XIII Ga 797/18

Sygn. akt XIII Ga 797/18 UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 12 kwietnia 2018 roku w sprawie z powództwa (...) spółki akcyjnej w Ł. przeciwko A. B. o zapłatę kwoty 766,45 zł Sąd Rejonowy dla Łodzi-Śródmieścia w Łodzi w pkt. I zasądził od pozwanej na rzecz powódki kwotę 558,88 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od dnia 25 października 2017 roku do dnia zapłaty; w pkt. II oddalił powództwo w pozostałym zakresie; w pkt. III zasądził od pozwanej na rzecz powódki kwotę 153,38 zł tytułem zwrotu kosztów procesu. (wyrok k. 76, uzasadnienie k. 77 - 79) Apelację od powyższego wyroku wniosła powódka zaskarżając go w części, to jest w zakresie oddalenia powództwa w kwocie 207,57 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia wytoczenia powództwa do dnia zapłaty oraz rozstrzygnięcia o kosztach procesu. Zaskarżonemu wyrokowi skarżąca zarzuciła: 1. naruszenie przepisów prawa materialnego, to jest art. 65 § 1 k.c. w związku z § 7 ust. 1 umowy stron z dnia 22 września 2011 roku, § 7 ust. 10 umowy stron z dnia 22 września 2011 roku i załącznikiem nr 2 do umowy stron z dnia 22 września 2011 roku przez: -- - pominięcie okoliczności, iż w umowie stron jak i w załączniku nr 2 do umowy, strony umowy wyraźnie określiły, iż wszelkie opłaty i koszty zlecenia windykacyjnego określone w załączniku nr 2. w tym koszty zastępstwa procesowego są płatne na podstawie faktury VAT a w konsekwencji, w przypadku opóźnienia się zleceniodawcy (pozwanej) w terminowym uiszczeniu należności z tytułu wystawionej przez zleceniobiorcę (powódkę) faktury, zleceniodawca jest uprawniony do dochodzenia należnych odsetek za opóźnienie w zapłacie; w przeciwnym wypadku doszłoby do kuriozalnej sytuacji polegającej na tym, iż w przypadku opóźnienia w płatności faktury od części należności z faktury można dochodzić odsetek (np. z tytułu wynagrodzenia prowizyjnego), a od innej części należności z faktury nie można dochodzić odsetek (np. koszty zastępstwa procesowego poniesione w wykonaniu zlecenia windykacyjnego); - pominięcie okoliczności, iż w umowie stron, tj. w § 7 ust. 10, strony wyraźnie wskazały, iż wszystkie kwoty wskazane w umowie stron są cenami netto do których należy doliczyć stawkę podatku VAT za wyraźnym wyjątkiem nakładania kar umownych, w sytuacji gdy oddalona część roszczenia dotyczyła należności odsetkowych z tytułu kosztów zastępstwa procesowego poniesionych na wykonanie zlecenia windykacyjnego; - pominięciu okoliczności, iż w załączniku nr 2 do umowy stron wskazano jednoznacznie, iż koszty zastępstwa procesowego są kosztami wykonania zlecenia windykacyjnego, do których należy dodać podatek VAT, a w konsekwencji w przypadku opóźnienia w zapłacie tych należności wierzycielowi przysługuje uprawnienie do dochodzenia odsetek od takich należności; 2. naruszenie przepisów prawa materialnego, to jest art. 359 § 1 k.c. w związku z art. 481 § 1 k.c. przez: -- - nieuprawnione uznanie, iż należność z tytułu poniesionych kosztów zastępstwa procesowego jako kosztu wykonania usługi windykacyjnej wskazanej w fakturze (...) nie wynika z czynności prawnej, tj. wykonania umowy stron o prowadzenie zlecenia windykacyjnego i poniesionych przez powódkę (zleceniobiorcę) kosztów zastępstwa procesowego w sprawie prowadzonej przeciwko dłużnikowi pozwanej; - pominięciu okoliczności, iż poniesione przez zleceniodawcę koszty zastępstwa procesowego strony umowy jednoznacznie w załączniku nr 2 określiły jako koszt wykonanie usługi przez powódkę (zleceniobiorcę); - pominięciu okoliczności, iż pozwana opóźniła się w terminowym uiszczeniu należności z tytułu poniesionych przez powódkę kosztów zlecenia windykacyjnego w postaci kosztów zastępstwa procesowego w sprawie przeciwko dłużnikowi pozwanej; 3. naruszenie przepisów prawa procesowego, to jest art. 98 i nast. k.p.c. przez pominięcie okoliczności, iż koszty zastępstwa procesowego wskazane w fakturze nr (...) nie są kosztami procesu w rozumieniu art. 98 i nast. k.p.c. , ale kosztami wykonania usługi windykacyjnej przez powódkę polegającej na poniesionym przez powódkę (zleceniobiorcę) koszcie zatrudnienia radcy prawnego do prowadzenia postępowania sądowego wobec dłużnika pozwanej w toku postępowania cywilnego. Wskazując na powyższe skarżąca wniosła o zmianę wyroku w zaskarżonym zakresie poprzez zasądzenie od pozwanej na rzecz powódki kwoty 776,45 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia wytoczenia powództwa do dnia zapłaty oraz o obciążenie pozwanej zwrotem kosztów procesu za obie instancje według norm przepisanych. (apelacja k. 88 - 91) W odpowiedzi na apelację pozwana wniosła o oddalenie apelacji powódki w całości i zasądzenie od powódki na rzecz pozwanej zwrotu kosztów postępowania odwoławczego według norm przepisanych. (odpowiedź na apelację k. 100 – 100v.) Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja powódki okazała się niezasadna. Sąd pierwszej instancji dokonał prawidłowych ustaleń faktycznych i zastosował odpowiednie przepisy prawa rozstrzygając niniejszą sprawę. Sąd Okręgowy podziela ustalenia faktyczne sądu pierwszej instancji i przyjmuje je za własne. Sąd Rejonowy rozstrzygając o żądaniu powódki prawidłowo uznał, że niedopuszczalne jest naliczanie odsetek ustawowych za opóźnienie od świadczeń pieniężnych zasądzonych prawomocnym orzeczeniem o kosztach procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W ocenie Sądu Okręgowego dotyczy to także kosztów zastępstwa procesowego ustalonych w ugodzie sądowej. Chybiony okazał się zarzut skarżącej naruszenia przez sąd pierwszej instancji art. 65 § 1 k.c. w zw. z § 7 ust. 1 umowy stron z dnia 22 września 2011 roku, § 7 ust. 10 umowy stron z dnia 22 września 2011 roku i załącznika nr 2 do umowy stron z dnia 22 września 2011 roku. Treść wskazanych postanowień umownych w żaden sposób nie zmienia charakteru prawnego kosztów zastępstwa procesowego. W umowie strony odrębnie uregulowały zapłatę kosztów zastępstwa procesowego, odróżniając je od wynagrodzenia i należnych opłat (§ 7 ust. 6 umowy stron z dnia 22 września 2011 roku). Odmiennego charakteru prawnego określonych w umowie świadczeń pieniężnych na rzecz powódki jako zleceniobiorcy nie uzasadnia doliczanie do nich podatku VAT. Tym bardziej nie może uzasadniać odmiennej wykładni postanowień umownych fakt wystawienia faktury VAT, co ma charakter techniczny, rozrachunkowy. Warto podkreślić, że faktura VAT nie stanowi źródła zobowiązania i nie wpływa na treść stosunku prawnego. Podobnie uregulowanie przez strony, że koszty zastępstwa procesowego zostaną wypłacone powódce jako zleceniobiorcy nie uzasadnia żądania odsetek ustawowych za opóźnienie od tych kosztów. Chybiony okazał się także zarzut skarżącej naruszenia art. 359 § 1 k.c. w zw. z art. 481 § 1 k.c. W przedmiotowej sprawie zapłacone pozwanej przez jej dłużnika na podstawie ugody sądowej koszty zastępstwa procesowego pozwana miała obowiązek wypłacić powódce doliczając do tej kwoty podatek VAT zgodnie z postanowieniami zawartej umowy. Choć pozwana z opóźnieniem spełniła opisane świadczenie pieniężne, to jednak w świetle powyższych rozważań nie było podstaw do żądania odsetek ustawowych za opóźnienie od kwoty kosztów zastępstwa procesowego. Bezprzedmiotowy zaś okazał się zarzut skarżącej naruszenia przez sąd pierwszej instancji art. 98 § 1 i nast. k.p.c. Ocena merytoryczna żądania powódki nie wymagała zastosowania wskazanych przepisów, a Sąd Rejonowy słusznie ich nie zastosował w niniejszej sprawie. Mając na uwadze powyższe na podstawie art. 385 k.p.c. Sąd Okręgowy oddalił apelację powódki jako bezzasadną. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania apelacyjnego Sąd Okręgowy oparł na zasadzie odpowiedzialności za wynik procesu wynikającej z art. 98 § 1 k.p.c. uwzględniając dyspozycję art. 98 § 3 k.p.c. Powódka przegrała postępowanie apelacyjne, a zatem powinna zwrócić pozwanej poniesione przez nią koszty w kwocie 120,00 zł stanowiącej wynagrodzenie profesjonalnego pełnomocnika ustalone stosownie do wartości przedmiotu zaskarżenia na podstawie § 2 pkt 1 w zw. z § 10 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 roku, poz. 1800, ze zm.).