XII Ga 256/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy oddalił apelację spółki w sprawie o zmianę danych w KRS, uznając, że zgromadzenie wspólników nie zostało prawidłowo zwołane i nie wykazano skutecznego przejścia udziałów.
Spółka z o.o. wnioskowała o wpis zmian w Krajowym Rejestrze Sądowym dotyczących zmian w zarządzie i danych wspólników. Sąd Rejonowy odmówił wpisu, wskazując na nieprawidłowości w zwołaniu zgromadzenia wspólników po rezygnacji jednego z członków zarządu oraz brak dowodów na skuteczne zawiadomienie spółki o przejściu udziałów. Sąd Okręgowy, rozpoznając apelację, podzielił te argumenty, podkreślając, że zarząd spółki był ułomny w momencie zwoływania zgromadzenia, a nabywcy udziałów nie wykazali skutecznie przejścia tych udziałów wobec spółki.
Sprawa dotyczyła wniosku spółki z ograniczoną odpowiedzialnością o zmianę danych w Krajowym Rejestrze Sądowym, w tym wpis nowego członka zarządu. Sąd Rejonowy odmówił uwzględnienia wniosku, stwierdzając, że zgromadzenie wspólników, na którym podjęto uchwały, zostało zwołane w sposób nieprawidłowy. Kluczowe było ustalenie, że w momencie zwoływania zgromadzenia zarząd spółki był już ułomny z powodu rezygnacji jednego z członków, co uniemożliwiało skuteczne działanie organu. Ponadto, Sąd Rejonowy wskazał na brak wystarczających dowodów na skuteczne zawiadomienie spółki o przejściu udziałów na nowych wspólników, zgodnie z art. 187 § 1 k.s.h. Sąd Okręgowy, rozpoznając apelację spółki, oddalił ją. Potwierdził, że zarząd spółki z o.o. działa na zasadzie teorii organów (art. 38 k.c.), a jego działanie musi mieścić się w granicach kompetencji. W sytuacji, gdy jeden z członków zarządu złożył rezygnację przed zwołaniem zgromadzenia, zarząd stał się ułomny, a dalsze oświadczenia jednego członka nie mogły być uznane za wolę organu. Sąd Okręgowy podkreślił również, że skuteczne przejście udziałów wobec spółki wymaga nie tylko zawiadomienia, ale także udowodnienia tego faktu stosownym dokumentem, co w tej sprawie nie nastąpiło. Dodatkowo, wskazano na kwestię prawa pierwszeństwa dotychczasowych wspólników, które nie zostało jednoznacznie rozstrzygnięte.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, zgromadzenie nie zostało prawidłowo zwołane, ponieważ w chwili jego zwoływania organ spółki był ułomny.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że po złożeniu rezygnacji przez jednego członka zarządu, zarząd stał się ułomny i nie mógł skutecznie zwołać zgromadzenia wspólników. Wola organu musi być wyrażona jednocześnie.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalić apelację
Strona wygrywająca
Sąd Rejonowy
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w T. | spółka | wnioskodawca |
| A. S. | osoba_fizyczna | nabywca udziałów |
| G. S. | osoba_fizyczna | nabywca udziałów |
| B. P. | osoba_fizyczna | prezes zarządu (były) |
| M. B. | osoba_fizyczna | członek zarządu (nowy) |
| Z. B. | osoba_fizyczna | powód w innej sprawie |
Przepisy (8)
Główne
k.s.h. art. 201 § 1
Kodeks spółek handlowych
Zarząd jako organ realizujący zdolność do czynności prawnych spółki z o.o.
k.s.h. art. 187 § 1
Kodeks spółek handlowych
Zawiadomienie spółki o przejściu udziałów i dowód tego przejścia.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa oddalenia apelacji.
Pomocnicze
k.c. art. 38
Kodeks cywilny
Teoria organów, ułomność organu osoby prawnej.
k.s.h. art. 235 § 1
Kodeks spółek handlowych
k.s.h. art. 238
Kodeks spółek handlowych
u. KRS art. 23
Ustawa o Krajowym Rejestrze Sądowym
k.s.h. art. 11
Kodeks spółek handlowych
Prawo pierwszeństwa przy zakupie udziałów.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zarząd spółki był ułomny w momencie zwoływania zgromadzenia wspólników z powodu rezygnacji jednego z członków. Nabywcy udziałów nie wykazali skutecznie przejścia udziałów wobec spółki, zgodnie z art. 187 § 1 k.s.h. Brak było dowodu doręczenia spółce umowy nabycia udziałów przed terminem zgromadzenia. Nie zostało wyjaśnione prawo pierwszeństwa dotychczasowych wspólników przy nabyciu udziałów.
Odrzucone argumenty
Zgromadzenie wspólników zostało zwołane prawidłowo przez dwuosobowy zarząd. Spółka została prawidłowo zawiadomiona o sprzedaży udziałów. Poprzednia wiedza spółki o zmianach wspólników była wystarczająca.
Godne uwagi sformułowania
zarząd „kadłubowy” nie może być uznany za organ osoby prawnej za niedokonaną czynność prawną /contractus non existens/ uznaje się czynność podejmowaną przez osobę prawną przez rzekomy organ wymóg współdziałania oznacza konieczność dokonania czynności za osobę prawną uno actu współreprezentujących członków zarządu nie można czynności takiej dokonywać „na raty” zawiadomienie, o którym mowa w art. 187 § 1 k.s.h., nie wymaga żadnej szczególnej formy, może być wobec tego dokonane w każdy sposób, byle dotarło ono do spółki Wiedza o fakcie zawarcia umowy sprzedaży nie jest wszak równoznaczna z wykazaniem tego faktu stosownym dokumentem.
Skład orzekający
Michał Niedźwiedź
przewodniczący
Bożena Cincio-Podbiera
sędzia
Marek Synowski
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących reprezentacji spółek z o.o., zwoływania zgromadzeń wspólników, a także wymogów formalnych związanych z przejściem udziałów i zmianami w KRS."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych okoliczności związanych z ułomnością zarządu i brakiem dowodów przejścia udziałów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak drobne formalne uchybienia mogą prowadzić do poważnych konsekwencji prawnych, w tym do uznania czynności za niebyłe. Jest to ważna lekcja dla przedsiębiorców i prawników zajmujących się prawem spółek.
“Ułomny zarząd i brak dowodów: dlaczego spółka nie mogła zmienić danych w KRS?”
Sektor
gospodarcze
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt XII Ga 256/14 POSTANOWIENIE Dnia 15 października 2014r. Sąd Okręgowy w Krakowie Wydział XII Gospodarczy – Odwoławczy w następującym składzie: Przewodniczący- Sędzia: SO Michał Niedźwiedź Sędzia: SO Bożena Cincio-Podbiera Sędzia: SR del. Marek Synowski Protokolant: st.sekr.sądowy Paweł Sztwiertnia po rozpoznaniu w dniu 15 października 2014 r. w Krakowie na rozprawie sprawy z wniosku (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w T. o zmianę danych w Krajowym Rejestrze Sądowym na skutek apelacji wniesionej przez wnioskodawcę od postanowienia Sądu Rejonowego dla Krakowa-Śródmieścia w Krakowie z dnia 29 stycznia 2014 r. sygn. akt KR XII Ns Rej KRS 22909/13/684 postanawia: oddalić apelację. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 29 stycznia 2014 roku Sąd Rejonowy dla Krakowa-Śródmieścia w Krakowie Wydział XII Gospodarczy KRS odmówił uwzględnienia wniosku (...) spółki z o.o. w T. o wpis zmian w rejestrze . W uzasadnieniu Sąd ten wskazał, iż swoje żądanie wnioskodawca uzasadniał treścią umowy sprzedaży udziałów w spółce z dnia 6 maja 2013 roku, wedle której udziały nabyli A. S. i G. S. . Do wniosku dołączono przy tym pismo z dnia 20 czerwca 2013 roku zawierające oświadczenie prezesa zarządu B. P. o rezygnacji z pełnionej funkcji oraz protokół zgromadzenia wspólników z dnia 11 lipca 2013 roku zawierający uchwałę o powołaniu w skład zarządu spółki M. B. . Sąd Rejonowy ustalił, iż w myśl par. 14 i par. 15 umowy spółki zarząd składa się z dwóch osób, zaś do składania oświadczeń woli wymagane jest współdziałanie dwóch członków zarządu lub jednego członka zarządu i prokurenta, którego w spółce nie ustanowiono. Dalej Sąd ustalił, iż fakcie nabycia udziałów przez A. S. i G. S. spółka została powiadomiona na podstawie umowy sprzedaży z dnia 6 maja 2013 roku, natomiast przy zwołaniu w dniu 25 czerwca 2013 roku zgromadzenia wspólników na dzień 11 lipca 2014 roku gdzie porządek obrad przewidywał wybór prezesa spółki pominięto nowych udziałowców w osobach A. S. i G. S. . Sąd Rejonowy wskazał, iż zgromadzenie wspólników odbyte w dniu 11 lipca 2013 roku nie zostało zwołane przez organ spółki, a jedynie przez jednego członka jej zarządu, o czym przesądza treść par. 14 umowy spółki. Wobec rezygnacji B. P. z funkcji w zarządzie doszło do ułomności organu spółki ponieważ pozostały członek jej zarządu organu nie stanowił i jako taki nie mógł skutecznie podjąć w dniu 25 czerwca 2013 roku uchwały o zwołaniu zgromadzenia wspólników. W tym zakresie Sąd powołał się na treść art. 38 kc , podkreślając, że zarząd „kadłubowy” nie może być uznany za organ osoby prawnej a w konsekwencji nie ma kompetencji do podejmowania uchwał wiążących spółkę. Dalej Sąd Rejonowy wywiódł, że za odmowa uwzględnienia wniosku przemawia też okoliczność braku zawiadomienia o zgromadzeniu nowych wspólników, choć o fakcie nabycia przez nich udziałów zarząd spółki przesłali wspólnikom informację w zawiadomieniu o terminie zgromadzenia z dnia 8 maja 2013 roku. Podkreślił Sąd, że przyjęcie zawiadomienia o przejściu udziałów oraz dowodu tego przejścia mogło być samodzielnie dokonane przez każdego z członków zarządu spółki. Jako podstawę rozstrzygnięcia Sąd wskazał art. 201 par. 1 ksh , art. 235 par. 1 ksh , art. 238 ksh w zw z art. 23 ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym . W apelacji od tego postanowienia skarżąca spółka zarzuciła Sądowi Rejonowemu błędy w ustaleniach faktycznych polegające na przyjęciu, iż zgromadzenie wspólników z dnia 11 lipca 2013 roku nie zostało zwołane przez zarząd spółki oraz na uznaniu, że spółka została prawidłowo zawiadomiona o sprzedaży udziałów a w konsekwencji naruszenie art. 23 ust. 1 ustawy o KRS w zw z art. 187 par. 1 ksh . W motywach apelacji wskazano, że zgromadzenie zostało zwołane prawidłowo to jest przez dwuosobowy zarząd spółki, jako że w piśmie zawierającym rezygnację z funkcji w zarządzie spółki B. P. poinformowała o ciążącym na wiceprezesie zarządu spółki obowiązku zwołania NZW w celu wyboru zarządu. Odwoływała się tu skarżąca do woli B. P. zwołania zgromadzenia ujawnionej w czasie gdy zarząd spółki był jeszcze dwuosobowy. Dalej apelantka podniosła, iż dopiero w dniu 11 lipca 2013 roku została przedstawiona umowa sprzedaży udziałów, poprzednia wiedza spółki o zmianach po stronie udziałowców nie była bowiem poparta żadnym dowodem dokonania czynności sprzedaży udziałów. Wiedzę dotyczącą tej transakcji jaka dysponowała B. P. spółka uznawała za niedostateczny argument dla przyjęcia, iż nastąpiło zawiadomienie o przejściu udziałów w trybie art. 187 par. 1 ksh albowiem przed terminem zgromadzenia żaden stosowny dokument nie został spółce okazany. Dodatkowo wskazano, iż przed Sądem Okręgowym w Krakowie toczyła się sprawa z powództwa Z. B. o uznanie umowy sprzedaży udziałów za względem niego bezskuteczną, do sygn. IX GC 943/13. Z taka argumentacją skarżąca domagała się zmiany postanowienia i dokonania wpisu M. B. jako członka zarządu spółki. Sąd Okręgowy powziął z urzędu wiadomość, iż na datę wyrokowania zapadł w sprawie IX GC 943/13 nieprawomocny wyrok, którym umowa sprzedaży udziałów z dnia 6 maja 2013 roku została uznana za skuteczną wobec M. B. pod warunkiem, iż nie wykona on prawa pierwszeństwa nabycia udziałów, o którym mowa w par. 11 umowy spółki. Sąd Okręgowy zważył co następuje. Apelacja nie jest usprawiedliwiona. Zgodnie z treścią art. 201 par. 1 ksh zarząd jest organem realizującym zdolność do czynności prawnych spółki z o.o., realizując w pelni teorię organów w rozumieniu art. 38 kc. W konsekwencji działanie zespolu osób tylko wtedy może być uznane za działanie samej osoby prawnej gdy zespół ten faktycznie pełni funkcję organu i jego działanie mieści się w granicach kompetencji organu. Za niedokonaną czynność prawną /contractus non existens/ uznaje się czynność podejmowaną przez osobę prawną przez rzekomy organ/uzasadnienie wyroku Sądu Najwyższego z dnia 12 grudnia 1996r., I CKU 45/96/. W przypadku reprezentacji łącznej czynność prawna podejmowana przez jednego członka zarządu nie spełnia warunków czynności dokonanej przez osobę prawną. Wymóg współdziałania oznacza konieczność dokonania czynności za osobę prawną uno actu współreprezentujących członków zarządu. W przypadku gdy chodzi o jednolite oświadczenie woli osoby prawnej nie można czynności takiej dokonywać „ na raty”/ E.Gniewek, Kodeks cywilny komentarz, W-wa 2013, C.H.Beck, s. 93, 95/. Ponieważ oświadczenie p. P. o rezygnacji z funkcji w zarządzie spółki zostało złożone i dotarło do spółki przed zwołaniem zgromadzenia to nie można przyjąć aby zgromadzenia z dnia 11 lipca 2013 roku zwołał organ spółki. Po pierwsze- w chwili zwołania/ czerwiec 2013 roku/ organ spółki był ułomny. Po drugie-jak wyżej- wskazano wola organu winna być wyrażona jednocześnie /uno actu/. Dodatkowo informacja o potrzebie zwołania zgromadzenia wspólników zawarta była w części drugiej oświadczenia o rezygnacji zatem w momencie dojścia oświadczenia o rezygnacji do spółki p. P. zaprzestała pełnienia funkcji w zarządzie. W efekcie dalsza część oświadczenia nie stanowiła już woli drugiego członka organu spółki lecz opinię prywatną p. P. . Odnosząc się do drugiego zarzutu należy wskazać, iż w piśmiennictwie z zakresu prawa handlowego jednolicie przyjmuje się, że zawiadomienie, o którym mowa w art. 187 § 1 k.s.h. , nie wymaga żadnej szczególnej formy, może być wobec tego dokonane w każdy sposób, byle dotarło ono do spółki W sprawie nie pojawiła się kwestia zapewnienia sobie przez nabywców udziałów dowodu zawiadomienia pozwanej spółki o przejściu udziałów albowiem zawiadomienie to wynika z całego szeregu okoliczności faktycznych trafnie przedstawionych przez sądy orzekające. Inna kwestią jest związany z zawiadomieniem dowód przejścia prawa, który powinien być przedstawiony spółce. Art. 187 § 1 k.s.h. w zakresie wykazania skuteczności przejścia udziału wobec spółki wymaga od nabywców udziałów podwójnej aktywności. Osoby te nie tylko muszą zawiadomić spółkę o przejściu udziałów ale muszą także tę okoliczność udowodnić. Również i w tym zakresie ustawa nie określa wymagań pozwalających na uznanie przejścia udziałów za udowodnione wobec spółki/ wyrok Sądu Najwyższego z dnia 30 marca 2012r, III CSK 232/11/. Identyczne stanowisko zajął Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 26 maja 2011 roku/ III CSK 221/10/. Z kolei w wyroku z dnia 18 grudnia 2013 roku? I ACa 559/13/ Sąd Apelacyjny w Gdańsku wskazał, iż przejście udziałów jest skuteczne z chwilą otrzymania przez spółkę zawiadomienia o tym fakcie wraz z dowodem dokonania czynności. O ile udział przenoszony jest pod warunkiem skutek zawarcia umowy warunkowej uzależniony jest od spełnienia się tego warunku, zatem należy zawiadomić spółkę o ziszczeniu się tego warunku i fakt ten udokumentować. Powyższe zasady związane z treścią art. 187 ksh dobitnie wskazują na okoliczność nie wykazania przez nabywców udziałów swego prawa wspólniczego względem spółki. Brak bowiem dowodu aby spółce przed terminem zgromadzenia doręczono umowę nabycia udziałów. Nadto, w myśl par. 11 umowy spółki dotychczasowi wspólnicy posiadali prawo pierwszeństwa przy zakupie udziałów. Skuteczność sprzedaży uzależniona więc była od rezygnacji udziałowców w wykonania prawa pierwszeństwa, co potwierdza treść wyroku zapadłego w sprawie IX GC 943/13. Na datę wyrokowania w nin. sprawie nie zostało wykazane czy dotychczasowi wspólnicy zrezygnowali z prawa pierwszeństwa/ na rzecz A. S. i G. S. / . W tych okolicznościach Sąd Okręgowy nie podziela poglądu Sądu Rejonowego co do tego, że spółka została skutecznie zawiadomiona o przejściu udziałów zgodnie z treścią art. 187 par. 1 ksh bowiem nie wskazują na to żadne dowody. Wiedza o fakcie zawarcia umowy sprzedaży nie jest wszak równoznaczna z wykazaniem tego faktu stosownym dokumentem. Nie jest też pewne w jaki sposób została rozwiązana kwestia pierwszeństwa nabycia udziałów/ niezależnie od nieprawomocności wyroku w sprawie IX GC 943/13/. W takim stanie rzeczy, w ocenie Sądu Okręgowego, obowiązek zawiadomienia nabywców o zgromadzeniu nie powstał. Niemniej, z uwagi na wskazaną wyżej ułomność osoby prawnej apelację należało oddalić na podstawie art. 385 kpc . Ref. I inst. SSR D. Rzuchowska
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI