XII C 2058/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy oddalił powództwo o zapłatę 82.000 zł z umowy pożyczki, uznając brak legitymacji procesowej stron oraz przedawnienie roszczenia.
Powódka domagała się od pozwanego zapłaty 82.000 zł z tytułu umowy pożyczki zawartej w 2012 roku, twierdząc, że pozwany zniknął i nie zwrócił środków. Pozwany wniósł o oddalenie powództwa, podnosząc zarzuty braku legitymacji procesowej czynnej i biernej oraz przedawnienia roszczenia. Sąd Okręgowy oddalił powództwo, stwierdzając, że umowa została zawarta między spółkami, a nie osobami fizycznymi, co wykluczało legitymację procesową stron w obecnym kształcie. Dodatkowo, sąd uznał roszczenie za przedawnione.
Powódka W. P. wniosła pozew przeciwko J. J. o zasądzenie kwoty 82.000 zł z odsetkami z tytułu umowy pożyczki zawartej w dniu 25 września 2012 roku. Powódka twierdziła, że pozwany wyprowadził się i zniknął, nie zwracając pożyczonych środków. W toku postępowania powódka rozszerzyła swoje żądanie o kwotę 2.600 euro. Pozwany, działając przez pełnomocnika, wniósł o oddalenie powództwa i zasądzenie zwrotu kosztów, argumentując brak legitymacji procesowej czynnej i biernej oraz przedawnienie roszczenia. Sąd Okręgowy w Poznaniu oddalił powództwo. Sąd ustalił, że umowa pożyczki została zawarta między spółkami, a nie osobami fizycznymi, co skutkowało brakiem legitymacji procesowej stron w obecnym kształcie. Powódka działała jako Prezes Zarządu spółki z o.o. pożyczkodawcy, a pozwany jako pełnomocnik Prezesa Zarządu spółki z o.o. pożyczkobiorcy. Dodatkowo, sąd uznał roszczenie za przedawnione, wskazując, że termin przedawnienia dla roszczeń związanych z działalnością gospodarczą wynosi 3 lata, a pozew został złożony po upływie tego terminu od daty wymagalności roszczenia.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, umowa została zawarta między spółkami, co wyklucza osobistą odpowiedzialność pozwanego.
Uzasadnienie
Sąd analizował teorię reprezentacji i stwierdził, że pozwany działał jako pełnomocnik spółki, a powódka jako organ spółki pożyczkodawcy. Z dokumentów i zeznań wynikało, że strony działały w imieniu reprezentowanych podmiotów gospodarczych, a nie we własnym imieniu.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie powództwa
Strona wygrywająca
pozwany
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| W. P. | osoba_fizyczna | powódka |
| Y. J. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (19)
Główne
k.c. art. 720 § 1
Kodeks cywilny
Definicja umowy pożyczki jako zobowiązania do przeniesienia własności pieniędzy i obowiązku zwrotu tej samej ilości.
k.c. art. 74 § 1
Kodeks cywilny
Wymóg formy pisemnej dla umowy pożyczki powyżej 500 zł dla celów dowodowych.
k.p.c. art. 245
Kodeks postępowania cywilnego
Dokument prywatny stanowi dowód tego, że osoba, która go podpisała, złożyła zawarte w nim oświadczenie.
k.c. art. 95 § 2
Kodeks cywilny
Działanie przedstawiciela w cudzym imieniu.
k.c. art. 96
Kodeks cywilny
Działanie przedstawiciela na podstawie umocowania.
k.c. art. 481 § 1
Kodeks cywilny
Obowiązek zapłaty odsetek za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego.
k.c. art. 359 § 1
Kodeks cywilny
Odsetki od sumy pieniężnej.
k.c. art. 476
Kodeks cywilny
Definicja zwłoki dłużnika.
k.c. art. 117 § 1
Kodeks cywilny
Przedawnienie roszczeń majątkowych.
k.c. art. 118
Kodeks cywilny
Terminy przedawnienia roszczeń.
k.c. art. 120 § 1
Kodeks cywilny
Początek biegu przedawnienia.
k.p.c. art. 108 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania.
k.p.c. art. 98 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada odpowiedzialności za wynik procesu w zakresie kosztów.
Pomocnicze
k.c. art. 155 § 2
Kodeks cywilny
Zasada, że przy zwrocie rzeczy zamiennych nie muszą to być te same przedmioty, byle miały tę samą ilość i jakość.
k.p.c. art. 253
Kodeks postępowania cywilnego
Warunki zaprzeczenia prawdziwości dokumentu prywatnego.
k.p.c. art. 232
Kodeks postępowania cywilnego
Obowiązek stron przedstawienia dowodów.
k.c. art. 103
Kodeks cywilny
Skutki prawne czynności prawnej dokonanej przez osobę nieposiadającą umocowania.
k.c. art. 105
Kodeks cywilny
Skutki prawne czynności prawnej dokonanej przez osobę nieposiadającą umocowania.
k.c. art. 100
Kodeks cywilny
Zdolność do reprezentowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Umowa pożyczki zawarta między spółkami, a nie osobami fizycznymi. Pozwany działał jako pełnomocnik spółki. Powódka działała jako organ spółki. Roszczenie uległo przedawnieniu z uwagi na jego gospodarczy charakter.
Godne uwagi sformułowania
Z lektury dokumentu dotyczącego badanej umowy jednoznacznie wynika, iż pozwany w trakcie jej zawierania występował jako pełnomocnik Prezesa Zarządu (...) sp. z (...) z/s w P., będącej pożyczkobiorcą Powódka złożyła swój podpis na nim, co potwierdziła w swoich zeznaniach złożonych w przebiegu tego procesu, miała tego pełną świadomość nie kwestionując złożonych przez niego w tym charakterze oświadczeń. Zgodnie z treścią przepisu par. 1 art. 120 k.c. … bieg przedawnienia rozpoczyna się od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne… Przyjęcie, że wiąże się ono z w/opisaną działalnością gospodarczą - to przedawniło się ono z dniem 1 stycznia 2016 roku ; pozew w tej sprawie natomiast złożony został w dniu 16 listopada 2016 roku.
Skład orzekający
Zofia Lehmann
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia legitymacji procesowej w kontekście umów zawieranych przez spółki i ich pełnomocników, a także zastosowanie przepisów o przedawnieniu roszczeń związanych z działalnością gospodarczą."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego i interpretacji przepisów w kontekście konkretnych okoliczności.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe określenie stron umowy i kto faktycznie ponosi odpowiedzialność, a także jak kluczowe jest pilnowanie terminów przedawnienia w obrocie gospodarczym.
“Umowa pożyczki między spółkami, a nie ludźmi? Sąd wyjaśnia, kto odpowiada i kiedy roszczenie się przedawnia.”
Dane finansowe
WPS: 82 000 PLN
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygnatura akt XII C 2058/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Poznań, dnia 11 października 2017 r. Sąd Okręgowy w Poznaniu XII Wydział Cywilny w następującym składzie: Przewodniczący:SSO Zofia Lehmann Protokolant:Starszy sekretarz sądowy Elżbieta Witaszczyk po rozpoznaniu w dniu 27 września 2017 r. w Poznaniu na rozprawie sprawy z powództwa W. P. , zam. ul. (...) , (...)-(...) P. przeciwko Y. J. , zam. S. B. M. S. . 5, B. - roszczenia z umowy pożyczki I. Powództwo oddala. II. Kosztami niniejszego postępowania obciąża powódkę i w związku z tym: a. odstępuje od obciążania stron nie uiszczoną opłatą sądową, kosztem za stawiennictwo świadka oraz kosztem tłumacza przysięgłego; b. zasądza od powódki na rzecz pozwanego kwotę 7.200,-zł z tytułu zwrotu poniesionego przez niego kosztu jego procesowego zastępstwa. SSO Zofia Lehmann Sygn. akt XII C 20 58/16 UZASADNIENIE Do Sądu Okręgowego w Poznaniu w dniu 16listodapa 2016 roku wpłynął noszący tą samą datę pozew , działającej samodzielnie powódki V. P. , w treści którego skierowała ona p-ko pozwanemu J. J. roszczenia: -zasadzenia od niego na jej rzecz kwoty 82.000,- zł z ustawowymi odsetkami liczonymi od dnia 25 września 2012 roku do dnia zapłaty, -zasądzenia od niego na jej rzecz zwrotu kosztów niniejszego postępowania. Na tego poparcie podała: -że w dniu 25 września 2012 roku zawarła z nim umowę pożyczki na kwotę dochodzoną przez nią w tym procesie, -że wyprowadził się on i zniknął (k. 1 – 2 akt). We wniosku z tej samej daty wniosła o zwolnienie jej od ponoszenia kosztów tego postępowania z przywołaniem - jako tego motywacji – swojej trudnej sytuacji materialnej (k. 6 – 11 akt); który to postanowieniem pochodzącym z tej sprawy z dnia 18 stycznia 2017 roku podległ oddaleniu (k. 53 akt). Z kolei z dnia 16 listopada 2017 roku , o wpływie do Sądu Okręgowego w Poznaniu następnego dnia pochodzi jej wniosek o przyznanie jej… obrońcy z urzędu …z uzasadnieniem go jej złym położeniem finansowym oraz nieporadnością w prowadzeniu tej sprawy (k. 61 akt) – oddalony postanowieniem wydanym na rozprawie w dniu 21 marca 2017 roku (k. 64 akt). Na tejże rozprawie podtrzymała ona swoje stanowisko (k. 63 akt). W piśmie z dnia 3 kwietnia 2017 roku , które do Sądu Okręgowego w Poznaniu wpłynęło w dacie 7 kwietnia 2017 roku – rozszerzyła ona swoje żądanie domagając się: -zasądzenia od pozwanego na jej rzecz dodatkowo kwoty 2.600, - euro z… przeliczeniem na złotówki po kursie obowiązującym w dniu rozliczenia… wskazując: -iż jest to kwota, którą poniosła celem odzyskania od niego jej długu; co okazało się z jego winy bezskuteczne (k. 69 akt). Na rozprawie w dniu 19 kwietnia 2017 roku podtrzymała ona swoje stanowisko w tej sprawie – pozwany, działając przez pełnomocnika w osobie adwokata, wniósł o oddalenie jej powództwa oraz zasądzenie od niej na jego rzecz zwrotu kosztów niniejszego postępowania (k. 76 akt). Bliżej sprecyzował on to w odpowiedzi na pozew z dnia 4 maja 2017 roku , która do Sądu Okręgowego w Poznaniu wpłynęła w tej samej dacie – w niej domagał się: -oddalenia powództwa powódki w całości, -zasądzenia od niej na jego rzecz zwrotu kosztów tego procesu, w tym kosztu jego adwokackiego zastępstwa – wg norm przepisanych, nadto: -przeprowadzenia dowodu z przesłuchania stron z ograniczeniem go do przesłuchania jego z tezą przez niego określoną. W związku z tym zaprezentował on argumentację: -opisał okoliczności towarzyszące zawarciu powoływanej przez nią umowy, -zaakcentował brak istnienia w przedmiotowym procesie w obszarze stron zarówno legitymacji czynnej (powódka), jak i biernej (on) szeroko wypowiadając się na ten temat, -zaprzeczył temu, jakoby otrzymał od niej z tego tytułu jakąkolwiek sumę pieniężną - jednocześnie powołując się na brak posiadania przez niego wiedzy czy umowa ta została zrealizowana, -wyraźnie podkreślił, że nie czuje się wobec niej finansowo zobowiązany, -podniósł zarzut przedawnienia jej roszczenia (k. 79 – 81 akt). Postanowieniem wydanym w tej sprawie w dniu 22 maja 2017 roku – ponowny wniosek powódki o przyznanie jej pełnomocnika z urzędu zgłoszony na rozprawie w dniu 19 kwietnia 2017 roku (k. 76 akt) został oddalony (k. 91 akt). W pismach procesowych z 8 czerwca 2017 roku, które do Sądu Okręgowego w Poznaniu wpłynęło tego dnia (k. 95 akt) oraz z 20 czerwca 2017 roku (k. 97 akt) powódka zgłosiła dowodowe wnioski. Na rozprawach w dniach 19 kwietnia 2017 roku (k. 76 akt), 20 czerwca 2017 roku (k. 105 akt); 23 sierpnia 2017 roku (k. 129 akt), 27 września 2017 roku (k. 143 – 144 akt) – strony podtrzymały swoje stanowiska. Ustalenia stanu faktycznego: 1. W 2012 roku w czasie jednej z imprez handlowych odbywających się na terenie (...) w P. powódka występowała jako hostessa – reklamując kawę. Znalazł się także na niej – jako pełnomocnik Prezesa Zarządu (...) spółki z oo z/s w P. – pozwany zajmujący się promocją czekoladek. -To on nawiązał z nią kontakt – w czasie ich spotkań prowadzili rozmowy na temat podjęcia przez strony spornej umowy współpracy związanej z wykorzystaniem powyższych produktów. Ich efekt był pozytywny – w związku z czym powódka działając jako Prezes Zarządu (...) spółki z oo w organizacji z/s w P. postanowiła zainwestować w to przedsięwzięcie. W tego następstwie działając w powyższym charakterze zawarła ona w dacie 25 czerwca 2012 roku z w/cyt. spółką z oo (...) reprezentowaną przez jej Prezesa i jego pełnomocnika w osobie pozwanego – umowę pożyczki. Odzwierciedleniem jej postanowień jest dokument bez daty – zawierający podpisy jej i pozwanego (zeznania stron; k. 4 akt). a. Z materiału zgromadzonego w przebiegu tego sporu nie wynikało czy każdy z nich posiadał stosowne umocowanie do tego, ani czy kwota ta została przekazana przez pożyczkodawcę pożyczkobiorcy i przez niego odebrana. Wnioskować jedynie należało, że składając na powyższym dokumencie swoje podpisy nie kwestionowali oni tego – żaden także argument z tej płaszczyzny nie pojawił się w trakcie tej sprawy (zeznania stron; zeznania świadka T. W. ). b . Współpraca ta nie została przez ww firmy zawiązana – pozwany wyjechał z RP i podjął aktywność gospodarczą w innym kraju i w innej formie (zeznania stron). 2 . Pozwana – chcąc odzyskać zainwestowane na powyższy cel środki finansowe zwracała się bezskutecznie o ich zwrot do pozwanego – w lutym 2016 roku nawiązała w związku z tym kontakt ze świadkiem T. W. prowadzącym działalność gospodarczą pod firmą Przedsiębiorstwo Handlowo Usługowe (...) z/s w T. . Spotkał się on z pozwanym kilkakrotnie; także na terenie Niemiec – i pomimo pewnych niejasnych deklaracji składanych przez niego nie osiągnięto zamierzonego efektu. Udział miał brać przy tym podobno przedstawiciel jakiejś Kancelarii (...) mającej siedzibę w M. , na co powódka przeznaczyła kwotę 2.600 euro (zeznania świadka T. W. ; zeznania powódki; k. 70 akt). 3 . Poza kwestią pozostawało w tej sprawie, że pozwany jest jedynym wspólnikiem oraz Prezesem Zarządu spółki z oo z/s w P. działającej pod firmą (...) spółka z oo – zarejestrowanej w dacie 17 listopada 2015 roku w Krajowym Rejestrze Sądowym – rejestrze przedsiębiorców za numerem (...) (k. 99 – 102 akt). 4. Z dnia 12 września 2014 roku pochodzi pismo skierowane do powódki przez pozwanego, z treści którego wynika zamiar podjęcia przez nich współpracy oraz fakt zainwestowania przez powódkę środków finansowych na ten cel (k. 5, 68 akt; zeznania stron). 5 . Aktualnie powódka zatrudniona jest przez spółkę z oo (...) z/s wPoznaniu na stanowisku obsługa prawna – korzysta z urlopu wychowawczego (k. 20 akt). Naprowadzony stan faktyczny znalazł oparcie w treści: -dokumentów z k. 20 (zaświadczenie o zatrudnieniu i dochodach powódki), 4 (umowa pożyczki), 5, 68 (korespondencja stron), 70 (dowód wpłaty), 99 – 104 odpis z Krajowego Rejestru Sądowego – rejestru przedsiębiorców), -zeznań stron z k. 105 – 106, 143, -zeznań świadka T. W. z k. 143 akt. Analiza o ocena zgromadzonego tej sprawie materiału dowodowego: W przedmiotowej sprawie w jego skład weszły dokumenty o charakterze prywatnym, zeznania świadka oraz zeznania stron. A. Norma art. 245 k.p.c . postanawia, że… dokument prywatny stanowi dowód tego, że osoba, która go podpisała złożyła zawarte w nim oświadczenie…- objęły one w niniejszym procesie zaliczone wyżej w poczet dowodów. Warunki zaprzeczenia ich prawdziwości określone zostały w normie art. art. 253 k.p.c. – żadna ze stron przy udziale art. 232 k.p.c. z tego nie skorzystała; brak też było potrzeby wszczynania takiej inicjatywy z urzędu. B . W roli świadka wystąpił w trakcie niniejszego postępowania – z inicjatywy powódki – T. W. . Z racji prowadzonej przez niego działalności w obszarze windykacyjnym pomagał jej w uzyskaniu od pozwanego ww kwoty - w złożonych przez niego w jego przebiegu zeznaniach opisał on podjęte przez siebie na tym polu działania; zachowania pozwanego i tego skutki. Zasadniczo należało obdarzyć je zaufaniem – brak było podstaw do uznania, by miał on interes w podawaniu nieprawdziwych danych na jej korzyść; nie mogła stanowić o tym ich powyższa współpraca. Prawdą jest, że powoływał się on w nich na spotkania z nim; relacjonował treść prowadzonych przez nich rozmów – nie były one jednak na tyle czytelne i precyzyjne, aby móc zbudować na nich przekonanie o tym, że faktycznymi stronami spornej umowy byli powódka i pozwany oraz ewentualnej tego podstawy; by faktycznie na jego rzecz jako osoby fizycznej przekazywała ona żądaną przez nią w tej sprawie kwotę. Na bazie jego wypowiedzi nie można było poczynić takich ustaleń; nie było jasne w jakim charakterze pozwany z nim rozmawiał – prawdą jest, że powołał się on na jakieś ustalenia dotyczące ich rozliczeń, do których zresztą nie doszło; także jednak nie wypływało z nich, jako kto pozwany miał do nich przystąpić: czy jako pełnomocnik Prezesa Zarządu (...) sp. z (...) czy jako osoba fizyczna. Nie wpisała się też w to eksponowana przez powódkę treść jego ww pisma z dnia 12 września 2014 roku – skoro jego lektura wyraźnie mówi tylko o ich planowanej współpracy; o pieniądzach przez nią w ten zamiar zainwestowanych; co zdecydowanie przesądzało o tym, iż umowę tę zawarli w imieniu podmiotów w niej wymienionych. C. Ocena zeznań stron z punktu widzenia ich wiarygodności stanowiła naturalną konsekwencję oceny pozostałego zgromadzonego w toku tej sprawy materiału dowodowego – dlatego też trzeba było przyjąć za pozwanym, iż sporna umowa zawarta została przez strony widniejące w dokumencie jej dotyczącym. Powódka zresztą sama przyznała, że wynikająca z niej kwota miała być przeznaczona na prowadzenie przez nich – jako podmioty gospodarcze – wspólnej działalności polegającej na handlu kawą i czekoladkami; z zaprezentowanej przez nią inicjatywy dowodowej w tej sprawie znikąd nie wynikało, by miało być inaczej; w szczególności, by została zawarta przez nich jako osoby fizyczne; także, by przekazała ją jemu. W kontekście z jej redakcją oraz zawartością ww pisma – za odpowiadające rzeczywistości uznać było trzeba wyjaśnienia pochodzące od pozwanego; w tym dotyczące ich planu podjęcia takiej aktywności. Zważeniu podległo, co następuje: Powództwo powódki nie zasługiwało na uwzględnienie. Tezę taką należało uznać za udowodnioną w świetle w/naprowadzonego i w/zanalizowanego stanu faktycznego; przedstawionych unormowań prawnych i opisanego rozumowania. A . W par. 1 art. 720 k.c. zawarte jest pojęcie umowy pożyczki polegającej na tym, że… dający ją zobowiązuje się przenieść na własność biorącego ją m.in. określoną ilość pieniędzy, a biorący zobowiązuje się mu zwrócić tą samą ich ilość…- jest to, więc umowa konsensualna wyrażająca się w zgodnym oświadczeniu woli stron tj. dającego i biorącego; przy czym zobowiązanie biorącego powstaje tylko w wypadku wydania mu przez dającego jej przedmiotu oraz upływu określonego czasu potrzebnego do zrobienia z niego użytku. Istotą, bowiem, zobowiązania wynikającego z tej umowy jest przeniesienie jego własności z pożyczkodawcy na pożyczkobiorcę i odwrotnie przy jego zwrocie, przy czym przedmiotem powrotnego przeniesienia nie muszą być te same pieniądze (czy rzeczy zamienne), byle miały – przy zastosowaniu zasady wynikającej z treści par. 2 art. 155 k.c. – tę samą ilość i tę samą jakość. Przeniesienie to nastąpić może w każdy przewidziany prawem sposób – jeśli chodzi o pieniądze może to być wypłata gotówki, przelew bankowy, udzielenie kredytu na rachunku bankowym, wręczenie czeku, wręczenie weksla lub innego wartościowego papieru; faktycznym jednak momentem jego wydania jest uzyskanie ich wypłaty. -Formą tą może być również przelew wierzytelności przysługującej dającemu pożyczkę w stosunku do osoby trzeciej albo uiszczenie długu obciążającego pożyczkobiorcę – w takich przypadkach wydanie następuje z chwilą zapłaty przez dłużnika lub z chwilą pokrycia przez pożyczkodawcę długu pożyczkobiorcy. W sytuacji – zaś – pożyczki pieniądza bezgotówkowego zobowiązanie pożyczkodawcy następuje przez uznanie rachunku pożyczkobiorcy (por. uchwała SN z 4 stycznia 1995 roku, III CZP164/94, OSNC 1995; numer 4; p. 62 ; Jerzy Gudowski {w: } Komentarz; Warszawa 2005; tom II, s. 350 ). -W dacie zaistnienia analizowanej umowy obowiązywał – zmieniony z dniem 8 września 2016 roku ( art. 1 pkt 13 ustawy z dnia 10 lipca 2015 roku – DU p. (...) i dalsze zmiany) – par. 2 przywołanego unormowania nakazujący zachowanie dla celów dowodowych ( art. 74 k.c. w brzmieniu do powyższej daty oraz art. 246 k.p.c. ) dla umowy pożyczki przenoszącej wartość 500,- zł formy pisemnej. Przekładając te uwagi na naprowadzony stan faktyczny tej sprawy należało zbudować konkluzje o niezasadności roszczenia powódki zgłoszonego w tym sporze wobec pozwanego zasadzającej się na kilku podstawach. a. Podmioty prawa cywilnego z reguły dokonują czynności prawnych samodzielnie – uwzględniając jednak sytuacje, w których osobiste składanie oświadczeń woli nie jest możliwe (brak zdolności do czynności prawnych), uciążliwe lub niekorzystne dla zainteresowanego prawo dopuszcza posłużenie się przedstawicielem. Redakcja tej instytucji znalazła się w normie art. 95 par. 2 k.c. i w początkowym fragmencie normy art. 96 k.c. – wynika z nich, iż danej czynności dokonać może przedstawiciel działając jednak w cudzym imieniu, na podstawie stosownego umocowania, a czynność taka pociąga za sobą skutki bezpośrednio dla reprezentowanego; jest to tzw. teoria reprezentacji. Jej konsekwencją jest to, że konieczna jest ocena okoliczności jego dotyczących oraz sposobu jego działania (wady oświadczeń przez niego składanych; jego dobra lub zła wiara; świadomość tego i to, mimo tego, że skutki tego poniesie reprezentowany - por. uchwała SN z 3 października 1972 roku; III CZP 53/72;, OSN 1973, numer 10, p. 164; wyrok SN z 27 września 1976 roku, IV CR 368/76, OSN 1977,numer 9, p. 167). Skuteczność jego postępowania zależna jest od kilku przesłanek w postaci: 1 .Posiadania przez niego umocowania i poruszania się w jego granicach – art. 96 k.c . ; art. 103 k.c. – 105 k.c . ; 2 .Jego umocowanie dotyczyć musi czynności prawnych lub czynów zgodnych z prawem, elementem których jest przejaw woli; 3 .Posiadania przez niego zdolności do reprezentowania – art. 100 k.c. ; 4 .Działania w imieniu reprezentowanego wyraźnie lub w sposób co najmniej dorozumiany – ukrycie tego, bowiem, pociąga za sobą następstwo przyjęcia, iż działa we własnym imieniu. - Z lektury dokumentu dotyczącego badanej umowy jednoznacznie wynika, iż pozwany w trakcie jej zawierania występował jako pełnomocnik Prezesa Zarządu (...) sp. z (...) z/s w P. , będącej pożyczkobiorcą – z żadnego fragmentu zgromadzonego w tej sprawie materiału dowodowego nie wypływało, by jego działania nie spełniały powyższych przesłanek. Powódka składając swój podpis na nim, co potwierdziła w swoich zeznaniach złożonych w przebiegu tego procesu, miała tego pełną świadomość nie kwestionując złożonych przez niego w tym charakterze oświadczeń. W kontekście z tym za oczywiste uznać należało, że skutki tego powstały dla reprezentowanej przez niego ww spółki; że działał on w jej imieniu, co wykluczyło powstanie z tego tytułu jego osobistej odpowiedzialności wobec powódki; a co za tym idzie istnienie po jego stronie legitymacji biernej do występowania w tej sprawie. b . W motywacji przyjętego w tej sprawie stanowiska powódka powoływała się na zawarcie przez nią z pozwanym analizowanej umowy jako osoby fizycznej – tymczasem z ww dokumentu jednoznacznie wynikało, iż występowała jako Prezes Zarządu (...) sp. z (...) z/s w P. ; będącej pożyczkodawcą . Tym samym działała wówczas jako jej organ – na gruncie prawa materialnego kreującego legitymacje czynną i bierną w danym procesie nie można było, więc, przyjąć, by dysponowała ona legitymacja czynną w niniejszym. c . Jak wskazano w wyższej partii tego uzasadnienia realizacja zobowiązań z umowy pożyczki następuje z chwilą wypłaty gotówki lub uznania rachunku – w aspekcie, gdy jej przedmiotem są pieniądze, co miało miejsce w przedmiotowym sporze. Pozwany tymczasem nie potwierdził, by tak się stało – powódka zaś nie wykazała, by przewidziane nią środki zostały przekazane ww spółce. d. Zasadnym w linii obrony przyjętej w tym sporze przeciwko żądaniom powódki okazał się podniesiony przez pozwanego zarzut przedawnienia jej roszczenia – przy hipotetycznym przyjęciu, że stronami analizowanej umowy były strony tego procesu. - Jego pojęcie zawiera się w treści przepisu par. 1 art. 117 k.c. stanowiącego, że… z zastrzeżeniem wyjątków przewidzianych w ustawie roszczenia majątkowe ulegają przedawnieniu…- tym samym polega to na zmianie treści stosunku prawnego z uwagi na upływ czasu; instytucji tej podlegają wyłącznie cywilnoprawne roszczenia majątkowe uprawniające do domagania się od indywidualnie określonej osoby lub grupy osób jakiegoś nałożonego normą prawną zachowania się; nie podlegają jej natomiast tzw. roszczenia procesowe. Chodzi tu o roszczenia majątkowe nakierowane na realizację interesu ekonomicznego osoby uprawnionej. -Skutek powyższego następuje po upływie określonego terminu i polega na tym, że wprawdzie wskazane roszczenie istnieje nadal, to ten p-ko komu jest ono skierowane może uchylić się od jego zaspokojenia. -Terminy przedawnienia określone zostały m.in. w normie art. 118 k.c. – jednym z przewidzianym nim jest 3 – letni dotyczący także roszczeń związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. W literaturze i orzecznictwie ugruntowany jest pogląd, że cechuje ją profesjonalny charakter, podporządkowanie regułom opłacalności i zysku lub zasadzie racjonalnego gospodarowania, działanie na własny rachunek, powtarzalność działań i uczestnictwo w obrocie gospodarczym (por. uchwała SN z 18 czerwca 1991 roku, III CZP 40/91, OSN 1992 numer 2 p. 17; uchwała SN z 6 grudnia 1991 roku III CZP 117/91, OSN 1992, numer 5 p. 65). Terminowi temu podlegają roszczenia przysługujące osobom prowadzącym ją, ale i mającym związek z nią; przy czym kwalifikacja taka nie jest uzależniona od tego czy dany rodzaj tej działalności przewidziany jest w statucie czy akcie założycielskim uprawnionego i wykazany we właściwym rejestrze (por. wyrok SN z 24 kwietnia 2003 roku I CKN 316/01, OSN 2004, numer 7 – 8, p. 117). Ze zgodnych w tym aspekcie zeznań stron jednoznacznie wynikało, iż związana z tym sporem umowa mieściła się w powyższych kategoriach – kwota w niej widniejąca stanowić, bowiem, miała inwestycję w ich wspólny cel gospodarczy polegający na handlu kawą i czekoladkami czy innej, ale tego rodzaju działalności na tym tle. -Zgodnie z treścią przepisu par. 1 art. 120 k.c. … bieg przedawnienia rozpoczyna się od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne…- rozumieć przez to należy stan, w którym uprawniony może skutecznie domagać się realizacji roszczenia. Staje się, więc, ono wymagalne z upływem ostatniego dnia terminu przewidzianego dla zobowiązanego do spełnienia świadczenia – nie zaś z momentem, w którym uprawniony najwcześniej może żądać od niego zadośćuczynienia jego roszczeniu. Z treści par. 1 umowy wynika, że… udzielenie pożyczki nastąpiło do dnia 31 grudnia 2012 roku…- tym samym żądanie z tego tytułu stało się wymagalne z dniem 1 stycznia 2013 roku. Przyjęcie, że wiąże się ono z w/opisaną działalnością gospodarczą - to przedawniło się ono z dniem 1 stycznia 2016 roku ; pozew w tej sprawie natomiast złożony został w dniu 16 listopada 2016 roku. B. Upłynięcie terminu zwrotu przedmiotu pożyczki wynikający z umowy czy wypowiedzenia – jak w niniejszej sprawie – pociąga za sobą w myśl normy par. 1 i par. 3 k.c. art. 481 k.c. w związku z art. 359 par. 1 k.c. następstwo w postaci zobowiązania pożyczkobiorcy do naprawienia poniesionej przez pożyczkodawcę szkody oraz do zapłaty odsetek. Oba takie żądania powódka zgłosiła w przedmiotowym procesie. -Przepis ten o charakterze dyspozytywnym pozwalający stronom na wyłączenie jego zastosowania (por. wyrok SN z 22 listopada 2006 roku, V CSK 299/06, MoP 2007, numer 22, p. (...) ) wprowadza zasadę, że samo opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego daje wierzycielowi prawo domagania się odsetek od niego – jego redakcja nie pozostawia, więc, żadnych wątpliwości co do tego, by przesłanką tego miało być powstanie szkody w majątku dłużnika czy też uchybienie terminowi płatności wskutek okoliczności obciążających go. Mają one charakter przede wszystkim stymulujący, służący wywarciu na nim presji, by bezwzględnie spełnił je – jest to, więc, odpowiedzialność za sam skutek. Są one świadczeniem ubocznym, zależnym od istnienia i wymagalności długu pieniężnego; wszakże, gdy już powstaną zyskują byt samoistny. W kontekście z tym z uwagi na stanowisko prezentowane w tym postepowaniu przez pozwanego w aspekcie zarzutu przedawnienia potencjalnego roszczenia powódki odniesienia się wymagało czy i one są nim objęte w tej sytuacji. W doktrynie, bowiem, istnieją pewne kontrowersje co do tego – czy właściwy jest dla tego żądania termin dotyczący roszczenia głównego czy też z racji ich pewnej niezależności stosować do nich należy terminy przedawnienia, jak dla roszczeń okresowych. W praktyce i w teorii utrwalił się pierwszy z tych poglądów zezwalający na ich dochodzenie po przedawnieniu się roszczenia głównego z tym jednak zastrzeżeniem, że upływ tego terminu wyznacza końcowy termin, do którego istnieje możliwość liczenia odsetek za opóźnienie. W analizowanym przypadku byłby to termin wskazany wyżej tj. 1 stycznia 2016 roku . -Drugie z ww roszczeń objętych tym postępowaniem znajduje oparcie w regulacji par. 3 przywołanego przepisu mówiącego o tym, iż… w razie zwłoki dłużnika wierzyciel może nadto żądać naprawienia szkody na zasadach ogólnych…- zastosowanie, więc, mieć będzie w takich realiach reguła zawarta w art. 476 k.c. stanowiąca, że…dłużnik dopuszcza się zwłoki, gdy nie spełnia świadczenia w terminie… chyba, że jest to następstwem okoliczności, za które nie ponosi odpowiedzialności …Jest to tzw. kwalifikowane opóźnienie kładące nacisk na niewywiązanie się przez dłużnika ze swojego zobowiązania m .in. w umówionym terminie – przy akcentacji, że uchybienie to następuje w wyniku okoliczności, za które ponosi odpowiedzialność. Sytuacja taka – przy przyjęciu odpowiedzialności pozwanego na kanwie niniejszej sprawy – zaistniała, skoro zrealizowała się przesłanka naruszenia treści jego zobowiązania z powyższego tytułu; a materiał dowodowy zgromadzony w toku niniejszego postepowania nie wskazał, by nie było to konsekwencją jego winy. W świetle powyższego – w szczególności z uwagi na nieistnienie w tym procesie zarówno po stronie powódki; jak i po stronie pozwanego odpowiednio legitymacji czynnej i biernej – uznać należało, że jej roszczenia stanowiące o jego zaistnieniu nie były uzasadnione. (punkt I wydanego w tej sprawie wyroku) Koszty niniejszego postępowania: W tej sprawie złożyły się na nie: opłata sądowa ( 6.668,- zł) , koszt procesowego zastępstwa pozwanego ( 7.200,-zł ), koszt stawiennictwa na rozprawie w dniu 27 września 2017 roku świadka T. W. ( 77,20,- zł ) oraz koszt stawiennictwa na rozprawie w dniu 20 czerwca 2017 roku tłumacza przysięgłego z języka angielskiego T. B. ( 39,09,- zł). Prawnym wsparciem rozstrzygnięcia o nich były unormowania art. 108 par. 1 k.p.c. ; art. 98 par. 1 par. i par. 2 k.p.c. oraz ustawy z dnia 28 lipca 2005 roku o kosztach sądowych w sprawach cywilnych i rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 3 października 2016 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie. Kosztem procesowego zastępstwa pozwanego obciążono powódkę – jako stronę przegrywającą ten proces nie obciążając jej pozostałymi z uwagi na jej zwolnienie od kosztów sądowych w całości. (-)Zofia lehmann Z. 1.Odpis wyroku plus uzasadnienie proszę doręczyć powódce zpouczeniem 2.Prosze przedłożyć za 14 dni od doręczenia j.w. Pn. dn. 13 listopada 2017 (-) Zofia LehmannPotrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI