XII GA 188/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowódka B. K. dochodziła od Towarzystwa (...) S.A. kwoty 28.200 zł tytułem odszkodowania za uszkodzenie pojazdu (naczepy) marki V. z dnia 17 maja 2011 r., które nastąpiło w wyniku gwałtownego hamowania w celu uniknięcia zderzenia z motorowerzystą. Sąd Rejonowy w Gdyni oddalił powództwo, wskazując, że zgodnie z § 3 ust. 5 OWU AC, ochrona ubezpieczeniowa obejmuje szkody powstałe wskutek nagłego działania siły mechanicznej w chwili zetknięcia pojazdu z innym pojazdem, osobą, zwierzęciem lub przedmiotem z zewnątrz pojazdu. W tej sprawie do takiego zetknięcia nie doszło, a prawdopodobną przyczyną uszkodzenia była wada konstrukcyjna lub eksploatacyjna, które nie są objęte ubezpieczeniem. Sąd Okręgowy w Gdańsku utrzymał wyrok Sądu Rejonowego w mocy, oddalając apelację powódki. Sąd odwoławczy uznał, że Sąd I instancji prawidłowo ocenił dowody i zastosował prawo. Podkreślono, że powódka, podpisując umowę AC, godziła się na jej treść, w tym na OWU, a zarzuty dotyczące wykładni przepisów i OWU, a także nieuwzględnienia ograniczeń w zapoznaniu się z OWU, uznał za niezasadne. Sąd odrzucił również argumentację powódki dotyczącą nierówności drogi jako potencjalnego „przedmiotu znajdującego się na zewnątrz pojazdu”, wskazując, że takie zdarzenie nie jest objęte ochroną ubezpieczeniową.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja klauzul wyłączających odpowiedzialność w umowach ubezpieczenia AC, zwłaszcza w kontekście szkód powstałych w wyniku manewrów unikowych bez fizycznego kontaktu.
Dotyczy konkretnych zapisów OWU i stanu faktycznego sprawy; nie stanowi przełomu w orzecznictwie dotyczącym ubezpieczeń AC.
Zagadnienia prawne (2)
Czy uszkodzenie pojazdu powstałe w wyniku gwałtownego hamowania, aby uniknąć zderzenia z innym uczestnikiem ruchu, bez fizycznego kontaktu z tym uczestnikiem lub innym przedmiotem, jest objęte ochroną ubezpieczeniową w ramach dobrowolnego ubezpieczenia AC?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli Ogólne Warunki Ubezpieczenia (OWU) precyzują, że ochrona obejmuje szkody powstałe wskutek nagłego działania siły mechanicznej w chwili zetknięcia pojazdu z innym pojazdem, osobą, zwierzęciem lub przedmiotem znajdującym się na zewnątrz pojazdu, a do takiego zetknięcia nie doszło.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że kluczowe jest literalne brzmienie postanowień OWU, które wymaga fizycznego kontaktu z zewnętrznym obiektem. Szkody wynikające z wad konstrukcyjnych, montażowych lub niewłaściwej eksploatacji, które mogły być przyczyną uszkodzenia podczas manewru, nie są objęte ochroną.
Jak należy interpretować postanowienia umowy ubezpieczenia AC, w szczególności Ogólne Warunki Ubezpieczenia (OWU), w kontekście zasad wykładni umów i zasad współżycia społecznego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Należy stosować zasady wykładni z art. 65 § 2 k.c., ustalając zgodny zamiar i cel umowy, a nie tylko jej dosłowne brzmienie. Jednakże, nawet przy takiej wykładni, nie można rozszerzać ochrony ubezpieczeniowej na zdarzenia wyraźnie wyłączone w OWU.
Uzasadnienie
Sąd odwoławczy uznał, że dyrektywa interpretacyjna z art. 65 § 2 k.c. nie pozwala na akceptację stanowiska powódki, że szkoda była objęta ochroną, skoro OWU wyraźnie określały warunki ochrony, które nie zostały spełnione. Sąd odrzucił argumentację o ograniczonej możliwości zapoznania się z OWU, podkreślając swobodę umów.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| B. K. | osoba_fizyczna | powódka |
| Towarzystwo (...) Spółka Akcyjna z siedzibą w W. | spółka | pozwany |
Przepisy (8)
Główne
k.c. art. 805
Kodeks cywilny
Reguluje umowę ubezpieczenia.
Pomocnicze
k.c. art. 65 § § 1 i 2
Kodeks cywilny
Nakazuje ustalenie zgodnego zamiaru i celu umowy, a nie tylko jej dosłownego brzmienia, przy wykładni postanowień umownych.
k.c. art. 811
Kodeks cywilny
Dotyczy odpowiedzialności ubezpieczyciela i jego prawa do odmowy wypłaty odszkodowania.
k.c. art. 5
Kodeks cywilny
Służy do obrony, nie może stanowić podstawy roszczenia.
k.p.c. art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zasady oceny wiarygodności i mocy dowodów.
k.p.c. art. 98 § § l i 3
Kodeks postępowania cywilnego
Zasady orzekania o kosztach procesu.
k.p.c. art. 108 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zasady orzekania o kosztach w postępowaniu apelacyjnym.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu art. 13 § ust. 1 pkt 1 w zw. z § 6 pkt 5
Podstawa do ustalenia wysokości kosztów zastępstwa procesowego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Szkoda nie była objęta ochroną ubezpieczeniową zgodnie z OWU AC, ponieważ nie nastąpiło fizyczne zetknięcie pojazdu z innym obiektem. • Prawdopodobną przyczyną uszkodzenia były wady konstrukcyjne lub eksploatacyjne, które nie są objęte ubezpieczeniem AC. • Powódka, podpisując umowę AC, zaakceptowała treść OWU, w tym ograniczenia ochrony.
Odrzucone argumenty
Błędna wykładnia art. 65 § 1 i 2 k.c. oraz art. 811 § 1 k.c. poprzez ograniczenie interpretacji do wykładni literalnej z pominięciem wykładni celowościowej i funkcjonalnej. • Naruszenie art. 233 § 1 k.p.c. poprzez rozstrzygnięcie wbrew zasadom doświadczenia życiowego, nieuwzględnienie ograniczonych możliwości zapoznania się z OWU oraz obowiązku ratowania przedmiotu ubezpieczenia.
Godne uwagi sformułowania
W ubezpieczeniach dobrowolnych, do jakich należy ubezpieczenie AUTO CASCO nie ma zastosowania przewidziana przepisami kodeksu cywilnego zasada pełnej kompensaty szkody. • Ubezpieczyciel ma prawo przewidzieć odmowę wypłaty odszkodowania nie tylko w części, ale nawet w całości, w określonych w umowie wypadkach. • Aby zdarzenie było objęte ochroną ubezpieczeniową nie wystarczy sama jego nagłość oraz wpływ siły mechanicznej. Chodzi bowiem o nagłe działanie siły mechanicznej w chwili zetknięcia z przedmiotem, osobą, pojazdem z zewnątrz pojazdu poszkodowanej, co w przedmiotowej sprawie nie ma miejsca. • Skoro zatem podpisała z pozwaną umowę ubezpieczenia pojazdów lądowych auto-casco, której integralną część stanowią OWU AC, w ocenie Sądu Okręgowego, oznacza to, że godziła się na zawarcie umowy o tak określonej treści, jaką umowa łącząca strony rzeczywiście posiada.
Skład orzekający
Rafał Terlecki
przewodniczący-sprawozdawca
Grażyna Tarkowska
członek
Magdalena Kiedrowicz - Kopeć
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja klauzul wyłączających odpowiedzialność w umowach ubezpieczenia AC, zwłaszcza w kontekście szkód powstałych w wyniku manewrów unikowych bez fizycznego kontaktu."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnych zapisów OWU i stanu faktycznego sprawy; nie stanowi przełomu w orzecznictwie dotyczącym ubezpieczeń AC.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje praktyczne problemy interpretacji polis ubezpieczeniowych AC i znaczenie precyzyjnych zapisów w OWU, co jest istotne dla prawników i ubezpieczonych.
“Czy ubezpieczenie AC chroni przed skutkami nagłego hamowania? Sąd wyjaśnia kluczowe zapisy OWU.”
Dane finansowe
WPS: 28 200 PLN
Sektor
ubezpieczenia
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.