XII C 53/16

Sygn. akt: XII C 53/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 11 października 2016 roku Sąd Okręgowy w Gliwicach XII Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Andrzej Kieć Protokolant: stażysta Monika Dąbek po rozpoznaniu w dniu 27 września 2016 roku w Gliwicach sprawy z powództwa (...) Niestandaryzowanego Sekurytyzacyjnego Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego z siedzibą w W. przeciwko (...) Spółce jawnej z siedzibą w T. , E. M. , R. M. o zapłatę 1. zasądza od pozwanego (...) Spółki jawnej z siedzibą w T. na rzecz powoda (...) Niestandaryzowanego Sekurytyzacyjnego Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego z siedzibą w W. kwotę 259.170,96 (dwieście pięćdziesiąt dziewięć tysięcy sto siedemdziesiąt 96/100) złotych z ustawowymi odsetkami od dnia 18 czerwca 2015 roku do dnia 31 grudnia 2015 roku i ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 1 stycznia 2016 roku do dnia zapłaty, zastrzegając pozwanemu możliwość powołania się w postępowaniu egzekucyjnym na ograniczenie jego odpowiedzialności do wysokości hipoteki umownej kaucyjnej do kwoty 600.000 (sześćset tysięcy) złotych, ustanowionej na rzecz powoda na nieruchomości położonej w T. przy ul. (...) objętych Księga Wieczystą prowadzoną przez Sąd Rejonowy w T. KW nr (...) ; 2. oddala powództwo przeciwko pozwanemu (...) Spółce jawnej z siedzibą w T. w pozostałym zakresie; 3. zasądza od pozwanego (...) Spółki jawnej z siedzibą w T. na rzecz powoda (...) Niestandaryzowanego Sekurytyzacyjnego Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego z siedzibą w W. kwotę 12.262,36 (dwanaście tysięcy dwieście sześćdziesiąt dwa 36/100) złotych tytułem zwrotu kosztów procesu; 4. oddala powództwo w stosunku do pozwanego E. M. ; 5. zasądza od powoda na rzecz pozwanego E. M. kwotę 7.217 (siedem tysięcy dwieście siedemnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów procesu; 6. oddala powództwo w stosunku do pozwanego R. M. ; 7. zasądza od powoda na rzecz pozwanego R. M. kwotę 7.217 (siedem tysięcy dwieście siedemnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów procesu. SSO Andrzej Kieć Sygn. akt XII C 53/16 UZASADNIENIE do wyroku z dnia 11 października 2016 roku Powód (...) Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty w W. pozwem z dnia 18 czerwca 2015r. (data stempla pocztowego) wniósł, po sprecyzowaniu żądania pismem z dnia 10 lipca 2015r (k.97), o zasądzenie od pozwanych (...) sp jawna w T. , E. M. i R. M. solidarnie kwoty 286.602,15 zł wraz z umownymi odsetkami za opóźnienie według zmiennej stopy procentowej w wysokości czterokrotności stopy kredytu lombardowego NBP liczonymi od kwoty 34.266,69 zł dnia wniesienia pozwu oraz z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia pozwu od kwoty 252.335,46 zł do dnia zapłaty. Nadto wniósł o zasądzenie kosztów procesu. Na uzasadnienie swego żądania powód podał, że pozwani zawarli z Bankiem (...) S.A. w dniu 20.06.2000r umowę nr (...) o kredyt złotówkowy krótkoterminowy, wraz z aneksami. W dniu 14.11.2002r. pozwany (...) sp jawna zawarł z (...) Bankiem (...) S.A. umowę nr (...) o kredyt w rachunku ProBiznes, wraz z aneksami. W dniu 3.10.2003r. pomiędzy (...) Bankiem (...) S.A a pozwanymi podpisana została umowa restrukturyzacyjna nr (...) , dotycząca w/w umów kredytowych, następnie aneksowana. W dniu 25.01.2005r. Bank wystawił wobec pozwanych bankowy tytuł egzekucyjny numer (...) , obejmujący wierzytelności z umów kredytowych nr (...) , zrestrukturyzowanych umową restrukturyzacyjna numer (...) . W dniu 6.06.2005 r Sąd Rejonowy w T. nadał przedmiotowemu bte klauzule wykonalności. Pomiędzy pozwanymi a (...) Bankiem (...) S.A zostały zawarte nadto umowy ugody z 29.04.2005 wraz z aneksami oraz z dnia 27.05.2009r i z dnia 29.01.2010r. Wnioskiem z dnia 22.04.2011 Bank zwrócił się do Komornika Sadowego w T. o wszczęcie egzekucji na podstawie bankowego tytułu egzekucyjnego z dnia 25.01.2005r. Na podstawie umowy sprzedaży wierzytelności z dnia 8.10.2011r Bank dokonał na rzecz powoda przelewu wierzytelności przysługujących względem pozwanych z tytułu umów kredytowych nr (...) . Na dochodzone roszczenie składa się: - kwota 34.266,69 zł z tytułu niespłaconego kapitału - kwota 27.431,19 zł z tytułu odsetek karnych naliczonych przez powoda od dnia 1.04.2011r do18.06.2015r według zmiennej stopy procentowej w wysokości czterokrotności stopy kredytu lombardowego NBP liczonymi od kwoty niespłaconego kapitału - kwota 224.904,27 zł z tytułu odsetek karnych naliczonych przez poprzedniego wierzyciela do dnia 31.03.2011r W dniu 6 sierpnia 2015r. Sąd wydał nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym sygnatura (...) , który z uwagi na skuteczne wniesienie sprzeciwu przez pozwanych stracił moc na zasadzie art. 505 par. 1 kpc . Pozwani (...) sp jawna w T. , E. M. i R. M. wnieśli o oddalenie powództwa i zasądzenie kosztów procesu. (k.139-141, 153-155, 160-162). Pozwani w uzasadnieniu podnieśli zarzut przedawnienia roszczeń. Wskazali, iż termin zapłaty należności na rzecz (...) Banku (...) S.A. upłynął w dniu 30.06.2010r., postępowanie egzekucyjne wszczęte przez bank na podstawie bte z dnia 25.01.2005r. w sprawie sygn (...) zostało umorzone w dniu 23.03.2012r z uwagi na cofnięcie wniosku egzekucyjnego, ci niweczy skutki przerwy biegu przedawnienia, pozew został wniesiony przez powoda dopiero w dniu 18.06.2015r. a więc po upływie trzyletniego terminu przedawnienia. W odpowiedzi na sprzeciw do nakazu zapłaty, powód w piśmie z dnia 3.06.2016r (k.187-191) wniósł o zasądzenie od pozwanego (...) sp jawna w T. kwoty 286.602,15 zł wraz z odsetkami w wysokości dwukrotności odsetek ustawowych za opóźnienie od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty, z zastrzeżeniem pozwanej prawa powoływania się na ograniczenie jej odpowiedzialności do hipoteki umownej kaucyjnej do kwoty 600.000 zł na nieruchomości położonej w T. przy ul (...) , dla której prowadzona jest przez Sąd Rejonowy w T. księga wieczysta Kw nr (...) . Powód wskazał, iz przysługuje mu hipoteka kaucyjna na nieruchomości pozwanego (...) sp jawna, a w myśl art. 77 ustawy o księgach wieczystych i hipotece , przedawnienie wierzytelności zabezpieczonej hipotecznie nie narusza uprawnienia wierzyciela hipotecznego do uzyskania zaspokojenia z nieruchomości obciążonej. Pozwany (...) sp jawna w T. przyznał, iz jego nieruchomość jest obciążona hipoteką kaucyjną na rzecz powoda do wysokości 600.000 zł, jako zabezpieczenie roszczeń wynikających z umowy kredytu z dnia 14.11.2002r. W związku z tym roszczenie powoda nie może przewyższać nabytych przez powoda od (...) Bank (...) S.A. wierzytelności a mianowicie: kwoty 34.266,69 z tytułu niespłaconego kapitału i kwoty 224.941,73 zł stanowiącej skapitalizowane przez bank odsetki zwłoki, z ograniczeniem odpowiedzialności do egzekucji z nieruchomości. W związku z tym pozwany (...) sp jawna wniósł o (k.250,251, 277, 317): 1. oddalenie powództwa co do kwoty 27.393,73 zł 2. oddalenie powództwa w części dotyczącej odsetek zwłoki: - od kwoty 34.266,69 zł powyżej ustawowych odsetek zwłoki - od kwoty 224.941,73 zł powyżej odsetek ustawowych. Pozwany podniósł, iz powód nie wykazał przysługiwania mu odsetek umownych gdyż nie wykazał ich wysokości, a zatem przysługują mu jedynie odsetki ustawowe. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Pozwani (...) sp jawna w T. , E. M. i R. M. zawarli z Bankiem (...) S.A. w dniu 20.06.2000r umowę nr (...) o kredyt złotówkowy krótkoterminowy, wraz z aneksami. W dniu 14.11.2002r. pozwany (...) sp jawna zawarł z (...) Bankiem (...) S.A. umowę nr (...) o kredyt w rachunku ProBiznes, wraz z aneksami. W dniu 3.10.2003r. pomiędzy (...) Bankiem (...) S.A a pozwanymi podpisana została umowa restrukturyzacyjna nr (...) , dotycząca w/w umów kredytowych, następnie aneksowana. W dniu 25.01.2005r. Bank wystawił wobec pozwanych bankowy tytuł egzekucyjny numer (...) , obejmujący wierzytelności z umów kredytowych nr (...) , zrestrukturyzowanych umową restrukturyzacyjna numer (...) . W dniu 6.06.2005 r Sąd Rejonowy w T. nadał przedmiotowemu bte klauzulę wykonalności. Pomiędzy pozwanymi a (...) Bankiem (...) S.A zostały zawarte nadto umowy ugody z 29.04.2005 wraz z aneksami oraz z dnia 27.05.2009r i z dnia 29.01.2010r. Wnioskiem z dnia 22.04.2011 Bank zwrócił się do Komornika Sądowego w T. o wszczęcie egzekucji na podstawie bankowego tytułu egzekucyjnego z dnia 25.01.2005r.; postępowanie egzekucyjne oznaczono sygnaturą (...) . Zarządzeniem z dnia 5.05.2011r Komornik przyłączył sprawę o sygnaturze (...) do sprawy (...) w zakresie egzekucji z nieruchomości. Na wniosek wierzyciela (...) Bank (...) S.A. z dnia 10.01.2012r., postępowanie egzekucyjne o sygnaturze (...) zakończyło się w całości postanowieniem z dnia 23.03.2012r. o umorzeniu na podstawie art. 825 pkt 1 kpc . Postępowanie egzekucyjne oznaczone sygnaturą (...) (z wniosku innych wierzycieli) skierowane do nieruchomości dłużnika (...) sp jawna zakończyło się umorzeniem, co stwierdził komornik postanowieniem z dnia 21.12.2012r. ,na zasadzie art. 985 par. 1 kpc . Na podstawie umowy sprzedaży wierzytelności z dnia 8.10.2011r (...) Bank (...) S.A. dokonał na rzecz powoda przelewu wierzytelności przysługujących względem pozwanych z tytułu umów kredytowych nr (...) . Dowody z: umowy kredytowej nr (...) z 20.06.2000r. wraz z aneksami nr od 1-10 dok. w katach od k. 15-32, z odpisu KRS pozwanej spółki k. 33-36, umowy kredytowej nr (...) z 14.11.2002r. wraz z aneksami nr (...) dok. w aktach od k. 37-42, umowy restrukturyzacyjnej nr (...) z 03.10.2003r. wraz z aneksami nr (...) w aktach od k. 43-50, BTE z 25.01.2005r. wraz z klauzulą wykonalności k. 51-52, ugody nr 7/2005 z 29.04.2005r. wraz z aneksami nr (...) w aktach k. 53-65, ugody nr (...) z 27.05.2009r. k. 66-67, ugody nr (...) z 29.01.2010r. k. 68-69, wniosku egzekucyjnego z 22.04.2011r. sygn. (...) k. 70, zarządzenia komornika z 05.05.2011r. k. 71, zawiadomienia o wszczęciu egzekucji z 05.05.2011r. sygn. (...) k .72, zarządzenia komornika z 05.05.2011r. sygn. (...) k. 73, obwieszczenia o licytacji z 16.07.2012r. sygn. (...) k. 74, wyciągu z umowy sprzedaży wierzytelności z 03.10.2011r. wraz z odpisem KRS i pełnomocnictwami k. 75-88, informacji o zmianie wierzyciela z 26.10.2011r.k. 89, postanowienia komornika z 23.03.2012r. sygn. (...) k. 151, , niesporne akta egzekucyjne sygn (...) i (...) (ujawnione na rozprawie w dniu 28.06.2016r.). Pozwany (...) sp jawna w T. jest właścicielem nieruchomości położonej w T. przy ul (...) , dla której prowadzona jest przez Sąd Rejonowy w T. księga wieczysta Kw nr (...) . Na nieruchomości tej powodowi przysługuje hipoteka kaucyjna do kwoty 600.000 zł, zabezpieczająca roszczenia z umowy kredytowej z dnia 14.11.2002r. /niesporne/. Powyższy stan faktyczny sąd ustalił w oparciu o powołane powyżej dowody. Sąd dał wiarę dowodom z dokumentów gdyż ich prawdziwość nie została zaprzeczona. Sąd zważył, co następuje: Pozwani E. M. i R. M. wnieśli o oddalenie powództwa z uwagi na przedawnienie roszczeń. Sąd uznał ten zarzut za zasadny w odniesieniu do pozwanych występujących jako dłużnicy osobiści a zatem ze skutkami w sferze obligacyjnej. W ugodzie nr (...) z dnia 29.01.2010r. zawartej pomiędzy pozwanymi (...) sp jawna w T. , E. M. i R. M. a (...) Bankiem (...) S.A. , pozwani uznali istnienie i wymagalność długu względem banku. Przez tę czynność prawną nastąpiła przerwa przedawnienia roszczeń. W późniejszym okresie nie nastąpiła już skutecznie przerwa w przedawnieniu, okoliczność taka nie została wykazana. Skuteczna przerwa w przedawnieniu nie nastąpiła wskutek postępowania egzekucyjnego wszczętego przez Komornika Sądowego w T. na podstawie bankowego tytułu egzekucyjnego z dnia 25.01.2005r. opatrzonego klauzulą wykonalności, toczącego się pod sygnaturą (...) . Na wniosek wierzyciela (...) Bank (...) S.A. z dnia 10.01.2012r., postępowanie egzekucyjne o sygnaturze (...) zakończyło się bowiem w całości postanowieniem z dnia 23.03.2012r. o umorzeniu na podstawie art. 825 pkt 1 kpc . Umorzenie postępowania egzekucyjnego na wniosek wierzyciela – banku, prowadzącego egzekucję na podstawie bankowego tytułu egzekucyjnego zaopatrzonego klauzulą wykonalności, niweczy skutki przerwy biegu przedawnienia spowodowane złożeniem wniosku o wszczęcie egzekucji (por. uchwała SN z 19.02.2015r III CZP 103/14, OSNC 2015/12/137, Lex nr 1643191, wyrok SA w Warszawie z dnia 25.05.2010r., I Aca 100/10, Apel.-W-wa 2011/1/2). Dodatkowo podnieść należy, iż przerwa biegu przedawnienia spowodowana wszczęciem postępowania egzekucyjnego przez bank na podstawie bankowego tytułu egzekucyjnego zaopatrzonego w klauzulę wykonalności odnieść może skutek jedynie wobec banku; skutku takiego nie odniesie wobec nabywcy wierzytelności od banku nie będącego bankiem. Nabywca wierzytelności niebędący bankiem nie może się bowiem powoływać na przerwę biegu przedawnienia spowodowaną wszczęciem postępowania egzekucyjnego na podstawie bankowego tytułu egzekucyjnego zaopatrzonego w klauzulę wykonalności. (por. wyrok SN z dnia 29 czerwca 2016r. III CZP 29/16, Lex nr 2067028, wyrok SN z dnia 19 listopada 2014r. III CZP 196/14, Lex nr 1622306). Powód wystąpił z pozwem w dniu 18.06.2015r. a zatem w dacie tej upłynął termin przedawnienia określony w art. 118 kc dotyczący roszczeń związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Z uwagi na przedawnienie roszczenia sąd oddalił powództwo w stosunku do pozwanych E. M. i R. M. . O kosztach procesu odnośnie tych pozwanych sąd rozstrzygnął zgodnie z zasada odpowiedzialności za wynik procesu na podstawie art. 98 kpc , zasądzając na ich rzecz zwrot kosztów zastępstwa procesowego według taryfy wraz z opłatą od pełnomocnictwa. Te same argumenty dotyczące przedawnienia należy odnieść do pozwanego (...) sp jawna w T. występującego jako dłużnik osobisty a zatem ze skutkami w sferze obligacyjnej. Odnośnie tego pozwanego powód w piśmie z dnia 3.06.2016r (k.187-191) wniósł jednak o zasądzenie 286.602,15 zł wraz z odsetkami w wysokości dwukrotności odsetek ustawowych za opóźnienie od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty, z zastrzeżeniem pozwanej prawa powoływania się na ograniczenie jej odpowiedzialności do hipoteki umownej kaucyjnej do kwoty 600.000 zł na nieruchomości położonej w T. przy ul (...) , dla której prowadzona jest przez Sąd Rejonowy w T. księga wieczysta Kw nr (...) . Powód wskazał, iz przysługuje mu hipoteka kaucyjna na nieruchomości pozwanego (...) sp jawna, a w myśl art. 77 ustawy o księgach wieczystych i hipotece , przedawnienie wierzytelności zabezpieczonej hipotecznie nie narusza uprawnienia wierzyciela hipotecznego do uzyskania zaspokojenia z nieruchomości obciążonej. Sąd podzielił ten argument. Przedawnienie wierzytelności zabezpieczonej hipoteką pociąga bowiem za sobą jedynie skutki w sferze obligacyjnej, nie pozbawia natomiast wierzyciela hipotecznego uprawnienia do zaspokojenia się z nieruchomości (por. wyrok Sa w Katowicach z dnia 29.05.2015r, I Aca 151/15, Lex nr 1770669). Pozwany (...) sp jawna w T. przyznał, iz jego nieruchomość jest obciążona hipoteką kaucyjną na rzecz powoda do wysokości 600.000 zł, jako zabezpieczenie roszczeń wynikających z umowy kredytu z dnia 14.11.2002r. Wskazał, iż roszczenie powoda nie może przewyższać nabytych przez powoda od (...) Bank (...) S.A. wierzytelności a mianowicie: kwoty 34.266,69 z tytułu niespłaconego kapitału i kwoty 224.941,73 zł stanowiącej skapitalizowane przez bank odsetki zwłoki, z ograniczeniem odpowiedzialności do egzekucji z nieruchomości. Pozwany (...) sp jawna wnosił o (k.250,251, 277, 317): 3. oddalenie powództwa co do kwoty 27.393,73 zł 4. oddalenie powództwa w części dotyczącej odsetek zwłoki: - od kwoty 34.266,69 zł powyżej ustawowych odsetek zwłoki - od kwoty 224.941,73 zł powyżej odsetek ustawowych. Pozwany podniósł, iz powód nie wykazał przysługiwania mu odsetek umownych gdyż nie wykazał ich wysokości, a zatem przysługują mu jedynie odsetki ustawowe. Sąd podzielił stanowisko pozwanego, iż powód nie wykazał roszczeń w zakresie naliczonych i żądanych przez niego odsetek umownych. Powód w żaden sposób nie wykazał wysokości odsetek umownych określonych: w par. 5 umowy o kredyt nr (...) z dnia 20.06.2000r. (k.15), w par. 4 ust.1 umowy o kredyt nr (...) z dnia 14.11.2002r. (k.37), w par. 4 pkt 9 umowy restrukturyzacyjnej nr (...) z dnia 3.10.2003r. (k.44) – tym samym naliczać może jedynie odsetki ustawowe. Tym samym za niezasadne sąd uznał żądanie kwoty 27.393,73 zł jako sumy naliczonych przez powoda odsetek umownych. Odsetki od kwot zasądzonych należało zatem zasądzić w wysokości określonej w art. 481 par 2 kc. Sąd od pozwanego (...) sp. jawna zasądził kwotę 259.170,96 zł, na którą składa się: - kwota 34.266,69 zł z tytułu niespłaconego kapitału - kwota 224.904,27 zł z tytułu odsetek karnych naliczonych przez poprzedniego wierzyciela do dnia 31.03.2011r (zgodnie z wyliczeniem k.4). Podnieść należy, iż pozwany (...) sp. jawna przedstawiając swoje stanowisko procesowe (k.250,251, 277, 317) nie zakwestionował by wyliczone w powyższy sposób roszczenia nie mieściły się w hipotece obciążającej jego nieruchomość a przysługującej powodowi – tym samym sąd okoliczności te uznał za przyznane. Pozwany jest dłużnikiem rzeczowym, odpowiadającym na zasadzie art. 65 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982r o księgach wieczystych i hipotece .. Jego odpowiedzialność ogranicza się do wysokości hipoteki umownej kaucyjnej Z uwagi na to sąd zastrzegł pozwanemu możliwość powołania się na ograniczenie swej odpowiedzialności do wysokości hipoteki na zasadzie art. 319 kpc . Mając wszystko powyższe na uwadze orzeczono jak sentencji. O kosztach procesu w relacji powód – pozwany (...) sp jawna, orzeczono na podstawie art. 100 kpc , zgodnie z wynikiem procesu. Powód utrzymał się z żądaniem w 90,42%. Łączne koszty powoda i wskazanego pozwanego wyniosły 28.765 zł, z czego na powoda przypadło 21.548 zł (opłata od pozwu 14.331 zł, koszty zastępstwa procesowego wg taryfy wraz z opłata od pełnomocnictwa) a na pozwanego 7217 zł (koszty zastępstwa procesowego wg taryfy wraz z opłata od pełnomocnictwa). SSO Andrzej Kieć