzonemu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku doręczenia pokrzywdzonemu postanowienia o umorzeniu postępowania przygotowawczego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje kluczową kwestię proceduralną dotyczącą terminów wnoszenia subsydiarnego aktu oskarżenia i podkreśla znaczenie prawidłowego doręczenia dla pokrzywdzonego.

Subsydiarny akt oskarżenia: czy termin biegnie od doręczenia Tobie, czy Twojemu prawnikowi?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
POSTANOWIENIE Dnia 30 października 2014 roku Sąd Okręgowy w Poznaniu, w Wydziale XVI Karnym, w składzie : Przewodniczący: SSO Katarzyna Obst Protokolant: Alicja Malinowska przy udziale Prokuratora Prok. Okręgowej w Poznaniu – -------- po rozpoznaniu w sprawie oskarżonego M. K. z urzędu, w przedmiocie umorzenia postępowania p o s t a n a w i a na podstawie art. 17 § 1 pkt. 9 k.p.k. umorzyć postępowanie UZASADNIENIE Do Sądu Okręgowego w Poznaniu wniesiony został dnia 30 kwietnia 2012r. subsydiarny akt oskarżenia, zarejestrowany pod sygnaturą akt XVI K 83/12 (obecnie toczy się po uprzednim uchyleniu sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd Apelacyjny w Poznaniu pod sygnaturą XVI K 6/14), a złożony przez adw. C. W. w imieniu swego mocodawcy – oskarżyciela subsydiarnego M. B. . W sprawie rozpoczęty został przewód sądowy. Z uwagi na stwierdzenie zaistnienia negatywnej przesłanki procesowej polegającej na braku skargi uprawnionego oskarżyciela, tj. M. B. - sprawa skierowana została na posiedzenie. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Art. 55 k.p.k. zawiera dyspozycje związane z instytucją tzw. subsydiarnego aktu oskarżenia, a zgodnie z treścią wskazanego przepisu, w razie powtórnego wydania przez prokuratora postanowienia o odmowie wszczęcia lub o umorzeniu postępowania w wypadku, o którym mowa w art. 330 § 2 k.p.k. , pokrzywdzony może w terminie miesiąca od doręczenia mu zawiadomienia o postanowieniu wnieść akt oskarżenia do sądu . Wyrokiem Sądu Najwyższego z dnia 26 lutego 2014r., wydanym w sprawie III KK 6/14, opublikowanym w OSNKW nr 9 z 2014, poz. 70, orzeczono, iż miesięczny termin określony w art. 55 § 1 k.p.k. jest terminem prekluzyjnym, liczonym od doręczenia pokrzywdzonemu, a nie jego pełnomocnikowi, zawiadomienia o wydaniu przez Prokuratora powtórnie postanowienia o odmowie wszczęcia lub umorzeniu postępowania w wypadkach określonych w art. 330 § 2 k.p.k. W niniejszej sprawie, pierwsze postanowienie o umorzeniu śledztwa zapadło dnia 30 września 2011r. (3 Ds. 50/11 Prok. Rej. Poznań Grunwald w Poznaniu) natomiast po uchyleniu wskazanej decyzji przez Sąd, po uzupełnieniu czynności śledztwa, postanowieniem z dnia 26 marca 2012r. (3 Ds. 1/12) Prokurator Prokuratury Rejonowej Poznań Grunwald w Poznaniu ponownie umorzył postępowanie przygotowawcze. Decyzja o ponownym umorzeniu śledztwa została doręczona: pełnomocnikowi pokrzywdzonego tj. adw. C. W. oraz M. K. i Przedsiębiorstwu (...) Sp. z o.o. Mimo natomiast wydanego zarządzenia (k. 1452 akt 3 Ds. 1/12) o doręczeniu odpisu postanowienia także pokrzywdzonemu M. B. – odpis taki nigdy nie został wysłany pokrzywdzonemu, nie został mu też doręczony w inny sposób. Odpowiednie ustalenia w tym zakresie poczynione zostały (poza analizą akt 3 Ds. 1/12) poprzez kontrolę tej okoliczności u kierownika sekretariatu odcinka „3 Ds.” Prok. Rej. Poznań Grunwald w Poznaniu (z czego sporządzona została notatka), jak również poprzez odebranie od M. B. oświadczenia, że nie otrzymał on odpisu rzeczonego postanowienia (pokrzywdzony oświadczył powyższe poprzez swego pełnomocnika, a uczynił to na podstawie analizy kontroli książki doręczeń z 2012r.) Z kolei subsydiarny akt oskarżenia do Sądu Okręgowego w Poznaniu wniesiony został dnia 30 kwietnia 2012r. przez adw. C. W. w imieniu swego mocodawcy – oskarżyciela subsydiarnego M. B. . Mając na uwadze powyższe, bezsporne okoliczności, w powołaniu na przepis art. 55 k.p.k. oraz opierając się na zacytowanym wyżej, najnowszym stanowisku Sądu Najwyższego z dnia 26 lutego 2014r, zasadnym jest stwierdzenie, że w niniejszym postępowania brak jest skargi uprawnionego oskarżyciela , gdyż subsydiarny akt oskarżenia wniesiony został w terminie miesiąca od doręczenia pełnomocnikowi zawiadomienia o prokuratorskim postanowieniu, nie zaś w terminie miesiąca od doręczenia orzeczenia pokrzywdzonemu M. B. , dla którego termin do wniesienia subsydiarnego aktu oskarżenia liczony winien być dopiero od dnia rzeczywistego doręczenia mu decyzji z dnia 26 marca 2012r., która to czynność do dziś nie została wykonana. Skoro bowiem jedynym terminem , o którym stanowi art. 55 k.p.k. , co poparte zostało w sposób jednoznaczny zacytowanym stanowiskiem Sądu Najwyższego, jest termin liczony od dnia doręczenia pokrzywdzonemu decyzji kończącej postępowanie przygotowawcze, to nie można „obejść” tego nakazu licząc termin ten od dnia doręczenia decyzji pełnomocnikowi pokrzywdzonego. Gdyby wolą ustawodawcy było alternatywne liczenie tego terminu lub dowolność w tym zakresie, to z pewnością stosowny przepis został by w tym zakresie sformułowany i umieszczony w Kodeksie lub też zostało by to w sposób odmienny niż to w rzeczywistości uczyniono (w zakresie zacytowanym wyżej) przesądzone stanowiskiem Sądu Najwyższego. W niniejszej sprawie nic też nie stało na przeszkodzie by decyzja doręczona została pokrzywdzonemu (zwłaszcza, że na karcie 1. akt 3 Ds. 1/12 podał on adres do doręczeń, potwierdzają tę okoliczność w swym wystąpieniu na posiedzeniu dnia 29.10.2014r. przed Sądem Okręgowym w Poznaniu), a nie wyłącznie jego pełnomocnikowi i skoro nie została ona doręczona pokrzywdzonemu, to nie została do tej pory spełniona norma z art. 55 k.p.k. Reasumując, wniesienie subsydiarnego aktu oskarżenia dnia 30 kwietnia 2012r. nastąpiło bez zachowania terminu określonego w art. 55 k.p.k. , a więc w sprawie w tym zakresie brak jest skargi uprawnionego oskarżyciela. Mając na uwadze powyższe, zważywszy na brak jest możliwości procedowania w trybie art. 55 § 1 k.p.k. , orzeczono jak w sentencji postanowienia. SSO Katarzyna Obst

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI