XIII GA 1093/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Rejonowy w Płocku wydał wyrok, którym umorzył postępowanie w części dotyczącej kwoty 729 zł, oddalił powództwo w pozostałym zakresie oraz zasądził od powoda T.S. na rzecz pozwanego (...) z siedzibą w W. kwotę 617 zł tytułem zwrotu kosztów procesu. Powód wniósł apelację od tego wyroku, zarzucając Sądowi I instancji naruszenie art. 232 zdanie drugie Kodeksu postępowania cywilnego, który stanowi, że sąd może dopuścić dowód nie wskazany przez stronę. Powód wnosił o ponowne skierowanie sprawy do Sądu I instancji lub przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego przez Sąd II instancji. Sąd Okręgowy uznał apelację za bezzasadną. Sąd podkreślił, że zasada kontradyktoryjności nakłada na strony obowiązek udowodnienia swoich racji, a sąd pełni rolę bezstronnego arbitra. Dopuszczenie dowodu z urzędu jest uprawnieniem sądu, a nie jego obowiązkiem, i powinno być stosowane jedynie w wyjątkowych przypadkach. Sąd ocenił, że powód T.S., jako osoba prowadząca działalność gospodarczą, posiadał wystarczające kompetencje do samodzielnego prowadzenia sprawy i nie skorzystał z możliwości złożenia wniosku dowodowego, mimo sugestii sądu pierwszej instancji. W związku z tym, konsekwencje procesowe braku inicjatywy dowodowej obciążają powoda. Sąd Okręgowy oddalił apelację na podstawie art. 385 kpc i orzekł o kosztach postępowania apelacyjnego na podstawie art. 98 § 1 i 3 kpc.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaPotwierdzenie zasady kontradyktoryjności i ciężaru dowodu w polskim postępowaniu cywilnym, a także ograniczeń w stosowaniu dowodów z urzędu.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i może być stosowane w sprawach, gdzie strony nie wykazują rażącej nieporadności i mają możliwość samodzielnego przedstawienia dowodów.
Zagadnienia prawne (2)
Czy sąd pierwszej instancji miał obowiązek dopuszczenia dowodu z opinii biegłego z urzędu, mimo braku wniosku strony?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, dopuszczenie dowodu z urzędu jest uprawnieniem sądu, a nie jego obowiązkiem, a ciężar dowodu spoczywa na stronach.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił zasadę kontradyktoryjności, zgodnie z którą strony są odpowiedzialne za udowodnienie swoich twierdzeń. Dopuszczenie dowodu z urzędu jest wyjątkiem od tej zasady i powinno być stosowane tylko w szczególnych przypadkach, gdy strona wykazuje rażącą nieporadność lub gdy jest to jedyny sposób na uniknięcie oczywiście nieprawidłowego rozstrzygnięcia. W tym przypadku powód, jako przedsiębiorca, nie wykazał takiej nieporadności.
Kto ponosi odpowiedzialność za brak inicjatywy dowodowej w postępowaniu cywilnym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Strona, która wywodzi skutki prawne z określonych faktów, ponosi ryzyko niekorzystnego rozstrzygnięcia w przypadku braku przedstawienia odpowiednich dowodów.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 6 Kodeksu cywilnego, ciężar udowodnienia faktów spoczywa na stronie, która z nich wywodzi skutki prawne. Sąd nie jest zobowiązany do wyręczania stron w gromadzeniu dowodów. Powód, który nie złożył wniosku o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego, mimo sugestii sądu, ponosi konsekwencje tej bierności.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| T. S. | osoba_fizyczna | powód |
| (...) | spółka | pozwany |
Przepisy (4)
Główne
k.p.c. art. 232 § zd. 2
Kodeks postępowania cywilnego
Dopuszczenie dowodu z urzędu jest uprawnieniem sądu, nie obowiązkiem, stosowanym w wyjątkowych przypadkach.
k.c. art. 6
Kodeks cywilny
Ciężar udowodnienia faktów spoczywa na stronie, która wywodzi z nich skutki prawne.
Pomocnicze
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 98 § § 1 i 3
Kodeks postępowania cywilnego
Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Dopuszczenie dowodu z urzędu jest uprawnieniem sądu, a nie obowiązkiem. • Ciężar dowodu spoczywa na stronach postępowania. • Powód posiadał wystarczające kompetencje do samodzielnego prowadzenia sprawy.
Odrzucone argumenty
Sąd naruszył art. 232 kpc poprzez niewykorzystanie możliwości dopuszczenia dowodu z opinii biegłego z urzędu.
Godne uwagi sformułowania
Możliwość dopuszczenia dowodu z urzędu jest uprawnieniem sądu, nie zaś jego obowiązkiem. • Jedną z najbardziej istotnych zasad procedury cywilnej jest zasada kontradyktoryjności. • Ciężar udowodnienia faktów mających dla rozstrzygnięcia sprawy istotne znaczenie obciąża tę stronę, która wywodzi z nich określone skutki prawne. • Strona, która nie przedstawi dowodów na poparcie swoich twierdzeń, ponosi ryzyko niekorzystnego dla siebie rozstrzygnięcia.
Skład orzekający
Jarosław Bajer
SSO
Tomasz Tomaszewsk
SSO
Agnieszka Bujnowicz-Pawlak
SSR
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady kontradyktoryjności i ciężaru dowodu w polskim postępowaniu cywilnym, a także ograniczeń w stosowaniu dowodów z urzędu."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i może być stosowane w sprawach, gdzie strony nie wykazują rażącej nieporadności i mają możliwość samodzielnego przedstawienia dowodów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie stanowi klasyczny przykład zastosowania zasady kontradyktoryjności i ciężaru dowodu w postępowaniu cywilnym, co jest istotne dla praktyków prawa, ale może być mniej angażujące dla szerszej publiczności.
“Kto ponosi ciężar dowodu w sądzie? Sąd Okręgowy wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 729 PLN
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.