XII Co 1600/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd uchylił postanowienie komornika o umorzeniu postępowania egzekucyjnego, uznając, że wierzyciel podjął czynności zmierzające do jego podjęcia w ustawowym terminie.
Wierzyciel złożył skargę na postanowienie komornika o umorzeniu postępowania egzekucyjnego z powodu śmierci dłużnika. Wierzyciel argumentował, że podjął czynności zmierzające do ustalenia spadkobierców i podjęcia egzekucji w terminie roku od zawieszenia postępowania. Komornik wniósł o oddalenie skargi, twierdząc, że wierzyciel działał zbyt późno. Sąd uwzględnił skargę, uchylając postanowienie komornika i odstępując od obciążania następców prawnych kosztami postępowania.
Sąd Rejonowy w Bydgoszczy rozpoznał skargę wierzyciela (...) Sp. z o.o. na postanowienie Komornika Sądowego o umorzeniu postępowania egzekucyjnego w sprawie Km 218/12. Postępowanie zostało zawieszone z powodu śmierci dłużnika. Wierzyciel zarzucił komornikowi bezpodstawne umorzenie postępowania na podstawie art. 823 k.p.c., twierdząc, że w terminie roku od zawieszenia podjął czynności mające na celu dalszy tok egzekucji, w tym wystąpił o stwierdzenie nabycia spadku. Komornik argumentował, że wierzyciel zwlekał z podjęciem działań. Sąd uznał skargę za zasadną. Wskazał, że roczny termin do podjęcia czynności w przypadku śmierci dłużnika może rozpocząć bieg dopiero od momentu, gdy usunięcie przeszkody stało się możliwe, czyli po zakończeniu postępowania spadkowego. Wierzyciel wykazał, że przed upływem roku od zawieszenia postępowania podjął czynności zmierzające do ustalenia następców prawnych. W związku z tym sąd uchylił postanowienie komornika o umorzeniu postępowania. Sąd zastosował również art. 102 k.p.c., odstępując od obciążania następców prawnych dłużnika kosztami postępowania skargowego, uznając, że byłoby to sprzeczne z zasadą słuszności.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, wierzyciel podjął czynności zmierzające do ustalenia następców prawnych zmarłego dłużnika przed upływem roku od zawieszenia postępowania.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że roczny termin do podjęcia czynności w przypadku śmierci dłużnika może rozpocząć bieg dopiero od momentu, gdy usunięcie przeszkody stało się możliwe, czyli po prawomocnym zakończeniu postępowania spadkowego. Wierzyciel wykazał, że przed upływem roku od zawieszenia postępowania podjął działania zmierzające do ustalenia spadkobierców.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie postanowienia komornika
Strona wygrywająca
wierzyciel
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) Sp. z o.o. | spółka | wierzyciel |
| A. B. | osoba_fizyczna | dłużnik |
| następcy prawni dłużnika | inne | uczestnik |
| Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w Bydgoszczy S. J. | instytucja | organ egzekucyjny |
Przepisy (6)
Główne
k.p.c. art. 823 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis przewidywał umorzenie postępowania egzekucyjnego z mocy prawa na skutek bezczynności wierzyciela przez rok. W przypadku zawieszenia z powodu śmierci dłużnika, termin ten może rozpocząć bieg dopiero od dnia, kiedy usunięcie przeszkody przez wierzyciela stało się możliwe.
k.p.c. art. 767
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do uchylenia postanowienia komornika w wyniku uwzględnienia skargi.
Pomocnicze
k.p.c. art. 819 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Organ egzekucyjny zawiesza postępowanie z urzędu w razie śmierci wierzyciela lub dłużnika.
Ustawa o zmianie ustawy - Kodeks cywilny, ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw art. 21 § ust. 1
Dotyczy stosowania uchylonych przepisów do postępowań wszczętych przed datą nowelizacji.
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
Umożliwia odstąpienie od obciążania strony kosztami postępowania w szczególnie uzasadnionych wypadkach.
k.p.c. art. 13 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy stosowania przepisów o postępowaniu procesowym do innych postępowań.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wierzyciel podjął czynności zmierzające do podjęcia postępowania egzekucyjnego w terminie roku od jego zawieszenia z powodu śmierci dłużnika. Termin do podjęcia czynności w przypadku śmierci dłużnika biegnie od momentu, gdy usunięcie przeszkody stało się możliwe (po zakończeniu postępowania spadkowego). Obciążanie następców prawnych dłużnika kosztami postępowania skargowego byłoby sprzeczne z zasadą słuszności (art. 102 k.p.c.).
Odrzucone argumenty
Wierzyciel nie podjął czynności w terminie roku od zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Sankcja z art. 823 k.p.c. ma na celu zdyscyplinowanie wierzycieli i spowodowanie ich aktywnego udziału w postępowaniu egzekucyjnym.
Godne uwagi sformułowania
sankcja z art. 823 kpc ma na celu zdyscyplinowanie wierzycieli i spowodowanie ich aktywnego udziału w postępowaniu egzekucyjnym roczny termin o którym mowa w art. 823 k.p.c. może rozpocząć bieg dopiero od dnia, kiedy usunięcie przeszkody przez wierzyciela stało się możliwe obciążanie dłużnika – a faktycznie jego spadkobierców choćby częścią kosztów postępowania skargowego, w opisanych okolicznościach sprzeciwiałoby się zasadzie słuszności
Skład orzekający
Karolina Bieńkowska
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja terminu do podjęcia zawieszonego postępowania egzekucyjnego po śmierci dłużnika oraz stosowanie art. 102 k.p.c. w sprawach egzekucyjnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji śmierci dłużnika i konieczności prowadzenia postępowania spadkowego, a także brzmienia przepisów obowiązujących w dacie zawieszenia postępowania.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje praktyczne problemy związane z postępowaniem egzekucyjnym po śmierci dłużnika i interpretacją przepisów dotyczących terminów. Jest to istotne dla praktyków prawa egzekucyjnego.
“Czy śmierć dłużnika zawsze oznacza koniec egzekucji? Sąd wyjaśnia kluczowe terminy.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt XII Co 1600/23 POSTANOWIENIE Dnia 11 września 2023 r. Sąd Rejonowy w Bydgoszczy XII Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia Karolina Bieńkowska po rozpoznaniu w dniu 11 września 2023 r. w Bydgoszczy na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku wierzyciela (...) Sp. z o.o. z siedzibą w S. z udziałem A. B. o egzekucję świadczenia pieniężnego postanawia: uchylić postanowienie Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Bydgoszczy S. J. z dnia 2 maja 2023 r. w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie Km 218/12; odstąpić od obciążania następców prawnych dłużnika kosztami postępowania wywołanego wniesieniem skargi. Sędzia Karolina Bieńkowska UZASADNIENIE Wierzyciel złożył skargę na postanowienie Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Bydgoszczy S. J. z dnia 2 maja 2023 r. wydane w sprawie o sygn. Km 218/12 domagając się jego uchylenia. Skarżący zarzucił, iż organ egzekucyjny bezpodstawnie umorzył postępowanie na podstawie przepisu art. 823 k.p.c. , ponieważ w terminie roku od dnia zawieszenia postępowania, podjął on czynności mające na celu zapewnienie dalszego toku egzekucji tj. wystąpił z wnioskiem do Sądu o stwierdzenie nabycia spadku po zmarłym dłużniku. W ocenie wierzyciela, Komornik również nieprawidłowo zastosował w sprawie przepis art. 29.1 ustawy o kosztach komorniczych. Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w Bydgoszczy S. J. wniósł o oddalenie skargi w całości. Komornik argumentował, iż wierzyciel wystąpił do sądu o stwierdzenie nabycia spadku dopiero po kilku miesiącach od zawieszenia postępowania, mimo iż mógł to uczynić bezzwłocznie, zaś sankcja z art. 823 kpc ma na celu zdyscyplinowanie wierzycieli i spowodowanie ich aktywnego udziału w postępowaniu egzekucyjnym. Zdaniem komornika sadowego, skoro spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy i z tym momentem spadkobiercy wchodzą w posiadanie spadku, to na dzień wydania postanowienia o zawieszeniu postępowania ustała przyczyna zawieszenia. Sąd ustalił i zważył, co następuje: Skarga wierzyciela musiała zostać uwzględniona. Sąd zważył, iż wniosek wierzyciela w sprawie o sygn. akt Km 218/12 został złożony w dniu 19 stycznia 2012 r. Z uwagi na śmierć dłużnika, postanowieniem z dnia 29 kwietnia 2022 r. komornik zawiesił postępowanie na podstawie art. 819 k.p.c. Postanowienie doręczono wierzycielowi w dniu 9 maja 2022r. Z akt sprawy Km 218/11 wynika, iż pismem złożonym dnia 3 marca 2023r. (k.265) wierzyciel poinformował komornika o wszczęciu działań, mających na celu podjęcie postępowania z udziałem spadkobierców dłużnika i wniósł o dalsze utrzymanie stanu zawieszenia postępowania. W myśl art. 819 § 1 k.p.c. organ egzekucyjny zawiesza postępowanie z urzędu w razie śmierci wierzyciela lub dłużnika. Z uwagi na to, iż postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte w 2012 r., zastosowanie znalazł uchylony obecnie art. 823 k.p.c. (art. 21 ust. 1 ustawy z dnia z dnia 10 lipca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks cywilny , ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw). Omawiany przepis przewidywał umorzenie postępowania egzekucyjnego z mocy prawa na skutek bezczynności wierzyciela, który przez rok nie dokonał czynności potrzebnej do prowadzenia postępowania. Należy wskazać, że w przypadku zawieszenia postępowania z uwagi na śmierć dłużnika, i toczącego się postępowania spadkowego roczny termin o którym mowa w art. 823 k.p.c. może rozpocząć bieg dopiero od dnia, kiedy usunięcie przeszkody przez wierzyciela stało się możliwe. Wobec powyższego uznać należy, iż do czasu prawomocnego zakończenia postępowania spadkowego nie biegnie termin do złożenia wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania, o którym mowa w art. 823 k.p.c. Podkreślić należy, iż w razie złożenia wniosku o stwierdzenie nabycia spadku przed upływem roku od zawieszenia postępowania, termin, o którym mowa w art. 823 k.p.c , biegnie od chwili prawomocnego zakończenia postępowania spadkowego. Dopiero wówczas bowiem wierzyciel ma możliwość złożenia wniosku o podjęcie postępowania z udziałem spadkobierców zmarłego dłużnika. Na gruncie niniejszej sprawy wierzyciel wykazał, iż przed upływem roku od dnia wydania postanowienia o zawieszeniu postępowania powziął czynności zmierzające do ustalenia następców prawnych zmarłego dłużnika, brak więc podstaw do przyjęcia, iż wierzyciel dopuścił się bezczynności. W ocenie Sądu nowelizacja wprowadzona w dniu 1 lipca 2023 r. nie uchyliła stosowania ww. przepisu do wcześniej wszczętych postępowań. Nie uchylono bowiem art. 21 ust. 1 ustawy z dnia z dnia 10 lipca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks cywilny , ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw, a w wyniku nowelizacji nie odniesiono się co do stosowania art. 823 k.p.c. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 767 k.p.c. , orzeczono jak w punkcie 1 sentencji i uchylono w całości postanowienie z dnia 2 maja 2023 r. Konsekwencją ustalenia niezasadności umorzenia postępowania jest również upadek orzeczenia w zakresie rozliczenia kosztów tego postępowania. Charakter postanowienia, na które została złożona skarga wierzyciela uzasadnia odstąpienie od reguły przewidzianej w art. 770 § 1 k.p.c. i zastosowania przepisu o wyjątkowym charakterze wyrażonym w art. 102 k.p.c. Sąd wziął pod uwagę, iż konieczność wystąpienia ze skargą na czynności komornika sądowego pojawiła się bez żadnego związku z bezpośrednimi działaniami dłużnika. W tym stanie rzeczy, w ocenie Sądu, w sprawie zaistniały podstawy dla zastosowania art. 102 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. , albowiem obciążanie dłużnika – a faktycznie jego spadkobierców choćby częścią kosztów postępowania skargowego, w opisanych okolicznościach sprzeciwiałoby się zasadzie słuszności. Sędzia Karolina Bieńkowska Sygn. akt XII Co 1600/23 ZARZĄDZENIE Odnotować i zakreślić w Rep. Co. Odpis postanowienia doręczyć: spadkobiercom dłużnika wraz z pouczeniem o zażaleniu (pouczenie nr 8) poprzez wywieszenie na tablicy ogłoszeń Sądu na okres miesiąca, pełnomocnikowi wierzyciela przez Portal Informacyjny, komornikowi sądowemu S. J. . Akta przedłożyć z wpływem lub za 30 dni wraz z zpo. B. , dnia 11 września 2023 r. Sędzia Karolina Bieńkowska
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI