IV U 48/18

Sąd Rejonowy w ŚwidnicyŚwidnica2018-11-20
SAOSubezpieczenia społeczneświadczenia z ubezpieczenia społecznegoŚredniarejonowy
wypadek przy pracyświadczenie rehabilitacyjneZUSprzyczyna zewnętrznapadaczkaorzecznictwoubezpieczenie społeczne

Sąd oddalił odwołanie pracownika od decyzji ZUS odmawiającej świadczenia rehabilitacyjnego w wysokości 100%, uznając, że wypadek nie był spowodowany przyczyną zewnętrzną.

Powód D. P. odwołał się od decyzji ZUS odmawiającej mu świadczenia rehabilitacyjnego w wysokości 100%. ZUS odmówił, ponieważ zdarzenie z 23 lutego 2016 roku nie zostało uznane za wypadek przy pracy. Sąd, opierając się na opinii biegłego neurologa, ustalił, że wypadek był wynikiem samoistnego schorzenia (napadu padaczkowego), a uraz był zjawiskiem wtórnym, co oznacza brak przyczyny zewnętrznej. W związku z tym odwołanie zostało oddalone, a powód nie został obciążony kosztami procesu ze względu na jego sytuację materialną.

Powód D. P. wniósł odwołanie od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W., która odmówiła mu prawa do świadczenia rehabilitacyjnego w wysokości 100% podstawy wymiaru za okres od 29 listopada 2016 roku do 20 sierpnia 2017 roku. Powód kwestionował ustalenia ZUS, wskazując, że protokół wypadku nie zawierał informacji o jego nietrzeźwości ani o ataku epilepsji. ZUS argumentował, że zdarzenie z 23 lutego 2016 roku nie było wypadkiem przy pracy z powodu braku przyczyny zewnętrznej. Sąd Rejonowy w Świdnicy, po przeprowadzeniu postępowania, oddalił odwołanie. Sąd oparł swoje rozstrzygnięcie na opinii biegłego neurologa, który stwierdził, że wypadek był wynikiem samoistnego schorzenia – napadu padaczkowego, a uraz czaszkowo-mózgowy był zjawiskiem wtórnym, co wykluczało istnienie przyczyny zewnętrznej. Sąd odrzucił zarzuty powoda do opinii biegłego, wskazując na dokumentację medyczną jako podstawę wniosków biegłej, w tym adnotacje o spożyciu alkoholu i zaniedbaniach higienicznych. Sąd podkreślił, że brak przyczyny zewnętrznej jest kluczowy dla uznania zdarzenia za wypadek przy pracy, a samoistne schorzenie nie spełnia tego kryterium. W związku z tym, brak było podstaw do przyznania świadczenia rehabilitacyjnego w 100% podstawie wymiaru. Sąd oddalił odwołanie na podstawie art. 477¹⁴ §1 k.p.c. ze względu na bezzasadność. Na mocy art. 102 k.p.c., Sąd nie obciążył powoda kosztami procesu, biorąc pod uwagę jego szczególną sytuację materialno-bytową.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, zdarzenie będące wynikiem samoistnego schorzenia, bez przyczyny zewnętrznej, nie może być uznane za wypadek przy pracy.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na definicji wypadku przy pracy, która wymaga istnienia przyczyny zewnętrznej. W przypadku napadu padaczkowego, uraz jest skutkiem wewnętrznego stanu organizmu, a nie czynnika zewnętrznego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie odwołania

Strona wygrywająca

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W.

Strony

NazwaTypRola
D. P.osoba_fizycznapowód
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W.instytucjapozwany

Przepisy (8)

Główne

ustawa z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych art. 3 § 1

Ustawa o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych

Za wypadek przy pracy uważa się nagłe zdarzenie wywołane przyczyną zewnętrzną powodujące uraz lub śmierć, które nastąpiło w związku z pracą.

ustawa z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych art. 9 § 1

Ustawa o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych

Świadczenie rehabilitacyjne z ubezpieczenia wypadkowego przysługuje w wysokości 100% podstawy wymiaru.

Pomocnicze

ustawa o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa art. 18 § 1

Ustawa o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa

Świadczenie rehabilitacyjne przysługuje ubezpieczonemu, który po wyczerpaniu zasiłku chorobowego jest nadal niezdolny do pracy, a dalsze leczenie lub rehabilitacja lecznicza rokują odzyskanie zdolności do pracy.

ustawa o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa art. 18 § 2

Ustawa o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa

Świadczenie rehabilitacyjne przysługuje przez okres niezbędny do przywrócenia zdolności do pracy, nie dłużej jednak niż przez 12 miesięcy.

ustawa z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych art. 6 § 1

Ustawa o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych

Z tytułu wypadku przy pracy przysługuje m.in. świadczenie rehabilitacyjne.

k.p.c. art. 477 § 14

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd oddala odwołanie w przypadku braku podstaw do jego uwzględnienia.

k.p.c. art. 102

Kodeks postępowania cywilnego

W wypadkach szczególnie uzasadnionych sąd może zasądzić od strony zwrot kosztów procesu na rzecz przeciwnika, mimo oddalenia jej odwołania lub apelacji, albo nie zasądzić od niej zwrotu kosztów na rzecz przeciwnika.

k.p.c. art. 233 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd ocenia wiarygodność i moc dowodów według własnego przekonania na podstawie wszechstronnego rozważenia zebranego materiału.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zdarzenie z 23 lutego 2016 roku było wynikiem schorzenia samoistnego – napadu padaczkowego, a uraz czaszkowo mózgowy należy traktować jako zjawisko wtórne do incydentu napadowego samoistnego – brak przyczyny zewnętrznej. Opinia biegłego neurologa jest rzeczowa, spójna i wyprowadza logiczne wnioski, a zarzuty powoda do niej są bezzasadne. Brak przyczyny zewnętrznej wyklucza uznanie zdarzenia za wypadek przy pracy.

Odrzucone argumenty

Zdarzenie nie było atakiem epilepsji. W protokole wypadku nie ma informacji o nietrzeźwości. Biegła wyciągnęła wnioski z kontekstu, a nie z dokumentacji. Brak powiązania wypadku z alkoholem.

Godne uwagi sformułowania

uraz czaszkowo mózgowy należy traktować jako zjawisko wtórne do incydentu napadowego samoistnego – brak przyczyny zewnętrznej przyczyną sprawczą – zewnętrzną zdarzenia może być każdy czynnik zewnętrzny (to znaczy niewynikający z wewnętrznych właściwości człowieka), zdolny wywołać w istniejących warunkach szkodliwe skutki. Wyłączenie przyczyny zewnętrznej przy wypadku pracownika w czasie i miejscu pracy może być uzasadnione tylko wtedy, gdyby istniały podstawy do ustalenia, że upadek, czy potknięcie się zostało spowodowane schorzeniem pracownika np. łączącym się ze skłonnością do omdleń lub zakłóceń równowagi

Skład orzekający

Maja Snopczyńska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'przyczyna zewnętrzna' w kontekście wypadków przy pracy, zwłaszcza w przypadkach schorzeń samoistnych jak padaczka."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji medycznej i interpretacji przepisów dotyczących wypadków przy pracy i świadczeń rehabilitacyjnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje kluczowe rozróżnienie między wypadkiem przy pracy a zdarzeniem wynikającym z choroby samoistnej, co ma bezpośrednie przełożenie na prawo do świadczeń ubezpieczeniowych.

Czy atak padaczki to wypadek przy pracy? Sąd wyjaśnia kluczowe rozróżnienie.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I.Sygn. akt IV U 48/18 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 listopada 2018 roku Sąd Rejonowy w Świdnicy IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie : Przewodniczący: SSR Maja Snopczyńska Protokolant : Małgorzata Nazarko po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 listopada 2018 roku w Ś. sprawy z odwołania D. P. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W. w sprawie (...) o świadczenia rehabilitacyjne I. odwołanie oddala; II. nie obciąża powoda kosztami procesu. UZASADNIENIE Powód D. P. wniósł odwołanie od decyzji organu rentowego, Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W. odmawiającej prawa do świadczenia rehabilitacyjnego. W uzasadnieniu odwołania podniósł, że w protokole wypadku nie ma informacji, że był nietrzeźwy, nie był to też atak epilepsji. Pozwany Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W. , w odpowiedzi na odwołanie wniósł o jego oddalenie, wskazując, że odmówiono wypłaty świadczenia rehabilitacyjnego w wysokości 100%, gdyż organ rentowy nie uznał zdarzenia za wypadek przy pracy. W toku postepowania Sąd ustalił następujący stan faktyczny : Powód uległ w dniu 23 lutego 2016 roku wypadkowi, który nie może być uznany za wypadek przy pracy. Zdarzenie z dnia 23 lutego 2016 roku było wynikiem schorzenia samoistnego – napadu padaczkowego, zaś uraz czaszkowo mózgowy należy traktować jako zjawisko wtórne do incydentu napadowego samoistnego – brak przyczyny zewnętrznej. Powód od 26 lutego 2016 roku do 25 sierpnia 2016 roku był niezdolny do pracy z powodu choroby, przy czym po wyczerpaniu okresu pobierania zasiłku chorobowego, od dnia 26 sierpnia 2016 roku do 20 sierpnia 2017 roku powód pobierał świadczenie rehabilitacyjne. Decyzją z dnia 15 grudnia 2017 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W. odmówił powodowi wypłaty świadczenia rehabilitacyjnego za okres od 29 listopada 2016 roku do 20 sierpnia 2017 roku w wysokości 100% podstawy wymiaru. Dowód: akta ZUS – w załączeniu Opinia biegłego k.60-61 W tak ustalonym stanie faktycznym Sąd zważył: Odwołanie jest bezzasadne. Zgodnie z art. 18 ust 1 ustawy z 25.06.1999r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (tekst jednolity Dz.U. z 2014r. poz. 159), świadczenie rehabilitacyjne przysługuje ubezpieczonemu, który po wyczerpaniu zasiłku chorobowego jest nadal niezdolny do pracy, a dalsze leczenie lub rehabilitacja lecznicza rokują odzyskanie zdolności do pracy. Jednocześnie przysługuje ono przez okres niezbędny do przywrócenia zdolności do pracy, nie dłużej jednak niż przez 12 miesięcy (art. 18 ust. 2 ustawy). Stosownie do art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych za wypadek przy pracy uważa się nagłe zdarzenie wywołane przyczyną zewnętrzną powodujące uraz lub śmierć, które nastąpiło w związku z pracą: 1) podczas lub w związku z wykonywaniem przez pracownika zwykłych czynności lub poleceń przełożonych, 2) podczas lub w związku z wykonywaniem przez pracownika czynności na rzecz pracodawcy, nawet bez polecenia, 3) w czasie pozostawania pracownika w dyspozycji pracodawcy w drodze między siedzibą pracodawcy a miejscem wykonywania obowiązku wynikającego ze stosunku pracy. Z tytułu wypadku przy pracy przysługuje min. świadczenie rehabilitacyjne - dla ubezpieczonego, który po wyczerpaniu zasiłku chorobowego jest nadal niezdolny do pracy, a dalsze leczenie lub rehabilitacja lecznicza rokują odzyskanie zdolności do pracy (art. 6 ust. 1 pkt. 2 powołanej ustawy). Świadczenie rehabilitacyjne z ubezpieczenia wypadkowego przysługuje w wysokości 100% podstawy wymiaru (art. 9 ust. 1). Bezspornym było, że w okresie 26 lutego 2016 roku do 25 sierpnia 2016 roku był niezdolny do pracy z powodu choroby, przy czym po wyczerpaniu okresu pobierania zasiłku chorobowego, od dnia 26 sierpnia 2016 roku do 20 sierpnia 2017 roku powód pobierał świadczenie rehabilitacyjne w wysokości 75% podstawy wymiaru. W niniejszej sprawie należało zatem ustalić, czy wypadek, jakiemu uległ w dniu 23 lutego 2016 roku powód był spowodowany przyczyną zewnętrzną, czy wystąpił związek z pracą, które to okoliczności stanowią warunek uznania przedmiotowego zdarzenia za wypadek przy pracy. W pierwszej kolejności należy wskazać, iż ustalając stan faktyczny w sprawie Sąd oparł się na dowodach z dokumentów, w tym z akt organu rentowego i dokumentacji medycznej powoda, gdyż żadna ze stron nie podważyła skutecznie ich prawdziwości i autentyczności. Ponadto stwierdzenie okoliczności istotnych dla rozpoznania sprawy wymagało wiadomości specjalnych i musiało znaleźć oparcie w dowodach z opinii biegłego neurologa. Z opinii biegłego neurologa wynika, że zdarzenie z dnia 23 lutego 2016 roku było wynikiem schorzenia samoistnego – napadu padaczkowego, zaś uraz czaszkowo mózgowy należy traktować jako zjawisko wtórne do incydentu napadowego samoistnego – brak przyczyny zewnętrznej. Powód zgłosił zarzuty do opinii, podnosząc, biegła wyciągnęła z kontekstu słowa powoda, że w żadnym dokumencie związanym z wypadkiem nie ma żadnej informacji, że był pod wpływem alkoholu, nie wiadomo więc skąd biegła wyciągnęła wniosek, że powód był po spożyciu alkoholu, nie wystąpiło u powoda przygryzienie języka i oddanie moczu , co występuje przy napadach padaczkowych, powód nie zgadza się z zapisem biegłej, że był zaniedbany higienicznie, wniósł aby biegła wyjaśniła, z jakiej dokumentacji wynika, ze powód nadmiernie spożywał alkohol. Ponadto powód podniósł, że gdyby istniało powiązanie wypadku z alkoholem, to dlaczego nie stracił przytomności dwa dni wcześniej, kiedy pił piwo. Całokształt zebranego w sprawie materiału dowodowego przemawia za uznaniem opinii jako rzeczowej, spójnej i wyprowadzającej logiczne wnioski końcowe i Sąd nie dopatrzył się jakichkolwiek przyczyn dla których opinia miałyby utracić walor wiarygodnego dowodu w sprawie. Ponadto opinia biegłego zgodnie ze stanowiskiem Sądu Najwyższego, ma na celu ułatwienie sądowi należytej oceny zebranego materiału wtedy, gdy potrzebne są wiadomości specjalne. Podlega jak inne dowody ocenie według art. 233§ 1 kpc , lecz odróżniają ją szczególne kryteria oceny, które stanowią zgodność z zasadami logiki i wiedzy powszechnej, poziom wiedzy biegłego, podstawy teoretyczne opinii, sposób motywowania oraz stopień stanowczości wyrażonych w niej wniosków. Przedmiotem opinii nie jest więc przedstawienie faktów lecz ich ocena na podstawie wiadomości specjalnych. Odnosząc się do zarzutów powoda wskazać należało, że był one bezzasadne, powód odnosił się do stwierdzeń biegłej zawartych w opinii a będących przytoczeniem zapisów z dokumentacji medycznej. Biegła opisując dokumentację medyczną wskazała np. na zaniedbanie higieniczne powołując się na dokumentację z Szpitala w P. wskazując k. 21 akt, podobnie jest w przypadku opisywania przez biegłą kwestii związanych ze spożywaniem alkoholu – biegła powołuje się na konkretne dokumenty z dokumentacji medycznej powoda (np. k. 28 – gdzie jest adnotacja z 24 lutego 2016 roku „chory w upojeniu alkoholowym nie może udzielić świadomej zgody”. Na marginesie zauważyć należy, że podobne adnotacje znajdują się w oświadczeniu świadomej zgody k. 29, zgodzie na udostępnienie danych k. 30, a także karcie indywidualnej opieki pielęgniarskiej (z tym, że w ostatnim dokumencie jest zapis, że chory w upojeniu alkoholowym nie można uzyskać informacji). Tym samym uznać należało, że zarzuty powoda do opinii są nietrafne, gdyż biegła w treści opinii wskazała na dokumenty z akt sprawy, na których znajdują się powoływane przez biegłą informację. Jednocześnie stwierdzić należy, że zdarzenie nie zostało uznane za wypadek przy pracy z uwagi na brak przyczyny zewnętrznej, zaś nie była tu istotna kwestia czy powód był pod wpływem alkoholu. Aby wyjaśnić definicję pojęcia „przyczyna zewnętrzna” należy oprzeć się na ugruntowanej w tym przedmiocie linii orzecznictwa Sądu Najwyższego zgodnie, z którą: „przyczyną sprawczą – zewnętrzną zdarzenia może być każdy czynnik zewnętrzny (to znaczy niewynikający z wewnętrznych właściwości człowieka), zdolny wywołać w istniejących warunkach szkodliwe skutki. W tym znaczeniu przyczyną zewnętrzną może być nie tylko narzędzie pracy, maszyna, siły przyrody, ale także praca i czynność samego poszkodowanego (np. potknięcie się, odruch) – tak uchwała składu 7 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 11.02.1963 roku, III PO 15/62, OSNCP 1963. Wyłączenie przyczyny zewnętrznej przy wypadku pracownika w czasie i miejscu pracy może być uzasadnione tylko wtedy, gdyby istniały podstawy do ustalenia, że upadek, czy potknięcie się zostało spowodowane schorzeniem pracownika np. łączącym się ze skłonnością do omdleń lub zakłóceń równowagi ( tak wyrok SN z dnia 16.06.1980r., III PR 33/80, Lex 14532). W realiach przedmiotowej sprawy uznać należy, iż wypadek, jakiemu uległ powód w dniu 23 lutego 2016 r. nie był spowodowany przyczyną zewnętrzną (gdyż był wynikiem schorzenia samoistnego – napadu padaczkowego), co nie pozwala na uznanie, że zdarzenie to było wypadkiem przy pracy. Tym samym brak jest podstaw do przyznania powodowi prawa do świadczenia rehabilitacyjnego w wysokości 100% podstawy wymiaru. Mając na uwadze treść opinii biegłego, z której wynika, że brak jest podstaw do zmiany orzeczenia Sąd na podstawie art. 477 14 §1 k.p.c. odwołanie oddalił. Z uwagi na szczególną sytuację materialno-bytową powoda w punkcie II sentencji wyroku, Sąd na podstawie art. 102 kpc , nie obciążył powoda kosztami procesu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI