I CZ 3/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy uchylił postanowienie sądu okręgowego w przedmiocie kosztów postępowania zażaleniowego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania z powodu naruszenia przepisów o kosztach w postępowaniu nieprocesowym.
Sprawa dotyczyła zażalenia na postanowienie sądu okręgowego w przedmiocie kosztów postępowania zażaleniowego. Sąd Najwyższy uznał, że sąd okręgowy naruszył przepisy dotyczące orzekania o kosztach w postępowaniu nieprocesowym, w szczególności art. 520 § 3 k.p.c., oddalając wniosek o wpis hipoteki i zasądzając koszty od uczestników postępowania. W związku z tym uchylono zaskarżone postanowienie i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie uczestnika postępowania J. M. na postanowienie Sądu Okręgowego w przedmiocie kosztów za instancję odwoławczą. Sąd Okręgowy, zmieniając postanowienie Sądu Rejonowego, oddalił wniosek o wpis hipoteki umownej łącznej kaucyjnej na rzecz N. Spółki z o.o. i zasądził od J. M. i T. M. na rzecz wnioskodawcy kwotę 290 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania za instancję odwoławczą. J. M. zaskarżył rozstrzygnięcie o kosztach, zarzucając naruszenie art. 520 § 3 zdanie pierwsze k.p.c. Sąd Najwyższy uznał zażalenie za słuszne, wskazując, że zasady orzekania o kosztach w postępowaniu nieprocesowym, uregulowane w art. 520 k.p.c., nie zostały przez Sąd Okręgowy prawidłowo zastosowane. W szczególności, w sytuacji gdy wniosek został oddalony wskutek apelacji uczestników, którzy oponowali żądaniu wnioskodawcy, zasądzenie od nich kosztów na rzecz wnioskodawcy nie było zgodne z żadną z zasad przewidzianych w art. 520 § 1-3 k.p.c. Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia o kosztach postępowania zażaleniowego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, sąd okręgowy naruszył art. 520 § 3 zdanie pierwsze k.p.c. poprzez nieprawidłowe zastosowanie zasad orzekania o kosztach w postępowaniu nieprocesowym.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał, że zasady orzekania o kosztach w postępowaniu nieprocesowym (art. 520 k.p.c.) nie zostały przez sąd okręgowy prawidłowo zastosowane. W sytuacji oddalenia wniosku wskutek apelacji uczestników, którzy oponowali żądaniu wnioskodawcy, zasądzenie od nich kosztów na rzecz wnioskodawcy było niezgodne z regułami przewidzianymi w art. 520 § 1-3 k.p.c.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie postanowienia i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| N. Spółka z o.o. | spółka | wnioskodawca |
| G. S.A. | spółka | uczestnik postępowania |
| J. M. | osoba_fizyczna | uczestnik postępowania |
| T. M. | osoba_fizyczna | uczestnik postępowania |
Przepisy (3)
Główne
k.p.c. art. 520 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
W przypadku sprzeczności interesów uczestników i oddalenia lub odrzucenia wniosku, sąd może nałożyć na uczestnika, którego wniosek został oddalony lub odrzucony, obowiązek zwrotu kosztów postępowania poniesionych przez innego uczestnika.
Pomocnicze
k.p.c. art. 39815 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd Najwyższy uchyla zaskarżone postanowienie i w tym zakresie przekazuje sprawę Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia o kosztach postępowania zażaleniowego.
k.p.c. art. 3941 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie przez Sąd Okręgowy art. 520 § 3 zdanie pierwsze k.p.c. w przedmiocie orzekania o kosztach postępowania nieprocesowego.
Godne uwagi sformułowania
Regułą podstawową jest rozstrzygnięcie, zgodnie z którym każdy uczestnik ponosi koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie (§ 1). Jeżeli jednak uczestnicy są w różnym stopniu zainteresowani w wyniku postępowania lub interesy ich są sprzeczne, wówczas sąd może stosunkowo rozdzielić obowiązek zwrotu kosztów lub włożyć go na jednego z uczestników w całości (§ 2), a w razie sprzeczności interesów i oddalenia lub odrzucenia wniosku, sąd może nałożyć na uczestnika, którego wniosek został oddalony lub odrzucony, obowiązek zwrotu kosztów postępowania poniesionych przez innego uczestnika (§ 3 zdanie pierwsze).
Skład orzekający
Tadeusz Wiśniewski
przewodniczący
Grzegorz Misiurek
sprawozdawca
Wojciech Katner
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie przepisów dotyczących kosztów postępowania nieprocesowego, w szczególności art. 520 k.p.c."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania nieprocesowego i orzekania o kosztach w sytuacji sprzeczności interesów uczestników.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie dotyczy ważnej kwestii proceduralnej, jaką są koszty postępowania nieprocesowego, co jest istotne dla praktyków prawa. Wyjaśnia zastosowanie konkretnego przepisu Kodeksu postępowania cywilnego.
“Koszty w postępowaniu nieprocesowym: Sąd Najwyższy wyjaśnia zasady!”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt I CZ 3/12 POSTANOWIENIE Dnia 15 lutego 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Tadeusz Wiśniewski (przewodniczący) SSN Grzegorz Misiurek (sprawozdawca) SSN Wojciech Katner w sprawie z wniosku N. Spółki z o.o. w S. przy uczestnictwie G. S.A. z siedzibą w K., J. M. i T. M. o wykreślenie hipoteki umownej łącznej kaucyjnej oraz wpis hipoteki umownej łącznej kaucyjnej, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 15 lutego 2012 r., zażalenia uczestnika postępowania J. M. na postanowienie Sądu Okręgowego w przedmiocie kosztów za instancję odwoławczą, tj. pkt 2 postanowienia z dnia 24 sierpnia 2011 r., uchyla zaskarżone postanowienie i w tym zakresie przekazuje sprawę Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia o kosztach postępowania zażaleniowego. Uzasadnienie 2 Sąd Rejonowy postanowieniem z dnia 16 lutego 2011 r. uwzględnił wniosek N. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w S. o dokonanie wpisu na jej rzecz hipoteki umownej łącznej kaucyjnej w dziale IV księgi wieczystej Kw Nr [...], prowadzonej w tym Sądzie dla nieruchomości stanowiącej własność małżonków T. i J. M. Sąd Okręgowy postanowieniem z dnia 24 sierpnia 2011 r., na skutek apelacji uczestnika postępowania J. M., zmienił postanowienie Sądu Rejonowego w ten sposób, że wniosek oddalił i zasądził od J. M. i T. M. na rzecz wnioskodawcy kwotę 290 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania za instancję odwoławczą. J. M. wniósł zażalenie na zawarte w powyższym postanowieniu rozstrzygnięcie o kosztach postępowania, zarzucając Sądowi Okręgowemu naruszenie art. 520 § 3 zdanie pierwsze k.p.c. W konkluzji wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia i zasądzenie solidarnie na jego rzecz oraz uczestniczki T. M. od wnioskodawcy kosztów postępowania odwoławczego w kwocie 307 zł. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażaleniu nie można odmówić słuszności. Zasady orzekania o kosztach postępowania nieprocesowego zostały uregulowane w art. 520 k.p.c. Regułą podstawową jest rozstrzygnięcie, zgodnie z którym każdy uczestnik ponosi koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie (§ 1). Jeżeli jednak uczestnicy są w różnym stopniu zainteresowani w wyniku postępowania lub interesy ich są sprzeczne, wówczas sąd może stosunkowo rozdzielić obowiązek zwrotu kosztów lub włożyć go na jednego z uczestników w całości (§ 2), a w razie sprzeczności interesów i oddalenia lub odrzucenia wniosku, sąd może nałożyć na uczestnika, którego wniosek został oddalony lub odrzucony, obowiązek zwrotu kosztów postępowania poniesionych przez innego uczestnika (§ 3 zdanie pierwsze). W rozpoznawanej sprawie wniosek o wpis w księdze wieczystej został oddalony wskutek apelacji uczestników T. i J. M., oponujących żądaniu wnioskodawcy. Sąd Okręgowy, uwzględniając apelację, nałożył na skarżących obowiązek zwrotu na rzecz wnioskodawcy kosztów postępowania odwoławczego. 3 Wprawdzie w uzasadnieniu nie wskazał w ogóle przesłanek takiego rozstrzygnięcia, nie ulega jednak wątpliwości, że nie da się go pogodzić z żadną z przytoczonych wyżej zasad orzekania o kosztach postępowania nieprocesowego. Nie można zatem skutecznie odeprzeć podniesionego przez skarżącego zarzutu naruszenia art. 520 § 3 zdanie pierwsze k.p.c. Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 39815 § 1 zdanie pierwsze k.p.c. w związku z art. 3941 § 3 k.p.c. orzekł, jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI