XIII PZ 68/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Rejonowy dla Warszawy-Śródmieścia VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych uznał się za niewłaściwy rzeczowo do rozpoznania sprawy z powództwa Z. D. przeciwko Skarbowi Państwa - Komendzie Stołecznej Policji o zapłatę kwoty tytułem wyrównania uposażenia zasadniczego oraz dodatku z tytułu wysługi lat, przekazując sprawę do właściwego organu – Komendanta Stołecznego Policji. Sąd Rejonowy argumentował, że sądy powszechne nie są właściwe rzeczowo do rozpoznania tej sprawy, zarówno w sprawach cywilnych, jak i pracy, i w związku z tym zachodzi niedopuszczalność drogi sądowej. Powód złożył zażalenie, wskazując, że niedopuszczalność drogi sądowej zachodzi, gdy sprawa nie ma charakteru cywilnego lub została przekazana do właściwości innego organu. Argumentował, że Sąd Rejonowy przedwcześnie uznał się za niewłaściwy, nie ustalając właściwości Komendy Stołecznej Policji do załatwienia sprawy w trybie administracyjnym. Sąd Okręgowy w Warszawie XIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych uchylił zaskarżone postanowienie. Sąd Okręgowy oparł swoje rozstrzygnięcie na art. 1 k.p.c., zgodnie z którym postępowanie sądowe obejmuje sprawy cywilne, w tym sprawy z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych. Zważył, że stosunek służby jest stosunkiem administracyjnoprawnym, ale kwestie dotyczące uposażenia byłego funkcjonariusza, który nie jest już związany stosunkiem służbowym, mają charakter wierzytelności pieniężnej i podlegają rozpoznaniu przez sąd powszechny. Powołując się na uchwałę Sądu Najwyższego (III PZP 1/05 oraz II PZP 1/11), Sąd Okręgowy stwierdził, że w przypadku byłego funkcjonariusza Policji, który został zwolniony ze służby, zachodzi więź cywilnoprawna, a strony mają równy status. Sąd Okręgowy uznał, że sprawa dotyczy podmiotów, które łączy więź cywilnoprawna, a właściwym do jej rozpoznania jest Wydział Cywilny sądu rejonowego, a nie sąd pracy. Sąd Okręgowy wskazał, że powód domaga się wyrównania uposażenia za okres służby pełnionej w 2023 r. w związku z podwyższeniem kwoty bazowej, kwestionując dyskryminację wobec funkcjonariuszy odchodzących na emeryturę. Sąd Okręgowy uchylił postanowienie sądu I instancji na podstawie art. 386 § 4 k.p.c. w zw. z art. 397 § 3 k.p.c.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie właściwości sądu powszechnego (Wydziału Cywilnego) do rozpoznawania spraw o roszczenia pieniężne byłych funkcjonariuszy służb mundurowych po ustaniu stosunku służbowego.
Dotyczy specyficznej sytuacji byłego funkcjonariusza Policji, ale może być analogicznie stosowane do innych służb mundurowych.
Zagadnienia prawne (2)
Czy sprawa o zapłatę wyrównania uposażenia byłego funkcjonariusza Policji podlega rozpoznaniu przez sąd powszechny, czy też właściwy jest organ administracji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sprawa o zapłatę wyrównania uposażenia byłego funkcjonariusza Policji podlega rozpoznaniu przez sąd powszechny, a konkretnie przez Wydział Cywilny sądu rejonowego, ponieważ po ustaniu stosunku służbowego zachodzi więź cywilnoprawna między stronami.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że po ustaniu stosunku służbowego, roszczenie byłego funkcjonariusza Policji o uposażenie ma charakter wierzytelności pieniężnej, a strony mają równy status cywilnoprawny, co uzasadnia właściwość sądu powszechnego, a nie organu administracji czy sądu pracy.
Czy niedopuszczalność drogi sądowej została prawidłowo stwierdzona przez Sąd Rejonowy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, Sąd Rejonowy przedwcześnie uznał się za niewłaściwy rzeczowo i stwierdził niedopuszczalność drogi sądowej, nie dokonując należytej analizy charakteru prawnego sporu po ustaniu stosunku służbowego.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy wskazał, że Sąd Rejonowy nie rozważył należycie, iż sprawa dotyczy byłego funkcjonariusza, a nie czynnego, co zmienia charakter stosunku prawnego na cywilnoprawny, a tym samym drogę sądową.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Z. D. | osoba_fizyczna | powód |
| Skarb Państwa - Komenda Stołeczna Policji w W. | organ_państwowy | pozwany |
Przepisy (12)
Główne
k.p.c. art. 1
Kodeks postępowania cywilnego
Normuje postępowanie sądowe w sprawach ze stosunków z zakresu prawa cywilnego, rodzinnego i opiekuńczego oraz prawa pracy, jak również w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych oraz w innych sprawach, do których przepisy tego Kodeksu stosuje się z mocy ustaw szczególnych (sprawy cywilne).
k.p.c. art. 2 § § 1 i 3
Kodeks postępowania cywilnego
Do rozpoznawania spraw cywilnych powołane są sądy powszechne, o ile sprawy te nie należą do właściwości sądów szczególnych, oraz Sąd Najwyższy. Nie są rozpoznawane w postępowaniu sądowym sprawy cywilne, jeżeli przepisy szczególne przekazują je do właściwości innych organów.
k.p.c. art. 386 § § 4
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do uchylenia postanowienia sądu pierwszej instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.
k.p.c. art. 397 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do rozpoznania zażalenia przez sąd drugiej instancji.
Pomocnicze
k.c. art. 33
Kodeks cywilny
Wskazuje, że państwo jest osobą prawną i podmiotem praw i obowiązków w stosunkach cywilnoprawnych.
u.o.P. art. 99 § ust. 2
Ustawa o Policji
Policjant otrzymuje uposażenie i inne świadczenia pieniężne określone w ustawie z tytułu pełnienia służby.
u.o.P. art. 106 § ust. 3
Ustawa o Policji
Prawo do uposażenia wygasa z ostatnim dniem miesiąca, w którym nastąpiło zwolnienie policjanta ze służby lub zaistniały inne okoliczności uzasadniające wygaśnięcie tego prawa.
u.o.P. art. 6 § ust. 1 pkt 1
Ustawa o Policji
Określa, że przymiot organu przysługuje Komendantowi Stołecznemu Policji.
p.u.s.p. art. 12 § § 1 pkt 1
Ustawa - Prawo o ustroju sądów powszechnych
Właściwość Wydziału Cywilnego sądu rejonowego do spraw z zakresu prawa cywilnego.
p.u.s.p. art. 12 § § 1 pkt 4
Ustawa - Prawo o ustroju sądów powszechnych
Właściwość sądu pracy dla spraw z zakresu prawa pracy.
k.p.c. art. 476 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Katalog spraw z zakresu prawa pracy.
u.o.s.r.u.b. art. 41 § ust. 1-3
Ustawa o szczególnych rozwiązaniach służących realizacji ustawy budżetowej na rok 2023
Dotyczy regulacji uposażeń funkcjonariuszy i żołnierzy w 2023 r.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Po ustaniu stosunku służbowego, roszczenie o uposażenie byłego funkcjonariusza Policji ma charakter cywilnoprawny. • Strony sporu (były funkcjonariusz i Skarb Państwa) mają równy status cywilnoprawny. • Sąd Rejonowy przedwcześnie uznał się za niewłaściwy, nie analizując charakteru prawnego sporu po ustaniu stosunku służbowego. • Sprawa nie dotyczy spraw z zakresu prawa pracy ani nie została przekazana do właściwości sądu pracy na mocy przepisu szczególnego.
Odrzucone argumenty
Argumentacja sądu rejonowego o niedopuszczalności drogi sądowej i właściwości organu administracji.
Godne uwagi sformułowania
podmioty sporu oddanego pod osąd nie są związane stosunkiem administracyjnoprawnym, lecz zachodzi między nimi więź, w której posiadają równy status • stosunek służbowy policjanta ustaje z dniem wskazanym w decyzji o zwolnieniu go ze służby • już tylko z tego powodu należy przyjąć, że sprawa dotyczy podmiotów, które łączy więź cywilnoprawna
Skład orzekający
Dorota Opiłowska-Starzec
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości sądu powszechnego (Wydziału Cywilnego) do rozpoznawania spraw o roszczenia pieniężne byłych funkcjonariuszy służb mundurowych po ustaniu stosunku służbowego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji byłego funkcjonariusza Policji, ale może być analogicznie stosowane do innych służb mundurowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii właściwości sądu w sporach byłych funkcjonariuszy służb mundurowych, co ma praktyczne znaczenie dla wielu osób i może być interesujące dla prawników oraz samych funkcjonariuszy.
“Były policjant wygrał z państwem o uposażenie – sąd pracy nie był właściwy!”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.