Orzeczenie · 2013-08-02

XV C 466/12

Sąd
Sąd Okręgowy w Gdańsku
Miejsce
Gdańsk
Data
2013-08-02
SAOSinneprawa człowiekaŚredniaokręgowy
przeludnienie celwarunki bytoweareszt śledczyzakład karnyodszkodowaniezadośćuczynienieprawa osadzonychkonwencja praw człowieka

Powód D. C. wniósł pozew przeciwko Skarbowi Państwa – Aresztowi Śledczemu w (...) i Zakładowi Karnemu w (...) o zapłatę 150.000 zł odszkodowania z tytułu pobytu w przepełnionych celach, powołując się na naruszenie wymogów Europejskiej Konwencji Praw Człowieka i polskiego prawa, które przewidują normę 3 m2 powierzchni mieszkalnej na osadzonego. Wskazał, że cele były przepełnione, co uniemożliwiało normalne funkcjonowanie i prowadziło do problemów psychofizycznych. Pozwany Skarb Państwa wniósł o oddalenie powództwa, kwestionując zarówno zasadę odpowiedzialności, jak i wysokość żądania. Argumentował, że powód nie wykazał naruszenia dóbr osobistych, a wszelkie niedogodności były związane z izolacją penitencjarną i nie stanowiły naruszenia godności. Sąd Okręgowy w Gdańsku ustalił, że powód przez 21 dni przebywał w celach, gdzie norma 3 m2 nie była zachowana, co było wynikiem tymczasowego umieszczania osadzonych w warunkach naruszających przepisy, mimo obowiązującego wówczas art. 248 § 1 kkw. Sąd uznał to za naruszenie prawa do godnego odbywania kary, jednakże uznał żądaną kwotę 150.000 zł za nadmiernie wygórowaną. W ocenie sądu, rozmiar krzywdy wywołanej czasowym przepełnieniem cel nie był wielki, a powód nie udowodnił innych zarzutów dotyczących nieludzkiego traktowania. W konsekwencji, sąd zasądził na rzecz powoda 1.500 zł zadośćuczynienia, oddalając powództwo w pozostałym zakresie. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania uwzględniało częściowe wygranie sprawy przez powoda oraz jego trudną sytuację materialną.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Ustalenie odpowiedzialności Skarbu Państwa za naruszenie norm metrażowych w celach penitencjarnych i zasad przyznawania zadośćuczynienia.

Ograniczenia stosowania

Konkretna kwota zadośćuczynienia jest zależna od indywidualnych okoliczności sprawy i rozmiaru krzywdy.

Zagadnienia prawne (2)

Czy pobyt osadzonego w celi, w której powierzchnia mieszkalna na jedną osobę jest mniejsza niż 3 m2, stanowi naruszenie dóbr osobistych i uzasadnia przyznanie zadośćuczynienia pieniężnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, czasowe przebywanie w celach z naruszeniem normy 3 m2 na osobę stanowi naruszenie prawa do godnego odbywania kary pozbawienia wolności i uzasadnia przyznanie zadośćuczynienia, jednakże jego wysokość musi być adekwatna do rozmiaru krzywdy.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że norma 3 m2 na osadzonego jest prawnie gwarantowanym minimum, a jej naruszenie, nawet tymczasowe i w uzasadnionych przypadkach (na podstawie art. 248 § 1 kkw), stanowi naruszenie dóbr osobistych. Jednakże, żądana kwota odszkodowania była wygórowana i nieadekwatna do faktycznie doznanej krzywdy, która nie była wielka.

Czy naruszenie normy 3 m2 na osadzonego w celi, przy jednoczesnym braku innych udowodnionych niedogodności, uzasadnia zasądzenie kwoty 150.000 zł zadośćuczynienia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, żądana kwota 150.000 zł jest nadmiernie wygórowana i nieadekwatna do rozmiaru krzywdy, biorąc pod uwagę czas trwania naruszenia oraz inne okoliczności sprawy.

Uzasadnienie

Sąd ocenił, że powód nie udowodnił innych zarzutów dotyczących nieludzkiego lub poniżającego traktowania. Różnica między pobytem w celach przepełnionych a nieprzepełnionych nie była na tyle znacząca, aby uzasadnić tak wysoką kwotę. Sąd przyznał 1.500 zł, uznając to za adekwatne zadośćuczynienie.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Częściowe uwzględnienie powództwa
Strona wygrywająca
D. C.

Strony

NazwaTypRola
D. C.osoba_fizycznapowód
Skarb Państwa - Zakład Karny w (...)organ_państwowypozwany
Skarb Państwa - Areszt Śledczy w (...)organ_państwowypozwany

Przepisy (8)

Główne

k.c. art. 448

Kodeks cywilny

Sąd przyznał zadośćuczynienie na podstawie tego przepisu za naruszenie dóbr osobistych.

k.k.w. art. 110 § 1

Kodeks karny wykonawczy

Norma powierzchni mieszkalnej na skazanego.

k.k.w. art. 110 § 2

Kodeks karny wykonawczy

Norma powierzchni mieszkalnej na skazanego (min. 3 m2).

Pomocnicze

k.c. art. 417

Kodeks cywilny

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada odpowiedzialności za wynik procesu.

k.p.c. art. 102

Kodeks postępowania cywilnego

Możliwość odstąpienia od obciążania strony przegrywającej kosztami w szczególnie uzasadnionych przypadkach.

k.k.w. art. 248 § 1

Kodeks karny wykonawczy

Możliwość umieszczenia osadzonych w warunkach poniżej normy powierzchniowej w szczególnie uzasadnionych przypadkach (obowiązywał do 05.12.2009).

Konstytucja art. 77

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pobyt w celach z naruszeniem normy 3 m2 na osobę stanowi naruszenie prawa do godnego odbywania kary. • Naruszenie normy powierzchniowej przez pozwanego było bezprawne.

Odrzucone argumenty

Żądanie 150.000 zł odszkodowania jest wygórowane i nieadekwatne do doznanej krzywdy. • Powód nie udowodnił innych zarzutów dotyczących nieludzkiego lub poniżającego traktowania. • Niedogodności związane z izolacją penitencjarną nie zawsze stanowią naruszenie dóbr osobistych. • W okresie części pobytu obowiązywał art. 248 § 1 kkw pozwalający na odstępstwa od normy powierzchniowej w uzasadnionych przypadkach.

Godne uwagi sformułowania

prawo do godnego odbywania kary pozbawienia wolności niewątpliwie należy zaliczyć do katalogu dóbr osobistych podlegających ochronie • ciężar dowodu, że warunki w zakładzie karnym odpowiadały obowiązującym normom i nie doszło do naruszenia dóbr osobistych, spoczywa na pozwanym

Skład orzekający

Agata Wojciszke

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie odpowiedzialności Skarbu Państwa za naruszenie norm metrażowych w celach penitencjarnych i zasad przyznawania zadośćuczynienia."

Ograniczenia: Konkretna kwota zadośćuczynienia jest zależna od indywidualnych okoliczności sprawy i rozmiaru krzywdy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy warunków w zakładach karnych i praw osadzonych, co jest tematem budzącym zainteresowanie społeczne i prawnicze. Pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów dotyczących praw człowieka w kontekście penitencjarnym.

Czy 1.500 zł to sprawiedliwe zadośćuczynienie za pobyt w przepełnionej celi?

Dane finansowe

WPS: 150 000 PLN

zadośćuczynienie: 1500 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst