XIII GA 840/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Rejonowy w Łodzi odmówił wpisu zmian do Krajowego Rejestru Sądowego dotyczących wystąpienia wspólnika A. B. ze spółki komandytowej oraz zmiany umowy spółki. Sąd pierwszej instancji uznał, że wystąpienie wspólnika ze spółki osobowej jest dopuszczalne wyłącznie w trybie przewidzianym w Kodeksie spółek handlowych (KSH), tj. poprzez wypowiedzenie umowy z zachowaniem sześciomiesięcznego terminu, a nie na mocy porozumienia wspólników ze skutkiem natychmiastowym. Sąd Rejonowy powołał się na wyczerpującą regulację KSH w tym zakresie oraz na bezwzględnie obowiązujący charakter art. 65 KSH dotyczącego rozliczeń z występującym wspólnikiem. Dodatkowo, Sąd Rejonowy uznał oświadczenie o wypowiedzeniu umowy spółki złożone przez pełnomocnika za nieważne z uwagi na naruszenie art. 108 k.c., gdyż ta sama osoba reprezentowała zarówno występującego wspólnika, jak i spółkę. Sąd Okręgowy w Łodzi, rozpoznając apelację wnioskodawczyni, uchylił zaskarżone postanowienie. Sąd drugiej instancji uznał, że wystąpienie wspólnika ze spółki komandytowej na mocy zgodnego porozumienia wszystkich wspólników, wraz ze zmianą umowy spółki, jest dopuszczalne na gruncie zasady swobody umów (art. 353(1) k.c. w zw. z art. 2 k.s.h.). Sąd Okręgowy podkreślił, że przepisy KSH w tym zakresie mają charakter dyspozytywny, a interesy wierzycieli są odpowiednio chronione przez przepisy KSH oraz kodeksu cywilnego (skarga pauliańska). Sąd Okręgowy uznał również, że zarzut naruszenia art. 108 k.c. nie był zasadny w świetle dopuszczalności reprezentacji obu stron, gdy wynika to z pełnomocnictwa lub natury czynności, a także po potwierdzeniu czynności przez spółki reprezentowane przez prokurenta. Sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie dopuszczalności wystąpienia wspólnika ze spółki komandytowej na mocy porozumienia wspólników oraz dyspozytywnego charakteru przepisów o rozliczeniach.
Dotyczy specyficznej sytuacji wystąpienia wspólnika na mocy porozumienia wszystkich stron, a nie jednostronnego wypowiedzenia.
Zagadnienia prawne (3)
Czy wystąpienie wspólnika ze spółki komandytowej na mocy zgodnego porozumienia wszystkich wspólników, ze skutkiem natychmiastowym, jest dopuszczalne na gruncie przepisów Kodeksu spółek handlowych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wystąpienie wspólnika ze spółki komandytowej na mocy zgodnego porozumienia wszystkich wspólników jest dopuszczalne, nawet ze skutkiem natychmiastowym, na gruncie zasady swobody umów (art. 353(1) k.c. w zw. z art. 2 k.s.h.).
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że przepisy KSH dotyczące wystąpienia wspólnika mają charakter dyspozytywny, a zasada swobody umów pozwala na ukształtowanie sposobu wystąpienia wspólnika w drodze porozumienia, nawet jeśli nie jest to wprost przewidziane w ustawie. Interesy wierzycieli są odpowiednio chronione.
Czy pełnomocnik może reprezentować jednocześnie występującego wspólnika oraz spółkę (reprezentowaną przez prokurenta) przy zmianie umowy spółki i wystąpieniu wspólnika?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jest to dopuszczalne, jeśli wynika to z treści pełnomocnictwa lub ze względu na treść czynności prawnej wyłączona jest możliwość naruszenia interesów mocodawców. W tym przypadku, po potwierdzeniu czynności przez spółki, zarzut naruszenia art. 108 k.c. nie był zasadny.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że choć Sąd Rejonowy podniósł zarzut naruszenia art. 108 k.c. (zakaz zawierania przez pełnomocnika umowy z samym sobą), to w świetle dopuszczalności reprezentacji obu stron, gdy wynika to z pełnomocnictwa lub natury czynności, a także po późniejszym potwierdzeniu czynności przez spółki, zarzut ten nie mógł prowadzić do nieważności czynności.
Czy przepisy art. 65 KSH dotyczące rozliczeń z występującym wspólnikiem mają charakter bezwzględnie obowiązujący?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepisy art. 65 KSH mają charakter dyspozytywny i wspólnicy mogą ustalić odmienne zasady rozliczeń.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że dominujący pogląd w doktrynie i orzecznictwie traktuje przepisy art. 65 KSH jako dyspozytywne, co pozwala wspólnikom na umowne ustalenie innych zasad rozliczeń z występującym wspólnikiem.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) | spółka | wnioskodawca |
| A. B. | osoba_fizyczna | wspólnik (komandytariusz) |
| (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością | spółka | komplementariusz |
| (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością spółka komandytowa | spółka | komandytariusz |
| I. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością spółki komandytowej | spółka | komandytariusz |
Przepisy (33)
Główne
k.s.h. art. 103 § 1
Kodeks spółek handlowych
k.s.h. art. 61 § 1
Kodeks spółek handlowych
k.s.h. art. 65 § 1
Kodeks spółek handlowych
k.c. art. 353 § 1
Kodeks cywilny
k.s.h. art. 2
Kodeks spółek handlowych
k.c. art. 108
Kodeks cywilny
k.s.h. art. 9
Kodeks spółek handlowych
Pomocnicze
u.k.r.s. art. 23 § 1
Ustawa o Krajowym Rejestrze Sądowym
k.s.h. art. 62 § 2
Kodeks spółek handlowych
k.s.h. art. 10
Kodeks spółek handlowych
k.s.h. art. 65 § 2
Kodeks spółek handlowych
k.s.h. art. 1 § 1
Kodeks spółek handlowych
k.s.h. art. 60
Kodeks spółek handlowych
k.s.h. art. 64 § 1
Kodeks spółek handlowych
k.s.h. art. 62 § 2
Kodeks spółek handlowych
k.s.h. art. 32
Kodeks spółek handlowych
k.s.h. art. 63 § 2
Kodeks spółek handlowych
k.c. art. 104
Kodeks cywilny
k.c. art. 58 § 1
Kodeks cywilny
k.s.h. art. 109 § 1
Kodeks spółek handlowych
k.s.h. art. 111
Kodeks spółek handlowych
k.c. art. 527
Kodeks cywilny
k.c. art. 530
Kodeks cywilny
k.c. art. 534
Kodeks cywilny
k.s.h. art. 22
Kodeks spółek handlowych
k.s.h. art. 112 § 1
Kodeks spółek handlowych
k.s.h. art. 112 § 2
Kodeks spółek handlowych
k.s.h. art. 105
Kodeks spółek handlowych
k.s.h. art. 106
Kodeks spółek handlowych
k.s.h. art. 304 § 1
Kodeks spółek handlowych
k.s.h. art. 102
Kodeks spółek handlowych
k.s.h. art. 3
Kodeks spółek handlowych
k.c. art. 869 § 2
Kodeks cywilny
Argumenty
Skuteczne argumenty
Dopuszczalność wystąpienia wspólnika ze spółki komandytowej na mocy zgodnego porozumienia wszystkich wspólników. • Charakter dyspozytywny przepisów art. 65 KSH. • Ochrona interesów wierzycieli przez przepisy KSH i KC. • Dopuszczalność reprezentacji obu stron przez pełnomocnika w określonych okolicznościach.
Odrzucone argumenty
Wystąpienie wspólnika ze spółki komandytowej dopuszczalne wyłącznie w trybie wypowiedzenia umowy z zachowaniem sześciomiesięcznego terminu. • Bezwzględnie obowiązujący charakter art. 65 KSH. • Nieważność czynności prawnej z powodu naruszenia art. 108 KC.
Godne uwagi sformułowania
wystąpienie wspólnika ze spółki komandytowej na mocy zgodnego porozumienia wszystkich wspólników jest dopuszczalne na gruncie zasady swobody umów • przepisy art. 65 k.s.h. mają charakter dyspozytywny • interesy wierzycieli są odpowiednio chronione przez przepisy KSH oraz kodeksu cywilnego (skarga pauliańska)
Skład orzekający
Ryszard Badio
członek
Beata Matysik
członek
Bartosz Kaźmierak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie dopuszczalności wystąpienia wspólnika ze spółki komandytowej na mocy porozumienia wspólników oraz dyspozytywnego charakteru przepisów o rozliczeniach."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wystąpienia wspólnika na mocy porozumienia wszystkich stron, a nie jednostronnego wypowiedzenia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia praktycznego w prawie spółek handlowych – elastyczności umów spółek i możliwości odstępstw od ustawowych procedur za zgodą wszystkich wspólników. Rozstrzygnięcie ma znaczenie dla praktyków.
“Spółka komandytowa: Czy wspólnik może wyjść na własnych zasadach? Sąd Okręgowy odpowiada!”
Sektor
gospodarcze
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.